Przejdź do treści

Co to jest zamartwica? Dowiedz się, jakie są jej przyczyny i jakie niesie za sobą skutki

Noworodek leży i przytula misia
fot. Ramona Heim/AdobeStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Mamy przepis na pączki nietłuściochy!
Tłusty czwartek. Mamy przepis na pączki nietłuściochy!
Kobieta z telefonem, przy komputerze
Przeglądarka skierowań. Co to jest i jak z niej skorzystać?
Adele / gettyimages
Dieta Adele. Adele schudła kilkadziesiąt kilogramów dzięki specjalnej diecie. Chodzi o dietę sirtfood. Jakie są jej zasady?
IKEA Kraków wprowadziła wtorki przyjazne sensorycznie dla osób ze spektrum autyzmu
Magdalena Jarzynka-Jendrzejewska / Dietosfera
Magdalena Jarzynka-Jendrzejewska i Ewa Sypnik-Pogorzelska: Zbilansowana dieta wegańska wcale nie musi być jednostajna. Kluczem jest sezonowość!

Zamartwica jest poważnym zagrożeniem dla dziecka w czasie ciąży i podczas porodu. Jej doświadczenie pociąga za sobą skutki, które mogą rzutować na dalsze życie dziecka. Istotą zamartwicy jest ciężka niewydolność oddechowa i krążeniowa, która prowadzi do niedotlenienia płodu. Zdecydowanie częściej występuje u wcześniaków.

Zamartwica to termin, który odnosi się do ciężkiej niewydolności oddechowej i krążeniowej u płodu i noworodka. Zamartwica okołoporodowa rozwija się najczęściej krótko przed porodem albo w jego trakcie. Niesie ona za sobą wiele powikłań, które mogą niekorzystnie wpływać na późniejszy rozwój dziecka, poza tym stanowi częstą przyczynę okołoporodowych zgonów dzieci. Zamartwica urodzeniowa może mieć także charakter krótkotrwały i wówczas nie wiąże się z żadnymi powikłaniami dla dziecka. Do pojawienia się jej u noworodka predysponuje zwłaszcza wcześniactwo, gdyż u takich dzieci struktury układu oddechowego nie są jeszcze w pełni wykształcone.

Przyczyny zamartwicy płodu

Szacuje się, że u około 80% wcześniaków urodzonych około 25. tygodnia ciąży dochodzi do powstawania zamartwicy. Niezwykle ważne jest prawidłowe monitorowanie ciężarnej i płodu w czasie ostatnich miesięcy ciąży, a także okołoporodowo. Pozwala to zdiagnozować zaburzenia we wczesnym okresie rozwoju i umożliwia podjęcie prawidłowego postępowania. Wiedząc już, co to jest zamartwica, warto dowiedzieć się, jakie są jej przyczyny i które sytuacje predysponują do jej rozwoju. Największe ryzyko zamartwicy wewnątrzmacicznej płodu związane jest z porodem przedwczesnym, czyli z wcześniactwem. Im termin porodu jest bardziej zbliżony do właściwego, tym mniejsze jest ryzyko zamartwicy noworodka – po 36. tygodniu wynosi ono zaledwie 0,1%. Istnieje szereg czynników pochodzenia matczynego i płodowego, które zwiększają prawdopodobieństwo wystąpienia zamartwicy porodowej. Od strony ciężarnej są to choroby związane z niewydolnością oddechową (astma, przewlekłe zapalenie oskrzeli, choroby miąższowe płuc), schorzenia układu krążenia prowadzące do jego niewydolności (zwężenia i niedomykalności zastawek znacznego stopnia, kardiomiopatie, nadciśnienie tętnicze), niedokrwistości. Z chorób występujących jedynie w ciąży to: stan przedrzucawkowy i rzucawka, gestoza. Ponadto cukrzyca, zwłaszcza źle uregulowana, nieprawidłowa czynność skurczowa macicy w trakcie porodu, przedłużający się poród. Poza tym choroby zakaźne prowadzące do zakażeń wewnątrzmacicznych także sprzyjają rozwojowi zamartwicy. Wśród płodowych czynników ryzyka należy wymienić zaburzenia rozwojowe układu oddechowego i krążenia, a także nieprawidłowości w obrębie pępowiny i łożyska (np. przedwczesne jego odklejenie). Ponadto zamartwicy sprzyja nieprawidłowe ułożenie płodu oraz owinięcie dziecka pępowiną. Istotny wydaje się także sposób porodu – zamartwicę częściej obserwuje się u noworodków urodzonych przez cesarskie cięcie. Czasami może mieć ona związek z nieprzygotowaniem kobiety do porodu, reakcją stresowo-histeryczną i brakiem współpracy z personelem medycznym.

