Przejdź do treści

Alergia czy nietolerancja pokarmowa? Jak je odróżnić i jak postępować?

krowa mleczna
Alergia czy nietolerancja pokarmowa? Angelina Litvin/Unsplash
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Nowe wytyczne rządu. Przez trzy najbliższe dni będą zamknięte cmentarze, od poniedziałku nakaz pracy zdalnej dla pracowników biurowych
„Uznałem, że tradycja jest mniej ważna niż życie”. Premier ogłosił, co z cmentarzami w Dzień Wszystkich Świętych, są też nowe wytyczne odnośnie pracy biurowej
Miley Cyrus, Patti Smith, Juliette Binoche
Zagraniczne gwiazdy wspierają protest kobiet w Polsce. Wśród nich Patti Smith, Miley Cyrus czy Juliette Binoche
Tabletki
Chory na COVID-19 lekarz Dawid Ciemięga radzi, jak wspomagać swoje leczenie w domu
Ola Petrus
Ola Petrus o wyroku TK: Nie udawajcie, że wiecie lepiej od nas, jak to jest żyć z czymś, czego być może można było uniknąć! Bo nie macie bladego pojęcia
Wcześniaki na oddziale intensywnej terapii noworodkowej przebrane z okazji Halloween

Po wypiciu mleka czy nawet kawy z mlekiem dopadają cię bóle brzucha, wzdęcia i biegunki. Podejrzewasz u siebie alergię na mleko? To niekoniecznie ona. Jest znacznie bardziej prawdopodobne, że masz nietolerancję na cukier mleczny, czyli laktozę.

Prawda jest taka, że to dwa zupełnie inne schorzenia, o innych przyczynach, a zatem wymagające innego postępowania. Choć objawy często mają podobne i są ze sobą mylone, niekiedy nawet przez lekarzy. Jak je odróżnić? Jak postępować?

Alergia ‒ czyli nadmierne działanie układu immunologicznego

W skład mleka wchodzą białka (m.in. kazeina), cukier mleczny, czyli laktoza, a także tłuszcz mleczny, minerały (wśród nich najważniejszy – wapń) i witaminy. Przyczyną alergii są białka mleka krowiego, zaś przyczyną nietolerancji – cukier mleczny, czyli laktoza. Czym te dwie choroby różnią się od siebie? Różnica jest zasadnicza. W przypadku alergii układ odpornościowy rozpoznaje białka mleka jako wroga i wysyła do walki z nimi swoje siły. Do gry wchodzą przeciwciała, pobudzane są limfocyty T oraz wydzielane są liczne prozapalne substancje chemiczne, takie jak np. histamina.

Reakcja alergiczna może wykraczać poza obręb przewodu pokarmowego i poza dolegliwościami gastrycznymi może dojść do zaczerwienienia i świądu skóry, wysypki, a nawet duszności. Reakcja alergiczna zazwyczaj występuje od razu po zjedzeniu uczulającego pokarmu i jej przebieg jest gwałtowny. Może się jednak zdarzyć także tzw. reakcja alergiczna opóźniona, czyli występująca po kilku godzinach od kontaktu z alergenem.

Mleko bez laktozy

Nietolerancja – sprawa czysto enzymatyczna

W przypadku nietolerancji pokarmowej, której przykładem jest nietolerancja laktozy, w powstawaniu objawów nie bierze udziału układ odpornościowy. Zazwyczaj przyczyną jest brak enzymu trawiącego dany składnik pokarmowy, czyli w przypadku nietolerancji laktozy – brak lub zbyt mała ilość w jelicie cienkim enzymu laktazy. W takiej sytuacji niestrawiona laktoza staje się pożywką dla bakterii zasiedlających jelito. Podczas procesu fermentacji laktozy przez mikroorganizmy jelitowe dochodzi do nadmiernej produkcji różnych gazów, czego konsekwencją są nieprzyjemne wzdęcia.

Innym produktem fermentacji laktozowej są kwasy, które podrażniają śluzówkę jelita, co powoduje dolegliwości bólowe. Ponadto niestrawiona laktoza zwiększa ciśnienie osmotyczne w jelitach, co sprawia, że przenika do nich więcej wody, a konsekwencją tego jest biegunka. Objawy te pojawiają po jakimś czasie po spożyciu mleka – kilku, czy nawet kilkudziesięciu godzinach, co jest cechą odróżniającą nietolerancję od typowej alergii.

Nietolerancja laktozy może być pierwotna lub wtórna. O tej pierwszej mówimy wówczas, gdy rodzimy się z niedoborem laktazy i jest to stan uwarunkowany genetycznie. Wtórna nietolerancja laktozy ma miejsce wówczas, gdy niedobór laktazy rozwinął się w ciągu życia, wskutek zniszczenia błony śluzowej jelita, np. w wyniku przebytej infekcji bakteryjnej lub wirusowej, celiakii, choroby Leśniowskiego-Crohna lub alergii pokarmowej. W takich sytuacjach często możliwa jest regeneracja śluzówki jelita i powrót do prawidłowego trawienia laktozy (np. poprzez przejście na dietę bezglutenową w przypadku chorowania na celiakię).

