Przejdź do treści

Ucho wewnętrzne – budowa, funkcje i choroby

Ucho wewnętrzne – budowa, funkcje i choroby Joeyy Lee/Unsplash
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
WHO: Wariant Omikron przenosi się bardzo szybko, jednak nie powoduje ciężkich objawów
Przemarznięta? Te napoje zimą rozgrzeją twój organizm skuteczniej niż herbata i kawa
6 witamin i minerałów, których organizm może potrzebować zimą
Jak możesz sobie sama poradzić z zaparciami? Wyjaśnia fizjoterapeuta Kamil Kozakowski
Czy szczepienia obowiązkowe są szczepieniami przymusowymi? Prawniczka wyjaśnia, na czym polega w praktyce nowy przepis

Zadaniem ucha wewnętrznego jest odbieranie drgań mechanicznych i przetwarzanie ich na impulsy nerwowe. Dzięki niemu możemy słyszeć, jest ono także ważnym elementem zmysłu równowagi. Jak zbudowane jest ucho wewnętrzne i jakie choroby mogą pojawić się w tym narządzie? Odpowiedź znajdziesz niżej.

Budowa ucha wewnętrznego

Mówiąc o anatomii ucha wewnętrznego należy zaznaczyć, że składa się on z połączonych ze sobą przestrzeni, pośród których wyróżnia się błędnik kostny oraz błędnik błoniasty. Błędnik kostny składa się z takich elementów, jak: przedsionek, ślimak oraz trzy kanały półkoliste. Błędnik błoniasty znajduje się z kolei wewnątrz błędnika kostnego, wypełnia go śródchłonka, czyli endolimfa.

Przedsionek

Przedsionek umiejscowiony jest tuż za kosteczkami słuchowymi ucha środkowego. Wypełniony jest płynem i prowadzi do okienka owalnego. Odchodzą od niego trzy kanały półkoliste. Najważniejszym zadaniem przedsionka jest odbieranie drgań mechanicznych oraz wzbudzanie drgań cząsteczek mechanicznych.

Ślimak

Ślimak to właściwy narząd słuchu, odpowiedzialny za odbieranie bodźców słuchowych. Połączony jest on z podstawą kanałów półkolistych.

Nazwa tego elementu nie jest przypadkowa, kształtem przypomina on bowiem muszlę ślimaka. Jest to zwinięty kanał kostny, którego długość wynosi 35 mm. Wewnątrz niego umieszczony jest błoniasty przewód ślimakowy, w którym płynie śródchłonka. W środku tego przewodu znajduje się narząd spiralny z licznymi komórkami zmysłowymi. Drgania dźwiękowe, które przekazywane są przez błonę bębenkową (w uchu zewnętrznym) i kosteczki słuchowe (w uchu środkowym), docierają do śródchłonki przewodu ślimaka, gdzie przekształcane są na impulsy elektryczne. Stamtąd biegną one do płatów skroniowych mózgu. Kora mózgowa je zapamiętuje i analizuje, a także przypisuje różne znaczenia. To sprawia, że jesteśmy w stanie zrozumieć różne słowa.

ucho kobiety

W przewodzie ślimakowym znajdują również dwie błony: błona podstawna i błona Reisnera. Na błonie podstawnej umiejscowiony jest narząd Cortiego. Zamienia on pobudzenia rzęsek na odpowiednie impulsy nerwowe, dzięki czemu możliwe jest słyszenie. W przypadku uszkodzenia tego elementu może dojść do całkowitej głuchoty.

Kanały półkoliste

Budowa ucha wewnętrznego człowieka obejmuje również błędnik (przedsionkowy), który składa się m.in. z woreczka oraz łagiewki połączonej z trzema kanałami półkolistymi. Na styku łagiewki i kanałów umieszczona jest bańka zawierająca nabłonek zmysłowy. Znajdująca się w przewodach endolimfa stymuluje receptory równowagi. Kiedy głowa się rusza, płyn oraz substancje galaretowate przemieszczają się,  co stymuluje komórki nerwowe. W ich wyniku  impulsy nerwowe związane z równowagą dochodzą do mózgu. W ten sposób błędnik informuje go o położeniu ciała w przestrzeni.

