Przejdź do treści

Co to jest porażenie mózgowe dziecięce? Jakie są przyczyny i objawy schorzenia?

rehabilitantka ćwiczy na macie z małym chłopcem
Fot. Olesia Bilkei / Adobe
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Owulacja - jakie objawy jej towarzyszą?
Owulacja – jakie objawy jej towarzyszą?
Anna Mucha
Anna Mucha: dziękujemy bohaterom, którzy narażają swoje zdrowie i życie, żeby to wszystko jeszcze mogło jakoś funkcjonować
Kosmetyki
Czytamy Etykiety apeluje: nie tylko w prima aprilis nie daj się nabrać! Portal zebrał najgorsze chwyty marketingowe na jednym opakowaniu
Jak wygląda przebieg i leczenie po operacji plastycznej?
Operacje plastyczne. Jak wygląda przebieg i leczenie po operacji plastycznej?
MCHC w morfologii - co oznacza obniżone lub podwyższone?
MCHC w morfologii – co oznacza obniżone lub podwyższone?

Mózgowe porażenie dziecięce jest zespołem o szerokim spektrum objawów wynikających z uszkodzenia mózgu we wczesnym stadium rozwoju dziecka. To schorzenie układu nerwowego nie ma charakteru postępującego, a objawy dziecięcego porażenia mózgowego zmieniają się wraz z wiekiem i rozwojem mózgu pacjenta.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Jacek Podstolski
lekarz

Czterokończynowe porażenie mózgowe to najbardziej charakterystyczna postać choroby, znacznie ograniczającej funkcje motoryczne dziecka i często wymagającej stałej opieki. Z kolei lekkie porażenie mózgowe może nawet być niezauważone przez osoby w otoczeniu. Jednak kompleksowa rehabilitacja dziecięcego porażenia mózgowego jest zalecana na każdym etapie rozwoju dziecka, bez względu na stopień i obraz choroby.

Co to jest mózgowe porażenie dziecięce?

Mózgowe porażenie dziecięce to zespół niepostępujących zaburzeń motorycznych różnego stopnia wynikający z uszkodzenia centralnego systemu nerwowego dziecka w życiu płodowym, okołoporodowym lub we wczesnej fazie niemowlęctwa.

Objawy porażenia mózgowego obejmują głównie upośledzenie zdolności ruchowych i zachowania postawy, którym zwykle towarzyszą zaburzenia czucia, percepcji zmysłowej i porozumiewania się. W zależności od fazy rozwoju pacjenta i postaci choroby, wielowymiarowa rehabilitacja ruchowa, społeczna i zawodowa może złagodzić przebieg porażenia, poprawić ogólny rozwój psychofizyczny oraz rozwinąć cechy niezbędne do osiągnięcia maksymalnej zdolności do samoobsługi i samodzielności w czynnościach życia codziennego. Zwykle obserwuje się skrajne postacie porażenia mózgowego: kurczowe porażenie mózgowe czterokończynowe znacznie ograniczające funkcjonalność pacjenta bądź lekkie porażenie, umożliwiające prowadzenie pełnowartościowego społecznie i zawodowo życia.

Mama dotyka dłońmi niemowlę zawinięte w pieluszkę

Porażenie mózgowe u dzieci i dorosłych – postacie choroby

Mózgowe porażenie dziecięce dzieli się na 4 postacie w zależności od dojrzałości ośrodkowego układu nerwowego w momencie zadziałania czynników wywołujących chorobę. Oto one:

  • postać spastyczna, tzw. kurczowa, charakteryzująca się wzmożonym napięciem mięśniowym mięśni kończyn;
  • atetoza, czyli zmienne napięcie mięśniowe kończyn, ruchy mimowolne, zaburzenia motoryki małej, związanej z precyzyjnymi czynnościami rąk;
  • ataksja – niezborność ruchowa motoryki małej i dużej utrudniająca chodzenie i utrzymanie pionowej pozycji, zaburzenia koordynacji wzrokowo-ruchowej, obniżenie napięcia mięśniowego kończyn;
  • postać mieszana o niejednorodnym i nieprzewidywalnym obrazie, najtrudniejsza pod względem rehabilitacji.

Przyczyny mózgowego porażenia dziecięcego

Mózgowe porażenie dziecięce jest zespołem chorobowym powstałym w wyniku różnorodnych czynników etiologicznych wywołujących uszkodzenie mózgu o charakterze trwałym i niepogłębiającym się w ciągu życia. Choroba nie jest uwarunkowana genetycznie i nie jest dziedziczona. Powstanie mózgowego porażenia dziecięcego przypisuje się przebiegowi ciąży i porodu. Nieprawidłowości rozwojowe mózgu mogą powstać w fazie prenatalnej, okołoporodowej lub we wczesnych okresach życia. Do czynników ryzyka choroby zalicza się m.in.:

  • infekcje prenatalne i okołoporodowe,
  • inne wady genetyczne i rozwojowe,
  • urazy i komplikacje okołoporodowe, np. niedotlenienie ośrodkowego układu nerwowego, zatrucia, zespół dziecka potrząsanego, wcześniactwo, konflikt serologiczny,
  • udar mózgu, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych.

