Przejdź do treści

Ukryte stany zapalne ‒ działaj już teraz!

Istock.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Napoje i leki, których nie powinno się łączyć oraz takie, które warto
Napoje i leki, których nie powinno się łączyć oraz takie, które warto. Sprawdź, czy nie popełniasz błędu!
Drożdże - czym je zastąpić? / istock
Drożdże to towar deficytowy w czasach pandemii. Dietetyczka wyjaśnia, czy możemy je czymś zastąpić
Przełam się
Nie daj się i przełam się! Co zrobić, kiedy nie widać efektów ćwiczeń i diety?
Alkohol a metryka
Alkohol a metryka. Im więcej mamy lat, tym mniej nam potrzeba?
6 związkowych pułapek
6 związkowych pułapek. Często wpadamy w nie przez samych siebie

Utajone stany zapalne mogą okupować twój organizm, nawet gdy wydaje się on zupełnie zdrowy. Wystarczy, że często się denerwujesz, mało się ruszasz albo na przykład palisz papierosy. Jak poradzić sobie z tym podstępnym wrogiem? Znamy sposoby.

Gdy skręcisz kostkę albo zarazisz się grypą, system odpornościowy natychmiast rusza do walki.

‒ Pojawia się wtedy m.in. zaczerwienienie, obrzmienie, ból. To oznaki ostrego stanu zapalnego, który jest odpowiedzią obronną naszego organizmu. W procesie tym biorą udział naczynia krwionośne, komórki krwi, uwalniane są tzw. mediatory zapalenia, czynniki nerwowe. Bez tego nie byłoby możliwe gojenie, naprawa oraz minimalizacja uszkodzeń – wymienia lek. med. Joanna Pietroń, internista z Centrum Medycznego Damiana.

Ostry stan zapalny zazwyczaj po kilku, kilkunastu dniach mija. Zdarza się jednak, że nasi wewnętrzni obrońcy nie dostają rozkazu do odwrotu, bo np. infekcja nie została do końca wyleczona albo jakaś dolegliwość często powraca. Bywa też inaczej: przewlekły stan zapalny powstaje nie z powodu infekcji lub urazu, ale gdy np. źle się odżywiasz, palisz papierosy albo non stop znajdujesz się pod wpływem stresu.

Co się dzieje, gdy w organizmie dojdzie do powstania chronicznego stanu zapalnego?

‒ Układ odpornościowy, zamiast chronić, zaczyna nas pomału systematycznie niszczyć. Może to trwać miesiącami, latami, a nawet przez całe życie – mówi dr Pietroń.

Skutkiem są zaś poważne choroby, np. alergia, cukrzyca, depresja, reumatoidalne zapalenie stawów, choroby serca czy nawet nowotwór. Problem polega na tym, że wiele osób, u których lekarz stwierdza w końcu przewlekły stan zapalny, długo nie zauważa niczego niepokojącego. Inni z kolei skarżą się co prawda np. na ból brzucha lub obserwują u siebie zmiany na skórze, ale lekceważą te sygnały. Bywają też leczeni jedynie objawowo, przez co rozpoznanie prawdziwej przyczyny dolegliwości jest opóźnione. Na szczęście możesz zrobić wiele, by nie zachorować.

Zapomnij o batonach i białych bułeczkach

Jeśli kochasz białe pieczywo, za słodycze dasz się pokroić, a twój obiad to zazwyczaj gotowe danie odgrzane w mikrofali, kłopoty masz jak w banku. Tłuszcz, cukier i wysoko przetworzone produkty być może dobrze działają na twoje kubki smakowe, ale podnoszą też poziom substancji prozapalnych w organizmie.

Co zatem powinno trafiać na twój talerz?

Przede wszystkim warzywa i owoce, bo znajdują się w nich składniki przeciwzapalne, takie jak antyoksydanty, karoten (marchewka, dynia, bataty), likopen (głównie pomidory). Po drugie, produkty z pełnego ziarna: grube kasze, płatki owsiane, brązowy ryż, razowy makaron. Bardzo ważne jest też dostarczanie organizmowi kwasów tłuszczowych omega-3, które znajdziesz przede wszystkim w rybach.

