Przejdź do treści

Brak wypróżnienia – zwykłe zaparcia czy poważna choroba?

kobieta smutna siedzi na kanapie
brak wypróżnienia/iStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
"Nie wzorujcie się na koleżankach i osobach z internetu". Seksuolożka Katarzyna Koczułap radzi, jak wybrać antykoncepcję
„Nie wzorujcie się na koleżankach i osobach z internetu”. Seksuolożka Katarzyna Koczułap radzi, jak wybrać antykoncepcję
Kobieta z dzieckiem w górach
W jaki sposób stres wpływa na laktację? Wyjaśnia położna
marnowanie jedzenia w Polsce / iStock
92 kg jedzenia rocznie wyrzuca przeciętny Polak! Ekoaktywistka o wynikach najnowszego badania dotyczącego marnowania jedzenia
dziewczyna w domu w czasie pandemii koronawirusa
Włoscy badacze: w Lombardii do 93 proc. zakażeń koronawirusem doszło w domach i podczas spotkań rodzinnych
Po jakim czasie wykonać test na HIV od ekspozycji na zakażenie? Rodzaje testów na HIV

Brak wypróżnienia może spotkać każdą z nas. Zauważasz, że coraz częściej miewasz kilkudniowe odstępy w odwiedzinach w toalecie? Pomimo regularnego jedzenia problem nawraca, a do tego dochodzą bóle brzucha? To może być znak, że zmagasz się z nawracającymi zaparciami. O przyczynach uciążliwych problemów z wypróżnianiem i o tym, jak uregulować wypróżnianie, porozmawialiśmy z dr n.med. Karoliną Radwan, specjalistą gastroenterologii i chorób wewnętrznych.

Justyna Dudkiewicz: Czy istnieje jakaś dzienna norma wypróżnień u dorosłego człowieka?

Karolina Radwan: Zdrowy człowiek zazwyczaj wypróżnia się 1-2 razy na dobę. Regularne wypróżnianie jest istotne dla prawidłowego funkcjonowania naszego organizmu. Niekiedy częstość wypróżnień u zdrowego człowieka może odbiegać nieco od średniej normy, co zazwyczaj związane jest z określonym pokarmem (np. duże ilości błonnika sprzyjają liczniejszym stolcom, natomiast mała podaż płynów sprzyja zaparciom) lub ze zmianą trybu życia (np. w podróży). Jeśli zmiana rytmu wypróżnień ma charakter sporadyczny i krótkotrwały nie jest ona wyrazem patologii.

Czy brak wypróżnień przez tydzień może negatywnie wpłynąć na jelita lub inne narządy?

Zaparcia mogą wywierać niekorzystny wpływ na organizm ludzki. Wypróżnienia występujące rzadziej niż raz na dobę sprawiają, że treść jelitowa zbyt długo zalega w przewodzie pokarmowym. W konsekwencji w jelitach może dochodzić do przebudowy jego ściany i powstawania np. tzw. uchyłków jelita grubego. Długotrwałe zaparcia mogą też sprzyjać powstawaniu np. guzków krwawniczych (tzw. hemoroidów), podrażnienia błony śluzowej kanału odbytu, krwawień z przewodu pokarmowego.

Sporadycznie występujące zaparcia raczej nie powinny powodować groźnych powikłań, jednak jeśli problem utrzymuje się dłużej, to nie tylko istotnie pogarsza jakość życia, powoduje nieprzyjemne objawy (np. bóle i wzdęcia brzucha), ale i może powodować konsekwencje bardziej długotrwałe lub wręcz być objawem określonej choroby.

Czy długotrwałe, nieleczone zaparcia mogą doprowadzić do jakichś chorób lub schorzeń?

Długotrwałe problemy z wypróżnieniami mogą istotnie wpływać na codzienne życie, ale również powodować inne poważniejsze konsekwencje. Pacjenci z zaparciami skarżą się często na bóle brzucha, dyskomfort w kanale odbytu, krwawienie z przewodu pokarmowego (najczęściej związane z chorobą hemoroidalną). Zaparcia wpływają również negatywnie na kondycję emocjonalną i istotnie pogarszają jakość życia. Utrzymujące się zaparcia mogą prowadzić do choroby uchyłkowej i jej powikłań, np. zapalenia uchyłków. Uważa się, że niezdrowy tryb życia i niekorzystny sposób odżywiania sprzyjający zaparciom może również zwiększać ryzyko raka jelita grubego. Stąd dbałość o prawidłowy rytm wypróżnień stanowi także formę działania profilaktycznego przeciwko nowotworom przewodu pokarmowego.

