Przejdź do treści

Błonica – objawy i leczenie

szczepienie
Fot. Mike Fouque/AdobeStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Kobieta
Masz problem z obrzękami? Sprawdź poziom kortyzolu
Pierwsza miesiączka – co jeśli przychodzi za wcześnie?
„Rodzice dziwią się, że ich córki bawiące się jeszcze lalkami zaczynają miesiączkować”. Ginekolog o tym, co się dzieje, kiedy miesiączka przychodzi za wcześnie
Jak pomóc osobie, która ma wstrząs anafilaktyczny? Lek. Łukasz Durajski przedstawia zalecenia Polskiego Towarzystwa Alergologicznego
Jak pomóc osobie, która ma wstrząs anafilaktyczny? Lek. Łukasz Durajski przedstawia zalecenia Polskiego Towarzystwa Alergologicznego
Liczba zgonów z powodu COVID-19 na świecie przekroczyła 4 mln – podał Reuters
Liczba zgonów z powodu COVID-19 na świecie przekroczyła 4 mln – podał Reuters
Niemiecka szczepionka „Curevac” na COVID-19 nie spełniła oczekiwań. Dostawy setek milionów dawek pod znakiem zapytania

Błonica to choroba, która dzięki szczepieniom występuje coraz rzadziej. Tylko szczepionka chroni przed groźnymi powikłaniami mogącymi doprowadzić nawet do zgonu. Objawy błonicy są bardzo charakterystyczne.

Błonica to choroba przenoszona drogą kropelkową, a źródłem zakażenia może być człowiek w ostrej fazie choroby, jak również ozdrowieniec czy nosiciel tej bakterii. Wywołuje ją maczugowiec błonicy, czyli Corynebacterium diphtheriae. Bakteria ma zdolność wnikania do organizmu przez błony śluzowe górnych dróg oddechowych. Rzadziej kolonizuje inne rejony ciała czy skórę. Może mieć kilka rodzajów klinicznych, z czego najczęstsze to błonica krtani, czyli krup, oraz błonica gardła. Maczugowiec błonicy posiada również zdolność atakowania spojówek czy ucha środkowego. Choroba jest konsekwencją działania toksyny błoniczej, która dostaje się do krwiobiegu i uszkadza kolejne narządy wewnętrzne.

Błonica – przyczyny i objawy

Błonica wywołana jest przez bakterię Corynebacterium diphtheriae, czyli maczugowiec błonicy. Bakteria ta wydziela do krwiobiegu toksynę, która jest bezpośrednią przyczyną choroby. Główne postacie choroby to błonica gardła i błonica krtani, czyli krup.

Błonica gardła daje następujące objawy:

  • gorączka o umiarkowanym nasileniu,
  • problemy z połykaniem,
  • ból gardła,
  • kluskowata mowa,
  • naloty błoniaste w gardle (tzw. błony rzekome),
  • powiększone, bolesne węzły chłonne (tzw. szyja Nerona),
  • przekrwienie śluzówki.

Są to objawy pojawiające się ze względu na miejscowe działanie bakterii. Jednak toksyna, która dostaje się do organizmu, działa ogólnie, nawet na odległe narządy. Efektem jej działania mogą być zaburzenia rytmu serca, zmiany martwicze mięśnia sercowego, a nawet porażenie mięśni.

U dzieci błonica częściej przybiera formę krupu, czyli występuje błonica krtani. Polega to na zwężeniu szpary głośni poprzez nalot na struny głosowe. To z kolei powoduje duszność, szczekający kaszel, chrypkę o znacznym nasileniu, a w najcięższych przypadkach może doprowadzić do uduszenia.

Najlżejsza postać błonicy to błonica nosa, w przypadku której pojawiają się jedynie jednostronne zmiany na powierzchni śluzówki nosa. Towarzyszy temu wysięk o charakterze śluzowym, krwistym lub ropnym. Mimo, iż przebieg jest łagodny, to jednak czas trwania choroby jest długi.

Czy rtęć w szczepionkach jest szkodliwa?

Szczepionka na błonicę

Błonicy można zapobiec poprzez stosowanie szczepionki ochronnej skojarzonej przeciwko błonicy, tężcowi i krztuścowi. Wszystkie dzieci w Polsce obowiązkowo podlegają tym szczepieniom ochronnym. W wariancie podstawowym szczepienie jest bezpłatne, chyba że rodzic podejmie decyzję o podaniu szczepionki 6w1 (dzięki niej dziecko otrzymuje mniej wkłuć). Jeśli dziecko ma przeciwwskazania do podania szczepionki przeciwko krztuścowi, można podać szczepionkę wyłącznie przeciwko błonicy i tężcowi. Szczepionka przeciw błonicy jest tzw. szczepionką inaktywowaną, czyli zawiera nieaktywną oczyszczoną toksynę błoniczą. Z upływem lat odporność na błonicę maleje. Istnieje jednak możliwość zaszczepienia starszych osób (tzw. szczepienie przypominające). Szczepionka przeciw błonicy jest bezpieczna. Obserwuje się właściwie jedynie miejscowe odczyny pod postacią obrzęku, zaczerwienienia czy bólu w miejscu podania szczepionki, które bardzo szybko ustępują. Zdarza się, że po szczepieniu dziecko w pierwszej dobie jest rozdrażnione lub występuje u niego stan podgorączkowy, jednak takie objawy szybko mijają. Należy pamiętać, że szczepienie nie chroni przed kontaktem z bakterią i zarażeniem się. Szczepienie chroni przed rozwojem ostrego zakażenia i wszelkich powikłań związanych z daną infekcją.

