Przejdź do treści

Jakie są najczęstsze alergeny wziewne i pokarmowe? Jakie wywołują objawy?

W kolorowych kółeczkach zostały wymienione najpopularniejsze alergeny
fot. sdecoret/AdobeStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Gluten w zdrowej diecie – może być czy lepiej sobie darować?
„Gluten w zdrowej diecie – może być czy lepiej sobie darować? – pyta (i odpowiada!) Monika Ciesielska, dietetyczka
Wiesz, jakiej ochrony słonecznej używać na promieniowanie UVA, a jakiej na UVB? I co to jest to PPD? Tłumaczy Ekspert Kosmetyczny
Instagram: https://www.instagram.com/pani_fizjotrener/
Kolor krwi menstruacyjnej może dużo powiedzieć o stanie twojego zdrowia. Wyjaśnia fizjoterapeutka
Liść Damiana - idealne zioło dla małżeństw, par z dłuższym stażem jak i bardzo zapracowanych osób
„Liść damiany łagodnie uspokaja, poprawia nastrój, działa przeciwlękowo, a to się przekłada również na wzmocnienie popędu seksualnego”
kobieta przemawia do publiczności
Stres popijasz kawą? Uważaj na serce. O tym, czy przyspieszone bicie serca jest dla nas groźne, mówi kardiolog

Alergeny są antygenami wywołującymi reakcje nadwrażliwości immunologicznej, czyli alergie. Większość z nich to białka reagujące z przeciwciałami IgE i IgG. Wyróżnia się alergeny: wziewne, pokarmowe, kontaktowe, jady owadów, lateks oraz leki. Alergeny wziewne dzielą się na sezonowe, np. pyłki roślin, spory grzybów oraz całoroczne, np. roztocze kurzu domowego.

Podstawową metodą diagnostyczną alergenów są testy skórne punktowe. Przyjmuje się, że skóra w miarę dobrze odzwierciedla sytuację, jaka zachodzi w obrębie błon śluzowych przewodu pokarmowego i układu oddechowego u osób uczulonych.

 

Alergeny pokarmowe

Do najczęstszych alergenów żywnościowych należą: białka mleka krowiego, jaja, pszenica, a także ryby, owoce morza, pomidor, seler, orzechy oraz przyprawy. W niniejszym artykule zostaną omówione najpopularniejsze z nich.

Alergia na mleko krowie zależy przede wszystkim od wieku. W pierwszych miesiącach życia mleko to jest najczęstszym czynnikiem uczulającym u dzieci. Z wiekiem nadwrażliwość na białko mleka krowiego występuje coraz rzadziej. Wyróżnia się 3 kryteria rozpoznania tej alergii:

  • ustąpienie objawów po odstawieniu mleka,
  • nawrót dolegliwości po podaniu mleka,
  • wyłączenie czynników powodujących podobne objawy.

Alergia na białko jaja kurzego zazwyczaj zaczyna się we wczesnym dzieciństwie, jednakże rozpoznaje się ją później niż nadwrażliwość na mleko. Do najczęstszych objawów należą: wymioty, ból brzucha oraz pokrzywka. Co istotne, białko może wywołać wstrząs anafilaktyczny, często o ciężkim przebiegu, a także uczulać na odległość. Pszenica spośród wszystkich zbóż uczula najczęściej. U małych dzieci z uczuleniem tym prawie zawsze występuje atopowe zapalenie skóry. Warto pamiętać, że pszenica jest również alergenem wziewnym, dlatego też może wywoływać choroby zawodowe u młynarzy i piekarzy. Najczęściej jest to astma oraz alergiczny nieżyt nosa. Alergia na orzechy arachidowe jest dosyć częsta – zarówno orzechy, jak i masło arachidowe są bardzo silnymi alergenami. Aczkolwiek olej ten nie zawiera białek i nie wywołuje reakcji alergicznej. Do objawów nadwrażliwości należą: pokrzywka, obrzęk błony śluzowej górnych dróg oddechowych, zespół alergii jamy ustnej, wymioty, biegunka oraz świąd. Orzeszki ziemne należą do pokarmów najczęściej wywołujących zgon w wyniku wstrząsu anafilaktycznego. Na szczęście na ogół jego przebieg jest łagodny. Warto pamiętać o czynnikach mogących zaostrzać objawy, należą do nich: alkohol, kwas acetylosalicylowy, a także duży wysiłek fizyczny. Seler często uczula osoby z nieżytem nosa wywołanym nadwrażliwością na pyłki roślin. Do objawów alergii należą: rumień, pokrzywka, astma oraz obrzęk Quinckego. Należy pamiętać, że seler należy do pokarmów wywołujących reakcje anafilaktyczne.

Zobacz także

Alergeny wziewne

W Polsce najczęstszymi alergenami roślinnymi są pyłki traw, np. kostrzewa łąkowa, kupkówka pospolita; pyłki drzew, np. brzoza, leszczyna oraz chwasty. Objawy przez nie wywoływane są najsilniejsze w okresie pylenia. Od stycznia do kwietnia najczęściej pyli leszczyna oraz olsza. Na przełomie kwietnia i maja uczulać będzie brzoza, topola i dąb. W miesiącach wiosenno-letnich pylić będą: trawy, babka, szczaw, pokrzywa oraz komosa. Listopad oraz grudzień są najlepszymi miesiącami dla alergików, ponieważ wtedy nie powinny pylić żadne rośliny. Najczęstszymi objawami są: zaczerwienione, swędzące oczy, katar oraz częste kichanie.

