Przejdź do treści

Śpiączka – przyczyny i przebieg. Jak długo może trwać śpiączka?

Kobieta w śpiączce
Fot. Photographee.eu / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Nie tolerujesz laktozy? Sprawdź, czego nie powinnaś jeść, aby ustrzec się przed dolegliwościami
Czosnek / unsplash.com
Czosnek to naturalny antybiotyk. W czym tkwi jego sekret?
Używasz kulek gejszy? Pani Fizjotrener tłumaczy, jak działają na mięśnie Kegla
Chłopiec lezy na oparciu kanapy. Na kanapie lezy tablet. Chłopiec wygląda na znudzonego i bez sił
Nie posądzaj swojego dziecka o lenistwo. To może być depresja! Ostrzega psycholożka Ewa Sękowska-Molga
dr Izabela Zawisza / rolingerpr.pl
Dr Izabela Zawisza: jeżeli skóra jest szczelna i nawilżona, może spełniać swoje funkcje i chroni nas przed przedostawaniem się elementów smogu

Śpiączka jest stanem długotrwałego, głębokiego snu, z którego nie można się wybudzić za pomocą żadnych dostępnych bodźców dźwiękowych ani czuciowych. Najczęściej ten stan pojawia się po ciężkich uszkodzeniach mechanicznych powstałych w wyniku wypadków np. komunikacyjnych.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Śpiączka jest najczęściej wynikiem uszkodzenia śródmózgowia, okolic podwzgórza oraz mostu. Zjawisko to nie występuje w warunkach fizjologicznych i jest rezultatem nie tylko uszkodzeń mechanicznych, ale i towarzyszy przebiegowi niektórych chorób. Wyjątkiem od reguły jest śpiączka farmakologiczna, którą indukuje się u pacjenta w sposób sztuczny. Powikłaniami śpiączki może być zespół zamknięcia lub stan wegetatywny.

kobieta, leżąca w szpitalu

Rodzaje śpiączek

Śpiączka cukrzycowa należy do ostrych zaburzeń metabolicznych, a jej przyczyną jest zbyt wysoki (hiperglikemia) lub zbyt niski (hipoglikemia) poziom glukozy we krwi. Zazwyczaj występuje on u ludzi z nieleczoną i przewlekłą cukrzycą bądź przy nieprawidłowym jej leczeniu. Zanim jednak chory zapada w śpiączkę, organizm komunikuje, że dzieje się coś niepokojącego. Typowymi symptomami są: splątanie, pobudzenie psychoruchowe, osłabienie, zawroty głowy, drżenie rąk, kołatanie serca, rozszerzone źrenice i zaburzenia osobowości.

W efekcie ciężkich przypadków niewydolności wątroby może dojść do śpiączki wątrobowej. Podłożem tego zjawiska jest przenikanie do krwiobiegu czynników toksycznych, które są produktami przemiany materii. W warunkach patofizjologicznych uszkodzona wątroba nie jest w stanie poprawnie ich metabolizować. Częstymi przyczynami śpiączek wątrobowych są: zatrucie alkoholem, lekami, czterochlorkiem węgla, chloroformem, fosforem i azotem. Początkowe symptomy wiążą się z zaburzeniami pamięci, drażliwością oraz nadmierną sennością (albo bezsennością).

Choroba zakaźna, którą wywołują pasożyty zamieszkujące Afrykę (świdrowiec gambijski oraz rodezyjski) to śpiączka afrykańska. Wiciowce przenoszone są na człowieka przez muchy tse-tse. Świdrowiec dostaje się do naczyń krwionośnych i węzłów chłonnych, gdzie przez 3 miesiące intensywnie się namnaża. Po tym czasie wędruje do płynu mózgowo-rdzeniowego, co doprowadza do fatalnych w skutkach konsekwencji zdrowotnych. Po pojawieniu się mało specyficznych objawów, takich jak ból głowy, osłabienie organizmu, zaburzenie snu czy świadomości, chory zapada w śpiączkę i umiera w ciągu kilku, maksymalnie kilkunastu miesięcy. Śpiączka afrykańska i malaria to dwie najbardziej znane choroby wywoływane przez owady.

