Przejdź do treści

Liszajec zakaźny u dzieci i u dorosłych – leczenie i objawy

Kobieta oglądająca swoją skórę w poszukiwaniu liszajca
Czym jest liszajec zakaźny? Fot. JenkoAtaman / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Bierzesz kilka opakowań antybiotyków rocznie? Internistka tłumaczy, co dzieje się z twoją wątrobą
Nowe rozporządzenie, więcej badań na tarczycę. „Jest jednak pewien warunek” zauważa Aleksandra Miszkiewicz
Dlaczego Polki nie śpią? Wyniki najnowszego badania zaskakują
Czekasz na okres, a on cały czas nie nadchodzi? Możliwych powodów jest znaczenie więcej niż ciąża
Ciemno, zimno i smutno, czyli depresja sezonowa. „To nie jest zwykła jesienna chandra” – podkreśla Milena Wojnarowska. Jak odróżnić oba te stany?

Liszajec zakaźny jest chorobą o pochodzeniu bakteryjnym. Leczenie obejmuje przede wszystkim antybiotykoterapię miejscową, najczęściej lekami w postaci maści. Liszajec zakaźny częściej występuje u dzieci, jednak zakażenie nie omija też osób dorosłych. U dzieci pojawia się często na skutek kontaktu z chorymi w szkole, przedszkolu czy żłobku.

Co to jest liszajec zakaźny?

Liszajec zakaźny jest chorobą bakteryjną powierzchownych warstw skóry, wywoływaną przez gronkowce Staphylococcus aureus i/lub paciorkowce Streptococcus pyogenes. Infekcja może być pierwotna – rozwijająca się na skórze nieobjętej wcześniej zmianami chorobowymi lub wtórna – bakterie rozwijają się na skórze chorobowo zmienionej, np. w wyniku atopowego zapalenia skóry, ospy wietrznej, grzybicy. Na zmiany skórne, które powstają w czasie choroby, potocznie mówi się „liszaje”.

Zakaźność jest bardzo wysoka, szczególnie w przypadku liszajca zakaźnego u dzieci. Świadczą o tym częste epidemie w żłobkach i przedszkolach.

W przestrzeni zakupowej HelloZdrowie znajdziesz produkty polecane przez naszą redakcję:

Przyczyny liszajca zakaźnego

Przyczyną liszajca zakaźnego jest zakażenie bakteryjne. Literatura medyczna wspomina, że nawet 70 proc. przypadków choroby jest wywołana zakażeniem mieszanym – oznacza to, że objawy choroby wywołał zarówno gronkowiec jak i paciorkowce beta-hemolizujące. Jak można się zarazić? Liszajec może rozwinąć się na skutek używanie przedmiotów z bakteriami, zwykły uścisk dłoni lub inną formę kontaktu z osobą chorą. Liszajec zakaźny u dzieci rozprzestrzenia się bardzo szybko, szczególnie podczas wspólnej zabawy w żłobku czy przedszkolu.

Czynniki ryzyka zakażenia liszajcem to m.in.:

  • wiek od 2 do 5 lat,
  • obecność uszkodzeń lub infekcji skóry,
  • osłabiony układ odpornościowy, np. na skutek chorowania na cukrzycę lub przyjmowania leków immunosupresyjnych,
  • częste przebywanie w tłoku lub w miejscach, gdzie możemy mieć kontakt z osobami zakażonymi.

Objawy liszajca zakaźnego

Bardzo często zanim pojawią się charakterystyczne objawy liszajca zakaźnego, występuje katar i lekkie osłabienie. Kolejny etap choroby to zmiany pojawiające się na skórze – najczęściej na jej odsłoniętych partiach, szczególnie:

  • na nosie,
  • wokół ust,
  • przy płytkach paznokciowych,
  • na zgięciach stawów.

Wyróżnia się dwa rodzaje pojawiających się zmian i według nich określany jest rodzaj liszajca zakaźnego – występuje odmiana pęcherzykowa i pęcherzowa.

