Przejdź do treści

Psychologia zorientowana na proces

Psychologia zorientowana na proces
Psychologia zorientowana na proces. Ilustracja: Magdalena Pankiewicz | www.magdalenapankiewicz.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Kobieta je hamburgera
GIS wycofał popularne produkty gotowe do spożycia. Powodem jest obecność bakterii wywołującej listeriozę
Co robić po treningu? 5 rzeczy, o których musisz pamiętać
Jak sobie poradzić z diagnozą o raku? Rozmowa z psychoonkolog Mileną Dzienisiewicz
Jak sobie poradzić z diagnozą o raku? Rozmowa z psychoonkolog Mileną Dzienisiewicz
Testy na nietolerancje pokarmowe IgG – marketing czy wiarygodna diagnostyka?
Testy na nietolerancje pokarmowe IgG – marketing czy wiarygodna diagnostyka?
Zatkany kanalik – kiedy może się pojawić taki problem i jak temu zaradzić? Odpowiada Hafija
Zatkany kanalik – kiedy może się pojawić taki problem i jak temu zaradzić? Odpowiada Hafija

Psychologia zorientowana na proces, nazywana również psychologią procesu, pracą ze śniącym ciałem, pracą z procesem lub określana skrótem POP (z ang. Process Oriented Psychology), została stworzona przez Arnolda Mindella, fizyka, psychologa, analityka jungowskiego. Metodę tę zalicza się do nurtu terapii humanistycznych.

Historia jej powstania jest równie fascynująca jak sama metoda: po uzyskaniu dyplomu z fizyki Mindell zaczął miewać dziwne i niezrozumiałe sny, które zaprowadziły go do Marie-Louise von Franz, długoletniej uczennicy i współpracownicy C.G. Junga i ekspertki od interpretacji snów. W rezultacie współpracy zamiast doktoratu z fizyki Mindell zrobił doktorat z psychologii i zajął się psychologią jungowską. W efekcie jego poszukiwań na polu psychologii snów, fizyki i wschodnich tradycji duchowych powstała psychologia procesu, nazywana pracą ze śniącym ciałem.

Psychologia zorientowana na proces – główne założenia

Czy na co dzień jesteście spokojnymi, dobrze ułożonymi osobami? Jeśli często śni wam się wojna, a w codziennym życiu na jawie przydarzają się wam spotkania z osobami przejawiającymi agresję, psychologia procesu mówi na ten temat: „śnicie”, czyli przeżywacie tzw. proces wtórny, w którym wyparte uczucia i potrzeby próbują wydostać się na powierzchnię.

Podobne mechanizmy rządzą nie tylko życiem jednostek: mogą zakłócić życie w związku, w relacji biznesowej, a także w grupie społecznej i firmie. „Śnimy” przede wszystkim o zmarginalizowanych aspektach naszej psychiki, tych, które na co dzień wyrzucamy poza nawias świadomości. W prawdziwych snach i w codziennym życiu – w postaci figur, np. zwierząt, ludzi, zjawisk – możemy poczuć ból, zazdrość, gniew. W prawdziwych snach przejawiają się także symptomy i dolegliwości fizyczne. Astma może przybrać postać chcącej nas udusić osoby, a mocne bicie serca – galopu koni. Związki między procesem psychicznym, symptomami zewnętrznymi i snami Mindell nazwał śniącym ciałem lub procesem. Przejawiają się one we wszystkich aspektach naszego doświadczenia: w relacjach, nieintencjonalnych ruchach, zewnętrznych zdarzeniach, które przyciągają uwagę, w odmiennych stanach świadomości, uzależnieniach itp.

Psychologia zorientowana na proces – dla kogo?

Praca z procesem jest metodą polecaną jednostkom próbującym zmierzyć się z kłopotami i cierpieniem (psychicznym i fizycznym), parom, które szukają odpowiedzi na nękające je problemy, oraz grupom, np. w firmach, w których doszło do napięć i problemów komunikacyjnych.

Psychologowie procesu wkraczają także – z sukcesem – w obszary niezwiązane z tradycyjnie rozumianą psychoterapią. Stosują pracę z procesem w działaniach twórczych, np. przy tworzeniu spektakli teatralnych. Realizują także projekty o charakterze społeczno-psychologicznym, np. dla bezrobotnych kobiet, trudnej młodzieży itp. Podejmują też pracę terapeutyczną z dziećmi po poważnych urazach neurologicznych, z osobami w śpiączce oraz z ich rodzinami.

Psychologia zorientowana na proces – cele i efekty

– Lubię myśleć o człowieku jak o wielopokojowym domu. Wraz ze swoim rozwojem uczy się on poznawać coraz to nowe pomieszczenia, których istnienie jedynie przeczuwał lub o których w ogóle nie miał zielonego pojęcia. (…) Odkrywa, jak z każdego z nich korzystać w sposób właściwy dla swojej indywidualności. Praca z procesem zajmuje się pomaganiem człowiekowi w objęciu w posiadanie całego domu – mówi Tomasz Teodorczyk, specjalista psychologii procesu. W pracy ze śniącym ciałem pacjenci uczą się odkrywać w sobie głęboko ukryte obszary, które często nie są mile widziane w ramach ich systemu zachowań i wyznawanych poglądów. Te same ukryte aspekty psychiki rządzą jednak ich życiem, mają wpływ na codzienne czynności, zakłócają zachowanie, zdrowie oraz relacje. Gdy je wydobędziemy i zintegrujemy, odzyskujemy wewnętrzną równowagę i naprawiamy problematyczne aspekty życia. Dzięki pracy ze śniącym ciałem możemy też odzyskać kontakt z przeczuciami, intuicją, z subtelnymi doznaniami cielesnymi.

