Przejdź do treści

Zabieg Credego – na czym polega i jakie są ewentualne powikłania?

Nóżka noworodka w opasce tuż po narodzinach
Fot. Rawpixel.com/AdobeStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Twoja przyjaciółka się kaleczy
Twoja przyjaciółka się kaleczy? Oto 5 rzeczy, które warto jej powiedzieć, a także 3, których mówić nie wolno
Jak schudnąć, gdy masz 20, 30, 40 lat?
Jak bezpiecznie i skutecznie się odchudzać, gdy masz 20, 30, 40 lat?
Wegetariańskie leczo - papryka górą!
Przepis na wegetariańskie leczo z papryką
Ćwiczenia na wzmocnienie pleców. Propozycje trenerki Kasi Bigos
chrapanie
Kilka faktów o chrapaniu. Sprawdź, czy to dotyczy twojego chłopaka albo ciebie

Zabieg Credego został opracowany w XIX wieku w celu profilaktyki zapalenia spojówek u noworodków wywołanego drobnoustrojami z dróg rodnych kobiety (rzeżączka, chlamydia, wirusy). Wysoka skuteczność zabiegu sprawiła, że jest on do tej pory stosowany w wielu krajach, również w Polsce. Zapalenie spojówek u noworodka, szczególnie wywołane dwoinką rzeżączki, może doprowadzić do ślepoty.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Jacek Podstolski
lekarz

W XIX wieku rzeżączkowe zapalenie spojówek było jedną z najczęstszych przyczyn ślepoty u noworodków i małych dzieci. Znany niemiecki ginekolog i położnik, Carl Crede opracował sposób na uratowanie tysięcy małych oczu. Wynalazł prosty zabieg polegający na zakropleniu do worka spojówkowego noworodka zaraz po urodzeniu 2-procentowego (wówczas) roztworu azotanu srebra. W Polsce zabieg Credego u noworodków jest stosowany od 1933 roku do chwili obecnej. Wywołuje jednak wiele kontrowersji ze względu na znaczny postęp medycyny oraz powikłanie w postaci chemicznego zapalenia spojówek.

Zabieg Credego – co to jest? Broń przed rzeżączkowym zapaleniem spojówek

Zanim wprowadzono zabieg Credego do standardów opieki nad noworodkiem, 1 na 100 nowo narodzonych dzieci w Niemczech utraciło wzrok w wyniku infekcji rzeżączkowej. Aktualnie odnotowuje się 1 przypadek rocznie. Zakroplenie oczu dziecka roztworem azotanu srebra usuwa groźne bakterie z powierzchni gałki ocznej. Wydawałoby się, że w obecnych czasach choroby takie jak rzeżączka są rzadkością, warto zauważyć jednak, że infekcja u kobiet może przebiegać bezobjawowo. Standardem jest wykonywanie zabiegu Credego po cesarskim cięciu – nie tylko po porodzie siłami natury. Objawy rzeżączkowego zapalenia spojówek pojawiają się u noworodka między 2. a 4. dniem po urodzeniu i postępują bardzo szybko. Pojawia się wówczas rozległy obrzęk powiek, który uniemożliwia maluchowi otwarcie oczu oraz wydziela się zielonkawa, ropna treść. Spojówki są przekrwione, a na rogówce uwidaczniają się liczne owrzodzenia. Jeśli nie rozpocznie się leczenia odpowiednio szybko, dochodzi do zapalenia gałki ocznej i perforacji rogówki, a w efekcie do ślepoty. Leczenie rzeżączkowego zapalenia spojówek wymaga pobrania odpowiednich wymazów i podania antybiotyków – dożylnie i dospojówkowo. Ważne jest zachowywanie szczególnej higieny oczu noworodka poprzez odpowiednio częste przemywanie oczu i zbieranie wydzieliny. Odpowiedniej diagnostyki i leczenia wymaga również matka, od której dziecko zaraziło się bakterią. Warto wspomnieć, że rzeżączkowe zapalenie spojówek może wywołać u noworodka również objawy ze strony całego organizmu – sepsę, zapalenie stawów lub opon mózgowo-rdzeniowych.

Twarz dziecka, które się uśmiecha.

Zabieg Credego – stosowanie w Polsce i skutki uboczne

W Polsce obecnie zabieg Credego jest standardem i polega na podaniu do worka spojówkowego 1% roztworu azotanu srebra albo maści z erytromycyną lub tetracykliną. W ostatnich latach zauważono jednak, że szczepy dwoinki rzeżączki są coraz bardziej odporne na wymienione antybiotyki. Podobna zależność nie zachodzi w przypadku podania roztworu azotanu srebra, dlatego jest to nadal najpewniejszy środek w profilaktyce zapalenia spojówek. Warto jednak wspomnieć, że azotan srebra nie działa na chlamydie i wirusy, które również mogą wywołać groźną postać zapalenia spojówek. Coraz częściej w świecie medycznym mówi się o zastąpieniu roztworu azotanu srebra powidonem jodyny. Substancja ta działa na wszelkie szkodliwe drobnoustroje. Nie zauważono również, aby bakterie rzeżączki wykształcały odporność na nią. Powikłaniem zabiegu Credego może być chemiczne zapalenie spojówek, które jednak nie jest groźne, a jego objawy mijają po ok. 24 godzinach.