Jeśli zaparcie utrzymuje się przez kilka dni, czy od razu powinniśmy  udać się do lekarza, czy sami możemy jakoś sobie pomóc?

Zaparcia łagodnego stopnia, np. wypróżnienia co 1-2 dni zwykle nie wymagają natychmiastowej interwencji i pomocy lekarskiej. Najczęściej wystarczy modyfikacja dietyi trybu życia, aby przywrócić prawidłowy rytm wypróżnień. W takich sytuacjach należy zadbać o odpowiednie nawodnienie organizmu (min. 2.5l niegazowanej wody mineralnej). Ważna jest odpowiednia ilość błonnika  w diecie – około 30-40 g na dobę. Z powodzeniem stosowane są włókna pokarmowe – np. otręby, suszone owoce – śliwki, metyloceluloza. Bardzo ważną rolę odgrywa również regularna aktywność fizyczna, która również poprawia funkcję i motorykę przewodu pokarmowego. Można również zastosować bezpieczne środki regulujące rytm wypróżnień dostępne bez recepty, np. na bazie babki płesznik, środki osmotycznie czynne (np. laktuloza) i wspomagająco probiotyki.

Z uwagi na możliwe poważne konsekwencje lekarze odradzają stosowania bez konsultacji silnie działających środków przeczyszczających dostępnych bez recepty, np. preparatów ziołowych na bazie senesu lub rzewienia, czy oleju rycynowego i parafinowego. W wyjątkowych sytuacjach można je stosować w sposób sporadyczny.

Należy skorzystać z konsultacji lekarskiej ze specjalistą gastroenterologiem, jeśli problem jest długotrwały, zaparcia nawracają uporczywie, szczególnie jeśli towarzyszy im domieszka krwi w stolcu i bóle brzucha. W sytuacji problemów z wypróżnieniami u osób powyżej 45-50 roku życia konsultacja lekarza jest zawsze wskazana z uwagi na prawdopodobną konieczność wykonania kolonoskopii. Jeśli do zaburzeń wypróżnień dochodzi nagle lub jeśli nieoczekiwanie dochodzi do zmiany charakteru zaburzeń, np. przy dotychczasowej tendencji do luźniejszych stolców nagle pojawiają się zaparcia, konieczne jest  dokładniejsza diagnostyka.

W jaki sposób możemy zapobiegać zaparciom? Co warto jeść, aby zminimalizować ryzyko ich powstania?

Aby dbać o prawidłowy pasaż jelitowy i regularne wypróżnienia, należy prowadzić regularny, racjonalny tryb życia. Dla właściwej motoryki przewodu pokarmowego konieczne jest odpowiednie nawodnienie, właściwa ilość błonnika w diecie oraz regularny wysiłek fizyczny. Należy preferować tzw. dietę śródziemnomorską, z adekwatną ilością owoców i warzyw, z ograniczeniem tłuszczów zwierzęcych, żywności przetworzonej i cukrów prostych. Na częstość wypróżnień istotny wpływ może mieć również stres, nieregularne posiłki, jedzenie w pośpiechu. Z  tego względu zaleca się regularne jedzenie, małe porcje posiłków spożywanych co 2-3 godziny małymi kęsami i w atmosferze spokoju.

kupa

Przyczyny braku wypróżnień

Zaparcia mogą pojawić się u każdej osoby. Przyczyną zaparć są nie tylko błędy dietetyczne, ale także współwystępowanie takich schorzeń jak:

  • niedoczynność tarczycy
  • cukrzyca
  • stwardnienie rozsiane
  • guzy jelit
  • hemoroidy
  • przepuklina
  • endometrioza
  • nowotwory jajników i jajowodów.

Brak wypróżnienia u niemowląt i dzieci

Zaparcia u dzieci mogą być konsekwencją wad rozwojowych odbytu, takich jak zwężenie odbytu czy uchyłek odbytnicy. Oczywiście zaparcia u dzieci wynikać mogą z niewłaściwej diety – małego spożycia błonnika, zbyt niskiej podaży płynów. Nie bez znaczenia jest także to, że małe dzieci mogą nie wiedzieć, jak się wypróżnić w prawidłowy sposób. Małe dzieci niekiedy powstrzymują defekację, co zaburza prawidłowe funkcjonowanie jelit.