Do pleśni wywołujących reakcje alergiczne najczęściej należą takie grzyby, jak Cladosporium, Alternaria oraz Aspergillus. Wywołują one przede wszystkim objawy oczne, które na ogół zaostrzają się jesienią oraz wiosną. Warto pamiętać, że wzrostowi pleśni sprzyja suszenie ubrań w zamkniętym pomieszczeniu, zła wentylacja oraz hodowla kwiatów doniczkowych. Głównym alergenem kurzu domowego są wydaliny roztocza Dermatophagoides pteronyssinus, który żeruje na złuszczonym ludzkim naskórku. Optymalne warunki dla jego rozwoju stanowią ciepłe i wilgotne pomieszczenia. Dlatego też kołdry, dywany i pluszowe zabawki są głównym miejscem bytowania roztoczy. Alergenami pochodzenia zwierzęcego są przede wszystkim antygeny psów oraz kotów. Uczula głównie ślina zwierząt, w szczególności dotyczy to kotów, które podczas czyszczenia futra pozostawiają duże ilości śliny na jego powierzchni. Należy pamiętać, że alergeny zwierzęce unoszą się w powietrzu, dlatego pomimo braku kontaktu z psem lub kotem może dojść do wystąpienia objawów uczulenia. W przypadku gryzoni silnie alergizujący jest ich mocz, dotyczy to przede wszystkim świnek morskich, królików oraz myszy. Lateks jest jednocześnie alergenem wziewnym oraz kontaktowym. Uczulenie na jego antygeny dotyczy przede wszystkim pracowników służby zdrowia stosujących rękawiczki lateksowe. Nie należy zapominać, że znajduje się on również w prezerwatywach oraz odzieży. Symptomy dotyczą głównie skóry, jednakże lateks może wywołać dodatkowo objawy z górnych dróg oddechowych, a nawet wstrząs anafilaktyczny.

Bibliografia

Przytrzymaj
i odkryj

Interna Szczeklika, pod red. Piotra Gajewskiego, Medycyna Praktyczna, Kraków, 2014.

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Dwie dziewczyny trzymają arbuzy przy twarzy

Wiesz, czego nie powinnaś jeść, jeśli jesteś uczulona na trawy? O alergiach krzyżowych pisze lekarka Joanna Jamroz-Brzeska

Czy stres ma wpływ na alergię?

leki a alkohol

Przyjmujesz leki na alergię i zamierzasz wypić lampkę wina? Sprawdź, co mówi alergolog

Migrena na talerzu. Czego nie jeść, by uniknąć bólu głowy?

„W pierwszej kolejności pobiera się serce, następnie płuca, wątrobę, trzustkę i na końcu nerki”. Panna Chirurg, czyli dziewczyna przy stole operacyjnym, opowiada jak wygląda procedura przeszczepiania

9 nawyków nasilających objawy alergii. Może niektóre dotyczą ciebie?

kobieta czyta etykietę

„Diagnozowanie na własną rękę jest niebezpieczne”. O słuszności wykonywania testów alergicznych mówi alergolog

Nie tylko katar i swędzenie gardła. Jakie jeszcze inne objawy daje alergia wczesnym latem?

kobieta ucząca się reanimacji

Reanimacja a resuscytacja. Jaka jest różnica? Jak je przeprowadzić?

kobieta w stanie lękowym

Stany lękowe – jak i dlaczego powstają? Pokonywanie lęku

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

Biegacz ze zdjętymi butami sportowymi i skręconą kostką siedzi na ziemi

Objawy i sposoby leczenia skręconej kostki

kobieta na ćwiczeniach

Tiki nerwowe – jakie są przyczyny, rodzaje i objawy powtarzalnych ruchów mięśni?

Dziewczyna z długimi włosami, uśmiecha się i pokazuje język

Co można wyczytać z języka? Kolor, nalot i faktura mówią dużo o twoim stanie zdrowia

ilustracja przedstawiająca neuroprzekaźniki

Rola neuroprzekaźników w poprawnym funkcjonowaniu organizmu

ilustracja ukazująca leukocyty

Co to są leukocyty? Funkcje białych krwinek oraz przyczyny ich nieprawidłowych wyników

kobieta cierpiąca na leukoplakię otwiera usta

Leukoplakia – jakie czynniki predysponują do jej powstania? Czym jest stan przedrakowy?

lekarz przeprowadzający badania genetyczne

Jak przebiegają badania genetyczne i jakie choroby pozwalają wykryć?

Neurolog omawia z pacjentką wyniki badań

Neurolog, czyli specjalista od schorzeń i chorób układu nerwowego. Jakie dokładnie leczy choroby?

różne rodzaje opatrunków w postaci plastrów i bandaża

Opatrunki – rodzaje, wskazania oraz sposób doboru odpowiedniego środka

Wykonywanie badania elektromiograficznego

Badanie EMG – elektromiografia. Jak wygląda badanie i jakie są wskazania?

Zabieg wstrzykiwania toksyny botulinowej

Toksyna botulinowa w praktyce neurologicznej oraz kosmetologii

Pływające bakterie na odporność

Co to jest immunologia i jakie są jej rodzaje? Badania immunologiczne w diagnostyce

kobieta leży na stole do masażu i korzysta z talasoterapii

Talasoterapia – co to jest i jak działa? Czy zabiegi talasoterapii są skuteczne?