Przejdź do treści

Afty u dzieci – przyczyny i leczenie

Afty u dzieci - przyczyny i leczenie
Afty u dzieci - przyczyny i leczenie Pexels.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Jak dbać o zęby z próchnicą?
Jak dbać o zęby z próchnicą? Wyjaśnia dentysta Tomasz Kupryś
Kobieta trzyma niemowlaka
Dlaczego dziecko chce być przy piersi mamy? Nie zawsze chodzi o głód
Metoda Ferbera – czy naprawdę sprawdza się w usypianiu dzieci?
Metoda Ferbera – czy naprawdę sprawdza się w usypianiu dzieci?
kobiety w łóżku
„Szantażowanie seksem wciąż cieszy się popularnością” – twierdzi psycholożka
Dziecko w szkole
Koronawirus w Polsce a nauka zdalna. MEN: dzieci nie wrócą do szkół do końca roku szkolnego

Występowanie bolesnych zmian w jamie ustnej to problem, z którym zmaga się wiele dzieci (i ich rodziców). Powtarzające się epizody pojawiania się na tym obszarze owrzodzeń – aft, świadczy o obecności schorzenia nazywanego aftozą nawrotową. Poniżej przedstawimy możliwe przyczyny powstawania aft i rozwoju choroby u dzieci. Z artykułu dowiesz się także, jakie są sposoby leczenia tej przypadłości.

Czym są afty?

Aftami nazywamy niewielkie (zwykle kilku – kilkunastomilimetrowe) zmiany, najczęściej występujące w jamie ustnej. W obrazie klinicznym obserwuje się bolesne owrzodzenia otoczone brzegiem o rumieniowym charakterze. Jeśli epizody z obecnością zmian powtarzają często się u danego pacjenta, mamy do czynienia z aftozą nawrotową.

Afty mogą pojawiać się u osób z różnych grupa wiekowych, jednak w zdecydowanej większości przypadków (80%) choroba pojawia się przed 30. rokiem życia – najczęściej rozwija się w wieku młodzieńczym, choć objawy dość powszechne są także u dzieci. U pacjentów, którzy rozwinęli aftozę w drugiej lub trzeciej dekadzie życia, owrzodzenia mogą pojawiać się także w starszym wieku, jednak typowe jest, że częstość ich rozwoju się zmniejsza. Ocenia się, że nawracająca aftoza to problem dotykający 10-37% społeczeństwa (duże różnice w szacunkach wynikają z danych z badań na populacjach o innym stopniu ryzyka pojawienia się zmian).

Czasami afty bywają mylone z pleśniawkami, choć stanowią one dwa odmienne typy zmian. Afty i pleśniawki zazwyczaj nie jest trudno od siebie odróżnić – w przypadku tych drugich zauważyć można w jamie ustnej (na podniebieniu, policzkach, dziąsłach, języku) naloty o białoszarej barwie, wyglądem przypominające ścięte mleko.

Afty w jamie ustnej / rawpixel

Afty u dzieci – przyczyny występowania

Choć dokładny proces odpowiadający za występowanie aft jak dotąd nie został jednoznacznie określony, badania wskazują szereg czynników, które mogą stanowić przyczynę występowania aft u dzieci.

Istotne często okazują się być czynniki genetyczne. U co 3. pacjenta z aftozą stwierdza się obciążenie rodzinne chorobą. Badania pokazują także, że jeśli u obojga rodziców występuje postać nawrotowa schorzenia, dziecka ma 90% ryzyko jego rozwinięcia.

Badania sugerują, że za powstawanie aftozy mogą być do pewnego stopnia odpowiedzialne także zakażenia wirusowe (m.in. HSV) lub bakteryjne (Streptococcus).

Rolę w rozwijaniu się aft u dzieci odgrywają także urazy mechaniczne w jamie ustnej, np. związane z nawykiem przygryzania błony śluzowej jamy ustnej lub powstałe w czasie zabiegu stomatologicznego.