Psychologia zorientowana na proces – ograniczenia

Podstawowe zarzuty wobec szkół psychologicznych nurtu humanistycznego, w tym psychologii procesu, dotyczą niejasno sformułowanych celów terapii, mało precyzyjnych pojęć wziętych z różnych tradycji kulturowych i filozoficznych, a także braku twardego podejścia metodologicznego. Krytykuje się też odejście od tradycyjnie sformułowanych celów psychoterapii, co sprawia, że wchodzą one w domenę filozofii i duchowości.

Psychologia zorientowana na proces – metoda

Kontakt terapeutyczny różni się w zależności od potrzeb klienta i od rodzaju pracy w trakcie sesji. Może to być „zwyczajna” werbalna praca terapeutyczna, ale może też być to praca z ciałem, ruchem, głosem itp. Terapia może odbywać się w gabinecie, często wyposażonym w poduszki, karimaty, maskotki używane podczas terapii, np. do odgrywania ról. W szczególnych wypadkach spotkania mogą odbywać się w domu klienta, dopuszczalne są też sesje telefoniczne i z pomocą Skype’a. Elementem terapii mogą być zalecane przez terapeutę zadania domowe.

Psychologia zorientowana na proces – czas

W podejściu psychologii procesu nie ma ściśle określonych ram czasowych. Zakłada się, że każdy klient ma indywidualny proces życiowy, który dyktuje tempo zmian. Czasem wystarczy kilka sesji, by dokonać potrzebnej zmiany. Nad innymi sprawami pracuje się jednak miesiącami, a nawet latami. Rozpoczynając terapię, warto umówić się na początku na określoną liczbę sesji, choćby po to, by poczuć motywację do podjęcia pracy nad sobą. Po tym czasie można wspólnie z terapeutą zastanowić się nad dalszym kierunkiem i zadecydować, czy chce się kontynuować i czy z tym terapeutą. Niektórzy terapeuci proponują na początek kontrakt trzymiesięczny, zakładając, że jest to odpowiedni czas na rozpoznanie problemu klienta i zrobienie pewnych kroków w kierunku zmiany.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Ustawienia rodzinne Berta Hellingera

Ustawienia rodzinne Berta Hellingera

Ustawienia rodzinne - jak mogą pomóc?

Ustawienia rodzinne – jak mogą pomóc?

Interwencja kryzysowa, czyli pogotowie psychologiczne

Interwencja kryzysowa, czyli pogotowie psychologiczne

Terapia humanistyczna

Terapia humanistyczna

Terapia psychodynamiczna (długoterminowa)

Terapia psychodynamiczna (długoterminowa)

Psychiatria

Psychiatria

Terapia strukturalna Minuchina, czyli obalamy hierarchię

Terapia strukturalna Minuchina, czyli obalamy hierarchię

Terapia strategiczna, czyli instrukcje dla rodziny

Terapia strategiczna, czyli instrukcje dla rodziny

Terapia racjonalno-emotywna Alberta Ellisa, czyli homo rationalis

Terapia racjonalno-emotywna Alberta Ellisa, czyli homo rationalis

Terapia poznawcza Aarona Becka, czyli jak nie myśleć automatycznie

Terapia poznawcza Aarona Becka, czyli jak nie myśleć automatycznie

Komunikacyjna terapia rodzinna, czyli w poszukiwaniu homeostazy

Komunikacyjna terapia rodzinna, czyli w poszukiwaniu homeostazy

Terapia integratywna, czyli kuracja szyta na miarę

Terapia integratywna, czyli kuracja szyta na miarę

Terapia egzystencjalna

Terapia egzystencjalna

Palazzoli – szkoła mediolańska. Zrozumieć taniec rodzinny

Palazzoli – szkoła mediolańska. Zrozumieć taniec rodzinny

Programowanie neurolingwistyczne (NLP), czyli umysł kontrolowany

Programowanie neurolingwistyczne (NLP), czyli umysł kontrolowany

Psychologia analityczna C.G. Junga, czyli wszyscy mamy podobne sny

Psychologia analityczna C.G. Junga, czyli wszyscy mamy podobne sny

Metoda autoinstrukcji Meichenbauma, czyli rozmowy z samym sobą

Metoda autoinstrukcji Meichenbauma, czyli rozmowy z samym sobą

Logoterapia, czyli człowiek odpowiedzialny

Logoterapia, czyli człowiek odpowiedzialny

Terapia Gestalt

Terapia Gestalt

Doradztwo skoncentrowane na osobie

Doradztwo skoncentrowane na osobie

Choreoterapia i DMT

Choreoterapia i DMT

Bioenergetyka Lowena, czyli naszą historię nosimy w ciele

Bioenergetyka Lowena, czyli naszą historię nosimy w ciele

Analiza transakcyjna

Analiza transakcyjna

Gimnastyka słowiańska

„Dzięki gimnastyce słowiańskiej ćwiczonej regularnie, postawa staje się bardziej sprężysta, PMS, bóle kręgosłupa, jak i bolesne miesiączki mijają, wyrównuje się cykl menstruacyjny” – mówi trenerka Julia Marcinowska

Najpopularniejsze

Kortyzol – jak go obniżyć? Objawy i przyczyny podwyższonego poziomu kortyzolu

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

kobieta, ból

Fibromialgia – kiedy boli cię wszystko. Czym objawia się ta tajemnicza choroba?

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

Policzek kobiety z włókniakiem miękkim

Włókniak miękki ‒ jakie są jego przyczyny i jak się pozbyć takich zmian?

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę