Przejdź do treści

Cyklotymia – przyczyny, objawy i leczenie zaburzeń emocjonalnych

Blondynka w długich włosach w szarej bluzce stoi i uśmiecha się do zdjęcia.
Fot. Cookie Studio/AdobeStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Test Dermedic / Fot. Archiwum Hello Zdrowie
Redakcja HZ testuje: dermokosmetyki polskiej marki Dermedic
jajka
Cholesterol – wróg czy przyjaciel? Jak interpretować wyniki i jakie wartości są właściwe?
Migrena u kobiet / istockphoto.com
„Migrena jest chorobą powszechną, to żadna fanaberia hrabianek. Cierpi na nią 3 mln Polek” – mówi dr Marcin Straburzyński
Joanna Moro / Instagram.com
Joanna Moro morsuje w zaawansowanej ciąży. „A te wyczyny nie mogą zaczekać? Głupota!” Czy jednak na pewno? Ginekolog odpowiada
Lekarka bada gardło pacjentce, dotykając szyi w gabinecie lekarskim. Panie widać przez szybę
Angina bakteryjna a wirusowa – czym się różnią? Przy której podać dziecku antybiotyk? Z quizu lekarki Róży Hajkuś dowiesz się ciekawych faktów

Cyklotymia w przebiegu przypomina nieco chorobę afektywną dwubiegunową. Jest od niej łagodniejsza. Epizody lekkiej depresji – dystymii występują cyklicznie na zmianę z symptomami hipomanii (rodzaj manii o mniejszej intensywności).

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Cyklotymia jest rzadkim zaburzeniem afektywnym występującym u około 0,4%–1% populacji. Objawy cyklotymii nie mają związku z wydarzeniami życiowymi, a otoczenie (rodzina i przyjaciele) nie dostrzegają choroby bliskiego. Osobowość cyklotymiczna ujawnia się najczęściej w młodości, chociaż niektóre przypadki diagnozowane są dopiero w wieku dojrzałym.

Przyczyny cyklotymii

Jednoznaczne przyczyny pojawienia się cyklotymii nie są jeszcze do końca poznane. W związku z tym, że choroba afektywna dwubiegunowa oraz depresja często pojawiają się w obrębie tej samej rodziny, uważa się, że i cyklotymia może mieć podłoże genetyczne. Inna hipoteza mówi o wystąpieniu choroby po przeżyciu traumatycznego wydarzenia lub przewlekłego i silnego stresu. Istnieje jeszcze teoria mówiąca o zaburzeniu w ilości widzialnych neurotransmiterów w mózgu.

Objawy cyklotymii

Cyklotymia jest zbliżona do choroby afektywnej dwubiegunowej, ma jednak mniejsze nasilenie. Ich symptomy są dość zbliżone i dzielą się na fazę łagodnej depresji (inaczej dystymii) oraz fazę hipomanii. W pierwszym przypadku chory może mieć duży problem z podejmowaniem decyzji na własną rękę, często zwraca się z prośbą o pomoc do zaufanej osoby, nawet w najbardziej banalnych sytuacjach. Wykształca w sobie także duże poczucie winy, co związane jest z niskim poczuciem własnej wartości. Często cechuje się pesymistycznym podejściem do życia i w takich okresach nie ma nadziei na lepszą przyszłość. W fazie łagodnej depresji występuje również obniżona motywacja do życia, izolacja społeczna oraz uczucie ciągłego zmęczenia i senności. Nieustanny smutek może doprowadzić chorego do próby samobójczej. Fazy hipomanii na ogół występują na przemian z fazami łagodnej depresji. W tym okresie chory wydaje się zupełnie inną osobą. Tryska dobrym humorem, a nawet zdarza mu się popadać w euforię. Takie „wybuchy” radości są zazwyczaj nieadekwatne do sytuacji, w której chory się znalazł. Wówczas jest pewny siebie, optymistyczny, cechuje go duża aktywność i wigor. Zwykle jest to okres podejmowania planów życiowych i nowych wyzwań. Nieco ciemniejsza stroną fazy hipomanii jest tendencja do bycia rozrzutnym, wybuchów agresji oraz ochota do podejmowania ryzyka.

Kryteria diagnostyczne

Aby prawidłowo rozpoznać cyklotymię, wymagane jest minimum dwuletnie utrzymywanie się niestabilności nastroju z fazami depresji i hipomanii, z okresami normalnego zachowania lub bez nich. Ważne jest też to, aby żaden z epizodów manii i depresji nie narastał do rangi umiarkowanego lub ciężkiego. Psychiatra musi wykluczyć występowanie innych zaburzeń natury psychicznej, np. schizofrenię lub osobowość borderline. Chory nie może znajdować się pod wpływem środków psychoaktywnych.

