Przejdź do treści

Na czym polega tomografia komputerowa? W jakich przypadkach jest stosowana i czy należy się do niej przygotowywać?

Pacjentka przygotowująca się do tomografii komputerowej
Fot. Olesia Bilkei / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Fantazje seksualne to zdrada partnera? A może wyraz naszej miłości?
Chroniczne zmęczenie – psychotest, przyczyny, zapobieganie
Kobieta
Ćwiczenia w domu – na brzuch, plecy, klatkę piersiową i inne
Ola Żebrowska: „Zostałam wychowana w katolickiej rodzinie i nie śmiałabym mówić drugiej kobiecie, co ma robić”
Kisiel? Tak, ale domowy!
Kisiel – skład. Na co jest dobry? Przepis na domowy kisiel

Jednym z podstawowych badań diagnostycznych jest tomografia komputerowa. To metoda obrazowa powszechnie wykorzystywana przez lekarzy w celu potwierdzenia lub wykluczenia wielu schorzeń. Tomograf wykorzystuje promieniowanie rentgenowskie. Współczesna technologia umożliwia wykonanie badania techniką 2D i 3D.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Tomografia komputerowa umożliwia dokładną diagnostykę wielu narządów. Głowica aparatu wykonuje zdjęcia w różnych płaszczyznach, dzięki czemu możliwe jest dokładne obejrzenie narządów i ewentualne stwierdzenie występujących nieprawidłowości. Bardzo ważne jest zachowanie bezruchu podczas badania. W niektórych przypadkach trzeba się także odpowiednio przygotować.

Jak wygląda tomografia komputerowa?

Tomografia komputerowa, podobnie jak inne metody diagnostyki obrazowej, jest badaniem bezbolesnym dla pacjenta. W większości przypadków wykonywana jest na leżąco. Pacjent układa się na ruchomym stole, który wjeżdża w swego rodzaju tunel, gdzie wykonywane są zdjęcia narządów wewnętrznych. Przebywanie w tunelu trwa krótko, następnie stół wyjeżdża i znowu wjeżdża, żeby wykonać kolejne zdjęcia w innej płaszczyźnie. Przeciwwskazaniem do wykonania tomografii komputerowej może być klaustrofobia. Dlatego też w niektórych przypadkach przeprowadza się ją w krótkotrwałym znieczuleniu ogólnym. Aby uzyskać lepszą jakość zdjęć narządów, niekiedy konieczne jest zastosowanie środka cieniującego – kontrastu, który podaje się dożylnie przez założony wcześniej wenflon. Kontrast może wywoływać nieprzyjemne doznania podczas badania, np. uczucie pełnego pęcherza moczowego, pragnienie, nudności, wymioty, podwyższenie lub obniżenie ciśnienia tętniczego, gorączkę. Jednak aby uzyskać jak najlepszy efekt badania, pacjent przez cały czas jego trwania powinien leżeć nieruchomo.

Kiedy wykonuje się tomografię komputerową głowy?

W diagnostyce neurologicznej tomografia komputerowa głowy jest jednym z badań pierwszego rzutu. Pozwala ocenić tkankę nerwową z rozróżnieniem istoty szarej i białej oraz przestrzenie zawierające płyn mózgowo-rdzeniowy. Umożliwia diagnostykę mózgowia (przy podejrzeniu udaru mózgu, krwotoków mózgowych, guzów i urazów mózgu), twarzoczaszki (w zakresie diagnozowania stanów zapalnych guzów i urazów), jak również zatok przynosowych (przy ostrych i przewlekłych zapaleniach oraz podejrzeniu nowotworów). Bezpośrednim wskazaniem do wykonania tomografii komputerowej głowy są urazy czaszki. Ponadto badanie to wykonuje się także przy podejrzeniu:

  • nowotworów ośrodkowego układu nerwowego – takich jak: glejak, chłoniak, rak ucha środkowego, gwiaździak, oponiak,
  • stanów zapalnych trudnych do zdiagnozowania,
  • wad rozwojowych u dzieci,
  • niedokrwienia mózgu,
  • zawału mózgu,
  • choroby Alzheimera,
  • polipów zatokowych,
  • nowotworów jamy ustnej i zatok przynosowych,
  • torbieli pajęczynówki.

Ze względu na wskazanie do podania kontrastu, by uzyskać jak najlepszą jakość zdjęć, zaleca się, aby pacjent był na czczo.

Kiedy należy wykonać tomografię komputerową jamy brzusznej?

Tomografia komputerowa jamy brzusznej jest badaniem wykorzystywanym przy ocenie narządów miąższowych – wątroby, śledziony, trzustki i nerek – oraz ścian żołądka, pęcherzyka żółciowego, jelit i nadnerczy. Wskazaniem do jej wykonania może być ostry, przewlekły ból brzucha. Tomografia komputerowa zalecana jest przy podejrzeniu:

  • nowotworów jelit, żołądka, trzustki, wątroby i nerek,
  • zapalenia, niedrożności i perforacji jelit,
  • zapalenia wyrostka robaczkowego,
  • kamicy dróg żółciowych,
  • zapalenia trzustki,
  • chorób nerek,
  • marskości wątroby,
  • zakrzepicy żył wątrobowych,
  • zakrzepicy żyły głównej dolnej.