Występowanie aft może stanowić także objaw innego schorzenia leżącego u podstawy zmian. Jako jedno z nich wymienia się celiakię – autoimmunologiczną chorobę zapalną spowodowaną nadmierną odpowiedzią układu odpornościowego na gluten zawarty w wielu produktach zbożowych. U dzieci chorujących na celiakię, nawracające afty występują 4 razy częściej niż w ogólnej populacji osób w tej grupie wiekowej. Choć charakterystyczne objawy celiakii u dzieci to m.in. przewlekłe bóle brzucha, biegunki, zahamowanie przyrostu masy ciała i wzrostu, to afty mogą być także wskazówkami ułatwiającymi wykrycie utajonych, mniej typowych form celiakii, w przebiegu których nie obserwuje się objawów ze strony przewodu pokarmowego.

5 mitów na temat bólu gardła.

U 1-2 na 10 pacjentów z nawrotową aftozą diagnozowane są niedobory i zaburzenia wchłaniania składników odżywczych, takich jak żelazo, cynk oraz witaminy z grupy B, w tym kwas foliowy i witamina B12. Jak dotąd nie wyjaśniono, czy związek między występowaniem aft i celiakii wynika z obecności samej choroby, czy jest pośrednio wywołany przez deficyty składników odżywczych często obecne u pacjentów z tym typem nadwrażliwości na gluten.

Leczenie aft u dzieci

Celem leczenia aft u dzieci jest przede wszystkim zmniejszenie stopnia odczuwanego bólu, przyspieszenie procesu gojenia się owrzodzeń oraz zapobieganie częstemu powstawaniu zmian. Pomóc może w tym eliminacja urazów mechanicznych – należy unikać przygryzania błony śluzowej jamy ustnej oraz żucia gumy. Konieczne jest także restrykcyjne przestrzeganie zasad higieny jamy ustnej.

Należy pamiętać także o unikaniu czynników, które mogą podrażniać owrzodzenia w jamie ustnej i nasilać odczuwanie bólu. W związku z tym, z diety dziecka warto na czas trwania epizodu wyeliminować produkty o twardej konsystencji i ostrych brzegach, pokarmy kwaśne (owoce cytrusowe, soki owocowe), ostre, żywność o wysokiej zawartości soli oraz napoje gazowane. Jak pokazują badania, używanie pasty do zębów, która nie zawiera laurylosiarczanu sodu (SLS) może sprzyjać to skróceniu czasu gojenia się ran i zmniejszać poziom bólu.

Postępowanie farmakologiczne w mniej uciążliwych przypadkach opiera się na wykorzystaniu leków stosowanych miejscowo, zewnętrznie – steroidów i leków odkażających. U pacjentów z często nawracającymi epizodami aftozy, leki stosowane miejscowo mogą nie być wystarczające – choć łagodzą one objawy, to nie wpływają na zahamowanie procesu tworzenia nowych owrzodzeń. Rozważone powinno być w takich sytuacjach wprowadzenie leczenia farmakoterapią o działaniu ogólnoustrojowym.

Jeśli obserwujesz u swojego dziecka występowanie przypominających afty zmian, zasięgnij porady lekarza. Pamiętaj, że powyższy artykuł nie może zastąpić konsultacji ze specjalistą.

 

Źródła:

  1. Błaszczyk-Kostanecka M., Wolska H. (red.) (2017) Dermatologia w praktyce, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa.
  2. Rodrigo L., Beteta-Gorriti V., Alvarez N. (2018) Cutaneous and Mucosal Manifestations Associated with Celiac Disease, Nutrients, 10(7), 800.
  3. Sunday A., Greenberg M. (2014) Recurrent Aphthous Stomatitis, Dental Clinics of North America, 58(2): 281-297.
  4. Altenburg A., El-Haj N., Micheli C. i wsp. (2014) The Treatment of Chronic Recurrent Oral Aphthous Ulcers, Deutsches Arzteblatt International, 111: 665-73.

