Przejdź do treści

Czy to na pewno alergia?

Testy na alergię / istock
Testy na alergię / istock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim

Na alergię choruje coraz większa część naszej populacji i dlatego każdą wysypkę czy podrażnienie jesteśmy skłonni przypisywać uczuleniu. Tymczasem może to być objaw nietolerancji pokarmowej albo reakcja wrażliwej skóry na aktywny składnik kosmetyku. Jak odróżnić te dolegliwości?

Określeń „uczulenie”, „nadwrażliwość”, „nietolerancja” i „alergia” często używa się wymiennie. Dotyczy to zwłaszcza alergii czy nadwrażliwości na niektóre pokarmy albo zapalnych reakcji skórnych po zastosowaniu kosmetyków. Tymczasem pojęcia te oznaczają zupełnie różne sytuacje.

Alergia a nietolerancja – co je różni?

Reakcja alergiczna organizmu to niewspółmierna do bodźca odpowiedź układu odpornościowego na styczność z alergenem. Białe krwinki, których zadaniem jest obrona przed patogenami, czyli bakteriami, wirusami, grzybami, zaczynają się uaktywniać pod wpływem bezpiecznych zazwyczaj czynników, takich jak na przykład składnik pokarmu czy kosmetyku. Wytwarzają wtedy w nadmiarze przeciwciała odpornościowe zwane immunoglobulinami klasy E (IgE), a te wyzwalają wiele substancji chemicznych, takich jak histamina i leukotrieny, które powodują wystąpienie różnych objawów, np.: swędzenia skóry, wysypki skórnej, kaszlu lub kataru.

Nietolerancja produktów spożywczych natomiast polega na uruchomieniu przez pokarm specyficznych reakcji metabolicznych bez udziału układu odpornościowego. Dobrym przykładem jest nietolerancja na laktozę. Jest ona uwarunkowana niedoborem enzymu (laktazy), która rozkłada cukier mleka – laktozę. Nie oznacza to jednak, że nie można być także uczulonym na białko mleka, ale wtedy za pojawienie się dolegliwości odpowiada pobudzenie układu immunologicznego. Podobnie sytuacja wygląda w przypadku alergii kontaktowej – źródłem takiej reakcji jest nadmierne pobudzenie komórek odpornościowych. Natomiast podrażnienie wywołane nadwrażliwością na któryś ze składników stosowanych kosmetyków zwykle związane jest z uszkodzeniem bariery naskórkowej.

W przestrzeni zakupowej HelloZdrowie znajdziesz produkty polecane przez naszą redakcję:

Odporność, Good Aging, Energia, Beauty
Wimin Zestaw suplementów, 30 saszetek
99,00 zł
Odporność
Naturell Immuno Hot, 10 saszetek
16,48 zł
Odporność, Energia, Beauty
Naturell Witamina B Complex Vegan, 180 tabletek
79,99 zł
Odporność, Good Aging, Energia, Trawienie, Beauty
Wimin Zestaw z lepszym metabolizmem, 30 saszetek
139,00 zł
PROMOCJA
Odporność
WIMIN Odporność, 30 kaps.
20,00 zł 59,00 zł
kobieta czyta etykietę

Jak sprawdzić, co mi dolega?

Zarówno alergia, jak i nadwrażliwość czy nietolerancja pokarmowa nie dają łatwych do rozpoznania, specyficznych objawów. Dlatego najtańszą, najbezpieczniejszą i najpewniejszą metodą diagnozowania alergii są testy skórne. Na ich podstawie możemy stwierdzić uczulenie na blisko 300 alergenów. Nie testujemy oczywiście wszystkich, ale lekarz dobiera je na podstawie wywiadu i obserwacji. Pomocniczą rolę odgrywają też badania poziomu przeciwciał IgE we krwi. Możemy zbadać całkowite IgE – ich poziom jest podwyższony u 85 proc. alergików – i swoiste IgE, czyli poziom przeciwciał odpowiedzialny za swoistą reakcję alergiczną, np. uczulenie na białko mleka krowiego.

Istnieją też testy skórne płatkowe, sprawdzające opóźnioną reakcję alergiczną. W ten sposób bada się alergie kontaktowe. Pewne tropy mogą być pomocne w samodzielnym odróżnieniu objawów alergicznych od nadwrażliwości czy nietolerancji. Pamiętajmy jednak takie domowe rozpoznanie nigdy nie będzie w 100 proc. pewne.

Alergia czy nietolerancja pokarmowa?

Raczej alergia, jeśli po zjedzeniu posiłku pojawia się drapanie w gardle, uczucie opuchnięcia lub wysypka na skórze w dowolnej okolicy. Wymienionym dolegliwościom mogą towarzyszyć objawy gastryczne (czasem gwałtowne), takie jak wzdęcia, biegunka, zaparcia, nudności, a nawet wymioty. Do najczęstszych alergenów zaliczają się takie produkty jak: mleko krowie, owoce, jaja, ryby, skorupiaki, soja, pszenica, orzeszki ziemne, orzechy, nasiona. Większość dorosłych może tę listę dodatkowo skrócić do owoców, ryb, owoców morza i orzechów. Ale uwaga: to statystyka, w indywidualnym przypadku alergenem może okazać się właściwie każdy produkt spożywczy. W alergii wystarczy naprawdę niewielka ilość uczulającego pokarmu, by wywołać silne dolegliwości.

Alarm: wstrząs anafilaktyczny to natychmiastowa reakcja uczuleniowa zagrażająca życiu. Najczęściej wywołany jest przez pyłki roślin, sierść zwierząt, jad owadów, roztocza kurzu domowego, ale też produkty pokarmowe. W razie silnej nagłej reakcji alergicznej należy niezwłocznie wezwać pogotowie.

Raczej nietolerancja pokarmowa, jeśli objawy dotyczą przede wszystkim układu pokarmowego (wzdęcia, biegunka, zaparcia, zgaga, nudności), ale mogą pojawić się też bóle głowy (zwłaszcza migrenowe), a także dolegliwości reumatyczne i skórne. Zaburzenia trawienne związane z nadprodukcją gazów i wzdęciami często występują po posiłkach zawierających rośliny strączkowe, kapustę, otręby i ziarna zbóż. Produkty tłuste natomiast mogą powodować zgagę, odbijanie się, dyskomfort lub ból w górnej części brzucha, uczucie przepełnienia, mdłości lub wymioty. Zespołowi nadwrażliwego jelita towarzyszą zazwyczaj bóle brzucha, wzdęcia, przelewanie w jamie brzusznej, zaburzenia rytmu wypróżnień (biegunki i zaparcia). U około 70 proc. osób z tym schorzeniem objawy mają związek ze spożyciem głównie mleka lub pszenicy oraz produktów spożywczych, w których są one obecne.

Skóra alergiczna czy wrażliwa?

Raczej alergiczna, jeśli reakcja uczuleniowa jest opóźniona. Czasami pojawia się już po powtórnym zetknięciu skóry z uczulająca substancją, ale częściej do tego typu sytuacji dochodzi po dłuższym czasie ekspozycji na alergen, a czynnikiem ją wywołującym jest przełamanie bariery skórnej, czyli jej uszkodzenie, np. na skutek poparzenia słonecznego czy stosowania agresywnych kosmetyków (z zawartością alkoholu, retinolu czy kwasów owocowych).

Z tego powodu na alergię kontaktową bardziej narażone są osoby z cerą suchą i wrażliwą, bo w ich przypadku mamy do czynienia z uszkodzeniem lub osłabieniem bariery naskórkowej. Uwaga: objawy skórne takie jak świąd, pieczenie, wysypka, wyprysk, pokrzywka często ulegają rozszerzeniu poza miejsce, w którym skóra zetknęła się z alergizującą substancją.

Raczej nadwrażliwość skóry, jeśli objawy, czyli rumień, pieczenie, swędzenie pojawiają się zaraz po zastosowaniu nowego preparatu kosmetycznego i dotyczą okolicy skóry, która miała bezpośredni kontakt z kosmetykiem. Im silniejsze stężenie drażniącej substancji, tym większe podrażnienie skóry. W przypadku reakcji alergicznej stężenie aktywnych składników nie odgrywa kluczowej roli – wystarczy ich minimalna ilość. W podrażnieniu skóry dochodzi do zniszczenia płaszcza hydrolipidowego i komórek warstwy rogowej, w alergii natomiast zapalny mechanizm immunologiczny umiejscowiony jest na poziomie skóry właściwej.

Zobacz także

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Jak często robić pranie? Podpowiadamy

Gwiazda betlejemska – może wywołać alergię

Alergie kojarzą ci się z wiosną i latem? Zimowe alergie też są dokuczliwe. Co uczula, gdy za oknem mróz i śnieg?

Nie tylko grzeje, ale i leczy! Wełna i jej prozdrowotne właściwości

Żółty, jasny, przezroczysty, zielonkawy – czy każdy śluz w kale wymaga oceny? Jak mu zapobiec?

Tryptofan i jego wpływ na poziom serotoniny. Gdzie go znajdziemy?

Testy płatkowe – skuteczna metoda diagnostyki alergii skórnych

Ręce posypane kwiatami

Uczulenie na manicure hybrydowy. Jak wygląda i co zrobić, kiedy się pojawi?

Ugryzienie muchy końskiej – bolesny i dokuczliwy towarzysz wakacyjnych urlopów 

Gdy założyła swoją wymarzoną suknię ślubną, dostała swędzącej wysypki. Powód? Nietypowa alergia / unsplash

Gdy założyła swoją wymarzoną suknię ślubną, dostała swędzącej wysypki. Powód? Bardzo nietypowa alergia

Ugryzienie pająka – jak wygląda ślad po kątniku a jak po krzyżaku? Kiedy udać się do lekarza?

Stridor, czyli świst przy oddychaniu, którego nie warto bagatelizować!

Istockphoto

7 problemów zdrowotnych, które częściej atakują latem

Co twoje mieszkanie zdradza o tobie i o twoim zdrowiu?

Kichanie a patrzenie w słońce / unsplash

Kichasz, gdy patrzysz na słońce? Biotechnolog Dawid Polak wyjaśnia to zjawisko

Ektoina – do nosa, oczu i inhalacji. Czy krople z ektoiną pomagają na zapalenie spojówek?

9 nawyków nasilających objawy alergii. Może niektóre dotyczą ciebie?

Opalanie na słońcu

Alergik na urlopie. O czym powinnaś pamiętać, wyjeżdżając na wakacje?

Komu owoce mogą szkodzić? Sprawdziłyśmy!

W maju pylą trawy! Jakie są objawy alergii na pyłki?

Naukowcy odkryli, dlaczego coraz więcej osób jest uczulonych na pyłki

Naukowcy odkryli, dlaczego coraz więcej osób jest uczulonych na pyłki. Odpowiada za to jeden istotny czynnik

Kobieta stoi na łące

Sięgasz po wapno przy alergii? „Preparaty wapnia mogą ingerować we wchłanianie leków przeciwalergicznych” – ostrzega farmaceutka

10 produktów, na które alergicy muszą uważać

Czy wiosna szkodzi zdrowiu? Sprawdź, jakie dolegliwości mogą się wraz z nią pojawić, i jak sobie z nimi poradzić

×