Zobacz także

Leczenie cyklotymii

Na ogół okresy łagodnej depresji są częste niż okresy hipomanii. Nie ma jednego, konkretnego leku, który byłby stworzony do leczenia cyklotymii. W zależności od potrzeby pacjenta lekarz może zalecić stosowanie farmaceutyków stabilizujących nastrój. Raczej nierekomendowane jest przepisywanie silnych leków antydepresyjnych, o ile schorzenie nie rozwinie się w pełnoobjawową depresję. Bywa i tak, że cyklotymia przechodzi płynnie w rozwój choroby afektywnej dwubiegunowej. Wówczas włączenie leczenia farmakologicznego i psychoterapii jest koniecznością. W tym drugim przypadku pomocna okazuje się terapia behawioralno-poznawcza. W zależności od potrzeb jest ona indywidualna lub grupowa. Chory ma zadanie skupić się na przekształceniu myśli negatywnych w pozytywne. Mimo że w teorii nie wydaje się to trudne, to proces leczenia wymaga czasu i cierpliwości. Terapeuci stosują również wiele technik relaksacyjnych, w tym naukę oddychania. Większość osób cierpiących na cyklotymię boryka się z nią przez całe życie. Tym samym leczenie może trwać nieustannie – szczególnie w okresie nawrotów niepokojących objawów. Leczenie podtrzymujące wymaga jednak od chorego porzucenia wszelkich środków powodujących u niego uzależnienie. Alkoholizm lub narkomania mogą bowiem nasilić objawy cyklotymii.

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Dysmorfofobia / istockphoto.com

Dysmorfofobia. Gdy wygląd staje się obsesją

męska depresja

Męska depresja. Inna niż kobieca?

damskie dłonie i stopy

Skręcona kostka – jak wyglądają objawy? Jakie są sposoby leczenia?

Kobieta z bólem w kolanie podczas chodzenia

Ból kolana przy chodzeniu a infekcje bakteryjne i choroby stawów

nogi w podkolanówkach

Ból kolana przy zginaniu, chodzeniu i wchodzeniu po schodach – jakie są przyczyny? Jak leczyć?

kobieta z bólem żeber

Złamane żebra – przyczyny, leczenie i rehabilitacja. Czy możliwe są powikłania?

kobieta z bolącą nogą

Złamana noga – jak wyglądają objawy? Pierwsza pomoc i rehabilitacja

Przygotowywanie herbaty na przeziębienie z imbirem, miodem, czosnkiem, cytryną

Imbir na przeziębienie – jak go wykorzystać, aby skutecznie pozbyć się choroby?

5 konsekwencji chodzenia do pracy z grypą

5 konsekwencji chodzenia do pracy z grypą

dziecko z rotawirusem

Rotawirus u dzieci i niemowląt – jakie daje objawy?

Jan Szyszko zmarł prawdopodobnie na zatorowość płucną

Jan Szyszko nie żyje. Przyczyną śmierci była prawdopodobnie zatorowość płucna. Jak wyglądają objawy i leczenie zatorowości płucnej?

5 zdrowotnych „prawd”, które trzeba wysłać na emeryturę

kaszel

Przyczyny i sposoby radzenia sobie z kaszlem w czasie ciąży

przeziębienie

Skąd się bierze i jak bezpiecznie leczyć katar w ciąży? Leki i domowe sposoby

Kobieta w ciąży, z gorączką

Gorączka w ciąży – jak zbić temperaturę nie szkodząc dziecku?

Akcja "Nie świruj, idź na wybory"

Akcja „Nie świruj, idź na wybory” w ogniu krytyki. Nagrania ośmieszają osoby chore psychicznie

Przeziębiona kobieta w ciąży

Przeziębienie w ciąży. Jak je leczyć bezpiecznie?

istockphoto.com

„Był alkohol? W takiej sytuacji ciężko mówić o gwałcie. Ofiara może przecież nie pamiętać…”. Nasza czytelniczka opisała, co spotkało ją w szpitalu psychiatrycznym

Psychoza - czym jest, jakie są jej rodzaje, objawy i leczenie?

Psychoza – czym jest, jakie są jej rodzaje, objawy i leczenie?

zator płucny - kobieta trzyma się za klatkę piersiową

Zator płucny. Jak wyglądają objawy i leczenie zatorowości płucnej?

Nike

Kończy się świat, w którym nie podejmujemy trudnych tematów. Nowa kampania Nike walczy z depresją i próbami samobójczymi

kobieta przed komputerem

„Im bardziej napinasz szyję, tym mocniej „ciągniesz” również za nerwy, które przechodzą przez nadgarstek”. Fizjoterapeuta o syndromie biurowego nadgarstka

istockphoto.com

5 codziennych zagrożeń dla kręgosłupa

Schizofrenia - czym jest, jakie są jej objawy i jak ją leczyć?

Schizofrenia – czym jest? Jakie są jej objawy i jak wygląda leczenie?

Najpopularniejsze

8 rzeczy, których organizm kobiety nie wybacza po 30-tce

dziewczyna trzyma blistry z witaminami

11 witamin i minerałów, których potrzebujesz, gdy masz 20, 30, 40, 50 lat

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

pms

„O PMS lubi się żartować, bo to przecież tylko gorsze dni kobiety. Tymczasem u podłoża PMS leży nierównowaga hormonalna”. Jak na nią wpłynąć, tłumaczy dietetyczka i naturopatka Monika Skuza

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Sandra Kubicka

Sandra Kubicka: nigdy już nie powiem, że jestem w stu procentach zdrowa, nawet jeśli kiedyś będę czuła się lepiej

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Mama zakleja plaster dziekcu. Na zdjeciu widoczne dłonie na drewnianym stole

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

sen

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

„Wyjście z toksycznego związku nie łatwe, ale jest możliwe. I trzeba to zrobić. Dla siebie”. Dr Bogdan Stelmach o niezdrowych relacjach w parze

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.