Przejdź do treści

Liszajec zakaźny u dzieci i u dorosłych – leczenie i objawy

Kobieta oglądająca swoją skórę w poszukiwaniu liszajca
Czym jest liszajec zakaźny? Fot. JenkoAtaman / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Koronawirus. Niemcy i Francja wprowadzają lockdown, by zaprzestać szerzeniu pandemii
Ursula von der Leyen
Ursula von der Leyen: „Prawa kobiet to atut i osiągnięcie. Cofanie się nie jest opcją”
Noradrenalina – działanie, objawy niedoboru i nadmiaru, lek
„Ta decyzja zaprzecza dorobkowi ostatnich 40 lat polskiej medycyny rozrodu, neonatologii i pediatrii”. NIL i PTP o wyroku Trybunału Konstytucyjnego
dziewczyna, ból
„Czy wiesz, czym jest ból?”. Dr Paweł Kabata w mocnych słowach o tym, że nikt nie ma prawa do decydowania o cierpieniu innych

Liszajec zakaźny jest chorobą o pochodzeniu bakteryjnym. Leczenie obejmuje przede wszystkim antybiotykoterapię miejscową, najczęściej lekami w postaci maści. Liszajec zakaźny częściej występuje u dzieci, jednak zakażenie nie omija też osób dorosłych. U dzieci pojawia się często na skutek kontaktu z chorymi w szkole, przedszkolu czy żłobku.

Co to jest liszajec zakaźny?

Liszajec zakaźny jest chorobą bakteryjną powierzchownych warstw skóry, wywoływaną przez gronkowce Staphylococcus aureus i/lub paciorkowce Streptococcus pyogenes. Infekcja może być pierwotna – rozwijająca się na skórze nieobjętej wcześniej zmianami chorobowymi lub wtórna – bakterie rozwijają się na skórze chorobowo zmienionej, np. w wyniku atopowego zapalenia skóry, ospy wietrznej, grzybicy. Na zmiany skórne, które powstają w czasie choroby, potocznie mówi się „liszaje”.

Zakaźność jest bardzo wysoka, szczególnie w przypadku liszajca zakaźnego u dzieci. Świadczą o tym częste epidemie w żłobkach i przedszkolach.

Przyczyny liszajca zakaźnego

Przyczyną liszajca zakaźnego jest zakażenie bakteryjne. Literatura medyczna wspomina, że nawet 70 proc. przypadków choroby jest wywołana zakażeniem mieszanym – oznacza to, że objawy choroby wywołał zarówno gronkowiec jak i paciorkowce beta-hemolizujące. Jak można się zarazić? Liszajec może rozwinąć się na skutek używanie przedmiotów z bakteriami, zwykły uścisk dłoni lub inną formę kontaktu z osobą chorą. Liszajec zakaźny u dzieci rozprzestrzenia się bardzo szybko, szczególnie podczas wspólnej zabawy w żłobku czy przedszkolu.

Czynniki ryzyka zakażenia liszajcem to m.in.:

  • wiek od 2 do 5 lat,
  • obecność uszkodzeń lub infekcji skóry,
  • osłabiony układ odpornościowy, np. na skutek chorowania na cukrzycę lub przyjmowania leków immunosupresyjnych,
  • częste przebywanie w tłoku lub w miejscach, gdzie możemy mieć kontakt z osobami zakażonymi.

Objawy liszajca zakaźnego

Bardzo często zanim pojawią się charakterystyczne objawy liszajca zakaźnego, występuje katar i lekkie osłabienie. Kolejny etap choroby to zmiany pojawiające się na skórze – najczęściej na jej odsłoniętych partiach, szczególnie:

  • na nosie,
  • wokół ust,
  • przy płytkach paznokciowych,
  • na zgięciach stawów.

Wyróżnia się dwa rodzaje pojawiających się zmian i według nich określany jest rodzaj liszajca zakaźnego – występuje odmiana pęcherzykowa i pęcherzowa.

Liszajec pęcherzowy charakteryzuje się powstawaniem pęcherzy o wielkości kilku centymetrów. Po ich pęknięciu pojawiają się miodowo-żółte strupy, które dość szybko same odpadają i nie pozostawiają po sobie blizn. 

Liszajec pęcherzykowy to z kolei małe pęcherzyki o cienkich ściankach, które szybko pękają. Wypływa z nich żółta, zasychająca ciecz, która później tworzy nadżerki, a krosty pokrywają się strupami. Często zdarza się, że zmiany zlewają się ze sobą, tworząc tym samym większe ogniska. Osoba chora czuje się dobrze – nie odczuwa osłabienia ani bólu, nie występuje podwyższona temperatura, jedyną dolegliwością jest swędzenie.

