Przejdź do treści

Polekowe uszkodzenie wątroby – przyczyny i leczenie

Polekowe uszkodzenie wątroby - przyczyny i leczenie Pina Messina/Unsplash
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Wirus, który niszczy najbardziej agresywne nowotwory? To może być przełom w onkologii
Odkryto wirusa, który unieszkodliwia najbardziej agresywne nowotwory. To może być przełom w onkologii
Skąd ta senność po jedzeniu? 6 możliwych powodów /fot.Pexels Polina Tankilevitch
Skąd ta senność po jedzeniu? 6 możliwych powodów
Pstrykanie długopisem, kręcenie włosami, obgryzanie paznokci... Jak pozbyć się tych nawyków? Podpowiada Magdalena Komsta
Skubanie skórek, obgryzanie paznokci, strzelanie palcami? To mogą być stimy. Psycholożka podpowiada, jak się ich pozbyć
Przez pandemię psychika dzieci jest w tragicznym stanie. Odpowiedź rządu? Infolinia prowadzona przez księdza egzorcystę
Przez pandemię psychika dzieci jest w tragicznym stanie. Odpowiedź rządu? Infolinia prowadzona przez księdza egzorcystę
Ericka Hart pokazała na wybiegu blizny po mastektomii. Prawdziwa rewolucja na tygodniu mody w Nowym Jorku

Polekowe uszkodzenie wątroby (PUW) powstaje w wyniku niepożądanego działania niektórych leków oraz nadużywania alkoholu. Hepatotoksyczność substancji chemicznych może prowadzić do stłuszczenia i marskości wątroby, dlatego szybkie wykrycie zapalenia wątroby jest kluczowe dla uniknięcia groźnych powikłań.

Przyczyny polekowego uszkodzenia wątroby

Polekowe uszkodzenie wątroby (PUW) to choroba, której przyczyną jest przyjmowanie wysokich lub toksycznych dawek leków. Zachodzące w wątrobie procesy metabolizmu i detoksykacji substancji zazwyczaj przebiegają prawidłowo, jednak w niektórych przypadkach może dojść do niszczenia hepatocytów oraz komórek narządów miąższowych. Czasem nawet niewielka dawka leku może spowodować pojawienie się ciężkich objawów, jeśli u pacjenta wystąpi reakcja alergiczna na dany środek chemiczny.

W klasyfikacji ICD-10 uszkodzenie wątroby lekami (toksyczne) oznaczane jest symbolem K.71. PUW występuje średnio u 14 osób na 100 tys. mieszkańców. Kobiety chorują częściej niż mężczyźni, a ryzyko hepatotoksyczności wzrasta wraz z wiekiem. Farmakoterapia uznawana jest za najczęstszą przyczynę ostrego uszkodzenia wątroby u osób po 60. roku życia. Większe szanse na zachorowania mają osoby, u których zdiagnozowano choroby wątroby oraz pacjenci leczeni wieloma preparatami jednocześnie. Na rozwój polekowego uszkodzenia wątroby mają także wpływ czynniki genetyczne, zły stan odżywienia pacjenta oraz nadmierne spożywanie alkoholu. U około 50 proc. pacjentów PUW stanowi przyczynę ostrej niewydolności wątroby. 

Regeneracja wątroby – naukowcy znaleźli najlepszy sposób

Szacuje się, że ponad 1000 leków i produktów ziołowych może przyczyniać się do uszkodzenia wątroby. Zapalenie wątroby najczęściej indukują następujące substancje: 

  • allopurinol,
  • inhibitory konwertazy angiotensyny,
  • niesteroidowe leki przeciwzapalnediklofenak, fenylobutazon,
  • paracetamol,
  • trójcykliczne leki przeciwdepresyjne. 

Do powstawania cholestazy przyczyniają się: 

  • inhibitory konwertazy angiotensyny,
  • niesteroidowe leki przeciwzapalne,
  • karbamazepina, 
  • neuroleptyki, 
  • ranitydyna,
  • warfaryna,
  • doustne środki antykoncepcyjne.

Objawy polekowego uszkodzenia wątroby

Objawy polekowego zapalenia wątroby są mało charakterystyczne. U niektórych pacjentów występują tylko niewielkie nieprawidłowości w zakresie wyników badań biochemicznych. U chorego mogą pojawić się:

Zielona herbata / rawpixel

Jednym z objawów chorobowych wątroby jest żółtaczka wątrobowa, która powstaje w wyniku wzrostu stężenia bilirubiny i jej akumulacji w organizmie. U chorego obserwuje się zażółcecnie skóry, błon śluzowych oraz oczu. Uszkodzeniu wątroby może towarzyszyć wodobrzusze, encefalopatia oraz zaburzenia krzepnięcia.

Diagnostyka polekowego uszkodzenia wątroby 

Diagnostyka uszkodzenia wątroby spowodowanego lekami nie jest łatwa, ponieważ występujące objawy trudno jest powiązać z danym lekiem, zwłaszcza gdy pacjenci stosują kilka, a czasem nawet kilkanaście preparatów jednocześnie. Co więcej, PUW często współistnieje z alkoholową i niealkoholową stłuszczeniową chorobą wątroby.