Liszajec pęcherzowy charakteryzuje się powstawaniem pęcherzy o wielkości kilku centymetrów. Po ich pęknięciu pojawiają się miodowo-żółte strupy, które dość szybko same odpadają i nie pozostawiają po sobie blizn. 

Liszajec pęcherzykowy to z kolei małe pęcherzyki o cienkich ściankach, które szybko pękają. Wypływa z nich żółta, zasychająca ciecz, która później tworzy nadżerki, a krosty pokrywają się strupami. Często zdarza się, że zmiany zlewają się ze sobą, tworząc tym samym większe ogniska. Osoba chora czuje się dobrze – nie odczuwa osłabienia ani bólu, nie występuje podwyższona temperatura, jedyną dolegliwością jest swędzenie.

Okres wylęgania po zakażeniu liszajcem zakaźnym to około 10 dni – mniej więcej po takim czasie na skórze zaczynają być widoczne zmiany.

Zobacz także

Co robić, gdy wystąpią objawy liszajca zakaźnego?

Nieleczony liszajec zakaźny u dorosłych i dzieci cofa się sam – trwać to może od kilku dni do kilku tygodni, jednak ze względu na jego silnie zaraźliwy charakter, poleca się odpowiednią profilaktykę i leczenie. W przypadku zaobserwowania charakterystycznych zmian na skórze należy zgłosić się do lekarza rodzinnego lub dermatologa i zastosować zalecane środki farmakologiczne. Poza terapią zaproponowaną przez lekarza, można również wspomóc się leczeniem domowym. Choć liszajec zakaźny zwykle przechodzi także bez interwencji, leczy się go ze względu na zmniejszenie prawdopodobieństwa powikłań oraz zakażenia innych osób. Wczesna interwencja zapobiega również rozprzestrzenianiu się pęcherzy na większe obszary skóry.

Diagnostyka liszajca zakaźnego

Diagnostyka liszajca zakaźnego zwykle dokonywana jest na podstawie wyglądu zmian skórnych – szczegółowe badania w większości przypadków nie są konieczne. Lekarz powinien skierować pacjenta na pobranie wymazu ze zmian skórnych w sytuacji, gdy zastosowany sposób leczenia liszajca nie przynosi skutku. Badanie laboratoryjne pozwoli wtedy określić, jakie bakterie wywołały chorobę i dostosować do nich skuteczny rodzaj antybiotyku.

Dłonie z chorobą autoimmunologiczną skóry

Leczenie liszajca zakaźnego

Leczenie liszajca zakaźnego u dorosłych oraz dzieci opiera się głównie na zastosowaniu preparatów miejscowych –maści z antybiotykami lub aerozoli, które mają bardzo wysoką skuteczność w przypadku ograniczonych zmian. Antybiotyki stosowane miejscowo przy zakażeniu liszajcem zakaźnym to głównie mupirocyna i bacytracyna. Gdy choroba nie poddaje się leczeniu miejscowemu lub zmiany występują na rozległych obszarach skóry, przeprowadza się leczenie ogólnoustrojowe z wykorzystaniem penicylin półsyntetycznych, cefalosporyn, a w przypadku uczulenia – erytromycyny.

Osoby chore na liszajec zakaźny mogą również stosować domowe metody leczenia, które przyspieszą zdrowienie. Leczenie domowe liszajca zakaźnego opierać się może na zażyciu kąpieli z odrobiną nadmanganianu potasu. Bez recepty dostępne są maści na liszajec zakaźny, które działają przeciwzapalnie i przeciwświądowo. Dodatkowo zmiany skórne warto przemywać za pomocą delikatnych środków odkażających.

Osobom chorym i żyjącym w ich otoczeniu zaleca się zachowanie szczególnej higieny osobistej oraz korzystanie wyłącznie ze swoich przedmiotów. Ubrania i naczynia powinny być myte lub prane w wysokich temperaturach.

