Przejdź do treści

Resuscytacja krążeniowo-oddechowa – na czym polega i jak ją prawidłowo wykonać?

Kobieta wykonująca resuscytację na manekinie
Fot. bigy9950 / Adobe Stock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Jennifer Garner zachęca do mammografii. Aktorka pokazała relację z własnej wizyty
Pętla wisielcza z żelka
„Cukier to zguba i zło” alarmują eksperci z Czytamy Etykiety. Jak się przed nim ustrzec?
Skandaliczne porównanie na szkoleniu dla lekarzy. USG porównane do „gwałtu w ciemnej uliczce”!
Kurki, fot. Karol Niziołek
Tagliatelle z polędwiczkami i duszonymi kurkami. Idealne na jesienny obiad!
Smalec grzybowy
Przepis na smalec grzybowy. Aromatyczny i prosty do wykonania!

Resuscytacja krążeniowo-oddechowa (RKO) jest zespołem działań, które wykonuje się u osób z podejrzeniem nagłego zatrzymania krążenia. Aby resuscytacja przyniosła oczekiwane efekty, tj. doprowadziła do przywrócenia podstawowych czynności życiowych – oddechu i krążenia, powinna być wykonywana zgodnie z wytycznymi Polskiej Rady Resuscytacji.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

Agnieszka Widera
lekarz

Największym błędem świadków wystąpienia u kogoś nagłego zatrzymania krążenia jest brak podjęcia działań resuscytacyjnych. Często jedyną reakcję stanowi wezwanie służb medycznych, a to może okazać się niewystarczające. Istotny jest czas reakcji, czyli jak najszybsze rozpoczęcie działań resuscytacyjnych.

Resuscytacja a reanimacja – czym się różnią?

Nagłe zatrzymanie krążenia w ciągu zaledwie kilku minut może doprowadzić do nieodwracalnych zmian w mózgu. Znajomość zasad udzielania pierwszej pomocy jest zatem bardzo ważna dla zdrowia, a nawet życia poszkodowanego. Zdarza się jednak, że brak takiej wiedzy uniemożliwia podjęcie jakichkolwiek działań przed przybyciem specjalistycznej pomocy. Wiele osób nie wie nawet, czym się różni reanimacja od resuscytacji.

W języku potocznym te terminy są używane zamiennie i mają określać czynności, których celem jest przywrócenie prawidłowych funkcji życiowych poszkodowanego. Tymczasem resuscytacja i reanimacja różnią się jednym istotnym szczegółem. Dzięki resuscytacji mogą zostać przywrócone podstawowe funkcje życiowe, a w wyniku reanimacji poszkodowany dodatkowo odzyskuje świadomość.

Kobieta w stanie hiperwentylacji podpiera się o blat w łazience.

Pierwsza pomoc – resuscytacja: jakie są wytyczne?

Wytyczne resuscytacji są określane przez Europejską Radę Resuscytacji. W języku polskim można je znaleźć na oficjalnej stronie internetowej Polskiej Rady Resuscytacji. Aby resuscytacja serca dawała możliwie największe szanse na przywrócenie właściwego funkcjonowania organizmu, cały czas prowadzi się obserwacje i badania z tym związane. Dlatego też wytyczne co pięć lat są weryfikowane i poprawiane.

W postępowaniu w przypadku podejrzenia nagłego zatrzymania krążenia należy wdrożyć działania mające na celu zwiększenie przeżywalności. Są one określane jako „łańcuch przeżycia”. Ich skuteczność jest uzależniona od wytrzymałości najsłabszego „ogniwa”. Na „łańcuch przeżycia” składają się cztery podstawowe działania:

  1. Wczesne rozpoznanie osoby w stanie zagrożenia życia i wezwanie pomocy.
  2. Wczesne rozpoczęcie resuscytacji krążeniowo-oddechowej.
  3. Wczesna defibrylacja – polega na zastosowaniu impulsu prądu elektrycznego o określonym natężeniu. Najczęściej do wykonania defibrylacji stosuje się automatyczny defibrylator zewnętrzny. Defibrylację powinno się stosować tylko przy najpoważniejszych zaburzeniach rytmu serca.
  4. Wdrożenie zaawansowanych zabiegów resuscytacyjnych i zapewnienie wczesnej opieki poresuscytacyjnej.

Trzy pierwsze punkty z „łańcucha przeżycia” są w stanie wykonać osoby, które nigdy wcześniej tego nie robiły, ale nabyły wiedzę na temat odpowiedniego postępowania. Natomiast do wdrożenia bardziej zaawansowanych zabiegów resuscytacyjnych i opieki poresuscytacyjnej niezbędni są ratownicy medyczni lub lekarze ze specjalistycznym sprzętem.

Zobacz także

Resuscytacja krok po kroku (u dorosłych, dzieci, niemowląt)

Resuscytację u dorosłych rozpoczyna się od 30 uciśnięć klatki piersiowej na głębokość około 5 cm, z częstotliwością 100–120 ucisków na minutę. Po nich należy wykonać 2 krótkie wdechy (każdy trwający nie dłużej niż 1 sekundę). Klatka piersiowa poszkodowanego w czasie wdechu powinna unosić się do góry. Trzeba też pamiętać, że przerwa przeznaczona na oddechy nie może być dłuższa niż 10 sekund. Tego rodzaju działania należy wykonywać do czasu odzyskania przez poszkodowanego oddechu lub pojawienia się zespołu ratownictwa medycznego, który przejmie czynności ratunkowe.