Coraz więcej osób cierpi na poważne zaburzenia funkcjonowania tarczycy. Niedobory hormonów produkowanych przez ten gruczoł mogą w skrajnych przypadkach doprowadzić do śpiączki hipometabolicznej. Główną przyczyną jest nieprawidłowe leczenie choroby tarczycy lub jego zaniechanie. Kiedy pojawiają się pierwsze niepokojące sygnały, jak wypadanie włosów, brak energii, chroniczne zmęczenie, szybkie przybieranie na wadze (lub tracenie wagi), należy jak najszybciej zgłosić się na badania do lekarza. Zlekceważenie tak poważnych objawów może doprowadzić do tzw. przełomu tarczycowego oraz śpiączki hipometabolicznej.

Zupełnie innym przypadkiem jest śpiączka farmakologiczna (inaczej kontrolowana). Jest ona sztucznie wywoływana przez lekarzy u pacjentów, którzy leczeni są na Oddziałach Intensywnej Opieki Medycznej. Za pomocą wlewów dożylnych doprowadza się do wyłączenia niektórych części mózgu odpowiedzialnych za odbiór bodźców ze środowiska zewnętrznego. Okres śpiączki farmakologicznej nie powinien przekraczać pół roku. Po zaprzestaniu podawania środka usypiającego pacjent budzi się ze śpiączki jak ze zwykłego snu. Anestezjolog podaje pacjentowi na ogół lek z grupy barbituranów lub opioidów.

Zobacz także

Czas trwania śpiączki

Czas trwania śpiączki (oprócz tej farmakologicznej) nie jest ściśle określony – od kilku godzin do kilkunastu lat. Nierzadko w praktyce klinicznej obserwuje się przypadki wybudzenia się pacjenta po kilkudziesięciu latach pobytu w stanie śpiączki.

Jak reagować w przypadku wystąpienia objawów śpiączki?

Kiedy zaobserwuje się u drugiego człowieka nagły brak świadomości, pierwszym krokiem jest wezwanie karetki pogotowia. Należy pamiętać o tym, że tylko lekarz (po wykonaniu szeregu badań) jest w stanie stwierdzić stan śpiączki. Najczęściej jednak dochodzi do chwilowej utraty przytomności spowodowanej przez niedotlenienie mózgu. Czekając na karetkę pogotowia należy sprawdzić, czy chory reaguje na bodźce dotykowe i słowne oraz ocenić, czy samodzielnie oddycha. Każda taka informacja przekazana ratownikom medycznym może okazać się pomocna. Warto także sprawdzić, czy poszkodowany ma przy sobie dokument z informacją, że choruje na cukrzycę lub padaczkę.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Polecamy

„Polska cierpi na schizofrenię. Przy całej dyskusji o aborcji zapomina się o dobru matki i dziecka” – mówi prof. Joanna Szymkiewicz-Dangel, pediatra, kardiolog, współzałożycielka pierwszego w Polsce Hospicjum Perinatalnego

Jak dbać o stopy?

„Stopy są fundamentem naszego ciała. Dużą mówią o nas, o tym jak je traktujemy i ich używamy. Wysyłają nam sygnały, które często ignorujemy” – mówi Anna Piechnik, fizjoterapeuta, ortopodolog

Lana Del Rey

Lana Del Rey: od trzech lat ataki paniki, do których zawsze miałam skłonność, znacznie się pogorszyły

Nauczycielka Movement Medicine

„Potrzebujemy zwolnić, zdjąć z siebie garnitur czy też mundur, może zbroję, którą cały czas nosimy” – mówi Anna Sierpowska, nauczycielka Movement Medicine

Zainteresują cię również:

alkohol

Na czym polega detoks alkoholowy? Gdzie poddać się oczyszczeniu organizmu z toksyn?

zestresowana kobieta

Stres oksydacyjny – z czego wynika i jak sobie z nim poradzić?

damskie dłonie i stopy

Skręcona kostka – jak wyglądają objawy? Jakie są sposoby leczenia?

Kobieta z bólem w kolanie podczas chodzenia

Ból kolana przy chodzeniu a infekcje bakteryjne i choroby stawów

nogi w podkolanówkach

Ból kolana przy zginaniu, chodzeniu i wchodzeniu po schodach – jakie są przyczyny? Jak leczyć?

kobieta z bólem żeber

Złamane żebra – przyczyny, leczenie i rehabilitacja. Czy możliwe są powikłania?

kobieta z bolącą nogą

Złamana noga – jak wyglądają objawy? Pierwsza pomoc i rehabilitacja

Przygotowywanie herbaty na przeziębienie z imbirem, miodem, czosnkiem, cytryną

Imbir na przeziębienie – jak go wykorzystać, aby skutecznie pozbyć się choroby?

5 konsekwencji chodzenia do pracy z grypą

5 konsekwencji chodzenia do pracy z grypą

dziecko z rotawirusem

Rotawirus u dzieci i niemowląt – jakie daje objawy?

Jan Szyszko zmarł prawdopodobnie na zatorowość płucną

Jan Szyszko nie żyje. Przyczyną śmierci była prawdopodobnie zatorowość płucna. Jak wyglądają objawy i leczenie zatorowości płucnej?

5 zdrowotnych „prawd”, które trzeba wysłać na emeryturę

kaszel

Przyczyny i sposoby radzenia sobie z kaszlem w czasie ciąży

przeziębienie

Skąd się bierze i jak bezpiecznie leczyć katar w ciąży? Leki i domowe sposoby

Kobieta w ciąży, z gorączką

Gorączka w ciąży – jak zbić temperaturę nie szkodząc dziecku?

Przeziębiona kobieta w ciąży

Przeziębienie w ciąży. Jak je leczyć bezpiecznie?

zator płucny - kobieta trzyma się za klatkę piersiową

Zator płucny. Jak wyglądają objawy i leczenie zatorowości płucnej?

kobieta przed komputerem

„Im bardziej napinasz szyję, tym mocniej „ciągniesz” również za nerwy, które przechodzą przez nadgarstek”. Fizjoterapeuta o syndromie biurowego nadgarstka

istockphoto.com

5 codziennych zagrożeń dla kręgosłupa

klimatyzacja

Klimatyzacja – poznaj jej plusy i minusy

swędząca skóra

Dlaczego skóra swędzi? Sprawdź, jaka może być przyczyna problemu

paznokcie

Paznokcie mówią wiele o twoim zdrowiu. Sprawdź, jakie ostrzeżenia mogą ci wysyłać

kobieta ucząca się reanimacji

Reanimacja a resuscytacja. Jaka jest różnica? Jak je przeprowadzić?

Migrena na talerzu. Czego nie jeść, by uniknąć bólu głowy?

Najpopularniejsze

8 rzeczy, których organizm kobiety nie wybacza po 30-tce

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

dziewczyna trzyma blistry z witaminami

11 witamin i minerałów, których potrzebujesz, gdy masz 20, 30, 40, 50 lat

Sandra Kubicka

Sandra Kubicka: nigdy już nie powiem, że jestem w stu procentach zdrowa, nawet jeśli kiedyś będę czuła się lepiej

„Wyjście z toksycznego związku nie łatwe, ale jest możliwe. I trzeba to zrobić. Dla siebie”. Dr Bogdan Stelmach o niezdrowych relacjach w parze

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

Mama zakleja plaster dziekcu. Na zdjeciu widoczne dłonie na drewnianym stole

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

pms

„O PMS lubi się żartować, bo to przecież tylko gorsze dni kobiety. Tymczasem u podłoża PMS leży nierównowaga hormonalna”. Jak na nią wpłynąć, tłumaczy dietetyczka i naturopatka Monika Skuza

sen

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.