Choroby ucha wewnętrznego

Choroby ucha wewnętrznego – w porównaniu do schorzeń ucha środkowego czy zewnętrznego – są najtrudniejsze do wyleczenia. Warto tu wymienić chociażby zapalenie ucha wewnętrznego, chorobę Meniere’a czy nawet i szumy uszne. Należy powiedzieć również kilka słów na temat bólu ucha oraz jego uszkodzeń, które powstają w wyniku urazów.

hałas

Zapalenie ucha wewnętrznego

Zapalenie ucha wewnętrznego to choroba, która znana jest też jako „zapalenie błędnika”. Najczęściej jest ona rezultatem długo trwającego zapalenia ucha środkowego.

Główne objawy zapalenia ucha wewnętrznego to:

  • zawroty głowy,
  • zaburzenia równowagi,
  • nudności,
  • wymioty,
  • szumy w uchu,
  • oczopląs,
  • problemy z widzeniem.

Leczenie ucha wewnętrznego często odbywa się w szpitalach, ponieważ w wyniku choroby mogą wystąpić groźne powikłania.

Choroba Meniere’a

Choroba Meniere’a, określana też mianem „wodniaka błędnika” czy „wodniaka endolimfatycznego”, obejmuje zarówno narząd słuchu, jak i narząd równowagi.

Główne objawy choroby Meniere’a to:

  • silne i niespodziewane zawroty głowy,
  • wymioty i nudności,
  • zaburzenia równowagi.

Nieleczona choroba może doprowadzić do nieodwracalnego uszkodzenia struktur ucha wewnętrznego, co z kolei związane jest z uszkodzeniem narządu równowagi oraz nieodwracalnym upośledzeniem słuchu.

kobieta czyszcząca uszy

Szumy uszne

Szumy uszne to przypadłość, która może dotyczyć zarówno ucha wewnętrznego, jak i środkowego. W pierwszym przypadku następują one zwykle w wyniku urazu akustycznego, nagłej utraty słuchu czy też niedosłuchu.

Główne objawy szumów usznych to:

  • dzwonienie w uszach,
  • buczenie w uszach,
  • piszczenie w uszach,
  • problemy z zasypianiem,
  • problemy z koncentracją,
  • nadmierny stres.

W leczeniu szumów usznych stosuje się zwykle leki poprawiające ukrwienie mózgu i ucha wewnętrznego.

Ból ucha wewnętrznego

Ból ucha wewnętrznego może być spowodowany wieloma czynnikami. Wśród nich wymienia się:

  • infekcje ucha,
  • chorobę Meniere’a,
  • zmiany ciśnienia powietrza (np. podczas pływania lub nurkowania),
  • barotraumę,
  • zapalenie wyrostka sutkowatego.

Aby ustalić dokładną przyczynę bólu ucha wewnętrznego, należy skonsultować się z laryngologiem.

Kobieta z tuatuażami i kolczykami

Uszkodzenie ucha wewnętrznego

Uszkodzenie ucha wewnętrznego może być efektem różnego rodzaju urazów. Destrukcja poszczególnych jego elementów doprowadza czasem do złamania kości skroniowej lub stanu zapalnego ucha środkowego. Można wyróżnić kilka rodzajów urazów:

  • urazy tępe – powodują złamania kości skroniowej,
  • urazy penetrujące – zwykle są efektem postrzałów,
  • urazy ciśnieniowe (barotrauma) – najczęściej są efektem nurkowania lub podróży lotniczych,
  • urazy jatrogenne – związane są z negatywnymi skutkami interwencji medycznej.

