Przejdź do treści

Co to jest immunologia i jakie są jej rodzaje? Badania immunologiczne w diagnostyce

Pływające bakterie na odporność
Fot. Kateryna_Kon / Adobe Stock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Uwierają cię niewygodne metki, gumki w skarpetkach, obciskające ramiączka? To może być allodynia
Ile osób do 44. r.ż. zmarło na COVID-19? „Ta czarna statystyka mogłaby być inna” – przekonuje minister zdrowia
Szczepionki na COVID-19 mają znacznie więcej skutków ubocznych niż inne szczepionki? W sieci krążą fałszywe informacje
Mity w seksie, które naprawdę warto wreszcie wyrzucić do śmieci
Rosół – czy naprawdę pomaga na przeziębienie? Odpowiada dietetyczka kliniczna

Immunologia to obszerny dział nauki zajmujący się reakcją obronną organizmu na patogeny oraz substancje toksyczne. Lekarz specjalista immunologii klinicznej zajmuje się natomiast rozpoznawaniem, leczeniem i zapobieganiem zaburzeniom w zakresie funkcjonowania układu odpornościowego.

Badania immunologiczne mają szerokie zastosowanie w diagnostyce chorób autoimmunologicznych, niepowodzeń położniczych w postaci poronień nawykowych czy też w transfuzjologii. Wydaje się, że rozwijająca się immunologia przyniesie korzyści w leczeniu wielu schorzeń.

Co to jest immunologia?

Immunologia to dziedzina nauki łącząca medycynę z naukami biologicznymi. Zajmuje się funkcjonowaniem mechanizmów obronnych organizmu przed czynnikami zewnętrznymi, takimi jak drobnoustroje (bakterie, wirusy, grzyby) czy też toksyny i ich prawidłowym przebiegiem. Reakcja immunologiczna dorosłych oraz dzieci różni się od siebie, dlatego w każdej z tych grup wiekowych zauważa się inne problemy.

Czystek dobry na wszystko? Poznaj jego właściwości

Pojęcie immunologii jest bardzo szerokie. W skład tej nauki wchodzą:

  • immunobiologia,
  • immunochemia,
  • immunogenetyka,
  • immunologia kliniczna,
  • immunologia transfuzjologiczna,
  • immunofarmakologia,
  • serologia,
  • transplantologia,
  • immunopatologia,

i inne.

Immunologa kliniczna to jedna ze specjalności lekarskich zajmująca się rozpoznawaniem, zapobieganiem oraz leczeniem chorób na tle immunologicznym, a lekarzem immunologiem może zostać specjalista chirurgii dziecięcej, chirurgii ogólnej, chorób wewnętrznych, zakaźnych, dermatologii i wenerologii, onkologii klinicznej, patomorfologii, pediatrii, położnictwa i ginekologii, chemioterapii nowotworów, chorób płuc, diagnostyki laboratoryjnej, radioterapii onkologicznej, który przejdzie kurs trwający dwa lata. Rozkwit tej dziedziny obserwuje się między innymi dzięki obecności coraz większej ilości szczepień.

Immunologia transfuzjologiczna zajmuje się przede wszystkim interakcjami zachodzącymi w trakcie przetaczania krwi, aby zapobiec niepożądanym odczynom, które mogą doprowadzić do utraty zdrowia lub życia pacjenta, pozyskiwaniem preparatów do produkcji immunoglobulin anty-D stosowanych w profilaktyce konfliktu serologicznego oraz badaniami w zakresie serologii grup krwi u krwiodawców, osób chorych oraz ciężarnych.

Immunologia – choroby autoimmunologiczne

Częścią medycyny, którą zajmuje się immunologia, są również choroby autoimmunologiczne. W ich przebiegu dochodzi do niszczenia organizmu przez nieprawidłowo funkcjonujący układ odpornościowy, który zaczyna rozpoznawać swoje tkanki jako nieprawidłowe i obce. Do chorób autoimmunologicznych należy między innymi toczeń, nieswoiste zapalenia jelit, choroba Hashimoto, choroba Addisona, sarkoidoza, miastenia, reumatoidalne zapalenie stawów. Przyczyna powstawania chorób autoimmunologicznych nie jest do końca poznana i wciąż są prowadzone badania nad jej poznaniem.

Zobacz także

Immunologia a ciąża

Immunologia wykorzystywana jest również w położnictwie i ginekologii oraz medycynie rozrodu. Reakcje obronne organizmu w niektórych sytuacjach mogą doprowadzić bowiem do konfliktu serologicznego kończącego się w niektórych przypadkach zgonem wewnątrzmacicznym płodu i który jest zagrożeniem dla zdrowia i życia kobiety. Dzięki odkryciom immunologicznym możliwa jest obecnie produkcja leków, które podawane w ciąży zapobiegają występowaniu tego problemu.

Innym obszarem w medycynie rozrodu, w którym przeprowadza się badania układu odpornościowego, jest obecność poronień nawykowych. Immunologia tego schorzenia nie została do końca poznana, odkryto natomiast, iż za ich dużą część odpowiada odpowiedź komórkowa typu pierwszego wyzwalana przy pomocy dysfunkcji autoimmunologicznych, które rozpoznają płód jako obcy dla organizmu matki i niszczą go.