Zobacz także

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Wymrażanie kurzajek – czy preparaty są skuteczne?

Wymrażanie kurzajek – czy preparaty są skuteczne?

Ropień na dziąśle - jak leczyć, objawy.

Ropień na dziąśle – jak go leczyć i jakie są objawy?

Świerzbiączka - objawy i przyczyny

Świerzbiączka – objawy i przyczyny

Czym różnią się pleśniawki od aft?

Pleśniawki jamy ustnej u dzieci i dorosłych – jak je rozpoznać? Sposoby na zapobieganie pleśniawkom i ich leczenie

Smutny chłopiec z atopowym zapaleniem skóry

Atopowe zapalenie skóry (AZS) – objawy, przyczyny, zasady pielęgnacji skóry

Ból żuchwy - przyczyny zależą od jego miejsca

Ból żuchwy – przyczyny bólu zależą od jego miejsca

Elektrokoagulacja - kiedy wykonujemy zabieg i jakie daje efekty?

Elektrokoagulacja – kiedy wykonujemy zabieg i jakie daje efekty?

dziecko na łace

Mięczak zakaźny jest łagodny, ale podstępny. „Nie da się go wyleczyć na jednej wizycie” – mówi dermatolog

Gencjana - na ospę, na włosy, na afty. Jakie są zalety i wady gencjany?

Gencjana – na ospę, na włosy, na afty. Jakie są zalety i wady gencjany?

Brodawki łojotokowe - czym są i jak je leczyć?

Brodawki łojotokowe – czym są i jak je leczyć?

Ziarniniak grzybiasty - objawy, leczenie, rokowania

Ziarniniak grzybiasty – objawy, leczenie, rokowania

Kurzajki – czy można je usunąć domowymi sposobami?

Kurzajki – czy można je usunąć domowymi sposobami?

kobieta w wannie

Rogowacenie mieszkowe. Przyczyny, objawy i sposoby leczenia

kobieta zakrywająca usta

Choroby jamy ustnej – kategoryzacja, spis schorzeń i objawów

Afty w jamie ustnej / rawpixel

Afty w jamie ustnej? Periodontolożka tłumaczy, dlaczego lepiej nie leczyć ich „na własną rękę”

Szczepienie dziecka

Szczepienia a choroby skóry. Kiedy wstrzymać się ze szczepieniem tłumaczy dermatolożka Agnieszka Kobyłka-Dziki

„Skóra jest nie tylko wizytówką. Widzę w niej, jaki problem ma dany człowiek” – mówi dr Małgorzata Marcinkiewicz, założycielka kliniki Projekt Skóra

dłonie

Łuszczyca – jakie są przyczyny? Kto jest narażony i jak leczyć łuszczycę?

Rogowiec - przyczyny, objawy i sposoby leczenia tej choroby skóry

Rogowiec – przyczyny, objawy i sposoby leczenia tej choroby skóry

kubki smakowe

Kubki smakowe na języku – rozłożenie i rola

Pieluszkowe zapalenie skóry — przyczyny, objawy, leczenie

Pieluszkowe zapalenie skóry – przyczyny, objawy, leczenie

Róża — przekonaj się, czym jest ta choroba skórna, jakie ma objawy i jak można ją leczyć

Róża – choroba skórna, której nie wolno bagatelizować. Objawy i leczenie

śmiejąca się kobieta

W zdrowym ciele zdrowy ząb. Oto, co może cię spotkać, jeśli w porę nie zadbasz o swój uśmiech

Periodontolog — kim jest ten lekarz i czym się zajmuje? Dowiedz się, w jakich sytuacjach możemy zwrócić się do periodontologa

Periodontolog — kim jest ten lekarz i czym się zajmuje?

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

Policzek kobiety z włókniakiem miękkim

Włókniak miękki ‒ jakie są jego przyczyny i jak się pozbyć takich zmian?

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?