Zobacz także

Objawy mózgowego porażenia dziecięcego

Długość życia osoby z dziecięcym porażeniem mózgowym nie różni się od przeciętnej człowieka zdrowego, jednak zaawansowanie choroby znacznie wpływa na jakość funkcjonowania pacjenta. Objawy porażenia mogą nasilać się wraz z wiekiem w wyniku rozwoju fizycznego dziecka, natomiast obszar uszkodzenia tkanki mózgowej nie ulega zmianie. Pierwsze objawy mózgowego porażenia dziecięcego u niemowląt pojawiają się zwykle pod postacią:

  • asymetrii ruchów,
  • wyprostnego ustawienia nóg,
  • zgięcia podeszwowego stóp,
  • zaburzenia procesu pełzania poprzez ciągnięcie za sobą wyprostowanych kończyn dolnych,
  • trudności w siedzeniu,
  • krzyżowania nóg,
  • zeza,
  • napadów drgawkowych,
  • trudności w karmieniu noworodka i w przełykaniu przez niego pokarmu,
  • zaburzeniami snu,
  • nadwrażliwości na dźwięk,
  • zaciskania dłoni w piąstkę,
  • odginania główki,
  • usztywniania tułowia,
  • zaburzeń komunikacji i odbioru sensorycznego.

Pojawia się ponadto upośledzenie wzrostu niedowładnych kończyn, zaburzenia koordynacji wzrokowo-ruchowej, a także zaburzenia rozwoju mowy (głównie o typie dyzartrii, czyli wynikające z uszkodzenia dróg nerwowych) oraz trudności z nauką w szkole.

Obraz mózgowego porażenia dziecięcego osoby w dorosłym życiu jest efektem rehabilitacji prowadzonej w dzieciństwie i wieku młodzieńczym. Poprawa stanu funkcjonalnego dojrzałego człowieka jest skutkiem tworzenia się nowych dróg nerwowych, a nie przywróceniem czynności uszkodzonych struktur układu nerwowego (wykorzystanie mechanizmu tzw. plastyczności mózgu).

Bibliografia

Przytrzymaj
i odkryj

J. Chmielnik, R. Michałowicz, Mózgowe porażenie dziecięce, PZWL, Warszawa 1993.

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Mózg nie lubi samotności. Anna Błażucka o tym, co niszczy zdrowie głowy

Mózg nie lubi samotności. Anna Błażucka o tym, co niszczy zdrowie głowy

Co długotrwały stres robi z mózgiem

Wiesz, co długotrwały stres robi z twoim mózgiem? Jak się bronić przed stresem?

Kobieta ma orgazm

Orgazm – szczytowanie mózgu. Dlaczego warto w życiu mieć setki orgazmów?

Jak rozpoznać zawał i pomóc osobie, która go przechodzi? Poznaj porady ratownika medycznego!

„Uważam, że stres wywołał to wszystko, co mnie spotkało. Wyhodowałam sobie guza na własne życzenie” – mówi Ina Dźwierzyńska od trzech lat żyjąca z guzem mózgu

lustrzane neurony

Lustrzany mózg, czyli zachowania zaraźliwe

pizza

6 produktów najgorszych dla mózgu

„To, że przeżyłam, to cud, ale to, że urodziłam syna, to kilka cudów. Medycyna nie brała tego pod uwagę. Dziecko jest najpotężniejszą motywacją do życia” – mówi Iwona Mazur, która 25 lat temu doznała stłuczenia pnia mózgu

rozciągająca się kobieta

O czym może świadczyć ból żeber? Jak wyglądają objawy? Jak złagodzić ból?

Jaglany detoks – oczyść swój organizm szybko i bezpiecznie

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

omdlenie

Czym jest utrata przytomności? Udzielanie pierwszej pomocy przy omdleniu

zgaga

Przyczyny zgagi – co może powodować dyskomfort i palenie za mostkiem?

naukowiec

Objawy salmonelli – jak je szybko rozpoznać?

kobieta w ciąży

Wzdęcia w ciąży – jak sobie z nimi radzić?

kobieta ogląda tv

Co telewizja robi z naszym mózgiem? Od jej oglądania stajemy się głupsi?

ból

Co stres robi z naszymi stawami? Będziesz zaskoczona

pączek

Co cukier robi z twoim mózgiem? Nie będziesz zadowolona

szklanki z wodą

Dlaczego zimą szybciej się odwadniamy?

Fonoforeza – wskazania i przeciwwskazania

Fonoforeza – wskazania i przeciwwskazania

lekarka

Badania profilaktyczne – które zrobić w zależności od wieku?

Terapia genowa. Czym jest i kiedy się ją stosuje?

Terapia genowa. Czym jest i kiedy się ją stosuje?

Najpopularniejsze

8 rzeczy, których organizm kobiety nie wybacza po 30-tce

Sandra Kubicka

Sandra Kubicka: nigdy już nie powiem, że jestem w stu procentach zdrowa, nawet jeśli kiedyś będę czuła się lepiej

„Wyjście z toksycznego związku nie łatwe, ale jest możliwe. I trzeba to zrobić. Dla siebie”. Dr Bogdan Stelmach o niezdrowych relacjach w parze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

cynk w migdałach

Cynk – gdzie go szukać? Poznaj 5 naturalnych źródeł cynku

kobieta wycierająca nos

Grypa hiszpanka – przyczyny i objawy. Historia największej pandemii na świecie

Mama zakleja plaster dziekcu. Na zdjeciu widoczne dłonie na drewnianym stole

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Kobieta trzymająca się za plecy na dole z powodu bólu pleców

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

Ropiejące oczy kobiety

Ropiejące oczy u dzieci i dorosłych – przyczyny i metody leczenia

sen

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

kobieta trzymająca się obiema rękami z okolice mostka

Co oznacza ból w mostku? Charakter i różne przyczyny dolegliwości

Produkty zawierające witaminę A

Witamina A – właściwości, występowanie i suplementacja. Za co odpowiada w organizmie?

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.