Pacjent przed badaniem powinien być na czczo. Zalecane jest także spożycie określonej ilości wody – w zależności od badania, dzięki czemu oddziela się wnętrze jelita od sąsiadujących struktur, co pozwala na na lepszą diagnostykę.

Zobacz także

Kiedy wykonuje się tomografię komputerową kręgosłupa?

Tomografia komputerowa umożliwia także szczegółową diagnostykę kręgosłupa. Pozwala ocenić stan elementów kostnych. Jest bardzo pomocnym badaniem przy:

  • ocenie zmian pourazowych,
  • ocenie nacieków nowotworowych,
  • chorobach zwyrodnieniowych stawów kręgosłupa,
  • patologiach krążka międzykręgowego.

Kiedy wykonuje się tomografię komputerową płuc?

W przypadku stwierdzenia zmian w okolicach klatki piersiowej na zdjęciu RTG tomografia komputerowa płuc może być kolejnym etapem w diagnostyce medycznej. Pozwala ona na ocenę morfologiczną płuc oraz pozostałych narządów klatki piersiowej. Wskazaniem do wykonania tego badania jest podejrzenie nowotworów pierwotnych lub przerzutowych w okolicach śródpiersia oraz przełyku, a także ocena zatorowości płuc. Tomografia komputerowa zalecana jest także przy diagnozowaniu stanów zapalnych płuc o nietypowym przebiegu. Podanie kontrastu w tym przypadku nie zawsze jest wymagane. O konieczności jego zastosowania pacjent informowany jest wcześniej, gdyż wymaga to odpowiedniego przygotowania, m.in. bycia na czczo oraz przyjęcia dużej ilości płynów.

Tomografia komputerowa to jedno z badań o najszerszym zastosowaniu. Wykorzystywane jest przy ocenie stanu zdrowia wielu narządów. Można je wykonać także prywatnie. Cena tomografii komputerowej to koszt ok. 200 zł.

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Czym jest aborcja eugeniczna? Czy jest legalna w Polsce? Dlaczego budzi kontrowersje?

Lekarze odkryli nowy organ w naszych ciałach. Mamy go w głowie

Peeling kawitacyjny – efekty, przeciwwskazania, jak często robić?

Lipoza iniekcyjna - zabieg

Lipoza iniekcyjna – co to, efekty, przeciwwskazania

kobieta u kosmetyczki

Fotoodmładzanie – co to jest, efekty, rodzaje, przeciwwskazania

Nagrodę Nobla 2020 w dziedzinie medycyny i fizjologii otrzymali: Harvey J. Alter, Michael Houghton and Charles M. Rice

Nagroda Nobla 2020 w dziedzinie medycyny i fizjologii przyznana! Znamy laureatów

chory kręgosłup

Skolioza, skrzywienie boczne – przyczyny, objawy, ćwiczenia

lekarz wykonuje usg piersi pacjentki

USG piersi – kiedy i jak często robić? Jak wygląda USG piersi?

wyspadek samochodowy

Wstrząs mózgu – przyczyny, objawy, pierwsza pomoc, leczenie

jęczmień na powiece

Jęczmień na oku – przyczyny, profilaktyka, leczenie

bolący brzuch

Rak trzustki – objawy, rokowania, przyczyny. Ile się żyje?

Mężczyzna trzyma się za klatkę piersiową, przstawia chusteczkę do ust i mocno kaszle

Gruźlica (suchoty) – objawy, przyczyny, leczenie, szczepionka

Kobieta zakażona glistą ludzką leży skulona i trzyma się za brzuch.

Glista ludzka – objawy, leczenie, drogi zakażenia glistnicą

Kobieta na badaniu piersi metodą mammografii

Mammografia – wskazania, przygotowanie, cena. Mammografia czy USG?

nogi

Zakrzepica żył głębokich i powierzchownych – objawy, leczenie

kobieta podczas badania oczu

Zez zbieżny i rozbieżny – przyczyny, objawy i leczenie

Lekarz pobierający próbkę krwi aby sprawdzić czy pacjent jest chory na hemofilię

Hemofilia typu A, B i C – przyczyny, objawy i leczenie

kobieta zgrzytająca zębami

Bruksizm – przyczyny, objawy, leczenie. Co to jest?

Kobieta w białej bluzce przytyrzymuje chusteczkę przy nosie, ponieważ ma krwotok

Krew z nosa – przyczyny, jak zatamować krwotok z nosa?

dziecko z wysypką

Różyczka u dzieci i dorosłych – objawy, leczenie i szczepienie

kobieta, którą boli brzuch

Rak jelita grubego – przyczyny, objawy, leczenie i rokowania

Badanie kości kobieta

Osteoporoza – przyczyny, objawy, leczenie i profilaktyka

Twarz kobiety i ręce ze strzykawkami

Mezoterapia igłowa – wskazania, przebieg, efekty, przeciwwskazania

fenyloketonuria - kobieta bawi się z małym dzieckiem

Fenyloketonuria – przyczyny, objawy, leczenie i dieta

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Łóżkowy savoir-vivre. Kilka przykładów fajnych zachowań w sypialni

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.