Różyczka

Różyczka może pojawić się zarówno u dorosłych, jak i u dzieci ,dając słabo nasilone objawy i rzadko powodując powikłania. Jednak jej obecność w środowisku, spowodowana zaniedbywaniem szczepień, stanowi zagrożenie dla kobiet w ciąży i ich dzieci.

Różyczka to wirusowa choroba zakaźna, której rezerwuarem jest wyłącznie człowiek. Wirus przenosi się przez bezpośredni kontakt z chorym, drogą kropelkową, a nawet przez łożysko, czyli zarazić się może także dziecko od matki w czasie ciąży. Różyczka wrodzona jest bardzo poważnym schorzeniem. Zakaźne są wszystkie wydzieliny chorego. Największy odsetek chorych na różyczkę obserwuje się wśród dzieci. Dużo rzadziej spotykana jest u dorosłych, ponieważ zazwyczaj albo ktoś przechorował różyczkę, albo był szczepiony w dzieciństwie. Najgroźniejszym okresem zakażenia różyczką jest ciąża. Grozi to rozwojem różyczki wrodzonej u dziecka i poważnymi wadami, jak również poronieniem czy śmiercią płodu, gdy do zakażenia dochodzi we wczesnej ciąży.

Objawy różyczki u dzieci i u dorosłych

Spory odsetek przypadków różyczki przechodzi bez objawów. Jednak standardowy obraz kliniczny różyczki obejmuje objawy prodromalne w postaci złego samopoczucia, bólu głowy, mięśni, zapalenia gardła i spojówek, stanu podgorączkowego. Następnie dochodzi do powiększenia węzłów chłonnych zausznych, na karku, na szyi. Ponadto występuje wysypka lokalizująca się na tułowiu, kończynach, która po 3 dniach znika samoistnie. Zdarza się bezwysypkowy przebieg różyczki, choć w przypadku dzieci wysypka raczej jest obecna i to często od samego początku.

Zobacz także: Różyczka objawy

Rozpoznanie i leczenie różyczki

Najczęściej nie ma potrzeby wykonywania żadnych badań serologicznych, które mogłyby potwierdzić zakażenie. Badania takie wykonuje się jedynie u kobiet w ciąży i noworodków czy niemowląt. Wirus różyczki może zostać wyizolowany z płynu mózgowo-rdzeniowego, wydzieliny z nosa czy z krwi bądź moczu. Leczenie ogranicza się jedynie do leczenia objawowego i obserwacji. Objawy różyczki ustępują samoistnie, nie pozostawiając po sobie żadnych następstw. Zdarzają się powikłania w postaci zapalenia stawów, a nawet mózgu, jednak są to rzadkie przypadki. To, ile trwa różyczka, jest kwestią indywidualną, jednak najczęściej nie jest to okres dłuższy niż 5-7 dni.

Różyczka – szczepienie

Szczepienie to jedyna skuteczna forma profilaktyki zakażenia. O ile różyczka u dzieci czy dorosłych nie jest bardzo niebezpiecznym schorzeniem dla samego chorego, to jednak należy sobie zdawać sprawę, że w otoczeniu są kobiety w ciąży czy noworodki i niemowlęta. Rezygnując ze szczepień, narażamy innych na poważne powikłania zakażeń różyczką, które w przypadku tych grup chorych grożą poważnymi, nieodwracalnymi wadami, jak utrata wzroku, słuchu, wady układu sercowo-naczyniowego, zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych czy śmierć płodu i poronienie. Szczepienie mają więc ogromne znaczenie dla ogółu społeczeństwa. Szczepionka przeciwko różyczce została zarejestrowana już w 1969 roku. Początkowo stosowano ją jedynie u dziewczynek, jednak okazało się, że nie spowodowało to istotnego obniżenia zapadalności na różyczkę w społeczeństwie. Wobec tego wprowadzono szczepienia dla wszystkich dzieci w formie szczepionki skojarzonej przeciwko odrze, śwince i różyczce, której pierwsza dawka przypada na 13.-14. miesiąc życia dziecka, a druga na 10. rok życia. Mimo iż dwie dawki dają długotrwałą odporność, to jednak kobiety planujące ciążę powinny sprawdzić przeciwciała odpornościowe i w razie braku odporności, doszczepić się na co najmniej 3 miesiące przed zajściem w ciążę.

Różyczka w ciąży

Zachorowanie na różyczkę, szczególnie w pierwszym trymestrze ciąży, może prowadzić do poronienia, zgonu, a w późniejszej ciąży do porodu przedwczesnego. W zależności od wieku ciąży różny jest stopień teratogennego działania wirusa. Najczęściej dochodzi do pojawienia się takich wad, jak:

  •         całkowita utrata słuchu,
  •         wady wzroku – zaćma czy jaskra,
  •         upośledzenie umysłowe,
  •         wady sercowo-naczyniowe.

Ponadto dzieci te w późniejszym okresie rozwoju narażone są na pojawienie się takich powikłań, jak niedobór hormonu wzrostu, zaburzenia zachowania, choroby tarczycy, cukrzyca.

Najnowsze