Zobacz także

Błonica – powikłania

Błonica może mieć bardzo zróżnicowany obraz kliniczny, szczególnie jeśli chodzi o nasilenie choroby. Nieszczepione dzieci są narażone przede wszystkim na powikłania. Toksyna błonicza może bowiem spowodować zapalenie w obrębie nerek, mięśnia sercowego, układu nerwowego, a powikłania stanowiące bezpośrednie zagrożenie życia dziecka to:

  • zaburzenia rytmu serca,
  • zapalenie mięśnia sercowego,
  • niewydolność krążenia,
  • porażenie mięśni,
  • porażenie przepony (brak możliwości oddychania),
  • zapalenie ucha środkowego powikłane upośledzeniem słuchu,
  • zgon dziecka (ryzyko w przypadku małych dzieci sięga 20%, a w przypadku braku podjętego leczenia – 50%).

Co robić, gdy doszło do zachorowania? Leczenie błonicy

Błonica jest infekcją wymagającą hospitalizacji chorego. Sam wywiad i objawy pozwalają na postawienie wstępnej diagnozy, tym bardziej, jeśli chory nie był szczepiony. Konieczne jest wdrożenie antybiotykoterapii oraz leczenie objawowe przy pomocy leków przeciwbólowych i przeciwgorączkowych. Jeśli podejrzewa się, że miało się kontakt z osobą chorą na błonicę, można skonsultować się z lekarzem i rozważyć podanie antytoksyny błoniczej.

Najnowsze w naszym serwisie

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

laboratorium, badanie próbki małpiej ospy

Małpia ospa w Europie – potwierdzone przypadki. Czy jest groźna i jakie daje objawy?

Kury

Zgłoszono pierwszy przypadek ptasiej grypy H10N3 u człowieka

„Polski ład” ogłoszony. Co nowego w ramach działań w zakresie ochrony zdrowia?

Opieka paliatywna – na czym polega i jakie są jej rodzaje. Dla kogo jest przeznaczona taka forma opieki?

Opieka paliatywna – komfort w chorobie w starszym wieku. Na czym polega? Czy możemy się tego nauczyć?

Kobieta i mężczyzna ćwiczą

Ćwiczenia na kręgosłup dla każdego, czyli sposób na zdrowe plecy. Jak właściwie dobrać zestaw ćwiczeń?

Sukces szczepionki przeciwko malarii. Najnowsze badania wskazują na skuteczność na poziomie 77 proc.

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Utraciliśmy już odporność populacyjną na odrę. „Wybuch epidemii będzie miał katastrofalne skutki”

Mama i dziekco

Znaczny spadek zachorowań na ospę wietrzną w Polsce

Przelewanie w brzuchu – czy jest normalne? Co może oznaczać uczucie przelewania wody w brzuchu?

Lekarz niesie dziecko na rękach

Ebola znów w Gwinei. Pierwsze przypadki od tragicznej epidemii sprzed 5 lat

Meteopaci to osoby chore na pogodę. Jakie są przyczyny, objawy i sposoby leczenia meteopatii?

Grozi nam kolejna epidemia? Wirus Nipah może zabić 75 proc. zakażonych

Suchość pochwy – problem kobiet z niskim poziomem estrogenów. Jak sobie radzić z tą dolegliwością?

Jaglany detoks – oczyść swój organizm szybko i bezpiecznie

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

Ratownik medyczny: skoro tężec jest tak groźny, to dlaczego w Polsce dochodzi tylko do ok. 20 przypadków rocznie? Bo mamy szczepionki przeciwko tężcowi

Szpital

Lek. Bartosz Fiałek: Szpitalny oddział ratunkowy jest miejscem, do którego zgłaszamy się w stanie bezpośredniego zagrożenia zdrowia i życia. Nie w celu diagnostyki

Po jakim czasie wykonać test na HIV od ekspozycji na zakażenie? Rodzaje testów na HIV

Czyrak gromadny – co to jest, objawy, leczenie, powikłania

Gruźlica prosówkowa – przyczyny, objawy, diagnostyka, leczenie

Antybiotyki to nie cukierki

„Antybiotyki to nie cukierki” – przypomina Magdalena Jutrzenka. „Ani przeziębienia, ani grypy, ani COVID-19 nie leczy się antybiotykami”

prof. Krzysztof J. Filipiak

Prof. Krzysztof J. Filipiak: „Wielu z nas zdaje sobie sprawę, że szczepionki znajdą się w Polsce najwcześniej jesienią 2021 r. Nadal więc czeka nas trudny rok walki z pandemią”

szczepienie przeciw odrze

Odra znów w natarciu za sprawą antyszczepionkowców. WHO alarmuje – statystyki są niepokojące

Najpopularniejsze

matka z dorosłą córką

„Przez całe życie była toksyczną osobą, w każdej roli: pracownika, koleżanki, siostry, córki. I toksyczną mamą” – opowiada 35-letnia Ada o swojej matce

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

białe plamy na paznokciach

Białe plamy na paznokciach – co oznaczają i jak się ich pozbyć?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Badanie krwi AST - co to jest i jak interpretować wyniki?

Badanie krwi AST – co to jest i jak interpretować wyniki?

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

żyły na nogach

Zapalenie żył – jakie objawy wskazują na stan zapalny w żyłach powierzchownych i głębokich?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

laboratorium

D-dimery – co to jest? Jak obniżyć zbyt wysoki poziom?

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

kobieta z problemami skórnymi

Wybroczyny (petocje) – co to jest, dlaczego powstają i jak sobie z nimi poradzić?