Okres wylęgania po zakażeniu liszajcem zakaźnym to około 10 dni – mniej więcej po takim czasie na skórze zaczynają być widoczne zmiany.

Zobacz także

Co robić, gdy wystąpią objawy liszajca zakaźnego?

Nieleczony liszajec zakaźny u dorosłych i dzieci cofa się sam – trwać to może od kilku dni do kilku tygodni, jednak ze względu na jego silnie zaraźliwy charakter, poleca się odpowiednią profilaktykę i leczenie. W przypadku zaobserwowania charakterystycznych zmian na skórze należy zgłosić się do lekarza rodzinnego lub dermatologa i zastosować zalecane środki farmakologiczne. Poza terapią zaproponowaną przez lekarza, można również wspomóc się leczeniem domowym. Choć liszajec zakaźny zwykle przechodzi także bez interwencji, leczy się go ze względu na zmniejszenie prawdopodobieństwa powikłań oraz zakażenia innych osób. Wczesna interwencja zapobiega również rozprzestrzenianiu się pęcherzy na większe obszary skóry.

Diagnostyka liszajca zakaźnego

Diagnostyka liszajca zakaźnego zwykle dokonywana jest na podstawie wyglądu zmian skórnych – szczegółowe badania w większości przypadków nie są konieczne. Lekarz powinien skierować pacjenta na pobranie wymazu ze zmian skórnych w sytuacji, gdy zastosowany sposób leczenia liszajca nie przynosi skutku. Badanie laboratoryjne pozwoli wtedy określić, jakie bakterie wywołały chorobę i dostosować do nich skuteczny rodzaj antybiotyku.

Dłonie z chorobą autoimmunologiczną skóry

Leczenie liszajca zakaźnego

Leczenie liszajca zakaźnego u dorosłych oraz dzieci opiera się głównie na zastosowaniu preparatów miejscowych –maści z antybiotykami lub aerozoli, które mają bardzo wysoką skuteczność w przypadku ograniczonych zmian. Antybiotyki stosowane miejscowo przy zakażeniu liszajcem zakaźnym to głównie mupirocyna i bacytracyna. Gdy choroba nie poddaje się leczeniu miejscowemu lub zmiany występują na rozległych obszarach skóry, przeprowadza się leczenie ogólnoustrojowe z wykorzystaniem penicylin półsyntetycznych, cefalosporyn, a w przypadku uczulenia – erytromycyny.

Osoby chore na liszajec zakaźny mogą również stosować domowe metody leczenia, które przyspieszą zdrowienie. Leczenie domowe liszajca zakaźnego opierać się może na zażyciu kąpieli z odrobiną nadmanganianu potasu. Bez recepty dostępne są maści na liszajec zakaźny, które działają przeciwzapalnie i przeciwświądowo. Dodatkowo zmiany skórne warto przemywać za pomocą delikatnych środków odkażających.

Osobom chorym i żyjącym w ich otoczeniu zaleca się zachowanie szczególnej higieny osobistej oraz korzystanie wyłącznie ze swoich przedmiotów. Ubrania i naczynia powinny być myte lub prane w wysokich temperaturach.

Postępowanie w przypadku liszajca zakaźnego

Liszajec jest chorobą zaraźliwą. Przestrzeganie kilku zasad postępowania pomoże zapobiec przeniesieniu zakażenia na inne części ciała oraz pozwoli uniknąć nadmiernego rozprzestrzeniania się liszajca zakaźnego.

  1. Nie chodź do pracy lub szkoły. Unikaj miejsc, w których będziesz miała kontakt z innymi osobami, np. siłowni, basenów, kin. Nie przygotowuj jedzenia dla innych osób.
  2. Zmiany skórne często przemywaj (np. wodą z mydłem) i osuszaj. Przykrywaj je lekko gazą lub bandażem. Staraj się ich nie dotykać ani nie drapać.
  3. Pościel i ręczniki pierz często i w wysokiej temperaturze.
  4. Jeśli liszajec zakaźny występuje u dzieci, regularnie myj ich zabawki wodą z detergentem.
Bakterie pod kontrolą

Powikłania liszajca zakaźnego

Powikłania liszajca zakaźnego są bardzo rzadkie, ale obejmują również poważne problemy zdrowotne. Wśród powikłań choroby wymienić można:

  • sepsę (bakteryjne zakażenie krwi),
  • choroby nerek,
  • szkarlatynę (choroba objawiająca się różową wysypką, bólem, wymiotami),
  • blizny w miejscach występowania zmian skórnych.

