Przejdź do treści

Łuk odruchowy – rodzaje, budowa

Łuk odruchowy - rodzaje, budowa
Łuk odruchowy - rodzaje, budowa
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Kobieta patrzy na słońce. Ma zamknięte oczy i ręce na głowie
Witamina D – czy i kiedy można ją przedawkować? Jaka jej ilość jest bezpieczna? Tłumaczy farmaceutka
Schizofrenia / istockphoto
Schizofrenia – jak chorują kobiety?
Patenty babci na bycie zero waste
7 sposobów naszych babć na bycie zero waste
Co jeść na śniadanie? / istock
7 rzeczy, których nie powinniśmy jeść na śniadanie
test ciążowy
„Okresu brak a wynik testu negatywny”. Ginekolog wyjaśnia, kiedy najlepiej wykonać test ciążowy

Łuk odruchowy jest drogą, jaką musi przebyć impuls nerwowy od receptora bodźca poprzez neuron czuciowy, następnie kojarzeniowy i ruchowy, aż do efektora. Łuk odruchowy jest fizjologicznym podłożem reakcji organizmu na docierający do niego bodziec. Ma on bardzo duże znaczenie dla funkcjonowania organizmu. Dzięki niemu możliwa jest szybka, obrona reakcja, nazywana reakcją autonomiczną. Reakcja autonomiczna nie angażuje woli i odpowiada za odruch bezwarunkowy. Wszystko to odbywa się w organizmie bez udziału mózgu, jedynie na poziomie rdzenia kręgowego. Jakie są rodzaje łuków odruchowych? Jak zbudowany jest łuk odruchowy?

Rodzaje łuków odruchowych

Klasyfikacja łuków odruchowych w ciele człowieka opiera się na ilości neuronów, które biorą udział w przekazywaniu impulsu nerwowego, czyli w przekazywaniu informacji. Na podstawie tej klasyfikacji wyróżnia się dwa rodzaje łuków odruchowych: łuk odruchowy monosynaptyczny i łuk odruchowy polisynaptyczny.

Łuk odruchowy monosynaptyczny nazywany jest również prostym łukiem odruchowym. Wynika to z jego budowy. Jego działanie bazuje na wykorzystywaniu dwóch neuronów na poziomie rdzenia kręgowego. Łuk ten funkcjonuje podczas rozciągania. Występuje on w obszarze jelitowego układu nerwowego i odpowiada za odruchy bezwarunkowe.

Łuk odruchowy polisynaptyczny jest bardziej złożony w swojej budowie od łuku odruchowego monosynaptycznego. Składa się z kilku neuronów, które biorą udział w przekazywaniu impulsu nerwowego od receptora do efektora. Ten łuk odruchowy odpowiada nie tylko na odruchy bezwarunkowe, ale również za warunkowe, które podlegają działaniu woli.

Budowa schematu łuku odruchowego

Łuk odruchowy niezależnie od swojej klasyfikacji zawsze składa się z tych samych pięciu elementów. Są to: receptor, neuron czuciowy, ośrodek nerwowy, neuron ruchowy, efektor. Receptor zlokalizowany jest na zewnętrznej powierzchni ciała i odpowiada za odbieranie bodźców z otoczenia. Z receptora informacja przekazywana jest do neuronu czuciowego (dośrodkowa droga doprowadzająca), który pośredniczy pomiędzy ośrodkiem nerwowym a efektorem. Ośrodek nerwowy umiejscowiony jest w rdzeniu kręgowym. To w nim impuls przekazywany jest dalej do neuronu ruchowego. Z neuronu ruchowego impuls trafia już prosto do efektora. Efektorem może być np. mięsień lub gruczoł, który po otrzymaniu informacji wykonuje czynność, jaką otrzymał w poleceniu z ośrodka nerwowego.

Łuk odruchowy jest naturalną podstawą funkcjonowania człowieka. Odruchy mogą ustać, gdy któryś z elementów przekazujących informację zostanie uszkodzony. Zasady funkcjonowania odruchów warunkowych i bezwarunkowych są takie same. Wynika to z tego, że zbudowane są z tych samych elementów.

Odruchy – rodzaje

Wśród odruchów specyficznych dla człowieka wyróżnić można odruchy bezwarunkowe i odruchy warunkowe. Odruchy bezwarunkowe są wrodzone i powstały na drodze ewolucji. Specyficzna jest dla nich duża prędkość odpowiedzi na bodziec. Nie wykorzystują one ani mózgu, ani możliwości analizy bodźca. Od wieków odpowiadały za przetrwanie człowieka i były bazą jego zachowań obronnych. Reakcja na takie bodźce zachodzi zanim informacja o jego zaistnieniu zdąży dotrzeć do mózgu.