Inaczej wygląda resuscytacja krążeniowo-oddechowa u dzieci i niemowląt. W tym przypadku pomoc rozpoczyna się od 5 wdechów ratowniczych (trwających nie dłużej niż 1 sekundę). Często ta czynność wystarczy do przywrócenia akcji serca. Można to zaobserwować poprzez ruchy klatki piersiowej, ewentualnie kaszel lub inne ruchy ciała. Jeśli jednak wdechy ratownicze nie poprawią stanu poszkodowanego, powinno się wykonać nadgarstkiem 15 uciśnięć w okolicach mostka (w przypadku dzieci) lub 15 uciśnięć palcami (w przypadku resuscytacji niemowlaka) i dwa wdechy. Należy pamiętać, aby osoba prowadząca resuscytację krążeniowo-oddechową u niemowląt tak ułożyła usta, aby objąć jednocześnie usta i nos dziecka. Chodzi o to, by zastosować metodę usta-usta-nos.

Bibliografia

Przytrzymaj
i odkryj

1. Wojciech Noszczyk (red.): Chirurgia, tom I. Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL, 2009.
2. prof. dr hab. Janusz Andres (red.), Rudolph W. Koster: Wytyczne resuscytacji 2010. Kraków: 2010.

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Przygotowywanie herbaty na przeziębienie z imbirem, miodem, czosnkiem, cytryną

Imbir na przeziębienie – jak go wykorzystać, aby skutecznie pozbyć się choroby?

5 konsekwencji chodzenia do pracy z grypą

5 konsekwencji chodzenia do pracy z grypą

Jan Szyszko zmarł prawdopodobnie na zatorowość płucną

Jan Szyszko nie żyje. Przyczyną śmierci była prawdopodobnie zatorowość płucna. Jak wyglądają objawy i leczenie zatorowości płucnej?

5 zdrowotnych „prawd”, które trzeba wysłać na emeryturę

kaszel

Przyczyny i sposoby radzenia sobie z kaszlem w czasie ciąży

przeziębienie

Skąd się bierze i jak bezpiecznie leczyć katar w ciąży? Leki i domowe sposoby

Kobieta w ciąży, z gorączką

Gorączka w ciąży – jak zbić temperaturę nie szkodząc dziecku?

Przeziębiona kobieta w ciąży

Przeziębienie w ciąży. Jak je leczyć bezpiecznie?

zator płucny - kobieta trzyma się za klatkę piersiową

Zator płucny. Jak wyglądają objawy i leczenie zatorowości płucnej?

Jak wygląda człowiek po porażeniu piorunem? Co zrobić, by mu pomóc?

kobieta przed komputerem

„Im bardziej napinasz szyję, tym mocniej „ciągniesz” również za nerwy, które przechodzą przez nadgarstek”. Fizjoterapeuta o syndromie biurowego nadgarstka

istockphoto.com

5 codziennych zagrożeń dla kręgosłupa

klimatyzacja

Klimatyzacja – poznaj jej plusy i minusy

swędząca skóra

Dlaczego skóra swędzi? Sprawdź, jaka może być przyczyna problemu

paznokcie

Paznokcie mówią wiele o twoim zdrowiu. Sprawdź, jakie ostrzeżenia mogą ci wysyłać

kobieta ucząca się reanimacji

Reanimacja a resuscytacja. Jaka jest różnica? Jak je przeprowadzić?

Migrena na talerzu. Czego nie jeść, by uniknąć bólu głowy?

komary

Wiemy, kogo najczęściej gryzą komary i jak się przed nimi chronić. Zapytałyśmy entomologa, czyli eksperta od komarów

„W pierwszej kolejności pobiera się serce, następnie płuca, wątrobę, trzustkę i na końcu nerki”. Panna Chirurg, czyli dziewczyna przy stole operacyjnym, opowiada jak wygląda procedura przeszczepiania

kobieta w stanie lękowym

Stany lękowe – jak i dlaczego powstają? Pokonywanie lęku

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

Biegacz ze zdjętymi butami sportowymi i skręconą kostką siedzi na ziemi

Objawy i sposoby leczenia skręconej kostki

kobieta na ćwiczeniach

Tiki nerwowe – jakie są przyczyny, rodzaje i objawy powtarzalnych ruchów mięśni?

Dziewczyna z długimi włosami, uśmiecha się i pokazuje język

Co można wyczytać z języka? Kolor, nalot i faktura mówią dużo o twoim stanie zdrowia

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Mama zakleja plaster dziekcu. Na zdjeciu widoczne dłonie na drewnianym stole

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

https://www.istockphoto.com

To, co wydalamy, wiele mówi o stanie naszego zdrowia. Sprawdź, co trzeba wiedzieć o… kupie

Kobieta trzymająca się za plecy na dole z powodu bólu pleców

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

dłonie

Drętwienie palców u rąk – skąd się bierze i co oznacza?

ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Chora trzustka – gdzie boli? Przyczyny i objawy chorób trzustki

grupy inwalidzkie - człowiek na wózku inwalidzkim

Grupy inwalidzkie – rodzaje i przywileje. Dlaczego już nie nadaje się grup inwalidzkich?

8 rzeczy, za które pokocha cię twoja trzustka