Jeśli ich nie lubisz, nie masz do nich dostępu albo jesteś wegetarianinem, chrup orzechy włoskie, dodawaj do potraw siemię lniane i suplementuj kwasy omega-3 (oprócz tranu dostępne są też preparaty roślinne). Poza tym przeciwzapalnie działają czosnek, cebula, imbir, kurkuma, szczypiorek, natka pietruszki. Używaj dobrej jakości oliwy z oliwek, zapomnij o margarynach, rafinowanych olejach czy tłuszczach do smażenia.

Pij zieloną herbatę i czerwone wino w umiarkowanych ilościach. David Sinclair, biolog z Harvard Medical School w Bostonie, przedstawił badania, które sugerują, że zwłaszcza pinot noir, ze względu na zawartość silnych antyutleniaczy, działa przeciwzapalnie. Pamiętając przy tym, że wino to w końcu alkohol – nie można z nim przesadzać.

Ruszaj się… z umiarem

Aktywność fizyczna świetnie działa na pracę systemu immunologicznego, reguluje ją i wspiera. Pozwala też uniknąć nadwagi, częstej przyczyny przewlekłych stanów zapalnych (uwaga zwłaszcza na oponkę na brzuchu!). Wszystko to pod jednym warunkiem: że nie przesadzisz. Przy zbyt długich treningach tkanki nie mają szans na regenerację, co może powodować stany zapalne.

Dr David Nieman z uniwersytetu Appalachian w Karolinie Północnej, od wielu lat badający wpływ ruchu na naszą odporność, twierdzi, że najlepiej ćwiczyć nie więcej niż przez godzinę w jednej sesji pięć razy w tygodniu. ‒ Ludzki organizm nie jest przystosowany do dłuższego wysiłku – tłumaczy na internetowej stronie amerykańskiego magazynu „Time”.

‒ Gdy zmuszamy ciało do tak obciążającej pracy, że wyczerpuje się glikogen magazynowany w mięśniach, rośnie ryzyko powstania zapalenia – mówi. Tak więc biegaj, pływaj, poć się w siłowni (jeśli lubisz), byle z umiarem.

Wyjdź z trybu „walcz lub uciekaj”

Pośpiech, przeciążenie obowiązkami, stres związany z pracą – przyczyny złego samopoczucia psychicznego można wymieniać bez końca. W sytuacji szczególnego napięcia twój organizm przełącza się na tzw. tryb walcz lub uciekaj i robi wszystko, by uniknąć niebezpieczeństwa. Wzrasta wtedy poziomu kortyzolu, hormonu stresu. Gdyby na tym sprawa się kończyła, byłoby świetnie. Niestety, u osób, które niemal non stop są podenerwowane, kortyzol jest podwyższony mimo braku realnego zagrożenia.

A to z kolei często wyzwala stany zapalne. Dlatego spróbuj się wyciszyć. Jednych odpręża medytacja, mindfulness, kolorowanie rysunków dla dorosłych (lub darcie książek specjalnie do tego przeznaczonych…), świadome oddychanie, innym pomaga wyżycie się na worku bokserskim. Badania prowadzone przez psycholog Barbarę Andersen z uniwersytetu w Ohio dowiodły, że stany zapalne w organizmie skutecznie zmniejsza też psychoterapia.

Nie truj się powietrzem

Jeśli mieszkasz w dużym mieście, masz niestety większą „szansę” na przewlekły stan zapalny niż mieszkaniec wsi. Dlaczego? Wyniki badań polskich naukowców, zaprezentowane kilka miesięcy temu na kongresie Europejskiego Towarzystwa Kardiologicznego w Londynie, dowodzą, że ci, którzy regularnie wdychają zanieczyszczenia, są bardziej narażeni na chroniczne stany zapalne, które kończą się m.in. chorobami układu krążenia.

Dotyczy to również dymu papierosowego. Jego obecność w płucach mobilizuje leukocyty do działania, a gdy walka, którą prowadzą, jest regularna, prowadzi do niebezpiecznych zmian w płucach. Jeśli więc nie możesz zaszyć się w chacie w Bieszczadach, przynajmniej postaraj się rzucić nałóg.

Popraw się w łóżku

Zarywasz noce tylko sporadycznie, więc myślisz, że organizm ci to wybaczy? Nie licz na to. Naukowcy z Emory University School of Medicine w Atlancie dowiedli, że słaby sen – przerywany lub zbyt krótki – prowadzi do powstawania chronicznych stanów zapalnych w organizmie. Konsekwencją mogą być np. choroby serca i reumatoidalne zapalenie stawów. Wysypiaj się więc do oporu, w końcu masz do tego naprawdę dobry powód.