Odruchy bezwarunkowe są bazą do rozwoju odruchów warunkowych. Wykształcenie odruchów warunkowych, w przeciwieństwie do odruchów bezwarunkowych wymaga zaangażowania mózgu oraz wykorzystania świadomie kontrolowanych mięśni. Tworzę się one na podstawie powtarzalności wykonywanych ruchów w bardzo określonej sytuacji. W procesie ich powstawania dochodzi do skojarzenia i zapamiętania pewnych zjawisk, które łączą się ze sobą.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

omdlenie

Czym jest utrata przytomności? Udzielanie pierwszej pomocy przy omdleniu

Badania lekarskie na prawo jazdy — wszystko, co powinieneś wiedzieć o badaniach dla przyszłych kierowców

Badania lekarskie na prawo jazdy – jak się do nich przygotować?

Lamotrygina - działanie, wskazania, skutki uboczne

Lamotrygina – działanie, wskazania, skutki uboczne

zestresowana kobieta

Stres oksydacyjny – z czego wynika i jak sobie z nim poradzić?

Co to jest pierzga i jakie ma zastosowanie?

Co to jest pierzga i jakie ma zastosowanie?

Jaką rolę w organizmie odgrywa dopamina?

Jaką rolę w organizmie odgrywa dopamina?

sm

SM (stwardnienie rozsiane) – przyczyny, pierwsze objawy, leczenie

Dopamina - działanie, skutki nadmiaru i niedoboru

Dopamina – działanie, skutki nadmiaru i niedoboru

Nerwy w konserwy! Czujesz, że zaraz wybuchniesz ze złości? To pierwsze objawy nadmiernego stresu

Serotonina - co to jest? Czym grozi jej niedobór?

Serotonina – co to jest? Czym grozi jej niedobór?

kobieta w stanie lękowym

Stany lękowe – jak i dlaczego powstają? Pokonywanie lęku

kobieta na ćwiczeniach

Tiki nerwowe – jakie są przyczyny, rodzaje i objawy powtarzalnych ruchów mięśni?

ilustracja przedstawiająca neuroprzekaźniki

Rola neuroprzekaźników w poprawnym funkcjonowaniu organizmu

Neurolog omawia z pacjentką wyniki badań

Neurolog, czyli specjalista od schorzeń i chorób układu nerwowego. Jakie dokładnie leczy choroby?

Wykonywanie badania elektromiograficznego

Badanie EMG – elektromiografia. Jak wygląda badanie i jakie są wskazania?

kobieta obejmuje za dłoń osobę cierpiącą na atetozę

Co to jest atetoza? Objawy oraz leczenie zaburzeń neurologicznych

doktor bada dziewczynkę chorą na neuropatię cukrzycową

Neuropatia cukrzycowa jako powikłanie cukrzycy. Objawy i leczenie

Dwójka lekarzy wykonuje sedacje pacjentowi

Na czym polega sedacja i w jakim celu się ją stosuje? Rodzaje, bezpieczeństwo i wskazania do sedacji

Kobieta w ciąży siedząca na kanapie i stresująca się

Stres w ciąży – czy ma negatywny wpływ na rozwój dziecka?

Mały chłopiec ma wysypkę

Choroba Recklinghausena – co to za choroba i jakie daje objawy?

Kobieta siedzi na łóżku i trzyma się za kark

Dystonia, czyli choroba przyjmowania nienaturalnych pozycji ciała o niejasnej etiologii – objawy i metody leczenia

Kobieta w białej bluzce trzyma się za brzuch w okolicy wątroby

Co to jest encefalopatia wątrobowa? Objawy i leczenie choroby

system nerwowego układu autonomicznego

Autonomiczny układ nerwowy – współczulny i przywspółczulny. Jakie pełni funkcje?

kobieta radząca sobie ze stresem w pracy w otoczeniu dwóch mężczyzn

Jakie są metody walki ze stresem? Znane techniki relaksacyjne

Najpopularniejsze

8 rzeczy, których organizm kobiety nie wybacza po 30-tce

Sandra Kubicka

Sandra Kubicka: nigdy już nie powiem, że jestem w stu procentach zdrowa, nawet jeśli kiedyś będę czuła się lepiej

„Wyjście z toksycznego związku nie łatwe, ale jest możliwe. I trzeba to zrobić. Dla siebie”. Dr Bogdan Stelmach o niezdrowych relacjach w parze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

kleszcze

Borelioza: objawy po wielu latach. Jak można wykryć chorobę?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Mama zakleja plaster dziekcu. Na zdjeciu widoczne dłonie na drewnianym stole

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

8 sposobów na podniesienie libido

sen

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

8 rzeczy, za które pokocha cię twoja trzustka

8 rzeczy, za które pokocha cię twoja trzustka

Ropiejące oczy kobiety

Ropiejące oczy u dzieci i dorosłych – przyczyny i metody leczenia