Przejdź do treści

Resuscytacja krążeniowo-oddechowa – na czym polega i jak ją prawidłowo wykonać?

Kobieta wykonująca resuscytację na manekinie
Fot. bigy9950 / Adobe Stock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Lekarka pandemia
Ministerstwo ma nową strategię postępowania z pacjentami chorymi na COVID-19. Co się zmieni?
„Wybraliśmy bezdzietność!”, czyli kanadyjska akcja społeczna, która budzi spore emocje. Co mówi jedna i druga strona?
„Jedna planeta, jedno dziecko”, czyli kanadyjska akcja społeczna, która budzi spore emocje
dziewczyna na łóżku z książką
Nie ma oziębłych kobiet – zauważa seksuolożka Katarzyna Koczułap. To mit!
Lubisz śniadania na słodko? Sprawdź przepis na fit muffinki
diament
Biżuteria nazębna – co trzeba o niej wiedzieć? Wyjaśnia stomatolog

Resuscytacja krążeniowo-oddechowa (RKO) jest zespołem działań, które wykonuje się u osób z podejrzeniem nagłego zatrzymania krążenia. Aby resuscytacja przyniosła oczekiwane efekty, tj. doprowadziła do przywrócenia podstawowych czynności życiowych – oddechu i krążenia, powinna być wykonywana zgodnie z wytycznymi Polskiej Rady Resuscytacji.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

Agnieszka Widera
lekarz

Największym błędem świadków wystąpienia u kogoś nagłego zatrzymania krążenia jest brak podjęcia działań resuscytacyjnych. Często jedyną reakcję stanowi wezwanie służb medycznych, a to może okazać się niewystarczające. Istotny jest czas reakcji, czyli jak najszybsze rozpoczęcie działań resuscytacyjnych.

Resuscytacja a reanimacja – czym się różnią?

Nagłe zatrzymanie krążenia w ciągu zaledwie kilku minut może doprowadzić do nieodwracalnych zmian w mózgu. Znajomość zasad udzielania pierwszej pomocy jest zatem bardzo ważna dla zdrowia, a nawet życia poszkodowanego. Zdarza się jednak, że brak takiej wiedzy uniemożliwia podjęcie jakichkolwiek działań przed przybyciem specjalistycznej pomocy. Wiele osób nie wie nawet, czym się różni reanimacja od resuscytacji.

W języku potocznym te terminy są używane zamiennie i mają określać czynności, których celem jest przywrócenie prawidłowych funkcji życiowych poszkodowanego. Tymczasem resuscytacja i reanimacja różnią się jednym istotnym szczegółem. Dzięki resuscytacji mogą zostać przywrócone podstawowe funkcje życiowe, a w wyniku reanimacji poszkodowany dodatkowo odzyskuje świadomość.

Kobieta w stanie hiperwentylacji podpiera się o blat w łazience.

Pierwsza pomoc – resuscytacja: jakie są wytyczne?

Wytyczne resuscytacji są określane przez Europejską Radę Resuscytacji. W języku polskim można je znaleźć na oficjalnej stronie internetowej Polskiej Rady Resuscytacji. Aby resuscytacja serca dawała możliwie największe szanse na przywrócenie właściwego funkcjonowania organizmu, cały czas prowadzi się obserwacje i badania z tym związane. Dlatego też wytyczne co pięć lat są weryfikowane i poprawiane.

W postępowaniu w przypadku podejrzenia nagłego zatrzymania krążenia należy wdrożyć działania mające na celu zwiększenie przeżywalności. Są one określane jako „łańcuch przeżycia”. Ich skuteczność jest uzależniona od wytrzymałości najsłabszego „ogniwa”. Na „łańcuch przeżycia” składają się cztery podstawowe działania:

  1. Wczesne rozpoznanie osoby w stanie zagrożenia życia i wezwanie pomocy.
  2. Wczesne rozpoczęcie resuscytacji krążeniowo-oddechowej.
  3. Wczesna defibrylacja – polega na zastosowaniu impulsu prądu elektrycznego o określonym natężeniu. Najczęściej do wykonania defibrylacji stosuje się automatyczny defibrylator zewnętrzny. Defibrylację powinno się stosować tylko przy najpoważniejszych zaburzeniach rytmu serca.
  4. Wdrożenie zaawansowanych zabiegów resuscytacyjnych i zapewnienie wczesnej opieki poresuscytacyjnej.

Trzy pierwsze punkty z „łańcucha przeżycia” są w stanie wykonać osoby, które nigdy wcześniej tego nie robiły, ale nabyły wiedzę na temat odpowiedniego postępowania. Natomiast do wdrożenia bardziej zaawansowanych zabiegów resuscytacyjnych i opieki poresuscytacyjnej niezbędni są ratownicy medyczni lub lekarze ze specjalistycznym sprzętem.

Zobacz także

Resuscytacja krok po kroku (u dorosłych, dzieci, niemowląt)

Resuscytację u dorosłych rozpoczyna się od 30 uciśnięć klatki piersiowej na głębokość około 5 cm, z częstotliwością 100–120 ucisków na minutę. Po nich należy wykonać 2 krótkie wdechy (każdy trwający nie dłużej niż 1 sekundę). Klatka piersiowa poszkodowanego w czasie wdechu powinna unosić się do góry. Trzeba też pamiętać, że przerwa przeznaczona na oddechy nie może być dłuższa niż 10 sekund. Tego rodzaju działania należy wykonywać do czasu odzyskania przez poszkodowanego oddechu lub pojawienia się zespołu ratownictwa medycznego, który przejmie czynności ratunkowe.

Inaczej wygląda resuscytacja krążeniowo-oddechowa u dzieci i niemowląt. W tym przypadku pomoc rozpoczyna się od 5 wdechów ratowniczych (trwających nie dłużej niż 1 sekundę). Często ta czynność wystarczy do przywrócenia akcji serca. Można to zaobserwować poprzez ruchy klatki piersiowej, ewentualnie kaszel lub inne ruchy ciała. Jeśli jednak wdechy ratownicze nie poprawią stanu poszkodowanego, powinno się wykonać nadgarstkiem 15 uciśnięć w okolicach mostka (w przypadku dzieci) lub 15 uciśnięć palcami (w przypadku resuscytacji niemowlaka) i dwa wdechy. Należy pamiętać, aby osoba prowadząca resuscytację krążeniowo-oddechową u niemowląt tak ułożyła usta, aby objąć jednocześnie usta i nos dziecka. Chodzi o to, by zastosować metodę usta-usta-nos.

Bibliografia

Przytrzymaj
i odkryj

1. Wojciech Noszczyk (red.): Chirurgia, tom I. Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL, 2009.
2. prof. dr hab. Janusz Andres (red.), Rudolph W. Koster: Wytyczne resuscytacji 2010. Kraków: 2010.

Najnowsze w naszym serwisie

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Zatrucie grzybami – jakie są jego objawy? Jak przeprowadzić pierwszą pomoc?

Zatrucie grzybami – jakie są jego objawy? Jak przeprowadzić pierwszą pomoc?

Twarz kobiety i ręce ze strzykawkami

Mezoterapia igłowa – wskazania, przebieg, efekty, przeciwwskazania

fenyloketonuria - kobieta bawi się z małym dzieckiem

Fenyloketonuria – przyczyny, objawy, leczenie i dieta

Dziecko płaczące z powodu gorączki przy ząbkowaniu

Gorączka u dziecka – przyczyny. Jak zbić gorączkę?

kobieta pod drenażu limfatycznego

Czym jest drenaż limfatyczny? Efekty, przeciwwskazania

kobieta ma przeprowadzany zabieg kriolipolizy na brzuchu

Czym jest kriolipoliza? Efekty, przeciwwskazania

Czarna pszczoła po raz kolejny w Polsce. Jej ugryzienie może być groźne

Ćwiczenia na plecy na siłowni, w domu – jak rozciągnąć plecy?

Kobieta przed komputerem

Ból nadgarstka – przyczyny, ćwiczenia, leczenie

Gotowi na wszystko, czyli co oprócz leków i opatrunków powinno znaleźć się w wakacyjnej apteczce

kobieta, nakładająca maść na problemy skórne twarzy

Ropień – przyczyny, objawy, leczenie. Rodzaje ropni

Wakacyjna apteczka – co powinno się w niej znajdować?

Kobieta cierpi na ból brzucha

Nerwica żołądka – objawy, leczenie, przyczyny

Konsultacja objawów rzeżączki u lekarza

Rzeżączka – objawy u kobiet i mężczyzn, leczenie

kobieta w stanie lękowym

Stany lękowe – przyczyny, leczenie. Objawy ataku paniki

Oparzenia ‒ pierwsza pomoc. Co jest dobre na oparzenia?

Oparzenia ‒ pierwsza pomoc. Co jest dobre na oparzenia?

Osoba pilnowana przez lekarza podczas wykonywania rezonansu magnetycznego

Rezonans magnetyczny – co to? Cena, gdzie go wykonać?

Skurcze łydek – przyczyny, leczenie, domowe sposoby

Pokrzywka alergiczna u dziecka i dorosłego. Jak leczyć pokrzywkę alergiczną?

Pokrzywka alergiczna u dziecka i dorosłego. Jak leczyć pokrzywkę alergiczną?

Kobieta w czerwonej bluzce jest u alergologa, który nakłuwa jej rękę i robi badanie

Testy alergiczne z krwi i skórne – wskazania i przebieg

lekarz wstrzykuje kobiecie płyn pod skórę w okolicy oczu

Karboksyterapia – ile potrzeba zabiegów i jakie są efekty?

Omdlenie – pierwsza pomoc, objawy i przyczyny omdleń

Sanepid ostrzega przed nowym narkotykiem. „Przyjmuje się, że jest 60 razy mocniejszy niż morfina”

Sanepid ostrzega przed nowym narkotykiem. „Przyjmuje się, że jest 60 razy mocniejszy niż morfina”

Kobieta ćwiczy pierwszą pomoc na modelu niemowlaka

Policjant okrzyknięty bohaterem! Uratował życie 3-tygodniowego dziecka, które zadławiło się mlekiem

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Kobieta leży na łóżku

Seks analny to czysta przyjemność! Jak wzbogacić swój erotyczny repertuar?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Objawy odstawienia alkoholu. Jakie są korzyści z niepicia alkoholu?