Właściwe rozpoznanie = właściwe leczenie

Zarówno alergia na białka mleka, jak i nietolerancja laktozy powinny być leczone. Zaniedbana nietolerancja laktozy sprzyja bowiem m.in. rozwojowi zespołu jelita drażliwego, natomiast wskutek alergii może rozwinąć się m.in. astma oskrzelowa.

Aby potwierdzić rozpoznanie, konieczne jest wykonanie badań diagnostycznych, np. wodorowego testu oddechowego w kierunku nietolerancji laktozy lub testów skórnych w kierunku alergii pokarmowej. Po upewnieniu się, czy cierpimy na alergię, czy na nietolerancję, należy rozpocząć właściwe leczenie.

W przypadku alergii niezbędna jest dieta eliminacyjna, z całkowitym wykluczeniem mleka i produktów mlecznych. W zamian można stosować mleczko kokosowe, sojowe lub ryżowe. W przypadku nietolerancji laktozy dieta może być mniej restrykcyjna. Zazwyczaj można spożywać produkty mleczne, w których wskutek działania mikroorganizmów ilość laktozy jest zmniejszona, czyli np. jogurty, kefiry i maślanki.

Pamiętajmy też, że nietolerancja laktozy – pierwotna lub wtórna – jest przypadłością dość powszechną, gdyż według raportu British Allergy Foundation ma ją nawet 45 procent dorosłych osób, podczas gdy na alergię na białka mleka choruje „tylko” około 2 procent ludzi.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Laktoza – co to jest i w jakich produktach się znajduje?

Kobieta nietolerująca laktozy

Nietolerancja laktozy – przyczyny, objawy i leczenie

Nabiał w diecie

Nabiał w diecie – czy jest zdrowy i jakie produkty wybierać?

Testy na nietolerancje pokarmowe IgG – marketing czy wiarygodna diagnostyka?

Testy na nietolerancje pokarmowe IgG – marketing czy wiarygodna diagnostyka?

Przetrząsać sklepowe półki w poszukiwaniu greckiego jogurtu? A może nie różni się od tego zwykłego?

Produkty, które mogą wywołać alergie pokarmowe u dorosłych

Alergia pokarmowa – przyczyny, objawy, badania i leczenie

Badanie - testy wodorowe / istock

Podejrzewasz u siebie nietolerancję pokarmową? Wykonaj testy wodorowe

Anna Lewandowska / Instagram

Nietolerancje pokarmowe. „To temat, który budzi spore zainteresowanie…” – pisze Anna Lewandowska na Instagramie. Co warto wiedzieć?

Alergia pokarmowa

Badania na nietolerancje pokarmowe – jak przebiegają, gdzie je przeprowadzić, cena

Kobieta trzyma w ręku smoothie bowl

Alergia, nietolerancja, nadwrażliwość – czym się różnią i jakie dolegliwości skórne mogą wywoływać?

Nietolerancja laktozy

Nietolerancja laktozy – czym jest i jakie są jej objawy?

Gluten w zdrowej diecie – może być czy lepiej sobie darować?

„Gluten w zdrowej diecie – może być czy lepiej sobie darować? – pyta (i odpowiada!) Monika Ciesielska, dietetyczka

kobieta czyta etykietę

„Diagnozowanie na własną rękę jest niebezpieczne”. O słuszności wykonywania testów alergicznych mówi alergolog

Dieta bezlaktozowa

Dieta bezlaktozowa – zasady, efekty, wskazania, przeciwwskazania

Chcesz wzmocnić odporność? Wypróbuj antygrypinę z przepisu dietetyczki Justyny Mizery

Z czego wynika myślenie, że „jesz za mało i przez to nie chudniesz”? Odpowiada Jakub Chwiłkowski

Z czego wynika myślenie, że „jesz za mało i przez to nie chudniesz”? Odpowiada Jakub Chwiłkowski

Topinambur – przepis na danie ze słonecznika bulwiastego

Kawa wypłukuje magnez? Fakty i mity dotyczące kawy

Kisiel? Tak, ale domowy!

Kisiel – skład. Na co jest dobry? Przepis na domowy kisiel

Kiszony kalafior

Kiszony kalafior – przepis, wartości odżywcze. Jest zdrowy?

Zdecydowałaś się na suplementację magnezu? Dietetyczka wyjaśnia, jaki rodzaj tabletek wybrać

Niemowlęta przyjmują przeciętnie 1,6 miliona cząstek mikroplastiku dziennie. Wszystko przez butelki

kobieta trzyma strzykawkę z igłą

Witamina B12 w zastrzykach – zalety, dawkowanie, efekty

Wegetariańskie leczo z papryki

Leczo z papryki – przepis. Jakie przyprawy do leczo wege?

Najpopularniejsze

Czym jest aborcja eugeniczna? Czy jest legalna w Polsce? Dlaczego budzi kontrowersje?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.