Przejdź do treści

Co to jest zamartwica? Dowiedz się, jakie są jej przyczyny i jakie niesie za sobą skutki

Noworodek leży i przytula misia
fot. Ramona Heim/AdobeStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
kobieta żuje gumę do żucia
Zdarzyło ci się żuć gumę przed zabiegiem? O tym, czy jest to bezpieczne, mówi anestezjolog
Unsplash.com
Łykasz lewotyroksynę na niedoczynność tarczycy, a potem pijesz kawę? To niezbyt zdrowe połączenie
„Podnieść piersi? Ale dla kogo? Mi się podoba i tylko to się liczy” – pisze piosenkarka Tanerélle na Twitterze
loto
Letnie BHP, czyli czego nie robić podczas upałów
Pexels.com
Dr Lifestyle: Owocowe smoothie może być mniej wartościowe niż te same owoce zjedzone w całości

Zamartwica jest poważnym zagrożeniem dla dziecka w czasie ciąży i podczas porodu. Jej doświadczenie pociąga za sobą skutki, które mogą rzutować na dalsze życie dziecka. Istotą zamartwicy jest ciężka niewydolność oddechowa i krążeniowa, która prowadzi do niedotlenienia płodu. Zdecydowanie częściej występuje u wcześniaków.

Zamartwica to termin, który odnosi się do ciężkiej niewydolności oddechowej i krążeniowej u płodu i noworodka. Zamartwica okołoporodowa rozwija się najczęściej krótko przed porodem albo w jego trakcie. Niesie ona za sobą wiele powikłań, które mogą niekorzystnie wpływać na późniejszy rozwój dziecka, poza tym stanowi częstą przyczynę okołoporodowych zgonów dzieci. Zamartwica urodzeniowa może mieć także charakter krótkotrwały i wówczas nie wiąże się z żadnymi powikłaniami dla dziecka. Do pojawienia się jej u noworodka predysponuje zwłaszcza wcześniactwo, gdyż u takich dzieci struktury układu oddechowego nie są jeszcze w pełni wykształcone.

Przyczyny zamartwicy płodu

Szacuje się, że u około 80% wcześniaków urodzonych około 25. tygodnia ciąży dochodzi do powstawania zamartwicy. Niezwykle ważne jest prawidłowe monitorowanie ciężarnej i płodu w czasie ostatnich miesięcy ciąży, a także okołoporodowo. Pozwala to zdiagnozować zaburzenia we wczesnym okresie rozwoju i umożliwia podjęcie prawidłowego postępowania. Wiedząc już, co to jest zamartwica, warto dowiedzieć się, jakie są jej przyczyny i które sytuacje predysponują do jej rozwoju. Największe ryzyko zamartwicy wewnątrzmacicznej płodu związane jest z porodem przedwczesnym, czyli z wcześniactwem. Im termin porodu jest bardziej zbliżony do właściwego, tym mniejsze jest ryzyko zamartwicy noworodka – po 36. tygodniu wynosi ono zaledwie 0,1%. Istnieje szereg czynników pochodzenia matczynego i płodowego, które zwiększają prawdopodobieństwo wystąpienia zamartwicy porodowej. Od strony ciężarnej są to choroby związane z niewydolnością oddechową (astma, przewlekłe zapalenie oskrzeli, choroby miąższowe płuc), schorzenia układu krążenia prowadzące do jego niewydolności (zwężenia i niedomykalności zastawek znacznego stopnia, kardiomiopatie, nadciśnienie tętnicze), niedokrwistości. Z chorób występujących jedynie w ciąży to: stan przedrzucawkowy i rzucawka, gestoza. Ponadto cukrzyca, zwłaszcza źle uregulowana, nieprawidłowa czynność skurczowa macicy w trakcie porodu, przedłużający się poród. Poza tym choroby zakaźne prowadzące do zakażeń wewnątrzmacicznych także sprzyjają rozwojowi zamartwicy. Wśród płodowych czynników ryzyka należy wymienić zaburzenia rozwojowe układu oddechowego i krążenia, a także nieprawidłowości w obrębie pępowiny i łożyska (np. przedwczesne jego odklejenie). Ponadto zamartwicy sprzyja nieprawidłowe ułożenie płodu oraz owinięcie dziecka pępowiną. Istotny wydaje się także sposób porodu – zamartwicę częściej obserwuje się u noworodków urodzonych przez cesarskie cięcie. Czasami może mieć ona związek z nieprzygotowaniem kobiety do porodu, reakcją stresowo-histeryczną i brakiem współpracy z personelem medycznym.

Myślisz o dziecku?

Sprowadzić na świat nowe życie to nie lada wyczyn. Ciała przyszłych mam przechodzą szereg zmian, warto wtedy skupić się na sobie. Sprawdź jak może Cię wesprzeć WIMIN.

Sprawdź

Objawy zamartwicy u płodu i dziecka

Mechanizm powstawania zamartwicy jest stosunkowo prosty. W przypadku zmniejszonej ilości tlenu i trudności w oddychaniu u płodu dochodzi do gwałtownych, niekontrolowanych ruchów oddechowych, które mają doprowadzić do zwiększenia ilości tlenu. To często powoduje zachłyśnięcie się wodami płodowymi, co pogarsza wymianę gazową wewnątrzmacicznie i po urodzeniu. Zaobserwować to można u płodu w czasie badania KTG – nieprawidłowa czynność serca płodu. Na zamartwicę wskazuje też zielone zabarwienie wód płodowych (wiąże się to z oddaniem smółki). Noworodek, u którego doszło do zamartwicy, ma nieprawidłową czynność oddechową lub w ogóle jest niezdolny do samodzielnego oddychania. Wykładnikami trudności jest wciąganie klatki piersiowej przy oddechu, co jest wyrazem uruchomienia dodatkowych mięśni oddechowych. Poza tym obserwować można zaburzenia rytmu serca, bladość skóry, czasem sinicę i zaburzenia neurologiczne.

Zobacz także

Skutki zamartwicy u noworodka

Przede wszystkim ważne jest odpowiednie monitorowanie noworodka i postępowanie bezpośrednio po porodzie, aby uzyskać prawidłowe utlenowanie tkanek. Skutki zamartwicy mogą być bardzo różne. Czasem, gdy trwa ona krótko, powikłania w ogóle nie są obserwowane, jednakże każde dziecko po jej przebyciu wymaga monitorowania lekarskiego (nawet jeżeli ich rozwój jest prawidłowy). Dzieci po incydencie zamartwicy okołoporodowej mogą mieć zaburzenia koncentracji, trudności w skupieniu uwagi i nauce, nadpobudliwość ruchową. Do najcięższych powikłań należą zaburzenia neurologiczne: opóźnienie umysłowe, padaczka, porażenie mózgowe.

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Polecamy

pms

„O PMS lubi się żartować, bo to przecież tylko gorsze dni kobiety. Tymczasem u podłoża PMS leży nierównowaga hormonalna”. Jak na nią wpłynąć, tłumaczy dietetyczka i naturopatka Monika Skuza

„Przez uwarunkowania kulturowe, społeczne i religijne kobiety zgwałcone przez męża często nie wiedzą, że są ofiarami przestępstwa” – mówią Kamila Ferenc i Adam Kuczyński z Fundacji Przeciw Kulturze Gwałtu

„Fizjoterapeuci wykonują wspaniałą pracę. Ale zarabiają 1800 zł na rękę i żeby zarobić godnie, pracują po 12 godzin przez 7 dni w tygodniu” – mówi fizjoterapeutka Sandra Osipiuk

„Tak zwane „środowisko” feministyczne niesłusznie upatruje w nas konkurencję. A feminizm w Polsce potrzebuje pluralizmu” – mówią Agata Maciejewska i Kasia von Alexandrowitsch, założycielki „Dziewuchy Dziewuchom”

Zainteresują cię również:

„Gdyby w jednym miejscu spotkały się wszystkie matki, nie byłoby już więcej wojen”. Dobrze powiedziane. Poznaj jeszcze inne budujące cytaty o macierzyństwie

Znana blogerka pokazała swoje ciało po porodzie. Kosztowało ją to wiele odwagi

kobieta w ciąży pije kawę

„Poproszę kawę dla ciężarnej”, czyli kofeinowy dylemat kobiety w ciąży

W jakiej wannie kąpać niemowlaka? Wanienki z wyprofilowanym kształtem zrobią dziecku krzywdę? Tłumaczy fizjoterapeutka niemowląt

„Nie powinny odkładać ciąży kobiety ze schorzeniami ginekologicznymi – endometriozą, zaburzeniami endokrynologicznymi, na przykład zespołem policystycznych jajników” – mówi prof. Marzena Dębska

Migrena na talerzu. Czego nie jeść, by uniknąć bólu głowy?

cellulit

„Kilogramy łatwiej jest zredukować niż cellulit. Czasem schudnięcie nie wystarcza”. O tym, co łączy cellulit i dobre samopoczucie, mówi endokrynolog

„W pierwszej kolejności pobiera się serce, następnie płuca, wątrobę, trzustkę i na końcu nerki”. Panna Chirurg, czyli dziewczyna przy stole operacyjnym, opowiada jak wygląda procedura przeszczepiania

Dlaczego nie ustępujemy miejsca ciężarnym kobietom? „Generalnie jestem mocno zaskoczona ludzką ignorancją, obojętnością i brakiem empatii” – pisze autorka bloga „Bieganizm”

Małgorzata Rozenek-Majdan

Małgorzata Rozenek-Majdan: za każdym razem rozpoczynając procedurę in vitro, widzę to dziecko i projektuję nasze wspólne życie na nowo

Zastanawiałaś się kiedyś, jak wyglądałoby twoje dzieciństwo, gdybyś urodziła się w innym państwie? Uğur Gallenkuş znów szokuje. Jego zdjęcia są skuteczniejsze niż tysiąc słów

Anna Reguła

Starasz się o dziecko, jesteś w ciąży, karmisz piersią? Jedz ryby i owoce morza! Radzi na Instagramie Anna Reguła, dietetyczka

kobieta ucząca się reanimacji

Reanimacja a resuscytacja. Jaka jest różnica? Jak je przeprowadzić?

dziecko wózek upał

„Nie wkładaj dziecka do szklarni!” – mówi lek. med. Dagmara Chmurzyńska-Rutkowska, Mama Pediatra

samotnosc

Samotność ciąży. Felieton Ewy Kalety

Dlaczego warto budzić dzieci kwadrans wcześniej?

dzieci myją zbęby

Dobry zwyczaj – nie pożyczaj. Twoje dziecko jedzie na zieloną szkołę? Sprawdź, czym i dlaczego nie powinno się dzielić

kobieta w stanie lękowym

Stany lękowe – jak i dlaczego powstają? Pokonywanie lęku

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

dziecko i zabawki

Minimalizm a dzieci. Czy da się kupować mniej?

5 rzeczy, które trzeba wiedzieć o inhalacji

Biegacz ze zdjętymi butami sportowymi i skręconą kostką siedzi na ziemi

Objawy i sposoby leczenia skręconej kostki

Sandra Kubicka

Sandra Kubicka: nigdy już nie powiem, że jestem w stu procentach zdrowa, nawet jeśli kiedyś będę czuła się lepiej

kobieta na ćwiczeniach

Tiki nerwowe – jakie są przyczyny, rodzaje i objawy powtarzalnych ruchów mięśni?