Przejdź do treści

Co to jest porażenie mózgowe dziecięce? Jakie są przyczyny i objawy schorzenia?

rehabilitantka ćwiczy na macie z małym chłopcem
Fot. Olesia Bilkei / Adobe
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Facebook.com
„Jesteś piękna! Nieważne, czy masz po ciąży wystający brzuch, bliznę po cesarce czy bardziej wiszące cycki” – młoda mama pokazała prawdziwe zdjęcie po porodzie
Unsplash
Dlaczego warto jeść tłuste ryby? Specjaliści z „Czytamy etykiety” wyjaśniają
Chcesz podkręcić swój seksualny apetyt? Sprawdź, czy twoja dieta jest bogata w tę witaminę
5 sygnałów, że należy zbadać cukier we krwi
istockphoto
„Że Niby Fit” na Instagramie: 5 kroków, jak nie przytyć w wakacje

Mózgowe porażenie dziecięce jest zespołem o szerokim spektrum objawów wynikających z uszkodzenia mózgu we wczesnym stadium rozwoju dziecka. To schorzenie układu nerwowego nie ma charakteru postępującego, a objawy dziecięcego porażenia mózgowego zmieniają się wraz z wiekiem i rozwojem mózgu pacjenta.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Jacek Podstolski
lekarz

Czterokończynowe porażenie mózgowe to najbardziej charakterystyczna postać choroby, znacznie ograniczającej funkcje motoryczne dziecka i często wymagającej stałej opieki. Z kolei lekkie porażenie mózgowe może nawet być niezauważone przez osoby w otoczeniu. Jednak kompleksowa rehabilitacja dziecięcego porażenia mózgowego jest zalecana na każdym etapie rozwoju dziecka, bez względu na stopień i obraz choroby.

Co to jest mózgowe porażenie dziecięce?

Mózgowe porażenie dziecięce to zespół niepostępujących zaburzeń motorycznych różnego stopnia wynikający z uszkodzenia centralnego systemu nerwowego dziecka w życiu płodowym, okołoporodowym lub we wczesnej fazie niemowlęctwa.

Objawy porażenia mózgowego obejmują głównie upośledzenie zdolności ruchowych i zachowania postawy, którym zwykle towarzyszą zaburzenia czucia, percepcji zmysłowej i porozumiewania się. W zależności od fazy rozwoju pacjenta i postaci choroby, wielowymiarowa rehabilitacja ruchowa, społeczna i zawodowa może złagodzić przebieg porażenia, poprawić ogólny rozwój psychofizyczny oraz rozwinąć cechy niezbędne do osiągnięcia maksymalnej zdolności do samoobsługi i samodzielności w czynnościach życia codziennego. Zwykle obserwuje się skrajne postacie porażenia mózgowego: kurczowe porażenie mózgowe czterokończynowe znacznie ograniczające funkcjonalność pacjenta bądź lekkie porażenie, umożliwiające prowadzenie pełnowartościowego społecznie i zawodowo życia.

Chcesz mieć lepszą koncentrację?

Umiejętność skupienia się to prawdziwy skarb – sprawia, że wszystko idzie łatwiej i przyjemniej. Sprawdź jak WIMIN może wesprzeć Twoją koncentrację.

Sprawdź
Mama dotyka dłońmi niemowlę zawinięte w pieluszkę

Porażenie mózgowe u dzieci i dorosłych – postacie choroby

Mózgowe porażenie dziecięce dzieli się na 4 postacie w zależności od dojrzałości ośrodkowego układu nerwowego w momencie zadziałania czynników wywołujących chorobę. Oto one:

  • postać spastyczna, tzw. kurczowa, charakteryzująca się wzmożonym napięciem mięśniowym mięśni kończyn;
  • atetoza, czyli zmienne napięcie mięśniowe kończyn, ruchy mimowolne, zaburzenia motoryki małej, związanej z precyzyjnymi czynnościami rąk;
  • ataksja – niezborność ruchowa motoryki małej i dużej utrudniająca chodzenie i utrzymanie pionowej pozycji, zaburzenia koordynacji wzrokowo-ruchowej, obniżenie napięcia mięśniowego kończyn;
  • postać mieszana o niejednorodnym i nieprzewidywalnym obrazie, najtrudniejsza pod względem rehabilitacji.

Przyczyny mózgowego porażenia dziecięcego

Mózgowe porażenie dziecięce jest zespołem chorobowym powstałym w wyniku różnorodnych czynników etiologicznych wywołujących uszkodzenie mózgu o charakterze trwałym i niepogłębiającym się w ciągu życia. Choroba nie jest uwarunkowana genetycznie i nie jest dziedziczona. Powstanie mózgowego porażenia dziecięcego przypisuje się przebiegowi ciąży i porodu. Nieprawidłowości rozwojowe mózgu mogą powstać w fazie prenatalnej, okołoporodowej lub we wczesnych okresach życia. Do czynników ryzyka choroby zalicza się m.in.:

  • infekcje prenatalne i okołoporodowe,
  • inne wady genetyczne i rozwojowe,
  • urazy i komplikacje okołoporodowe, np. niedotlenienie ośrodkowego układu nerwowego, zatrucia, zespół dziecka potrząsanego, wcześniactwo, konflikt serologiczny,
  • udar mózgu, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych.

Zobacz także

Objawy mózgowego porażenia dziecięcego

Długość życia osoby z dziecięcym porażeniem mózgowym nie różni się od przeciętnej człowieka zdrowego, jednak zaawansowanie choroby znacznie wpływa na jakość funkcjonowania pacjenta. Objawy porażenia mogą nasilać się wraz z wiekiem w wyniku rozwoju fizycznego dziecka, natomiast obszar uszkodzenia tkanki mózgowej nie ulega zmianie. Pierwsze objawy mózgowego porażenia dziecięcego u niemowląt pojawiają się zwykle pod postacią:

  • asymetrii ruchów,
  • wyprostnego ustawienia nóg,
  • zgięcia podeszwowego stóp,
  • zaburzenia procesu pełzania poprzez ciągnięcie za sobą wyprostowanych kończyn dolnych,
  • trudności w siedzeniu,
  • krzyżowania nóg,
  • zeza,
  • napadów drgawkowych,
  • trudności w karmieniu noworodka i w przełykaniu przez niego pokarmu,
  • zaburzeniami snu,
  • nadwrażliwości na dźwięk,
  • zaciskania dłoni w piąstkę,
  • odginania główki,
  • usztywniania tułowia,
  • zaburzeń komunikacji i odbioru sensorycznego.

Pojawia się ponadto upośledzenie wzrostu niedowładnych kończyn, zaburzenia koordynacji wzrokowo-ruchowej, a także zaburzenia rozwoju mowy (głównie o typie dyzartrii, czyli wynikające z uszkodzenia dróg nerwowych) oraz trudności z nauką w szkole.

Obraz mózgowego porażenia dziecięcego osoby w dorosłym życiu jest efektem rehabilitacji prowadzonej w dzieciństwie i wieku młodzieńczym. Poprawa stanu funkcjonalnego dojrzałego człowieka jest skutkiem tworzenia się nowych dróg nerwowych, a nie przywróceniem czynności uszkodzonych struktur układu nerwowego (wykorzystanie mechanizmu tzw. plastyczności mózgu).

