Przejdź do treści

Zatrzymanie moczu – jakie są jego objawy i skąd się bierze? Postępowanie terapeutyczne w przypadku zalegania moczu

Kobieta cierpiąca na zatrzymanie moczu trzyma się za brzuch.
Adiano/ AdobeStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Lady Pasztet o problemie nietrzymania moczu w ciąży
Lady Pasztet: Za 10 czy 15 lat okaże się, że ten niby bagatelizowany problem trzeba leczyć szpitalnie
Trening mięśni dna miednicy / pexels
Czy trening mięśni dna miednicy można robić, stojąc w kolejce na poczcie? Pani Fizjotrener odpowiada
Kobieta siedzi na łóżku i płacze
Dlaczego płacz jest dobry? „Zwalcza bakterie, polepsza wzrok i oczyszcza organizm” – wyjaśnia psycholożka Paulina Koszut
Szczepienia przeciwko grypie. Co powinnaś o nich wiedzieć?
Zaświadczenie do żłobka / pexels
Zaświadczenie do żłobka lub przedszkola. Czy placówka ma prawo go żądać od rodziców?

Zatrzymanie moczu jest niepokojącym stanem, który wymaga szybkiej diagnostyki i reakcji. Bardzo często to pierwszy objaw świadczący o toczącym się procesie chorobowym. Może mieć postać przewlekłą (pęcherz opróżniany jest jedynie częściowo) albo postać ostrą (pojawia się całkowita niemożność oddania moczu).

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

Agnieszka Widera
lekarz

Termin zatrzymania moczu dość często przez pacjentów jest mylony z bezmoczem (kiedy nerki w ogóle go nie produkują) lub skąpomoczem (gdy dorosła osoba oddaje jedynie 0,5 l na dobę). Zatrzymanie moczu występuje, gdy w pęcherzu zbiera się mocz, ale nie ma możliwości opróżnienia go lub to opróżnienie jest niepełne. W klasyfikacji ICD-10 zatrzymanie moczu jest oznaczone symbolem R33. Problem dotyka najczęściej starszych mężczyzn. Dość często zdarza się również zatrzymanie moczu u dziecka, np. na skutek odwodnienia, kamicy nerkowej lub stanu zapalnego układu moczowego.

Zatrzymanie moczu u osoby starszej może być symptomem przerostu prostaty, nowotworu, chorób ginekologicznych lub neurologicznych.

Kobieta stoi w toalecie

Zatrzymanie moczu: objawy i postępowanie

Zatrzymanie moczu może występować w postaci ostrej i przewlekłej. W pierwszym przypadku pojawia się całkowita niemożność opróżnienia pęcherza. Wraz z nią osoba dotknięta tym stanem odczuwa ból w dole brzucha i parcie na pęcherz moczowy, który staje się coraz bardziej przepełniony. Pojawia się złe samopoczucie, nadmierne pocenie, mogą też wystąpić zaburzenia świadomości (łącznie z utratą przytomności). W badaniu palpacyjnym pęcherz jest twardy i wypełniony, a sam chory uskarża się na jego bolesność.

W skrajnych przypadkach ostre zatrzymanie moczu może doprowadzić nawet do śmierci, dlatego trzeba jak najszybciej skonsultować się z lekarzem. Aby pilnie odprowadzić nadmiar moczu, konieczne jest założenie cewnika. Jeśli nie ma takiej możliwości, stosuje się punkcję nadłonową – nakłuwa się pęcherz poprzez powłoki skórne i w ten sposób odprowadzany jest nadmiar moczu. Koniecznie później trzeba wykonać diagnostykę, żeby znaleźć przyczynę zatrzymania moczu i zastosować właściwe leczenie.

Objawem przewlekłego zatrzymania moczu jest zaburzenie jego oddawania, polegające na niecałkowitym opróżnianiu pęcherza – pozostaje w nim ok. 100 ml moczu. Mogą towarzyszyć mu dolegliwości bólowe oraz uczucie parcia na mocz. Należy zgłosić się wtedy do lekarza rodzinnego.

Zobacz także

Przyczyny zatrzymania moczu

Zatrzymanie moczu najczęściej pojawia się na skutek zablokowania jego odpływu przez inne narządy, nowotwory, zrosty, kamienie moczowe i inne mechaniczne bariery. Do czynników zatrzymujących mocz w pęcherzu należą również problemy natury psychicznej i neurologicznej, gdy chory nie panuje nad odruchem oddawania moczu. Zdarzają się również przypadki, że niektóre osoby obserwują u siebie zatrzymanie moczu po alkoholu. Prawidłowe odprowadzanie moczu mogą zaburzać guzy pęcherza, cewki moczowej czy moczowodów. Do zatrzymania moczu dochodzi także na skutek różnego rodzaju chorób pęcherza, np. pęcherz neurogenny.

Prawidłowe ujście moczu może blokować również przerost prostaty, dlatego zatrzymanie moczu u mężczyzn w podeszłym wieku zdarza się dość często. Oddawanie moczu uniemożliwiają lub utrudniają choroby cewki moczowej i pojawiające się w niej złogi, np. w formie kamienia nerkowego w przebiegu kamicy moczowej. Schorzenie to ma zwykle ostry początek – nagle pojawia się bardzo silny ból w części lędźwiowej pleców, nudności i wymioty. Złóg, który wytworzył się w nerce, przesuwa się do moczowodu, co wywołuje rozpierający, tępy ból. Kobiety mające za sobą poród dziecka i atak kamicy nerkowej, często twierdzą, że wolałyby przeżyć kolejny poród niż kolkę nerkową.

Zatrzymanie moczu pojawia się także w przypadku niektórych stanów ogólnych organizmu, np. silnego odwodnienia, sepsy czy wstrząsu kardiogennego. Brak możliwości oddawania moczu może być efektem przetoczenia złej grupy krwi – dochodzi wtedy do zablokowania kanalików hemoglobiną.

Zatrzymanie moczu wiąże się również z ginekologią – występuje jako powikłanie operacji ginekologiczno-położniczych. Może dojść do zatrzymania moczu w ciąży, jeśli macica naciska na moczowód. Nie należy wtedy lekceważyć tej sytuacji i lepiej przeprowadzić diagnostykę problemu. Zatrzymanie moczu w takiej sytuacji może doprowadzić do powikłania w postaci wodonercza. Zatrzymanie moczu u kobiet pojawić się może przy opryszczce narządów płciowych. Istnieje również grupa leków, która wpływa na zatrzymanie moczu – m.in. leki przeciwdepresyjne, przeciwhistaminowe, przeciwbólowe o pochodzeniu narkotycznym (morfina).

Najnowsze w naszym serwisie

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Pomidorówka

Rozdawali pomidorówkę, by zwrócić uwagę na zdrowie układu moczowego. Niezwykła akcja urologów

Wady wrodzone płodu – kiedy powstają? Wady rozwojowe serca

Spirometria - co to, normy, co wykrywa? Przebieg badania, przeciwwskazania

Spirometria – co to, normy, co wykrywa? Przebieg badania, przeciwwskazania

Badanie

Przełom w diagnozowaniu Alzheimera! Algorytm opracowany przez litewskich naukowców wykrywa chorobę z prawie 100-procentową dokładnością

Bliźniaczki syjamskie

Izrael. Lekarze rozdzielili bliźniaczki syjamskie zrośnięte głowami

Zespół stresu pourazowego (PTSD) - co to, objawy, leczenie, jak pomóc

Zespół stresu pourazowego (PTSD) – co to, objawy, leczenie, jak pomóc

ilustracja wątroby w rękach lekarza, 3D

Bilirubina całkowita – norma, podwyższona. Jak ją obniżyć?

Kobieta

„Gubię mocz tylko czasem, kiedy kicham, to jest ok?”. Pani Fizjotrener ostrzega, że to nie jest ok!

Kobieta leży w gabinecie lekarskim podłączona pod EEG

Badanie EEG – co wykrywa u dziecka i dorosłego? Wynik

Lekarz pobierający próbkę krwi aby sprawdzić czy pacjent jest chory na hemofilię

Hemofilia typu A, B i C – przyczyny, objawy i leczenie

Szybka utrata wagi – o czym może świadczyć nagłe chudnięcie?

Laborantka trzyma w ręku łańcuch genetyczny.

Zespół Edwardsa – jakie są przyczyny i objawy choroby?

Objawy alkoholizmu są szczególnie widoczne po odstawieniu tej substancji.

Alkoholizm – objawy, skutki, leczenie. Jak pomóc alkoholikowi?

Hirsutyzm, czyli nadmierna ilość owłosienia. Przyczyny, objawy i leczenie

Łatwo zasypiasz w dzień i nie śpisz w nocy? To może być narkolepsja. Sprawdź, jakie objawy ma to zaburzenie

Kobieta chora na sarkoidozę rozmawia z lekarką.

Sarkoidoza – objawy, leczenie, rodzaje. Co to jest?

Kury

Zgłoszono pierwszy przypadek ptasiej grypy H10N3 u człowieka

„Polski ład” ogłoszony. Co nowego w ramach działań w zakresie ochrony zdrowia?

Opieka paliatywna – na czym polega i jakie są jej rodzaje. Dla kogo jest przeznaczona taka forma opieki?

Opieka paliatywna – komfort w chorobie w starszym wieku. Na czym polega? Czy możemy się tego nauczyć?

Kobieta

Załatwiasz się na zapas? Uważaj, przez to czekają cię częstsze wizyty w toalecie

Kobieta i mężczyzna ćwiczą

Ćwiczenia na kręgosłup dla każdego, czyli sposób na zdrowe plecy. Jak właściwie dobrać zestaw ćwiczeń?

Moczenie nocne u dzieci i dorosłych – przyczyny, leczenie

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Cewka moczowa – budowa i schorzenia układu moczowego

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Badanie krwi AST - co to jest i jak interpretować wyniki?

Badanie krwi AST – co to jest i jak interpretować wyniki?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

para w łóżku

Fellatio, czyli oswajanie penisa. 7 najważniejszych zasad!

ucho kobiety

Domowe sposoby na zatkane ucho. Jak odetkać ucho zatkane: woskowiną, katarem, wodą?

kobieta z problemami skórnymi

Wybroczyny (petocje) – co to jest, dlaczego powstają i jak sobie z nimi poradzić?

Dobry seks – różnica wieku czyni cuda

Różnica wieku między partnerami? Może się okazać spełnieniem seksualnych marzeń

przeziębiona kobieta

Żółty katar – objaw infekcji, którą trzeba leczyć. Jak pomóc dziecku a jak dorosłemu?