I w ogóle masz dobry powód, żeby porządnie o siebie zadbać. Ale ogólnie dobre samopoczucie niech twojej czujności bynajmniej nie uśpi…

Zobacz także

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Złote mleko (z kurkumą)

Złote mleko – sprawdź przepisy na mleko z kurkumą i ich właściwości

Dr Wojciech Falęcki

Odporność kobiet w ciąży. Dr Wojciech Falęcki o tym, jak powinno się o nią zadbać

cynk w migdałach

Cynk – gdzie go szukać? Poznaj 5 naturalnych źródeł cynku

Męska grypa / istock

„Męska grypa” to nie mit. Oto dlaczego kobiety lepiej znoszą infekcje

Anna Kalczyńska

Anna Kalczyńska zdradza swoje sposoby na odporność dzieci. Sprawdź, które z nich możesz wprowadzić w życie

kobieta na łące

Żelazo – dlaczego może go brakować? Poznaj 9 oznak niedoboru żelaza

Dziewczynka w kurtce i czapce

Odporność dzieci. Jak dobrze hartować dziecko? Jakie błędy najczęściej popełniają rodzice?

7 codziennych nawyków osłabiających odporność. Może któryś z nich ciebie dotyczy?

masło czosnkowe

Przebojowe masło czosnkowe. Robi się je bardzo łatwo, a jak smakuje!

Co jeść, żeby nie zachorować zimą? Jak wesprzeć swoją dietę, tłumaczy dietetyczka Katarzyna Stachurska

Moje pierwsze kimchi

Kimchi – poznaj przepis na koreański przysmak. Ma mnóstwo zalet

Autorka książki "Nawracające infekcje"

„Układ odpornościowy to skomplikowany mechanizm. Nie «naprawimy» go jednym suplementem stosowanym przez kilka dni”. Dr Mirosława Gałęcka o tajemnicach ludzkiej odporności

Syrop z cebuli

Syrop z cebuli – domowy sposób na infekcje. Łagodzi ból gardła i kaszel

Aloes

Zadbaj o odporność. Poznaj 6 składników, które mogą uratować cię przez infekcją

Przepis na rozgrzewający napój imbirowy dla poprawy odporności

pijąca kobieta

Przemarznięta? Te napoje zimą rozgrzeją twój organizm skuteczniej niż herbata i kawa

zima

Dygoczemy z zimna, bo wychłodzony organizm próbuje się ratować. Jak mu pomóc?

kobieta na dworze zimą

Jak zadbać o siebie zimą? Poznaj kilka sprawdzonych sposobów

kobieta pracująca w domu

Chcesz być zdrowsza? Poznaj 8 sekretów ludzi, którzy nie chorują

Płacząca dziewczyna na rękach mamy

Czy usuwanie migdałków obniża odporność? Jakie są alternatywy dla tego zabiegu? Odpowiada lekarz

Po przebytej infekcji czujesz się osłabiona? Dowiedz się, jak zadbać o dietę po chorobie

Kiszona kapusta w niebieskiej miseczce

4 problemy, na które pomoże ci kiszona kapusta. Wymieniają eksperci z Zielone Koktajle

kobieta zimą

Po co jest mróz?

Najpopularniejsze

8 rzeczy, których organizm kobiety nie wybacza po 30-tce

Sandra Kubicka

Sandra Kubicka: nigdy już nie powiem, że jestem w stu procentach zdrowa, nawet jeśli kiedyś będę czuła się lepiej

„Wyjście z toksycznego związku nie łatwe, ale jest możliwe. I trzeba to zrobić. Dla siebie”. Dr Bogdan Stelmach o niezdrowych relacjach w parze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Kobieta z grypą hiszpanką leży w łóżku

Grypa hiszpanka – przyczyny i objawy. Historia największej pandemii na świecie.

Mama zakleja plaster dziekcu. Na zdjeciu widoczne dłonie na drewnianym stole

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Kobieta trzymająca się za plecy na dole z powodu bólu pleców

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Ropiejące oczy kobiety

Ropiejące oczy u dzieci i dorosłych – przyczyny i metody leczenia

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

sen

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

para zakochanych, romantyczny wieczór

8 sposobów na podniesienie libido

kobieta trzymająca się obiema rękami z okolice mostka

Co oznacza ból w mostku? Charakter i różne przyczyny dolegliwości