Główne objawy uszkodzenia ucha wewnętrznego to:

  • zawroty głowy,
  • głuchota,
  • niedosłuch,
  • płynotok uszny,
  • porażenie nerwu twarzowego,
  • oczopląs,
  • nudności,
  • wymioty,
  • zaburzenia równowagi,
  • krwiak jamy bębenkowej.

 

Źródła:

  1. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK10946/
  2. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK551658/
  3. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC2077664/
  4. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3872449/
  5. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC4718163/
i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Ludzie w wodzie

„’Ucho pływaka’ to rodzaj zapalenia, któremu sprzyjają wakacyjne, wodne szaleństwa” – ostrzega pediatra Ewa Miśko-Wąsowska

Półpasiec uszny – u dorosłych i dzieci. Objawy, leczenie

Olejek kamforowy – właściwości, stosowanie, cena

Ucho środkowe – budowa, funkcje, zapalenie ucha

Płat skroniowy mózgu – budowa, funkcje, skutki uszkodzeń

Ucho zewnętrzne – budowa, funkcje, zapalenie ucha

Trąbka Eustachiusza – funkcje, zapalenie i niedrożność

Zmysły człowieka – rodzaje, funkcje i ich działanie

Powstała biżuteria dla osób niesłyszących i niedosłyszących. Jest nie tylko funkcjonalna, ale też naprawdę piękna

Powstała biżuteria dla osób niesłyszących i niedosłyszących. Jest nie tylko funkcjonalna, ale też naprawdę piękna!

Neuron – budowa, funkcje i choroby komórki nerwowej

Ucho – budowa, funkcje, choroby i higiena

Co słychać? O dziwnych odgłosach organizmu

Głuchota starcza

Głuchota starcza – przyczyny, objawy, zapobieganie i leczenie

Nagła głuchota – przyczyny, objawy, leczenie, rokowania

Badanie błędnika (ENG, VNG) – jak wygląda i ile kosztuje?

szum w uszach - kobieta trzyma się za ucho

Szum w uszach – przyczyny, leczenie, domowe sposoby

Niedosłysząca dziewczynka

Stowarzyszenie Słyszeć bez Granic ogłasza akcję #PanieMinistrzeUsłyszNas. Wesprzeć ją może każdy

Czy ból to zawsze objaw zapalenia?

Zapalenie ucha u dzieci i dorosłych – objawy, jak wygląda leczenie?

O czym może świadczyć ból ucha?

Ból ucha – jakie są jego przyczyny i jak wygląda leczenie?

Mizofonia - co to jest, objawy i przyczyny. Jak leczyć to schorzenie?

Mizofonia – co to jest, objawy i przyczyny. Jak leczyć to schorzenie?

zatkane uszy

Ból głowy, zatkane uszy – przyczyny i leczenie

Objawy choroby Meniere'a to m.in. kłopoty ze słuchem i zawroty głowy.

Choroba Meniere’a – przyczyny, objawy i leczenie

ucho kobiety

Domowe sposoby na zatkane ucho. Jak odetkać ucho zatkane: woskowiną, katarem, wodą?

„Głusi rodzice tego nie słyszą, ale ich słyszące dzieci wciąż dowiadują się, że są jacyś dziwni, zachowują się jak małpy, nie potrafią rozmawiać, robią dziwne miny, machają rękoma”

Najpopularniejsze

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Respirator

Jak wygląda intubacja i podłączenie pacjenta do respiratora? Wyjaśnia anestezjolożka Zofia Patyna-Giżejowska

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

kobieta pijąca zioła

Naturalne odrobaczanie. Czy naprawdę wszyscy mamy pasożyty?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

Pozycje seksualne, czyli jak urozmaicić seks. Najlepsze pozycje

Badanie krwi AST - co to jest i jak interpretować wyniki?

Badanie krwi AST – co to jest i jak interpretować wyniki?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku