Przejdź do treści

Śpiączka – przyczyny i przebieg. Jak długo może trwać śpiączka?

Kobieta w śpiączce
Fot. Photographee.eu / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Joanna Jaworska
3 najważniejsze zasady treningu dla osób z insulinoopornością. Wyjaśnia Joanna Jaworska [WIDEO]
Kobieta i mężczyzna przytulają się
Usłyszałaś od ginekologa, żeby przed seksem napić się lampki wina, żeby nie bolało? Pani Fizjotrener: to nie jest ból, na który możesz się godzić
San Marino
San Marino oferuje turystom szczepionkę wliczoną w koszty pobytu. Jest jeden haczyk
Szczepionki
Kolejny kraj wycofuje dwie szczepionki na COVID-19. Powodem są przypadki zakrzepów u zaszczepionych
Polekowe uszkodzenie wątroby – przyczyny i leczenie

Śpiączka jest stanem długotrwałego, głębokiego snu, z którego nie można się wybudzić za pomocą żadnych dostępnych bodźców dźwiękowych ani czuciowych. Najczęściej ten stan pojawia się po ciężkich uszkodzeniach mechanicznych powstałych w wyniku wypadków np. komunikacyjnych.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Śpiączka jest najczęściej wynikiem uszkodzenia śródmózgowia, okolic podwzgórza oraz mostu. Zjawisko to nie występuje w warunkach fizjologicznych i jest rezultatem nie tylko uszkodzeń mechanicznych, ale i towarzyszy przebiegowi niektórych chorób. Wyjątkiem od reguły jest śpiączka farmakologiczna, którą indukuje się u pacjenta w sposób sztuczny. Powikłaniami śpiączki może być zespół zamknięcia lub stan wegetatywny.

kobieta, leżąca w szpitalu

Rodzaje śpiączek

Śpiączka cukrzycowa należy do ostrych zaburzeń metabolicznych, a jej przyczyną jest zbyt wysoki (hiperglikemia) lub zbyt niski (hipoglikemia) poziom glukozy we krwi. Zazwyczaj występuje on u ludzi z nieleczoną i przewlekłą cukrzycą bądź przy nieprawidłowym jej leczeniu. Zanim jednak chory zapada w śpiączkę, organizm komunikuje, że dzieje się coś niepokojącego. Typowymi symptomami są: splątanie, pobudzenie psychoruchowe, osłabienie, zawroty głowy, drżenie rąk, kołatanie serca, rozszerzone źrenice i zaburzenia osobowości.

W efekcie ciężkich przypadków niewydolności wątroby może dojść do śpiączki wątrobowej. Podłożem tego zjawiska jest przenikanie do krwiobiegu czynników toksycznych, które są produktami przemiany materii. W warunkach patofizjologicznych uszkodzona wątroba nie jest w stanie poprawnie ich metabolizować. Częstymi przyczynami śpiączek wątrobowych są: zatrucie alkoholem, lekami, czterochlorkiem węgla, chloroformem, fosforem i azotem. Początkowe symptomy wiążą się z zaburzeniami pamięci, drażliwością oraz nadmierną sennością (albo bezsennością).

Choroba zakaźna, którą wywołują pasożyty zamieszkujące Afrykę (świdrowiec gambijski oraz rodezyjski) to śpiączka afrykańska. Wiciowce przenoszone są na człowieka przez muchy tse-tse. Świdrowiec dostaje się do naczyń krwionośnych i węzłów chłonnych, gdzie przez 3 miesiące intensywnie się namnaża. Po tym czasie wędruje do płynu mózgowo-rdzeniowego, co doprowadza do fatalnych w skutkach konsekwencji zdrowotnych. Po pojawieniu się mało specyficznych objawów, takich jak ból głowy, osłabienie organizmu, zaburzenie snu czy świadomości, chory zapada w śpiączkę i umiera w ciągu kilku, maksymalnie kilkunastu miesięcy. Śpiączka afrykańska i malaria to dwie najbardziej znane choroby wywoływane przez owady.

Coraz więcej osób cierpi na poważne zaburzenia funkcjonowania tarczycy. Niedobory hormonów produkowanych przez ten gruczoł mogą w skrajnych przypadkach doprowadzić do śpiączki hipometabolicznej. Główną przyczyną jest nieprawidłowe leczenie choroby tarczycy lub jego zaniechanie. Kiedy pojawiają się pierwsze niepokojące sygnały, jak wypadanie włosów, brak energii, chroniczne zmęczenie, szybkie przybieranie na wadze (lub tracenie wagi), należy jak najszybciej zgłosić się na badania do lekarza. Zlekceważenie tak poważnych objawów może doprowadzić do tzw. przełomu tarczycowego oraz śpiączki hipometabolicznej.

Zupełnie innym przypadkiem jest śpiączka farmakologiczna (inaczej kontrolowana). Jest ona sztucznie wywoływana przez lekarzy u pacjentów, którzy leczeni są na Oddziałach Intensywnej Opieki Medycznej. Za pomocą wlewów dożylnych doprowadza się do wyłączenia niektórych części mózgu odpowiedzialnych za odbiór bodźców ze środowiska zewnętrznego. Okres śpiączki farmakologicznej nie powinien przekraczać pół roku. Po zaprzestaniu podawania środka usypiającego pacjent budzi się ze śpiączki jak ze zwykłego snu. Anestezjolog podaje pacjentowi na ogół lek z grupy barbituranów lub opioidów.