Zobacz także

Kontrowersje wokół zabiegu Credego

Bardzo często pojawiają się głosy, że zabieg Credego to niepotrzebny anachronizm. Od kilku lat w Polsce obowiązuje standard wykonywania posiewu z pochwy z III trymestrze ciąży. Badanie to wykrywa zakażenie bakterią dwoinki rzeżączki. Teoretycznie mogłoby to pozwolić na podjęcie decyzji, czy wykonać noworodkowi zabieg Credego, czy można go zaniechać w przypadku zdrowej mamy. Nasz rodzimy resort zdrowia tłumaczy jednak, że ujemny wynik posiewu świadczy wyłącznie o braku zakażenia w chwili badania, a nie w całym okresie ciąży. Przeciwnicy zabiegu Credego podkreślają, że w Anglii i Belgii zabieg nie jest wykonywany ze względu na rzadkie występowanie rzeżączki. Dodatkowo sam zabieg przynosi skutki uboczne w postaci wspomnianego chemicznego zapalenia spojówek. Według relacji stowarzyszenia STOP NOP rodzice noworodków często skarżą się na fakt, że lekarze nie podają w karcie zdrowia dziecka nazwy handlowej preparatu, za pomocą którego wykonuje się zabieg. Państwami, które biorą w obronę zabieg Credego, są USA, Kanada i Niemcy, gdzie specjaliści zalecają pozostawienie zabiegu w standardach opieki poporodowej nad noworodkiem.

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Polecamy

„Zajęcia jogi śmiechu działają jak masaż twarzy, a przecież śmiech prostuje opadające kąciki ust. Po co myśleć o zmarszczkach? Ważniejsze jest życie pełne radości” – mówi Piotr Bielski, jogin śmiechu

„Ja nie lubię swojego brzucha. Mam sobie wmawiać, że jest zajebisty, jak nie jest? Ale nie jest tak słaby, żebym miała się go bardzo wstydzić i nie wychodzić na plażę” – mówi Ewa Zakrzewska, modelka plus size

„Jesteśmy w światowej czołówce, jeśli chodzi o spożywanie cukru. Jesteśmy jedną z najszybciej tyjących narodowości na świecie!” – mówi Agnieszka Wiśniewska, założycielka Fundacji Szczęśliwi Bez Cukru

„W pierwszej kolejności pobiera się serce, następnie płuca, wątrobę, trzustkę i na końcu nerki”. Panna Chirurg, czyli dziewczyna przy stole operacyjnym, opowiada jak wygląda procedura przeszczepiania

Zainteresują cię również:

Migrena na talerzu. Czego nie jeść, by uniknąć bólu głowy?

Zastanawiałaś się kiedyś, jak wyglądałoby twoje dzieciństwo, gdybyś urodziła się w innym państwie? Uğur Gallenkuş znów szokuje. Jego zdjęcia są skuteczniejsze niż tysiąc słów

kobieta ucząca się reanimacji

Reanimacja a resuscytacja. Jaka jest różnica? Jak je przeprowadzić?

co szkodzi oczom

Co najbardziej szkodzi oczom?

dziecko wózek upał

„Nie wkładaj dziecka do szklarni!” – mówi lek. med. Dagmara Chmurzyńska-Rutkowska, Mama Pediatra

samotnosc

Samotność ciąży. Felieton Ewy Kalety

Dlaczego warto budzić dzieci kwadrans wcześniej?

dzieci myją zbęby

Dobry zwyczaj – nie pożyczaj. Twoje dziecko jedzie na zieloną szkołę? Sprawdź, czym i dlaczego nie powinno się dzielić

kobieta w stanie lękowym

Stany lękowe – jak i dlaczego powstają? Pokonywanie lęku

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

dziecko i zabawki

Minimalizm a dzieci. Czy da się kupować mniej?

5 rzeczy, które trzeba wiedzieć o inhalacji

Biegacz ze zdjętymi butami sportowymi i skręconą kostką siedzi na ziemi

Objawy i sposoby leczenia skręconej kostki

kobieta na ćwiczeniach

Tiki nerwowe – jakie są przyczyny, rodzaje i objawy powtarzalnych ruchów mięśni?

Szczere, na luzie i z uśmiechem. Najfajniejsze konta mam na Instagramie

7 rzeczy, którymi nieświadomie pogarszasz chorobę lokomocyjną dziecka

„Wyrazy miłości dla mam zawstydzających mnie za występ na stand upie”. Amy Schumer świetną ripostą odpowiada na hejt

Mama siedzi z ciedzkiem. Dziecko - chłopiec siedzi na nocniku i patrzy na mamę

Gdy w nocniku pusto, czyli jak pomóc dziecku w zaparciach?

Dziewczyna z długimi włosami, uśmiecha się i pokazuje język

Co można wyczytać z języka? Kolor, nalot i faktura mówią dużo o twoim stanie zdrowia

ilustracja przedstawiająca neuroprzekaźniki

Rola neuroprzekaźników w poprawnym funkcjonowaniu organizmu

ilustracja ukazująca leukocyty

Co to są leukocyty? Funkcje białych krwinek oraz przyczyny ich nieprawidłowych wyników

kobieta cierpiąca na leukoplakię otwiera usta

Leukoplakia – jakie czynniki predysponują do jej powstania? Czym jest stan przedrakowy?

lekarz przeprowadzający badania genetyczne

Jak przebiegają badania genetyczne i jakie choroby pozwalają wykryć?

Neurolog omawia z pacjentką wyniki badań

Neurolog, czyli specjalista od schorzeń i chorób układu nerwowego. Jakie dokładnie leczy choroby?