Przejdź do treści

Zespół jelita drażliwego – objawy, przyczyny i leczenie choroby

Kobieta cierpiąca na zespół jelita drażliwego
Fot. leszekglasner / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Kobiety z pomalowaną górną częścią ciała
„Żyję pełną piersią. Nie dam się rakowi”. Bodypaintingowa kampania społeczna, zobacz niesamowite malunki
Monika Krzywkowska na jesiennej ramówce TVN
Monika Krzywkowska o walce z rakiem: czerniak jest czymś okropnym, ale można przez to przejść, a można go też nie przeżyć
Mikołaj Roznerski wspiera Krótką Instrukcję Obsługi Raka Piersi
Mikołaj Roznerski wspiera Krótką Instrukcję Obsługi Raka Piersi
Mołek, Rozenek, Młynarska i Jabłczyńska znikają z Instagrama. Znane Polki biorą "Dzień na U"
Mołek, Rozenek, Młynarska i Jabłczyńska znikają z Instagrama. Znane Polki biorą „Dzień na U”, ty też weź!
Badania piersi – w jakim dniu cyklu je robić?
Badania piersi – w jakim dniu cyklu je robić?

Zespół jelita drażliwego jest przewlekłym schorzeniem spowodowanym zaburzeniami w funkcjonowaniu układu pokarmowego. Dolegliwości, które występują w jego przebiegu, znacznie utrudniają codzienną aktywność osób chorych. Leczenie obejmuje zmianę nawyków żywieniowych, przyjmowanie środków farmakologicznych, a niekiedy także psychoterapię.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Zespół jelita drażliwego jest chorobą, która nie jest wywołana przez zmiany organiczne ani biochemiczne jelit. Aby postawić prawidłowe rozpoznanie, konieczne jest przeprowadzenie dokładnych badań diagnostycznych w celu wykluczenia innych patologii układu pokarmowego, które dają podobne objawy, głównie z zapaleniami jelit, celiakią, chorobami metabolicznymi oraz nowotworami w obrębie dolnego odcinka układu pokarmowego.

Co to jest zespół jelita drażliwego?

Zespół jelita drażliwego (IBSirritable bowel syndrome) to przewlekłe zaburzenie czynnościowe układu pokarmowego. Jest jednym z najczęściej rozpoznawanych schorzeń dotyczących nieprawidłowego funkcjonowania jelita cienkiego i grubego. Występuje u około 20% populacji, w tym 2 razy częściej u kobiet. Wywiera duży wpływ na jakość życia i codzienne funkcjonowanie. Mimo to pomocy lekarskiej szuka jedynie niewielka część chorych.

Choroba ujawnia się między 20. a 30. rokiem życia. Ze względu na objawy zespół jelita drażliwego podzielono na 3 rodzaje:

  • postać z biegunką,
  • postać z zaparciami,
  • postać mieszana.

Badania diagnostyczne zespołu jelita drażliwego obejmują analizę krwi, posiew kału, badania w kierunku pasożytów, ultrasonografię (USG) lub tomografię komputerową (TK) brzucha. Rozpoznanie stawia się też w oparciu o utrzymujące się ponad 3 miesiące objawy (tzw. kryteria rzymskie).

Przyczyny zespołu jelita drażliwego

Przyczyny zespołu jelita drażliwego nie zostały do końca poznane. Choroba ma charakter czynnościowy, co oznacza, że nie jest wywołana przez zmiany w narządach, a w badaniach laboratoryjnych i obrazowych nie stwierdza się odchyleń od normy. Wyodrębniono kilka czynników, które przyczyniają się do wystąpienia objawów:

  • przyspieszenie lub zwolnienie perystaltyki jelit,
  • przerost flory bakteryjnej w jelitach,
  • przebyte infekcje układu pokarmowego, np. czerwonka,
  • zaburzenia czucia trzewnego (nadmierna wrażliwość na bodźce),
  • długotrwały stres i utrzymujące się napięcie emocjonalne,
  • błędy dietetyczne,
  • przebyty zabieg chirurgiczny w obrębie jamy brzusznej,
  • predyspozycje genetyczne.

Zobacz także

Objawy zespołu jelita drażliwego

Objawy zespołu jelita drażliwego u dzieci i dorosłych mogą mieć różny charakter i natężenie. Nasilają się pod wpływem silnych emocji, stresu oraz po spożyciu posiłku. W początkowej fazie choroby dolegliwości występują na zmianę z okresami prawidłowego funkcjonowania jelit. Charakterystyczne jest znaczne uczucie ulgi, które następuje po wypróżnieniu się, oraz brak jakichkolwiek niedomagań w nocy.

Do objawów zespołu jelita drażliwego należą:

  • skurczowy ból brzucha, głównie w lewym dole biodrowym (utrzymuje się stale lub nawraca),
  • biegunka oddawanie wodnistego stolca minimum 3 razy dziennie,
  • odczuwanie nagłego i silnego parcia na stolec,
  • wrażenie przelewania w brzuchu,
  • zaparcia utrudnione wypróżnianie się, kał jest twardy i bobkowaty,
  • uczucie niepełnego wypróżnienia się,
  • wzdęcia, odbijanie, wzmożone oddawanie gazów,
  • domieszka śluzu w kale.

Często pojawiają się nudności lub wymioty. Osoba chora skarży się na złe samopoczucie, obniżenie nastroju, bóle głowy oraz zaburzenia miesiączkowania. Mimo przewlekłego charakteru zespołu jelita drażliwego jego objawy nie prowadzą do drastycznego spadku wagi i wyniszczenia organizmu.

Objawy zespołu jelita drażliwego w ciąży mogą się znacznie nasilać, zwłaszcza bóle podbrzusza, biegunka, nudności oraz skurcze jelit. Ma to związek ze zmianami hormonalnymi w organizmie kobiety i uciskiem powiększającej się macicy na narządy wewnętrzne.

Jak leczyć zespół jelita drażliwego?

Choroba ma charakter przewlekły i nawracający, dlatego leczenie zespołu jelita drażliwego polega przede wszystkim na podejmowaniu działań łagodzących dolegliwości. Do metod terapeutycznych zalicza się środki farmakologiczne, odpowiednie postępowanie dietetyczne, a także psychoterapię (terapię poznawczobehawioralną, hipnozę, techniki relaksacyjne medytację i jogę).

Leki na zespół jelita drażliwego to głównie środki rozkurczowe, przeciwbiegunkowe oraz łagodzące zaparcia. Duże efekty terapeutyczne osiąga się dzięki równoczesnemu stosowaniu probiotyków, ponieważ przywracają prawidłową florę bakteryjną w układzie pokarmowym. Warto skorzystać także z naturalnego leczenia zespołu jelita drażliwego – pić napar z mięty pieprzowej, melisy, liści jagód, rumianku oraz siemienia lnianego. Zioła łagodzą dolegliwości i usprawniają pracę jelit.

Dieta przy zespole jelita drażliwego może znacznie pomóc w łagodzeniu dolegliwości. Należy przede wszystkim obserwować organizm i eliminować pokarmy, które zaostrzają objawy choroby. Warto wzbogacić jadłospis w produkty, które są bogate w błonnik. Trzeba natomiast unikać alkoholu, potraw smażonych, wzdymających i zawierających dużą ilość węglowodanów, a także zrezygnować z produktów mlecznych.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Polecamy

Kim jest wysoko wrażliwa osobowość?

„Osoby wysoko wrażliwe (WWO) wchłaniają nastroje ludzi dookoła, silniej przeżywają stres, mają żywsze sny, bogatszą wyobraźnię i błyskotliwe poczucie humoru” – mówi dr psychologii Monika Baryła-Matejczuk

Bergamotka jest skarbnicą witaminy A i C

„Bergamotka jest prawdziwą skarbnicą witaminy A i C, pomaga przy przeziębieniach, ma pozytywny wpływ na psychikę, pomaga w stresie, ułatwia zasypianie oraz pogłębia sen” – mówi dr Grażyna Pająk

Joga powięziowa

„Na zajęciach jogi powięziowej masz czas, żeby zastanowić się, co się dzieje w twoim ciele, a ciało jest nośnikiem tego, co w głowie i w sercu” – mówi Patrycja Adaszewska, trenerka jogi powięziowej.

