Przejdź do treści

Ospa wietrzna – przyczyny, objawy, leczenie

Dziecko leczone na ospę
Fot. Africa Studio/AdobeStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Stopy i kwiatki
Masz uczucie ciężkich nóg? Zobacz, co najczęściej jest tego przyczyną i jak sobie pomóc. Wyjaśnia flebolog
Kobieta w czasie okresu
Co piątej Polsce brakuje pieniędzy na podpaski. 30 proc. wierzy, że w trakcie okresu nie zajdzie w ciążę. Pierwsze takie badanie w naszym kraju
Antyoksydanty – produktów w których znajdziesz ich najwięcej
Antyoksydanty – oto lista produktów, w których znajdziesz ich najwięcej
Anna Lewandowska
Anna Lewandowska pokazała brzuch 17 dni po porodzie. „Ciało kobiety może wiele” – pisze trenerka
Kobieta ćwiczy jogę w ciąży
Joga w ciąży. Nauczycielka jogi odpowiada na najczęściej zadawane pytania

Ospa wietrzna to zakaźna choroba spowodowana pierwotnym zakażeniem wirusem ospy wietrznej i półpaśca. U większości chorych leczenie objawowe jest wystarczającym podejściem terapeutycznym. W przypadku pacjentów z obniżoną odpornością i podwyższonym ryzykiem powikłań zaleca się leczenie przeciwwirusowe acyklowirem.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Jacek Podstolski
lekarz

Wirus ospy wietrznej i półpaśca jest bardzo zakaźny, może przebyć dystans nawet kilkudziesięciu metrów, stąd nazwa choroby – ospa wietrzna. Wirus, po fazie utajenia w komórkach nerwu rdzeniowego, może ulec po latach reaktywacji w postaci półpaśca. Do reaktywacji zakażenia przyczynia się obniżona odporność, leczenie immunosupresyjne, schorzenia infekcyjne, nowotworowe, stres, osłabienie.

Ospa wietrzna – przyczyny

Ospa wietrzna jest wywołana pierwotnym zakażeniem wirusem ospy wietrznej i półpaśca (łac. Varicella-Zoster Virus, VZV). Wirus przedostaje się drogą kropelkową oraz z powietrzem do górnych dróg oddechowych lub spojówek, skąd przechodzi do pobliskich węzłów chłonnych, następnie do śledziony i wątroby. Wirus ospy wietrznej i półpaśca, po namnożeniu, zakaża wiele tkanek i narządów, w tym komórki skóry i błon śluzowych. Do cięższego przebiegu choroby oraz zwiększonego ryzyka powikłań przyczyniają się niedobory odporności, leczenie immunosupresyjne oraz ciąża, zwłaszcza dwa ostatnie trymestry.

ospa dziecko w białych kropkach

Ospa wietrzna – objawy

Ospa wietrzna najczęściej pojawia się w wieku dziecięcym. Głównym objawem ospy wietrznej jest wysypka, która początkowo ma formę grudek, następnie przemienia się w pęcherzyki, potem pękając zasychają w postaci strupków. Wysypka najczęściej zlokalizowana jest na twarzy i tułowiu. Pojawienie się wysypki zwiastują objawy prodromalne, takie jak gorączka, brak łaknienia, osłabienie, złe samopoczucie, dolegliwości bólowe (głowy, mięśni), nieżyt gardła i nosa. Chorobie może towarzyszyć przemijające zaczerwienienie. Ospa wietrzna zwykle ma łagodny przebieg, zdarza się nawet, że przebiega bezobjawowo. Do rzadkich, ale poważnych powikłań ospy wietrznej, należą zaburzenia neurologiczne (zapalenie mózgu, móżdżku, opon mózgowo-rdzeniowych) oraz zapalenie płuc (ospowe i wtórne bakteryjne). Znacznie częściej dochodzi do bakteryjnego zakażenia wykwitów w postaci ropnia, róży, płonicy przyrannej i martwiczego zapalenia powięzi.

Ospa wietrzna – okres wylęgania, zakaźność

Okres wylęgania wynosi od 10 dni do 2 tygodni, u niemowląt jest krótszy, a u osób z obniżoną odpornością może się wydłużyć nawet dwukrotnie. Ospa wietrzna jest chorobą wysoce zakaźną, prawdopodobieństwo zakażenia w warunkach domowych wynosi ponad 90%. Do zarażenia dochodzi przez 7-14 dni, od 2 dni przed pojawieniem się osutki ospowej (wykwitów) do ich zaschnięcia. Przebyta choroba pozostawia odporność na ospę wietrzną na całe życie.

Zobacz także

Ospa wietrzna – leczenie farmakologiczne

W leczeniu farmakologicznym ospy wietrznej stosuje się dwa podejścia: leczenie objawowe i przyczynowe. Pierwsze polega na eliminowaniu uczucia świądu, dolegliwości bólowych oraz gorączki. W leczeniu przeciwświądowym stosuje się leki przeciwhistaminowe I generacji (np. dimetynden). Zaleca się leczenie doustne, a odradza miejscowe, ze względu na ryzyko powikłań bakteryjnych. W przypadku dolegliwości bólowych i gorączki w przebiegu ospy wietrznej lekiem pierwszego wyboru jest paracetamol. Zgodnie z aktualnym stanem wiedzy, nie zaleca się stosowania leków z grupy NLPZ (np. kwasu acetylosalicylowego, ibuprofenu) ze względu na możliwość bakteryjnego nadkażenia skóry i tkanek miękkich. Ponadto kwas acetylosalicylowy jest przeciwwskazany do stosowania u dzieci poniżej 12. roku życia ze względu na zwiększone ryzyko zespołu Reye’a.

Leczenie objawowe u większości chorych w zupełności wystarcza. W przypadku ciężkiego przebiegu ospy wietrznej, u osób ze zwiększonym ryzykiem powikłań, którym towarzyszy obniżona odporność, zaleca się doustną lub dożylną terapię przeciwwirusową z użyciem acyklowiru. Pamiętajmy, że u osób z prawidłową odpornością, u których choroba ma łagodny przebieg, korzyści z leczenia acyklowirem są niewielkie.

Ospa wietrzna – profilaktyka infekcji i powikłań

Podstawową metodą zapobiegania ospy wietrznej jest szczepienie ochronne. Zaleca się izolację osób chorych na ospę wietrzną oraz podatnych na zakażenie. Ospa wietrzna u osób szczepionych przebiega łagodniej, często bez gorączki i z mniejszą ilością wykwitów skórnych. Należy pamiętać, że zaniedbania higieny oraz stosowanie pudrów na skórę i NLPZ sprzyjają powikłaniom ospy wietrznej w postaci wtórnego zakażenia bakteryjnego wykwitów skórnych. U chorych zaleca się codzienną kąpiel, a skórę należy delikatnie osuszać jednorazowym ręcznikiem.

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Ćwiczenia relaksacyjne - sposób na walkę ze stresem dla osób w każdym wieku

Ćwiczenia relaksacyjne – sposób na walkę ze stresem dla osób w każdym wieku

Drętwienie rąk – przyczyny i leczenie. Jakie wybrać leki na drętwienie palców u rąk?

Drętwienie rąk – przyczyny i leczenie. Jakie wybrać leki na drętwienie palców u rąk?

Mizofonia - co to jest, objawy i przyczyny. Jak leczyć to schorzenie?

Mizofonia – co to jest, objawy i przyczyny. Jak leczyć to schorzenie?

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

dentystka w maseczce ochronnej

Ratownik do studentów kierunków medycznych: „myślcie przede wszystkim o sobie, przydadzą się twardy tyłek i mocne łokcie”

Dziecko leży w szpitalu podłączone do kroplówki

Wstrząs septyczny – przyczyny i objawy. Leczenie powikłań sepsy

Kobieta z amnezją próbująca coś sobie przypomnieć.

Amnezja – jakie są przyczyny, objawy i sposoby leczenia utraty pamięci?

Pająk na ręce - arachnofobia

Arachnofobia – co to jest i jakie są jej objawy? Wyjaśniamy, jak leczyć arachnofobię

Laboratorium

Dokładnie 40 lat temu ospa prawdziwa zniknęła z powierzchni Ziemi. „To jeden z największych sukcesów ludzkości”

choroba kawasaki i leki

Choroba Kawasakiego u dorosłych i dzieci – objawy, przyczyny, powikłania

dziecko na łace

Mięczak zakaźny jest łagodny, ale podstępny. „Nie da się go wyleczyć na jednej wizycie” – mówi dermatolog

Mężczyzna wykonuje ćwiczenia na rwę kulszową

Ćwiczenia na rwę kulszową. Rehabilitacja i ćwiczenia na nerw kulszowy w domu

Dziewczynka z białym nalotem na języku

Biały nalot na języku – co oznacza i jak go usunąć?

Po co nam... wyrostek robaczkowy?

Po co nam wyrostek robaczkowy? Czy faktycznie jest niepotrzebnym organem?

Twarz kobiety z białymi zębami. Od obrazka odchodzi obrazek, na którym kobieta miała żółte zęby.

Jak wybielić zęby? Domowe sposoby na wybielanie zębów

Akcja studentów pielęgniarstwa "Obalamy stereotypy"

„Nic nie robią tylko kawę piją”. Studentki pielęgniarstwa i położnictwa walczą ze stereotypami zawodowymi w świetnej akcji

Gencjana - na ospę, na włosy, na afty. Jakie są zalety i wady gencjany?

Gencjana – na ospę, na włosy, na afty. Jakie są zalety i wady gencjany?

naukowiec - salmonella

Salmonella – objawy zakażenia bakterią i rozpoznanie. Na czym polega leczenie?

Dwójka lekarzy wykonuje sedacje pacjentowi

Sedacja – co to jest i w jakim celu się ją stosuje? Czy sedacja jest bezpieczna?

Olejek rycynowy leży na małej deseczce obok miski z ziarnami

Olejek rycynowy – właściwości, zastosowanie. Na co pomagają okłady z olejku rycynowego?

Apoptoza komórek - jaki ma związek z powstawaniem nowotworów?

Apoptoza komórek – jaki ma związek z powstawaniem nowotworów?

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta przegląda się w lustrze i widzi pryszcze na twarzy

Pryszcze – skąd się biorą i jak się ich pozbyć? Zdradzamy domowe sposoby

Archiwalne zdjęcie z czasów pandemii hiszpanki/Underwood Archives/Getty Images

Grypa hiszpanka. Historia największej pandemii na świecie

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

sen

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Policzek kobiety z włókniakiem miękkim

Włókniak miękki ‒ jakie są jego przyczyny i jak się pozbyć takich zmian?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

„Wyjście z toksycznego związku nie łatwe, ale jest możliwe. I trzeba to zrobić. Dla siebie”. Dr Bogdan Stelmach o niezdrowych relacjach w parze

8 rzeczy, których organizm kobiety nie wybacza po 30-tce

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?