Profilaktyka zakażenia liszajcem zakaźnym

Należy zachować szczególną ostrożność, gdy w naszym otoczeniu przebywa osoba chora na liszajec zakaźny. Nie wolno korzystać z jej rzeczy osobistych – kubków, sztućców, ręczników, pościeli. W czasie choroby domownika należy często myć ręce, a gdy chcemy posmarować lub przemyć choremu zmiany skórne, dobrze jest zakładać nitrylowe lub lateksowe rękawiczki. Dobrze, aby osoba chora używała wyłącznie określonych rzeczy (jednej szklanki, jednego zestawu sztućców, talerza itd.). Po wyzdrowieniu odzież, pościel i ręczniki należy wyprać w gorącej wodzie, a następnie wyprasować.

 

Źródła:

  1. Jabłońska S., Chorzelski T. (2002) Choroby skóry dla pacjentów i lekarzy, wydanie V, Warszawa 2002, s. 175, 179–180.
  2. Kawalec W. (2013) Pediatria, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa.
  3. Geria A. (2010) Aktualne informacje dotyczące liszajca: nowe wyzwanie w erze metycylinooporności, Dermatologia po Dyplomie, 1(6):42-49.
  4. National Health Service (2018) Impetigo.
  5. Centers for Disease Control and Prevention (2020) Impetigo: All You Need to Know.
i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Pierwsze suplementy od kobiet dla kobiet

Poznaj WIMIN

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Czym jest aborcja eugeniczna? Czy jest legalna w Polsce? Dlaczego budzi kontrowersje?

Lekarze odkryli nowy organ w naszych ciałach. Mamy go w głowie

Stadion Narodowy

Na Stadionie Narodowym powstaje szpital polowy dla chorych na COVID-19

Peeling kawitacyjny – efekty, przeciwwskazania, jak często robić?

Lipoza iniekcyjna - zabieg

Lipoza iniekcyjna – co to, efekty, przeciwwskazania

Lekarze w szpitalu w kombinezonach ochronnych

Co z lekiem na koronawirusa? Minister zdrowia wyjaśnił, czy dostawy remdesiviru trafią do Polski

Kobieta w maseczce ochronnej

Koronawirus w Polsce. Rekordowa liczba potwierdzonych przypadków zakażeń

kobieta u kosmetyczki

Fotoodmładzanie – co to jest, efekty, rodzaje, przeciwwskazania

WZW typu C – objawy i leczenie. Jak się można zarazić?

Nagrodę Nobla 2020 w dziedzinie medycyny i fizjologii otrzymali: Harvey J. Alter, Michael Houghton and Charles M. Rice

Nagroda Nobla 2020 w dziedzinie medycyny i fizjologii przyznana! Znamy laureatów

Londyn

Wielka Brytania wprowadza obostrzenia dla Polaków. Wraca obowiązkowa 14-dniowa kwarantanna

kobieta w wannie

Częste mycie skraca życie? Zdziwisz się, ile prawdy jest w tym powiedzeniu!

chory kręgosłup

Skolioza, skrzywienie boczne – przyczyny, objawy, ćwiczenia

koronawirus w Polsce

Kolejny smutny rekord: najwyższy dobowy wzrost przypadków COVID-19 od początku epidemii w Polsce

lekarz wykonuje usg piersi pacjentki

USG piersi – kiedy i jak często robić? Jak wygląda USG piersi?

wyspadek samochodowy

Wstrząs mózgu – przyczyny, objawy, pierwsza pomoc, leczenie

jęczmień na powiece

Jęczmień na oku – przyczyny, profilaktyka, leczenie

bolący brzuch

Rak trzustki – objawy, rokowania, przyczyny. Ile się żyje?

Mężczyzna trzyma się za klatkę piersiową, przstawia chusteczkę do ust i mocno kaszle

Gruźlica (suchoty) – objawy, przyczyny, leczenie, szczepionka

Kobieta zakażona glistą ludzką leży skulona i trzyma się za brzuch.

Glista ludzka – objawy, leczenie, drogi zakażenia glistnicą

Kobieta na badaniu piersi metodą mammografii

Mammografia – wskazania, przygotowanie, cena. Mammografia czy USG?

nogi

Zakrzepica żył głębokich i powierzchownych – objawy, leczenie

kobieta podczas badania oczu

Zez zbieżny i rozbieżny – przyczyny, objawy i leczenie

Lekarz pobierający próbkę krwi aby sprawdzić czy pacjent jest chory na hemofilię

Hemofilia typu A, B i C – przyczyny, objawy i leczenie

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

Łóżkowy savoir-vivre. Kilka przykładów fajnych zachowań w sypialni