Przejdź do treści

Węgiel aktywny – ratunek przy biegunce i zatruciu. Jakie ma inne właściwości?

węgiel aktywny
Fot. 1989STUDIO / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Jak odróżnić „burzliwy” okres dojrzewania od depresji? Wyjaśnia psychiatra
Jak odróżnić „burzliwy” okres dojrzewania od depresji? Wyjaśnia psychiatra
Mity o seksie oralnym, które powinny wreszcie zostać obalone
rak, koronawirus
Pokonali raka dzięki zakażeniu koronawirusem? Zadziwiające przypadki pacjentów cierpiących na nowotwory krwi
COVID-19 może powodować dolegliwości tarczycy?
COVID-19 może powodować choroby tarczycy? Naukowcy nie mają wątpliwości
"To koniec epidemii w Polsce!" - twierdzi analityk Krzysztof Szczawiński. "Nie dość że nie osiągnęliśmy niczego, to przez już ponad rok ponieśliśmy gigantyczny koszt"
To koniec epidemii w Polsce – twierdzi analityk Krzysztof Szczawiński. „Nie dość, że nie osiągnęliśmy niczego, to ponieśliśmy gigantyczny koszt”

Węgiel aktywny jest substancją składającą się głównie z węgla pierwiastkowego w formie bezpostaciowej lub drobnokrystalicznej. Pod względem chemicznym jest doskonałym adsorbentem wielu innych związków. W medycynie jest znany od setek lat. Używano go do usuwania bakterii i toksyn z organizmu. W aptece jest sprzedawany bez recepty.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

Agnieszka Widera
lekarz

Tabletki z węglem aktywnym ceną przebijają wiele preparatów na niestrawność i zatrucie pokarmowe. Kilkanaście sztuk kosztuje zaledwie kilka złotych. Ich zaletą jest silne działanie oczyszczające z toksyn, ale nie tylko. Węgiel aktywny jest stosowany również w kosmetyce. Jest niezastąpionym składnikiem maseczek na twarz i past do zębów o działaniu wybielającym. Jakie ma jeszcze zastosowanie?

Co to jest węgiel aktywny?

Węgiel aktywny (inaczej leczniczy lub aktywowany) jest cenionym preparatem, który jest stosowany w medycynie od setek lat. Był używany do leczenia zatruć pokarmowych i trudno gojących się ran oraz jako lek na zaburzenia trawienia. Pozyskiwany z miazgi drzewa i odpadów rolnych i poddany obróbce termicznej, stał się doskonałym adsorbentem wielu związków chemicznych.

Właściwości lecznicze aktywnego węgla odkryto w 1772 roku, gdy uznano, że dzięki zjawisku adsorpcji jest on w stanie związać substancje toksyczne dostające się do organizmu człowieka i pomóc je usunąć drogą pokarmową. Ponieważ nie wchłania się w przewodzie pokarmowym, lecz jest wydalany wraz z kałem, to uważa się go za środek bezpieczny i skutecznie odtruwający organizm.

Bakterie pod kontrolą

Węgiel aktywny – właściwości

Węgiel aktywny w proszku stosowano w medycynie ludowej. Ze względu na jego właściwości uważano go za skuteczny środek wysuszający i umożliwiający gojenie się ran. Do dzisiaj stosuje go wiele plemion afrykańskich, indiańskich i Eskimosów.

Okładami z węgla wyciąga się truciznę wpuszczoną przez węże, pająki lub skorpiony. Leczy się nim także reakcje alergiczne powstałe na skutek bezpośredniego kontaktu z trującymi roślinami. Jest też powszechnie stosowanym lekiem na niestrawność, biegunkę lub wzdęcia.

W przypadku węgla aktywnego zastosowanie nie ogranicza się jedynie do działania leczniczego. Stosuje się go także w kosmetyce jako preparat oczyszczający skórę i myjący zęby. Pasta z węglem aktywnym ma działanie wybielające.

Na co działa węgiel aktywny?

Najbardziej popularne jest podawanie węgla aktywnego na biegunkę, ale nie są to jego jedyne cenne właściwości. Można go stosować również na:

  • zatrucia pokarmowe przebiegające z biegunką i wymiotami oraz nieżyty jelit o nieznanej etiologii;
  • rany – węgiel aktywny przyspiesza proces gojenia poprzez osuszanie i wiązanie się z bakteriami;
  • ukąszenia owadów, ponieważ łagodzi podrażnienia powstałe na skutek ugryzienia.

Węgiel aktywny w kapsułkach lub tabletkach skutecznie łagodzi skutki zatruć spowodowanych niektórymi lekami, takimi jak: digoksyna, mianseryna, inhibitory mao, beta-adrenolityki, chinina, teofilina lub fenytoina. Nie jest natomiast skuteczny w leczeniu ciężkich zatruć alkoholowych, zatruć spowodowanych kwasami i wybielaczami, cyjankiem lub pochodnymi ropy.

Zobacz także

Węgiel aktywny – dawkowanie

W aptekach są dostępne tylko dwa rodzaje leków z węglem aktywnym: tabletki lub kapsułki. Na ogół podaje się

  • przy zatruciach: jednorazowo od 4 do 12,5 g na dobę;
  • przy biegunkach: od 800 do 1200 mg na dobę w kilku dawkach podzielonych (od 3 do 6 razy dziennie, w zależności od potrzeb).

Węgiel aktywny można podawać chorym w każdym wieku, nawet dzieciom po 1. roku życia. W przypadku małych pacjentów lek należy rozpuścić w wodzie, tak aby miał konsystencję gęstej śmietany. Ponieważ nie przeprowadzono badań potwierdzających bezpieczeństwo stosowania węgla aktywnego w ciąży, to o zgodę na jego zażywanie w tym okresie należy poprosić lekarza.

Węgiel aktywny – zastosowanie w kosmetyce

Węgiel aktywny jest równie popularny w kosmetyce, co w medycynie. Jego właściwości adsorpcyjne są wykorzystywane w produktach przeznaczonych do pielęgnacji skóry twarzy, np. peelingach lub żelach do mycia. Maseczka z węgla aktywnego oczyszcza pory i zapobiega wydzielaniu sebum. Węglowy pierwiastek jest również dostępny w pastach do zębów. Uznano, że ma działanie oczyszczające i jest pomocny w usuwaniu przebarwień, mimo że nie ma dowodów potwierdzających ten fakt. Węgiel jest częstym składnikiem past o działaniu wybielającym.

Do dbania o higienę jamy ustnej nie potrzeba pasty, wystarczą jedynie tabletki z węglem. Można je pokruszyć na szczoteczkę i otrzymanym proszkiem wyszorować podniebienie, zęby i język, co pomoże usunąć nieprzyjemny zapach z ust i poprawi kondycję uzębienia. Węgiel aktywny można również ssać, ale warto pamiętać, że jest to środek barwiący, który może mieć wpływ na kolor śluzówki gardła.

Bibliografia

Przytrzymaj
i odkryj

Korzeniewska-Rybicka I., Kurkowska-Jastrzębska I., Masełbas W., Leki dostępne w aptekach. Leksykon Leków, Warszawa, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, 2004, s.79–80.

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Przelewanie w brzuchu – czy jest normalne? Co może oznaczać uczucie przelewania wody w brzuchu?

Meteopaci to osoby chore na pogodę. Jakie są przyczyny, objawy i sposoby leczenia meteopatii?

Suchość pochwy – problem kobiet z niskim poziomem estrogenów. Jak sobie radzić z tą dolegliwością?

Jaglany detoks – oczyść swój organizm szybko i bezpiecznie

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

Szpital

Lek. Bartosz Fiałek: Szpitalny oddział ratunkowy jest miejscem, do którego zgłaszamy się w stanie bezpośredniego zagrożenia zdrowia i życia. Nie w celu diagnostyki

Po jakim czasie wykonać test na HIV od ekspozycji na zakażenie? Rodzaje testów na HIV

prof. Krzysztof J. Filipiak

Prof. Krzysztof J. Filipiak: „Wielu z nas zdaje sobie sprawę, że szczepionki znajdą się w Polsce najwcześniej jesienią 2021 r. Nadal więc czeka nas trudny rok walki z pandemią”

cesarskie cięcie, krew pępowinowa

Krew pępowinowa – pobierać czy nie?

Karboksyterapia – co to jest, efekty, przeciwwskazania

Czym jest aborcja eugeniczna? Czy jest legalna w Polsce? Dlaczego budzi kontrowersje?

Lekarze odkryli nowy organ w naszych ciałach. Mamy go w głowie

Peeling kawitacyjny – efekty, przeciwwskazania, jak często robić?

kobieta u kosmetyczki

Fotoodmładzanie – co to jest, efekty, rodzaje, przeciwwskazania

Nagrodę Nobla 2020 w dziedzinie medycyny i fizjologii otrzymali: Harvey J. Alter, Michael Houghton and Charles M. Rice

Nagroda Nobla 2020 w dziedzinie medycyny i fizjologii przyznana! Znamy laureatów

chory kręgosłup

Skolioza, skrzywienie boczne – przyczyny, objawy, ćwiczenia

lekarz wykonuje usg piersi pacjentki

USG piersi – kiedy i jak często robić? Jak wygląda USG piersi?

wyspadek samochodowy

Wstrząs mózgu – przyczyny, objawy, pierwsza pomoc, leczenie

jęczmień na powiece

Jęczmień na oku – przyczyny, profilaktyka, leczenie

bolący brzuch

Rak trzustki – objawy, rokowania, przyczyny. Ile się żyje?

Mężczyzna trzyma się za klatkę piersiową, przstawia chusteczkę do ust i mocno kaszle

Gruźlica (suchoty) – objawy, przyczyny, leczenie, szczepionka

Kobieta zakażona glistą ludzką leży skulona i trzyma się za brzuch.

Glista ludzka – objawy, leczenie, drogi zakażenia glistnicą

Kobieta na badaniu piersi metodą mammografii

Mammografia – wskazania, przygotowanie, cena. Mammografia czy USG?

Najpopularniejsze

Respirator

Jak wygląda intubacja i podłączenie pacjenta do respiratora? Wyjaśnia anestezjolożka Zofia Patyna-Giżejowska

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

białe plamy na paznokciach

Białe plamy na paznokciach – co oznaczają i jak się ich pozbyć?

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Saturacja — czym jest i jaką zbadać?

Saturacja – czym jest i jak ją zbadać? Jaki jest prawidłowy poziom saturacji?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Kobieta i mężczyzna

Jak uprawiać seks analny, żeby nie bolało? Mamy kilka porad

ozdrowieńcy po COVID-19

Czy od ozdrowieńca możesz się zarazić koronawirusem? Wyjaśnia prof. Anna Boroń-Kaczmarska

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

insulinooporność

Dieta w insulinooporności