„Udowodniono, że kawa wykazuje szereg prozdrowotnych działań na pracę organizmu, dlatego znalazła się piramidzie prawidłowego żywienia”- mówi dr Agnieszka Jarosz

Zainteresują cię również:

5 konsekwencji chodzenia do pracy z grypą

5 konsekwencji chodzenia do pracy z grypą

dziecko z rotawirusem

Rotawirus u dzieci i niemowląt – jakie daje objawy?

Jan Szyszko zmarł prawdopodobnie na zatorowość płucną

Jan Szyszko nie żyje. Przyczyną śmierci była prawdopodobnie zatorowość płucna. Jak wyglądają objawy i leczenie zatorowości płucnej?

5 zdrowotnych „prawd”, które trzeba wysłać na emeryturę

kaszel

Przyczyny i sposoby radzenia sobie z kaszlem w czasie ciąży

przeziębienie

Skąd się bierze i jak bezpiecznie leczyć katar w ciąży? Leki i domowe sposoby

Kobieta w ciąży, z gorączką

Gorączka w ciąży – jak zbić temperaturę nie szkodząc dziecku?

Przeziębiona kobieta w ciąży

Przeziębienie w ciąży. Jak je leczyć bezpiecznie?

zator płucny - kobieta trzyma się za klatkę piersiową

Zator płucny. Jak wyglądają objawy i leczenie zatorowości płucnej?

kobieta przed komputerem

„Im bardziej napinasz szyję, tym mocniej „ciągniesz” również za nerwy, które przechodzą przez nadgarstek”. Fizjoterapeuta o syndromie biurowego nadgarstka

istockphoto.com

5 codziennych zagrożeń dla kręgosłupa

klimatyzacja

Klimatyzacja – poznaj jej plusy i minusy

swędząca skóra

Dlaczego skóra swędzi? Sprawdź, jaka może być przyczyna problemu

paznokcie

Paznokcie mówią wiele o twoim zdrowiu. Sprawdź, jakie ostrzeżenia mogą ci wysyłać

kobieta ucząca się reanimacji

Reanimacja a resuscytacja. Jaka jest różnica? Jak je przeprowadzić?

Migrena na talerzu. Czego nie jeść, by uniknąć bólu głowy?

„W pierwszej kolejności pobiera się serce, następnie płuca, wątrobę, trzustkę i na końcu nerki”. Panna Chirurg, czyli dziewczyna przy stole operacyjnym, opowiada jak wygląda procedura przeszczepiania

kobieta w stanie lękowym

Stany lękowe – jak i dlaczego powstają? Pokonywanie lęku

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

Biegacz ze zdjętymi butami sportowymi i skręconą kostką siedzi na ziemi

Objawy i sposoby leczenia skręconej kostki

kobieta na ćwiczeniach

Tiki nerwowe – jakie są przyczyny, rodzaje i objawy powtarzalnych ruchów mięśni?

Nie wstydź się puszczania gazów! Poinformują cię o twoim stanie zdrowia

Dziewczyna z długimi włosami, uśmiecha się i pokazuje język

Co można wyczytać z języka? Kolor, nalot i faktura mówią dużo o twoim stanie zdrowia

ilustracja przedstawiająca neuroprzekaźniki

Rola neuroprzekaźników w poprawnym funkcjonowaniu organizmu

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Mama zakleja plaster dziekcu. Na zdjeciu widoczne dłonie na drewnianym stole

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

https://www.istockphoto.com

To, co wydalamy, wiele mówi o stanie naszego zdrowia. Sprawdź, co trzeba wiedzieć o… kupie

dłonie

Drętwienie palców u rąk – skąd się bierze i co oznacza?

Kobieta trzymająca się za plecy na dole z powodu bólu pleców

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Chora trzustka – gdzie boli? Przyczyny i objawy chorób trzustki

sen

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?