Przejdź do treści

Śpiączka – przyczyny i przebieg. Jak długo może trwać śpiączka?

Kobieta w śpiączce
Fot. Photographee.eu / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Kobieta z tuatuażami i kolczykami
Przekłuwanie uszu pistoletem. Nie rób sobie tego ani swojemu dziecku! Piercerka tłumaczy, dlaczego to jest zły pomysł
Ania Starmach / Purella
Ania Starmach o superfoods: Kraj pochodzenia jest gwarancją jakości. Jeśli produkty nie posiadają informacji o pochodzeniu surowca to znaczy, że są z Chin, a takich powinniśmy się wystrzegać
Owsianka w insulinooporności / istock
7 produktów, które warto spożywać w insulinooporności
Probiotyki – czy mogą wpływać na naszą psychikę? Wyjaśnia psychiatra Joanna Adamiak
Olej z czarnuszki i ziarno z czarnuszki na łyżeczce
Olej z czarnuszki pomoże przy problemach z zatokami i alergią? Wyjaśnia farmaceuta znany jako Pan Tabletka

Śpiączka jest stanem długotrwałego, głębokiego snu, z którego nie można się wybudzić za pomocą żadnych dostępnych bodźców dźwiękowych ani czuciowych. Najczęściej ten stan pojawia się po ciężkich uszkodzeniach mechanicznych powstałych w wyniku wypadków np. komunikacyjnych.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Śpiączka jest najczęściej wynikiem uszkodzenia śródmózgowia, okolic podwzgórza oraz mostu. Zjawisko to nie występuje w warunkach fizjologicznych i jest rezultatem nie tylko uszkodzeń mechanicznych, ale i towarzyszy przebiegowi niektórych chorób. Wyjątkiem od reguły jest śpiączka farmakologiczna, którą indukuje się u pacjenta w sposób sztuczny. Powikłaniami śpiączki może być zespół zamknięcia lub stan wegetatywny.

kobieta, leżąca w szpitalu

Rodzaje śpiączek

Śpiączka cukrzycowa należy do ostrych zaburzeń metabolicznych, a jej przyczyną jest zbyt wysoki (hiperglikemia) lub zbyt niski (hipoglikemia) poziom glukozy we krwi. Zazwyczaj występuje on u ludzi z nieleczoną i przewlekłą cukrzycą bądź przy nieprawidłowym jej leczeniu. Zanim jednak chory zapada w śpiączkę, organizm komunikuje, że dzieje się coś niepokojącego. Typowymi symptomami są: splątanie, pobudzenie psychoruchowe, osłabienie, zawroty głowy, drżenie rąk, kołatanie serca, rozszerzone źrenice i zaburzenia osobowości.

W efekcie ciężkich przypadków niewydolności wątroby może dojść do śpiączki wątrobowej. Podłożem tego zjawiska jest przenikanie do krwiobiegu czynników toksycznych, które są produktami przemiany materii. W warunkach patofizjologicznych uszkodzona wątroba nie jest w stanie poprawnie ich metabolizować. Częstymi przyczynami śpiączek wątrobowych są: zatrucie alkoholem, lekami, czterochlorkiem węgla, chloroformem, fosforem i azotem. Początkowe symptomy wiążą się z zaburzeniami pamięci, drażliwością oraz nadmierną sennością (albo bezsennością).

Choroba zakaźna, którą wywołują pasożyty zamieszkujące Afrykę (świdrowiec gambijski oraz rodezyjski) to śpiączka afrykańska. Wiciowce przenoszone są na człowieka przez muchy tse-tse. Świdrowiec dostaje się do naczyń krwionośnych i węzłów chłonnych, gdzie przez 3 miesiące intensywnie się namnaża. Po tym czasie wędruje do płynu mózgowo-rdzeniowego, co doprowadza do fatalnych w skutkach konsekwencji zdrowotnych. Po pojawieniu się mało specyficznych objawów, takich jak ból głowy, osłabienie organizmu, zaburzenie snu czy świadomości, chory zapada w śpiączkę i umiera w ciągu kilku, maksymalnie kilkunastu miesięcy. Śpiączka afrykańska i malaria to dwie najbardziej znane choroby wywoływane przez owady.

Coraz więcej osób cierpi na poważne zaburzenia funkcjonowania tarczycy. Niedobory hormonów produkowanych przez ten gruczoł mogą w skrajnych przypadkach doprowadzić do śpiączki hipometabolicznej. Główną przyczyną jest nieprawidłowe leczenie choroby tarczycy lub jego zaniechanie. Kiedy pojawiają się pierwsze niepokojące sygnały, jak wypadanie włosów, brak energii, chroniczne zmęczenie, szybkie przybieranie na wadze (lub tracenie wagi), należy jak najszybciej zgłosić się na badania do lekarza. Zlekceważenie tak poważnych objawów może doprowadzić do tzw. przełomu tarczycowego oraz śpiączki hipometabolicznej.

Zupełnie innym przypadkiem jest śpiączka farmakologiczna (inaczej kontrolowana). Jest ona sztucznie wywoływana przez lekarzy u pacjentów, którzy leczeni są na Oddziałach Intensywnej Opieki Medycznej. Za pomocą wlewów dożylnych doprowadza się do wyłączenia niektórych części mózgu odpowiedzialnych za odbiór bodźców ze środowiska zewnętrznego. Okres śpiączki farmakologicznej nie powinien przekraczać pół roku. Po zaprzestaniu podawania środka usypiającego pacjent budzi się ze śpiączki jak ze zwykłego snu. Anestezjolog podaje pacjentowi na ogół lek z grupy barbituranów lub opioidów.

Zobacz także

Czas trwania śpiączki

Czas trwania śpiączki (oprócz tej farmakologicznej) nie jest ściśle określony – od kilku godzin do kilkunastu lat. Nierzadko w praktyce klinicznej obserwuje się przypadki wybudzenia się pacjenta po kilkudziesięciu latach pobytu w stanie śpiączki.

Jak reagować w przypadku wystąpienia objawów śpiączki?

Kiedy zaobserwuje się u drugiego człowieka nagły brak świadomości, pierwszym krokiem jest wezwanie karetki pogotowia. Należy pamiętać o tym, że tylko lekarz (po wykonaniu szeregu badań) jest w stanie stwierdzić stan śpiączki. Najczęściej jednak dochodzi do chwilowej utraty przytomności spowodowanej przez niedotlenienie mózgu. Czekając na karetkę pogotowia należy sprawdzić, czy chory reaguje na bodźce dotykowe i słowne oraz ocenić, czy samodzielnie oddycha. Każda taka informacja przekazana ratownikom medycznym może okazać się pomocna. Warto także sprawdzić, czy poszkodowany ma przy sobie dokument z informacją, że choruje na cukrzycę lub padaczkę.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Jak rozpoznać zawał i pomóc osobie, która go przechodzi? Poznaj porady ratownika medycznego!

rozciągająca się kobieta

O czym może świadczyć ból żeber? Jak wyglądają objawy? Jak złagodzić ból?

Jaglany detoks – oczyść swój organizm szybko i bezpiecznie

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

omdlenie

Czym jest utrata przytomności? Udzielanie pierwszej pomocy przy omdleniu

zgaga

Przyczyny zgagi – co może powodować dyskomfort i palenie za mostkiem?

naukowiec

Objawy salmonelli – jak je szybko rozpoznać?

kobieta w ciąży

Wzdęcia w ciąży – jak sobie z nimi radzić?

ból

Co stres robi z naszymi stawami? Będziesz zaskoczona

Fonoforeza – wskazania i przeciwwskazania

Fonoforeza – wskazania i przeciwwskazania

lekarka

Badania profilaktyczne – które zrobić w zależności od wieku?

Terapia genowa. Czym jest i kiedy się ją stosuje?

Terapia genowa. Czym jest i kiedy się ją stosuje?

badania wysokościowe

Badania wysokościowe – na czym polegają? Jak się do nich przygotować?

USG ginekologiczne - na czym polega, jak się do niego przygotować?

USG ginekologiczne – na czym polega, jak się do niego przygotować?

Tomografia komputerowa - cena, jak się przygotować do badania?

Tomografia komputerowa – cena, jak się przygotować do badania?

Obdukcja — czym jest potwierdzenie doznania obrażeń, co daje i jak je wykonać?

Obdukcja – czym jest? Jaki lekarz ją wykonuje?

Otolaryngologia — jakimi chorobami się zajmuje?

Otolaryngologia – jakimi chorobami się zajmuje ta dziedzina?

alkohol

Na czym polega detoks alkoholowy? Gdzie poddać się oczyszczeniu organizmu z toksyn?

Na czym polega balneologia?

Na czym polega balneologia?

RTG — cel badania, wskazania, szkodliwość

RTG (zdjęcie rentgenowskie) – wskazania do badania, szkodliwość

Proliferacja — czym jest i jak działa rozmnażanie się komórek w organizmie człowieka?

Proliferacja – czym jest i jak działa rozmnażanie się komórek w organizmie człowieka?

Kiedy i w jakim celu wykonuje się rezonans magnetyczny?

Kiedy i w jakim celu wykonuje się rezonans magnetyczny?

Kim jest pulmonolog i czym się zajmuje?

Kim jest pulmonolog i czym się zajmuje?

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

8 rzeczy, których organizm kobiety nie wybacza po 30-tce

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

Mama zakleja plaster dziekcu. Na zdjeciu widoczne dłonie na drewnianym stole

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

mózg

Chorzy ze stresu – co się dzieje z naszym organizmem w sytuacjach stresowych?

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

Strzykawki i fiolki do badania IGG przy boreliozie

Borelioza IgG – jak interpretować wyniki?

Ropiejące oczy kobiety

Ropiejące oczy u dzieci i dorosłych – przyczyny i metody leczenia

sen

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

8 sposobów na podniesienie libido

insulinooporność

Dieta w insulinooporności

Kobieta trzymająca się za plecy na dole z powodu bólu pleców

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.