W celu rozpoznania zatrucia wątroby lekami wykonuje się m.in. badania biochemiczne. U osób z uszkodzeniem wątroby wzrasta co najmniej trzykrotnie aktywność aminotransferazy alaninowej i dwukrotnie stężenie bilirubiny. Jeśli po odstawieniu danego leku dojdzie do normalizacji wyników badań, wskazuje to na toksyczne działanie wybranego preparatu. Biopsję wykonuje się jedynie w przewlekłym polekowym uszkodzeniu wątroby.

unsplash.com

Leczenie polekowego uszkodzenia wątroby

Po wykryciu polekowego uszkodzenia wątroby należy jak najszybciej zakończyć terapię farmakologiczną preparatami wywołującymi objawy chorobowe. Wspomagająco podaje się leki zdolne do detoksykacji toksycznie działających substancji oraz preparaty mające na celu złagodzenie świądu. Dietę w polekowym uszkodzeniu wątroby stosuje się, jeśli doszło do stłuszczenia narządu. Zaleca się wtedy dietę ubogotłuszczową, całkowitą eliminację alkoholu oraz redukcję masy ciała.

Rokowania zależą od rodzaju uszkodzenia wątroby i stopnia rozwoju choroby. U większości pacjentów objawy ustępują po  zaprzestaniu stosowania leków odpowiedzialnych za wystąpienie zapalenia. Jeśli jednak hepatotoksyczność nie zostanie wcześnie zdiagnozowana i rozwinie się ostra niewydolność wątroby lub marskość wątroby, konieczne jest przeprowadzenie przeszczepu wątroby.

Bibliografia:

  1. Jarosław Woroń, Polekowe uszkodzenie wątroby w praktyce lekarza POZ i specjalisty, Wydawnictwo Kimze.
  2. „EASL Clinical Practice Guidelines: Drug-induced liver injury”, Journal of Hepatology 2019.
  3. Jankowska I i wsp., Toksyczne i polekowe uszkodzenia wątroby, Medical Science Review – Hepatologia 2007; 7 32-41.
  4. Gutkowski K i wsp., Hepatotoksyczność leków – mechanizmy sprawcze, Przegląd Gastroenterologiczny 2008; 3 (6): 271–275.

Zobacz także

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Angina ropna – przyczyny, objawy, leczenie i domowe sposoby

"Czy jest się szczepić przeciw grypie, skoro są na nią leki?". Lekarka odpowiada i przedstawia skład jednego z preparatów na grypę

„Czy jest sens szczepić się przeciw grypie, skoro są leki?”. Lekarka odpowiada

Balantidioza – objawy i leczenie zakażenia Balantidium coli

Niepożądane interakcje suplementów z lekami

SUPLEMENTY: FAKTY I MITY. Niepożądane interakcje z lekami?

Tęgoryjczyca – objawy i leczenie zakażenia tęgoryjcem

Biegunka podróżnych – przyczyny, objawy, leczenie

Giardioza – objawy i leczenie zakażenia Giardia lamblia

Leki używane wcześniej w walce z cholesterolem mogą wydłużyć życie kobiet chorych na raka piersi

Leki stosowane do obniżania poziomu cholesterolu mogą wydłużyć życie kobiet chorych na raka piersi

FDA ostrzega: nie zażywajcie leków weterynaryjnych przeciw COVID-19

FDA ostrzega: przestańcie zażywać leki weterynaryjne w leczeniu COVID-19

Biegunka po antybiotyku – co robić? Ile trwa i jak ją leczyć?

Endoskopia jelita cienkiego i grubego – wskazania i przebieg

Badanie pH kału – wysokie i niskie pH, nietolerancja laktozy

Mikrobiom – co to jest, wpływ na organizm człowieka, badanie

choroba leśniowskiego-crohna

„Brak toalety na wyłączność jest dla mnie dyskomfortem. Niechętnie dzielę się nią nawet z przyjaciółmi czy rodziną”. O codzienności osób z chorobą Leśniowskiego-Crohna

Choroba Menetrier’a – objawy, diagnostyka i leczenie

Popularny lek na refluks i zgagę wycofany z obrotu. Powodem wada jakościowa

WZW typu E – objawy, diagnostyka, leczenie i profilaktyka

WZW G – objawy i leczenie wirusowego zapalenia wątroby

Niektóre leki psychiatryczne mogą wywołać reakcję skórną w związku z ekspozycją na słońce – mówi psychiatra

WZW D – źródła zakażenia, objawy, leczenie i szczepionka

Leki

Jak bezpiecznie przechowywać leki i suplementy? Farmaceutka wymienia najważniejsze zasady

kobieta żuje gumę do żucia

Czy można żuć gumę przed operacją? Wyjaśnia anestezjolog

Chinina – co to jest, właściwości i skutki uboczne, cena

Leki

Przytyłaś od leków? Dietetyk Michał Kot wyjaśnia, czy to możliwe

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Badanie krwi AST - co to jest i jak interpretować wyniki?

Badanie krwi AST – co to jest i jak interpretować wyniki?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

para w łóżku

Fellatio, czyli oswajanie penisa. 7 najważniejszych zasad!

Dobry seks – różnica wieku czyni cuda

Różnica wieku między partnerami? Może się okazać spełnieniem seksualnych marzeń

kobieta z problemami skórnymi

Wybroczyny (petocje) – co to jest, dlaczego powstają i jak sobie z nimi poradzić?

ucho kobiety

Domowe sposoby na zatkane ucho. Jak odetkać ucho zatkane: woskowiną, katarem, wodą?