Bibliografia

Przytrzymaj
i odkryj

J. Chmielnik, R. Michałowicz, Mózgowe porażenie dziecięce, PZWL, Warszawa 1993.

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Polecamy

Hello my Hero. Dominika Jeżewska, Pani Łuska: zaczęłam widzieć więcej szczęścia w łuszczycy, bawić się nią i doceniać, że dzięki niej dbam o wiele bardziej o swój organizm

lady pasztet

„Jestem w ciąży, więc dla mnie najbardziej palące jest to, żeby kobiety wyszły z domów, a żeby do tych domów przyszli faceci” – mówi Katarzyna Barczyk, autorka bloga Lady Pasztet

Judith Butler

Judith Butler: słowo „lesbijka” pojawiło się w mojej głowie w wieku 14 lat, gdy zakochałam się w dziewczynie

„Kiedy szłam z kimś do łóżka, zasłaniałam swoje rozstępy. Dopiero po długim czasie zrozumiałam, że moi partnerzy i partnerki nie zwracają na to żadnej uwagi” – mówi Katarzyna, która polubiła swoje niedoskonałości

Zainteresują cię również:

paznokcie

Paznokcie mówią wiele o twoim zdrowiu. Sprawdź, jakie ostrzeżenia mogą ci wysyłać

kobieta ucząca się reanimacji

Reanimacja a resuscytacja. Jaka jest różnica? Jak je przeprowadzić?

„Mądre, piękne, zabawne, dobre i odważne. Takie są dziewczynki. Nie jednowymiarowe” – mówi Barbara Pietruszczak, jedna z twórczyń magazynu „Kosmos dla dziewczynek”

Po czterdziestce seks jest najlepszy! Poznaj 5 niezwykłych faktów dotyczących kobiecego ciała

seniorzy siedzą na ławce

Demencja dotyczy tylko seniorów? Zadbaj o swój mózg już teraz. Sprawdź, co radzi lekarka Magdalena Jutrzenka

W ciąży mózg kobiety się… kurczy. Poznaj 5 zaskakujących faktów dotyczących kobiecego ciała

Migrena na talerzu. Czego nie jeść, by uniknąć bólu głowy?

Po co urozmaicać dietę?

Po co urozmaicać dietę?

„W pierwszej kolejności pobiera się serce, następnie płuca, wątrobę, trzustkę i na końcu nerki”. Panna Chirurg, czyli dziewczyna przy stole operacyjnym, opowiada jak wygląda procedura przeszczepiania

kobieta w stanie lękowym

Stany lękowe – jak i dlaczego powstają? Pokonywanie lęku

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

Biegacz ze zdjętymi butami sportowymi i skręconą kostką siedzi na ziemi

Objawy i sposoby leczenia skręconej kostki

kobieta na ćwiczeniach

Tiki nerwowe – jakie są przyczyny, rodzaje i objawy powtarzalnych ruchów mięśni?

Dziewczyna z długimi włosami, uśmiecha się i pokazuje język

Co można wyczytać z języka? Kolor, nalot i faktura mówią dużo o twoim stanie zdrowia

ilustracja przedstawiająca neuroprzekaźniki

Rola neuroprzekaźników w poprawnym funkcjonowaniu organizmu

ilustracja ukazująca leukocyty

Co to są leukocyty? Funkcje białych krwinek oraz przyczyny ich nieprawidłowych wyników

kobieta cierpiąca na leukoplakię otwiera usta

Leukoplakia – jakie czynniki predysponują do jej powstania? Czym jest stan przedrakowy?

lekarz przeprowadzający badania genetyczne

Jak przebiegają badania genetyczne i jakie choroby pozwalają wykryć?

Neurolog omawia z pacjentką wyniki badań

Neurolog, czyli specjalista od schorzeń i chorób układu nerwowego. Jakie dokładnie leczy choroby?

różne rodzaje opatrunków w postaci plastrów i bandaża

Opatrunki – rodzaje, wskazania oraz sposób doboru odpowiedniego środka

Wykonywanie badania elektromiograficznego

Badanie EMG – elektromiografia. Jak wygląda badanie i jakie są wskazania?

Zabieg wstrzykiwania toksyny botulinowej

Toksyna botulinowa w praktyce neurologicznej oraz kosmetologii

Pływające bakterie na odporność

Co to jest immunologia i jakie są jej rodzaje? Badania immunologiczne w diagnostyce

kobieta leży na stole do masażu i korzysta z talasoterapii

Talasoterapia – co to jest i jak działa? Czy zabiegi talasoterapii są skuteczne?