Zobacz także

Czas trwania śpiączki

Czas trwania śpiączki (oprócz tej farmakologicznej) nie jest ściśle określony – od kilku godzin do kilkunastu lat. Nierzadko w praktyce klinicznej obserwuje się przypadki wybudzenia się pacjenta po kilkudziesięciu latach pobytu w stanie śpiączki.

Jak reagować w przypadku wystąpienia objawów śpiączki?

Kiedy zaobserwuje się u drugiego człowieka nagły brak świadomości, pierwszym krokiem jest wezwanie karetki pogotowia. Należy pamiętać o tym, że tylko lekarz (po wykonaniu szeregu badań) jest w stanie stwierdzić stan śpiączki. Najczęściej jednak dochodzi do chwilowej utraty przytomności spowodowanej przez niedotlenienie mózgu. Czekając na karetkę pogotowia należy sprawdzić, czy chory reaguje na bodźce dotykowe i słowne oraz ocenić, czy samodzielnie oddycha. Każda taka informacja przekazana ratownikom medycznym może okazać się pomocna. Warto także sprawdzić, czy poszkodowany ma przy sobie dokument z informacją, że choruje na cukrzycę lub padaczkę.

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Opieka paliatywna – na czym polega i jakie są jej rodzaje. Dla kogo jest przeznaczona taka forma opieki?

Opieka paliatywna – na czym polega i jakie są jej rodzaje. Dla kogo jest przeznaczona taka forma opieki?

Kobieta i mężczyzna ćwiczą

Ćwiczenia na kręgosłup dla każdego, czyli sposób na zdrowe plecy. Jak właściwie dobrać zestaw ćwiczeń?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Przelewanie w brzuchu – czy jest normalne? Co może oznaczać uczucie przelewania wody w brzuchu?

Meteopaci to osoby chore na pogodę. Jakie są przyczyny, objawy i sposoby leczenia meteopatii?

Suchość pochwy – problem kobiet z niskim poziomem estrogenów. Jak sobie radzić z tą dolegliwością?

Jaglany detoks – oczyść swój organizm szybko i bezpiecznie

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

Szpital

Lek. Bartosz Fiałek: Szpitalny oddział ratunkowy jest miejscem, do którego zgłaszamy się w stanie bezpośredniego zagrożenia zdrowia i życia. Nie w celu diagnostyki

Po jakim czasie wykonać test na HIV od ekspozycji na zakażenie? Rodzaje testów na HIV

prof. Krzysztof J. Filipiak

Prof. Krzysztof J. Filipiak: „Wielu z nas zdaje sobie sprawę, że szczepionki znajdą się w Polsce najwcześniej jesienią 2021 r. Nadal więc czeka nas trudny rok walki z pandemią”

cesarskie cięcie, krew pępowinowa

Krew pępowinowa – pobierać czy nie?

Karboksyterapia – co to jest, efekty, przeciwwskazania

Czym jest aborcja eugeniczna? Czy jest legalna w Polsce? Dlaczego budzi kontrowersje?

Lekarze odkryli nowy organ w naszych ciałach. Mamy go w głowie

Peeling kawitacyjny – efekty, przeciwwskazania, jak często robić?

kobieta u kosmetyczki

Fotoodmładzanie – co to jest, efekty, rodzaje, przeciwwskazania

Nagrodę Nobla 2020 w dziedzinie medycyny i fizjologii otrzymali: Harvey J. Alter, Michael Houghton and Charles M. Rice

Nagroda Nobla 2020 w dziedzinie medycyny i fizjologii przyznana! Znamy laureatów

chory kręgosłup

Skolioza, skrzywienie boczne – przyczyny, objawy, ćwiczenia

lekarz wykonuje usg piersi pacjentki

USG piersi – kiedy i jak często robić? Jak wygląda USG piersi?

wyspadek samochodowy

Wstrząs mózgu – przyczyny, objawy, pierwsza pomoc, leczenie

jęczmień na powiece

Jęczmień na oku – przyczyny, profilaktyka, leczenie

bolący brzuch

Rak trzustki – objawy, rokowania, przyczyny. Ile się żyje?

Mężczyzna trzyma się za klatkę piersiową, przstawia chusteczkę do ust i mocno kaszle

Gruźlica (suchoty) – objawy, przyczyny, leczenie, szczepionka

Najpopularniejsze

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Respirator

Jak wygląda intubacja i podłączenie pacjenta do respiratora? Wyjaśnia anestezjolożka Zofia Patyna-Giżejowska

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

białe plamy na paznokciach

Białe plamy na paznokciach – co oznaczają i jak się ich pozbyć?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

insulinooporność

Dieta w insulinooporności

laboratorium

D-dimery – co to jest? Jak obniżyć zbyt wysoki poziom?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Badanie krwi AST - co to jest i jak interpretować wyniki?

Badanie krwi AST – co to jest i jak interpretować wyniki?