Postępowanie w przypadku liszajca zakaźnego

Liszajec jest chorobą zaraźliwą. Przestrzeganie kilku zasad postępowania pomoże zapobiec przeniesieniu zakażenia na inne części ciała oraz pozwoli uniknąć nadmiernego rozprzestrzeniania się liszajca zakaźnego.

  1. Nie chodź do pracy lub szkoły. Unikaj miejsc, w których będziesz miała kontakt z innymi osobami, np. siłowni, basenów, kin. Nie przygotowuj jedzenia dla innych osób.
  2. Zmiany skórne często przemywaj (np. wodą z mydłem) i osuszaj. Przykrywaj je lekko gazą lub bandażem. Staraj się ich nie dotykać ani nie drapać.
  3. Pościel i ręczniki pierz często i w wysokiej temperaturze.
  4. Jeśli liszajec zakaźny występuje u dzieci, regularnie myj ich zabawki wodą z detergentem.

Powikłania liszajca zakaźnego

Powikłania liszajca zakaźnego są bardzo rzadkie, ale obejmują również poważne problemy zdrowotne. Wśród powikłań choroby wymienić można:

  • sepsę (bakteryjne zakażenie krwi),
  • choroby nerek,
  • szkarlatynę (choroba objawiająca się różową wysypką, bólem, wymiotami),
  • blizny w miejscach występowania zmian skórnych.

Profilaktyka zakażenia liszajcem zakaźnym

Należy zachować szczególną ostrożność, gdy w naszym otoczeniu przebywa osoba chora na liszajec zakaźny. Nie wolno korzystać z jej rzeczy osobistych – kubków, sztućców, ręczników, pościeli. W czasie choroby domownika należy często myć ręce, a gdy chcemy posmarować lub przemyć choremu zmiany skórne, dobrze jest zakładać nitrylowe lub lateksowe rękawiczki. Dobrze, aby osoba chora używała wyłącznie określonych rzeczy (jednej szklanki, jednego zestawu sztućców, talerza itd.). Po wyzdrowieniu odzież, pościel i ręczniki należy wyprać w gorącej wodzie, a następnie wyprasować.

 

Źródła:

  1. Jabłońska S., Chorzelski T. (2002) Choroby skóry dla pacjentów i lekarzy, wydanie V, Warszawa 2002, s. 175, 179–180.
  2. Kawalec W. (2013) Pediatria, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa.
  3. Geria A. (2010) Aktualne informacje dotyczące liszajca: nowe wyzwanie w erze metycylinooporności, Dermatologia po Dyplomie, 1(6):42-49.
  4. National Health Service (2018) Impetigo.
  5. Centers for Disease Control and Prevention (2020) Impetigo: All You Need to Know.
i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Choroby przenoszone drogą płciową są obecnie „poza kontrolą”. Liczba zarażonych osób nieustannie rośnie / pexels

Choroby przenoszone drogą płciową są obecnie „poza kontrolą”. Liczba zarażonych osób nieustannie rośnie

Nie ma leku i szczepionek na małpią ospę

W szpitalach nie ma leku dla chorych na małpią ospę, brakuje też szczepionek dla lekarzy. Rzecznik Praw Lekarza apeluje do ministra

kobieta je jogurt

Stosujesz antykoncepcję? Uważaj na infekcje intymne

WHO ogłosiło epidemię cholery w Syrii. Zakażonych jest już niemal 1000 osób, 8 nie żyje

WHO ogłosiło epidemię cholery w Syrii. Zakażonych jest już niemal 1000 osób, 8 nie żyje

Szczepionka

Wirus polio wykryty w kolejnych próbkach ścieków. „Na każdy zaobserwowany przypadek paraliżu mogą przypadać setki innych zarażonych osób”

Książeczka sanepidowska – co to? Jak i gdzie wyrobić dokument potrzebny w wielu zawodach

Badacze wyhodują pacjentom nowe narządy. Mini wątroby będą mogły uratować życie! / pexels

Badacze wyhodują pacjentom nowe narządy. Miniaturowe wątroby będą mogły uratować życie!

"Mimo znacznego postępu tężec wciąż zbiera śmiertelne żniwo na świecie"- podkreśla lek. Małgorzata Ponikowska i apeluje, żeby nie ignorować nawet małych ran

„Mimo znacznego postępu, tężec wciąż zbiera śmiertelne żniwo na świecie”- podkreśla lek. Małgorzata Ponikowska i apeluje, żeby nie ignorować nawet małych ran

Coraz więcej przypadków tropikalnego wirusa. Przez Gorączkę Zachodniego Nilu zmarło już 13 osób / istock

Coraz więcej przypadków tropikalnego wirusa. Tylko we Włoszech przez Gorączkę Zachodniego Nilu zmarło już 13 osób

"Cała medycyna nieziemsko się rozwija, nie warto opierać się na doświadczeniach sprzed lat". Aga Szuścik o tym, że nasze myślenie o leczeniu jest często nieaktualne

„Cała medycyna nieziemsko się rozwija, nie warto opierać się na doświadczeniach sprzed lat”. Aga Szuścik o tym, że nasze myślenie o leczeniu jest często nieaktualne

kobieta na wakacjach

5 chorób, które możesz przywieźć z wakacji

Lekarz w kostiumie ochronnym patrzy przez szybę

Małpia ospa w Polsce. Ministerstwo Zdrowia podało liczbę zakażonych osób

Kobieta

Dwa objawy wskazujące na zakażenie „ukrytym Omikronem”. Jeśli je masz, zostań w domu

Farmaceutka

Nowy tajemniczy wirus pojawił się w Chinach. Potwierdzono już dziesiątki zakażonych

W szczecińskim szpitalu wykryto zarażenie błonicą. Pacjent nie żyje

W szczecińskim szpitalu wykryto zarażenie błonicą. Pacjent nie żyje

Ożywianie komórek życiowych u świni / gettyimages

Rewolucja w medycynie. Naukowcy ożywili część komórek u świni, która już nie żyła

Żabka wycofuje bagietki z obrotu / istock

Popularna sieć sklepów wycofuje z obrotu bagietki. Powodem groźne bakterie

Zgony z powodu małpiej ospy / gettyimages

Małpia ospa w Europie. Pierwsze zgony poza Afryką

ręce zarazki bakterie

7 miejsc (nie tylko publicznych!), w których jest najwięcej zarazków

Obowiązek izolacji przy małpiej ospie / istock

Będzie obowiązek izolacji przy małpiej ospie. Zmiany mają spowodować ograniczenie rozprzestrzeniania się choroby w Polsce

Małpia ospa jest już globalnym zagrożeniem / istock

Małpia ospa jest globalnym zagrożeniem. WHO wprowadziła najwyższy stopień zagrożenia epidemicznego

Wirus małpiej ospy jest niebezpieczny dla dzieci / istock

Małpia ospa może uderzyć w dzieci. Najmłodsi zaczną chorować jeszcze w tym roku?

Probówki z krwią pobraną do badań

Potwierdzono nowe przypadki wąglika w Europie. Wśród zakażonych są dzieci

AOS. Czym jest ambulatoryjna opieka specjalistyczna, jakie obejmuje świadczenie i kto może z niej skorzystać?

Najpopularniejsze

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Domowe sposoby na zatkane ucho. Jak odetkać ucho zatkane: woskowiną, katarem, wodą?

Wysoki cholesterol - jakie są przyczyny i objawy? Sposoby na wysoki cholesterol

Wysoki cholesterol – jakie są przyczyny i objawy? Jak go obniżyć?

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

para zakochanych, romantyczny wieczór

Nie masz ochoty na seks? Poznaj 8 sposobów na podniesienie libido

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Kobieta stoi przy oknie

Nerwobóle (neuralgia) w klatce piersiowej – przyczyny, objawy i leczenie

Kobieta leżąca w łóżku

9 możliwych przyczyn krwawienia po seksie

Kobieta siedzi

Krwawienie po okresie – przyczyny, objawy, kolory wydzielin

×