Immunologia – badania

Istnieje szereg badań laboratoryjnych, które można wykonać w celu oceny funkcjonowania układu odpornościowego. Są one wykorzystywane w diagnostyce chorób zakaźnych oraz autoimmunologicznych, a także wrodzonych niedoborów odporności.

W większości przypadków wykrycie patogenu wywołującego infekcję opiera się na badaniach serologicznych. We krwi lub innych płynach ludzkiego ciała poszukuje się przeciwciał przeciwko drobnoustrojom. Takie badania wykorzystuje się między innymi przy podejrzeniu toksoplazmozy, cytomegalii u ciężarnych, w wirusowych zapaleniach wątroby, mononukleozie, bakteryjnych zakażeniach patogenami z rodzaju Mycoplasma czy Chlamydia. Są one wykonywane przy pomocy różnych technik i w niektórych przypadkach wymagają wielokrotnych powtórzeń. Badania przeciwciał również znajdują coraz szersze zastosowanie w zaburzeniach przebiegających z autoagresji.

Bibliografia

Przytrzymaj
i odkryj

1. T. Opala, Rola czynników immunologicznych w poronieniach nawykowych, w: Ginekologia Praktyczna 2003/11/12.
2. A. Szczeklik, Interna Szczeklika, Medycyna Praktyczna, Kraków 2018.
3. B. Michalewska, Immunologia transfuzjologiczna krwinek czerwonych. Obowiązujący zakres badań wykonywanych u krwiodawców, chorych i kobiet ciężarnych, w: Journal of Transfusion Medicine 2009, tom 2, nr 4, s. 175–242.

Najnowsze w naszym serwisie

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Łupież – przyczyny, rodzaje, profilaktyka

Lekarz dotyka dłoni pacjenta

Reumatoidalne zapalenie stawów (RZS) – przyczyny, objawy, leczenie

Jak zimno wpływa na organizm? 7 powodów, dla których warto czasem zmarznąć

kobieta owinięta kocem

Często łapiesz infekcje? Dowiedz się, w czym może tkwić problem

Produkty, które można jeść przy wrzodach

Wrzody żołądka – przyczyny, objawy, leczenie, dieta

mięśniaki macicy - kobieta w gabinecie lekarskim

Mięśniaki macicy – przyczyny, objawy, leczenie

Osoba odwiedzająca osobę chorą na Parkinsona trzyma dłoń na jej dłoniach

Choroba Parkinsona – przyczyny, objawy, diagnoza i leczenie

Zdjęcie rentgenowskie przedstawiające chorobę

Przewlekła obturacyjna choroba płuc (POChP) – przyczyny, objawy, leczenie

wątroba

Marskość wątroby – przyczyny, objawy, leczenie

Mężczyzna z kamicą nerkową ugina się z powodu wielkiego bólu

Kamica nerkowa – objawy, przyczyny i leczenie kamieni nerkowych

Niemal cała dorosła populacja Polski nie ma odporności na krztusiec – ostrzegają specjaliści

Choroby autoimmunologiczne - wizyta u dietetyka

Choroby autoimmunologiczne – objawy, dieta, leczenie, lista

Domowe sposoby na ból gardła – który wybrać, jak leczyć?

Kobieta cierpiąca na fobię społeczną

Fobia społeczna – jak sobie z nią radzić i czy można ją pokonać?

kobieta z bólem wątroby

WZW B – szczepienie, objawy, leczenie, przyczyny i dieta

kobieta w stanie lękowym

Stany lękowe – przyczyny, leczenie. Objawy ataku paniki

Mężczyzna z nadciśnieniem tętniczym mierzy swoje ciśnienie

Nadciśnienie – rodzaje, przyczyny, objawy, leczenie

Kobieta

Kto powinien wstrzymać się z trzecią dawką szczepionki na COVID-19? Eksperci nie mają złudzeń

żółtaczka

WZW A – szczepionka, objawy, leczenie. Jak można się zarazić żółtaczką pokarmową?

Kobieta z rakiem macicy trzyma się za bolący brzuch.

Rak trzonu macicy – jakie są objawy i rokowania, jak przebiega leczenie raka endometrium?

Lukasz Sakowski, fot. archiwum prywatne

„W pseudonaukę częściej wierzą osoby wykształcone, z dużych miast. Gorzej wykształceni nie kontestują ugruntowanej wiedzy”. Z Łukaszem Sakowskim rozmawiamy o jego „Bioksiążce”

bolący brzuch

Rak trzustki – objawy, rokowania, przyczyny. Ile się żyje?

Hashimoto a ciąża – planowanie ciąży w chorobie

Co jeść podczas infekcji? Menu na cały dzień

Przeziębiłaś się? Dodaj te składniki do codziennej diety

Najpopularniejsze

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Respirator

Jak wygląda intubacja i podłączenie pacjenta do respiratora? Wyjaśnia anestezjolożka Zofia Patyna-Giżejowska

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

kobieta pijąca zioła

Naturalne odrobaczanie. Czy naprawdę wszyscy mamy pasożyty?

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

Pozycje seksualne, czyli jak urozmaicić seks. Najlepsze pozycje

Badanie krwi AST - co to jest i jak interpretować wyniki?

Badanie krwi AST – co to jest i jak interpretować wyniki?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku