Przejdź do treści

GGTP (gamma-glutamylotranspeptydaza) – jakie są normy i co oznacza podwyższony wynik badania?

kobieta w laboratorium bada próbkę krwi
Fot. sergiophoto / Adobe
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Dlaczego przeziębiamy się od klimatyzacji?
Dlaczego przeziębiamy się od klimatyzacji?
Gosia Włodarczyk
„Presja, by jak najszybciej wrócić do formy, jest dla kobiet krzywdząca. Ciału trzeba dać czas na regenerację”. Rozmawiamy z fizjoterapeutką Gosią Włodarczyk
facet patrzy na tyłek kobiety
„Niezła dupa”, „fajne cycki” – kampania „To nie komplement!” pokazuje, że te zwroty nie mają nic wspólnego z pochwałami
Sex coach – kto to taki?
Pod lupę bierze seksualność i relacje intymne. Sex coach – kto to taki i czym różni się od seksuologa?
rozmowy kobiet
Na szefa, na męża, na pogodę, na korki. Na wszystko. Narzekanie rutyną dnia codziennego

GGTP, czyli gamma-glutamylotranspeptydaza, to ważny enzym, którego aktywność oznacza się przy diagnozowaniu chorób wątroby oraz dróg żółciowych. Badanie GGTP należy do prób wątrobowych wraz z oznaczeniem aktywności innych enzymów: AlAT, AspAT i ALP.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

Ewelina Stefanowicz
lekarz

Do najczęstszych powodów podwyższenia poziomu GGTP należą choroby przebiegające z zaburzeniami odpływu żółci oraz alkoholowa choroba wątroby. W diagnostyce ważne jest określenie stosunku GGTP do innych enzymów, co może stanowić podpowiedź w poszukiwaniu przyczyn występowania zaburzeń.

Lekarz trzyma w ręce wizualizację wątroby

GGTP – co to jest?

GGTP, czyli gamma-glutamylotranspeptydaza, to enzym błonowy występujący w wielu tkankach ludzkiego organizmu – jelitach, nerkach, wątrobie, trzustce i innych. Odpowiada on za transport aminokwasów przez błony komórkowe – ma aktywność transferazy. Uznawany jest za marker stresu oksydacyjnego oraz zespołu metabolicznego. W przeszłości oznaczanie GGTP wykorzystywano w chorobach serca. Choć występuje nie tylko w wątrobie, mierzenie poziomu związku znalazło zastosowanie właśnie w diagnostyce chorób tego narządu. GGTP oznaczane we krwi ma pochodzenie w większości wątrobowe i zwiększa się, gdy dochodzi do dysfunkcji tego narządu.

Poziom GGTP określa się na podstawie badania krwi pobranej na czczo. Uważa się, że czułość tego badania w diagnostyce chorób wątroby oraz dróg żółciowych wynosi aż 95%. Niestety w wielu przypadkach stwierdza się jego podwyższony poziom mimo braku procesu chorobowego. Wydaje się jednak, że lista wskazań do wykonania badania będzie wciąż wzrastać.

Oznaczenie tego parametru nie jest drogie, co dodatkowo wpływa na użyteczność badania. Cena badania GGTP wynosi 5–10 zł w zależności od laboratorium.

Badanie GGTP: normy

Norma aktywności GGTP jest różna w zależności od płci pacjenta. Prawidłowe wyniki GGTP uzyskane z krwi powinny wynosić u kobiet <35 IU/l, natomiast u mężczyzn <40 IU/l.   Badanie GGTP powinno być zlecone równocześnie z innymi badaniami enzymów wątrobowych. Kilka dni przed jego wykonaniem należy unikać tłustych, ciężkich posiłków oraz alkoholu. Wynik powinien zawsze interpretować lekarz, który zna cały obraz kliniczny pacjenta – występujące objawy oraz wyniki innych badań laboratoryjnych. W diagnostyce konieczne jest porównanie poziomu aktywności wszystkich enzymów wątrobowych.

Zobacz także

Podwyższone GGTP – co oznacza?

Oznaczenie aktywność GGTP jest przydatne w diagnostyce wielu chorób wątroby oraz dróg żółciowych, ale nie tylko. Wzrost GGTP obserwuje się w przebiegu następujących schorzeń:

  • alkoholowa niewydolność wątroby – w schorzeniu tym aktywność gamma-glutamylopeptydazy jest kilkukrotnie (>6) wyższa niż innych enzymów wątrobowych (AlAT i AspAT); parametr ten jest miarodajny w monitorowaniu przebiegu leczenia alkoholizmu;
  • nowotwory wątroby – czasami stanowi jedyny, najszybciej ukazujący nieprawidłowości parametr;
  • cholestaza wewnątrzwątrobowa lub zewnątrzwątrobowa, czyli stan, w którym dochodzi do zablokowania odpływu żółci. Dzieje się tak m.in. w chorobach przewodów żółciowych. Badanie GGTP zleca się w przypadku wystąpienia typowych objawów cholestazy: żółtaczki, świądu, bólu pod żebrami, który pojawia się szczególnie po spożyciu obfitego posiłku, a także odbarwionego stolca i ciemnego moczu. Dodatkowo zaleca się oznaczenie poziomu bilirubiny oraz aktywności fosfatazy zasadowej (ALP), które też ulegają zwiększeniu. Jeśli wysoki poziom GGTP utrzymuje się przez więcej niż 6 miesięcy, jest to równoznaczne z występowaniem przewlekłej postaci choroby;
  • choroby miąższu wątroby, np. stłuszczenie, choroby wirusowe;
  • polekowe uszkodzenie wątroby w wyniku przyjmowania leków przeciwpadaczkowych, metotreksatu, furosemidu;
  • choroby autoimmunologiczne, np. PSC (pierwotne stwardniające zapalenie dróg żółciowych) – w tym przypadku często widuje się izolowane podwyższenie aktywności enzymu, szczególnie u młodzieży.

Prowadzone są próby wprowadzenia tego markera jako czynnika diagnostycznego schorzeń niezwiązanych z wątrobą, szczególnie w chorobach sercowo-naczyniowych. Wysokie GGTP może pojawić się w wynikach badań w 3–4 dobie po zawale. Gamma-glutamylotransferazę uważa się również za czynnik powodujący zmiany miażdżycowe, ponieważ wykazano jej związek z utlenianiem lipoprotein o niskiej gęstości.

Należy pamiętać, że izolowane podwyższenie GGTP może być zjawiskiem niemającym wyjaśnienia, nieświadczącym o poważnej chorobie – szacuje się, że jest tak u 10% osób, u których ten parametr jest nieprawidłowo wysoki. W razie jakichkolwiek wątpliwości może być konieczne powtórzenie badań oraz wizyta u hepatologa, który zaleci odpowiednie postępowanie.

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Polecamy

„Dbajmy o siebie całościowo. To jest najważniejsze. Maseczka na twarz nie wystarczy.” Ciało i zdrowo – warsztaty dla dziewczyn, które chcą dobrze i zdrowo żyć!

Barbara Falenta z książką "Mamy dla Mamy"

„Nie musisz gotować trzydaniowych obiadów, ani chodzić po domu w sukience i w szpilkach”. Barbara Falenta o macierzyństwie z dystansem i książce „Mamy dla Mamy”

„Nie kąp dziecka codziennie, bo będzie miało za cienką skórę”, „Nie obcinaj mu włosów, bo szybko wyłysieje”. Jak młode mamy powinny reagować na takie porady, wyjaśnia socjolożka

„Jak to możliwe, że nie mam rąk i nogi, a mam chłopaka i pracę, kiedy ona jest zdrowa i ładna, a tego nie ma” – mówi w rozmowie z Hello Zdrowie Aldona Plewińska, modelka inna niż wszystkie

Zainteresują cię również:

Krwiak na oku starszej osoby

Krwiak w badaniu obrazowym – czy będą coś robić?

Kobiecie wykonywane jest badanie na cukier przy użyciu urządzenia

Jakie są objawy hipoglikemii? Jak pomóc osobie z niedocukrzeniem?

Uśmiechnięta lekarz balneolog.

Czym zajmuje się lekarz balneolog? Czy leczenie minerałami jest skuteczne?

Kobieta z chorobą Beheceta podczas wizyty lekarskiej.

Czym jest choroba Behceta? Jakie są przyczyny jej powstania, objawy, diagnostyka oraz metody leczenia?

Chirurdzy podczas torakotomii.

Torakotomia – przebieg, wskazania i rekonwalescencja po zabiegu

choroba kawasaki i leki

Choroba Kawasaki u dorosłych i dzieci – objawy, przyczyny, powikłania

kobieta ucząca się reanimacji

Reanimacja a resuscytacja. Jaka jest różnica? Jak je przeprowadzić?

badanie ANA - fiolka

ANA – z czym związany jest dodatni wynik przeciwciał przeciwjądrowych?

krwinki w 3D

Fibrynoliza – na czym polega? Jakie jest jej zastosowanie?

Kobieta w ciąży podczas badania krzywej cukrowej.

Krzywa cukrowa i jej znaczenie podczas ciąży

kobieta, którą boli kolano

Sklerotyzacja podchrzęstna jako objaw choroby zwyrodnieniowej stawów

smutne dziecko

Mutyzm wybiórczy i zaburzenia lękowe u dzieci – objawy, leczenie

kobieta mająca problemy z pęcherzem

Czym jest nykturia? W jakich chorobach występuje? Czy da się ją wyleczyć?

nerki w 3D

Mocznica – co to jest? Kiedy może dojść do mocznicy?

bolący nadgarstek

Choroba i rak Pageta – różnice, objawy, leczenie

sprzęt do lewatywy

Czym jest lewatywa? Jak wykonać ją samodzielnie w domu?

Kobieta podczas pobierania krwi.

Jonogram – co to za badanie? Normy i interpretacja wyników

kobieta z bólem pleców

Czym jest termolezja? Wskazania do zabiegu oraz jego skutki uboczne

problemy skórne

Czym jest atrofia i których narządów może dotyczyć? Przyczyny oraz leczenie zaniku tkanek

uzależniające substancje

Epidermolysis bullosa i inne choroby pęcherzowe skóry. Przyczyny, objawy i leczenie

uzależniające substancje

Co to są uzależnienia behawioralne? Przykłady oraz metody leczenia

niemowlę

Jakie są przyczyny zapadniętego ciemiączka?

Kobieta przed histeroskopią rozmawia z lekarką.

Histeroskopia – dowiedz się, jak się do niej przygotować i jakie są zalecenia po zabiegu

serotonin na kartce

Czym jest zespół serotoninowy? Jak się objawia? Jak wygląda leczenie?