Sposoby na regularne wypróżnianie – profilaktyka wypróżnień

Jeśli zauważasz u siebie brak wypróżnienia, domowe sposoby, które warto wypróbować to przede wszystkim:

  • napary z siemienia lnianego czy babki płesznik
  • dieta bogata w błonnik (25 – 40 g błonnika dziennie)
  • odpowiednie nawodnienie organizmu
  • stosowanie probiotyków, zarówno w suplementach diety, jak i naturalnych (jogurty, kiszonki)
  • regularna aktywność fizyczna.

Zobacz także

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Zainteresują cię również:

Wnętrostwo u dzieci i dorosłych – przyczyny i leczenie

Choroba popromienna – przyczyny, objawy, leczenie

Depresja egzogenna – przyczyny, objawy oraz metody leczenia

punkt wymazowy drive-thru

Na koronawirusa będziemy się szczepić w… remizach strażackich? Rząd rozważa różne ewentualności

Japonka

W Japonii więcej osób przez miesiąc popełniło samobójstwo niż zmarło na COVID-19 w 2020 roku. To przestroga dla świata!

insulinooporność

Dieta w insulinooporności

Pulsoksymetr

Minister zdrowia o Domowej Opiece Medycznej. Na czym polega i kto zostanie nią objęty?

Szczepienia

Jak długo będziemy odporni na COVID-19 dzięki szczepionce? Amerykański epidemiolog ma wątpliwości

Co jeść podczas infekcji? Menu na cały dzień

Przeziębiłaś się? Dodaj te składniki do codziennej diety

Ważna zmiana w obowiązku noszenia masek

Ważna zmiana w obowiązku noszenia masek w pracy. Nie tylko biuro, ale też kuchnia i kantyna

Dlaczego kobiety łagodniej przechodzą COVID-19? Istotną rolę odgrywają hormony

Dlaczego kobiety łagodniej przechodzą COVID-19? Istotną rolę odgrywają hormony

Zespół lęku uogólnionego – czym jest, objawy i leczenie

Kwasica oddechowa – przyczyny, objawy, leczenie

Astma wysiłkowa – objawy, przyczyny, rozpoznanie, leczenie

Kobieta ćwiczy

Twoje biodra są zbyt mało elastyczne? Oto zestaw ćwiczeń, które pomogą je rozruszać

Galerie handlowe znów otwarte. Na jakich warunkach?

Galerie handlowe znów otwarte. Na jakich warunkach?

Czy oddawanie szpiku boli? Wyjaśnia Chirurg Paweł

Czy oddawanie szpiku boli? Wyjaśnia Chirurg Paweł

Eva Galant: Wciąż mało jest wyrozumiałości wobec chorych na tarczycę

Eva Galant: Wciąż mało jest wyrozumiałości wobec chorych na tarczycę. To jak depresja – nie „widać” jej po tobie, więc trudno uwierzyć, że coś ci dolega

Kobieta u dentysty

Dlaczego ząb po leczeniu kanałowym boli? Wyjaśnia stomatolożka

Mięsień gruszkowaty – przyczyny, objawy, leczenie zespołu

Polipragmazja – przyczyny i skutki stosowania wielu leków

Nowotwory jamy ustnej – przyczyny, objawy, leczenie

Wątpliwości dotyczące szczepionki AstraZeneca. Pojawił się błąd w testowaniu

Wątpliwości dotyczące szczepionki AstraZeneca. Pojawił się błąd w testowaniu

Kobieta spryskuje się mgiełką do twarzy

Substancja konserwująca, która powoduje zaburzenia gospodarki hormonalnej u ludzi. W jakich produktach ją znajdziemy?

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

„Zdarzało się, że nie szłam do pracy, bo nie mogłam przestać się masturbować. Jestem uzależniona od seksu i miłości”

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Dlaczego możesz nie mieć ochoty na seks? Zabójcy libido

Dlaczego możesz nie mieć ochoty na seks? Zabójcy libido

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

białe plamy na paznokciach

Białe plamy na paznokciach – co oznaczają i jak się ich pozbyć?

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Czym jest aborcja eugeniczna? Czy jest legalna w Polsce? Dlaczego budzi kontrowersje?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?