Objawy zamartwicy u płodu i dziecka

Mechanizm powstawania zamartwicy jest stosunkowo prosty. W przypadku zmniejszonej ilości tlenu i trudności w oddychaniu u płodu dochodzi do gwałtownych, niekontrolowanych ruchów oddechowych, które mają doprowadzić do zwiększenia ilości tlenu. To często powoduje zachłyśnięcie się wodami płodowymi, co pogarsza wymianę gazową wewnątrzmacicznie i po urodzeniu. Zaobserwować to można u płodu w czasie badania KTG – nieprawidłowa czynność serca płodu. Na zamartwicę wskazuje też zielone zabarwienie wód płodowych (wiąże się to z oddaniem smółki). Noworodek, u którego doszło do zamartwicy, ma nieprawidłową czynność oddechową lub w ogóle jest niezdolny do samodzielnego oddychania. Wykładnikami trudności jest wciąganie klatki piersiowej przy oddechu, co jest wyrazem uruchomienia dodatkowych mięśni oddechowych. Poza tym obserwować można zaburzenia rytmu serca, bladość skóry, czasem sinicę i zaburzenia neurologiczne.

Zobacz także

Skutki zamartwicy u noworodka

Przede wszystkim ważne jest odpowiednie monitorowanie noworodka i postępowanie bezpośrednio po porodzie, aby uzyskać prawidłowe utlenowanie tkanek. Skutki zamartwicy mogą być bardzo różne. Czasem, gdy trwa ona krótko, powikłania w ogóle nie są obserwowane, jednakże każde dziecko po jej przebyciu wymaga monitorowania lekarskiego (nawet jeżeli ich rozwój jest prawidłowy). Dzieci po incydencie zamartwicy okołoporodowej mogą mieć zaburzenia koncentracji, trudności w skupieniu uwagi i nauce, nadpobudliwość ruchową. Do najcięższych powikłań należą zaburzenia neurologiczne: opóźnienie umysłowe, padaczka, porażenie mózgowe.

Najnowsze w naszym serwisie

Pierwsze suplementy od kobiet dla kobiet

Poznaj WIMIN

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Dieta a płodność / freepik.com

Płodność – czy da się wspierać ją zdrowym odżywianiem? Dietetyczka odpowiada

Czy test ciążowy z drogerii jest wiarygodny?

Czy test ciążowy z drogerii jest wiarygodny?

Jak rozpoznać zawał i pomóc osobie, która go przechodzi? Poznaj porady ratownika medycznego!

Amy Schumer w czerwonej sukience pozuje na ściance

Amy Schumer już po kolejnym etapie zapłodnienia in vitro. „Dziękuję za wasze wsparcie, jest ogromnie pokrzepiające”

kąpiel niemowlęcia

Wiaderko do kąpieli noworodka. Położna Kasia tłumaczy, dlaczego warto je wypróbować

Co może mieć wpływ na wynik testu ciążowego?

Brzuch po ciąży. Fizjoterapeuta tłumaczy, dlaczego nie zawsze wraca do formy

Rączki noworodka. Położna mówi, dlaczego po narodzinach powinny pozostać mokre

Niesamowite zdjęcia z porodów! Nowi zwycięzcy w konkursie Birth Photography Image Competition 2020. Jedną z finalistek jest polska fotografka!

Babulinka.pl na Instagramie

Figura po ciąży – blogerka zamieściła ważny wpis. „Z mojego brzucha mam troje nowych ludzi na świecie, jak mogłabym go nie lubić?”

kobieta z noworodkiem

Połóg – ile trwa, higiena, typowe dolegliwości, kiedy do lekarza

Rodzaje testów ciążowych. Sprawdź, jaki wybrać

Kassi Mansfield

Depresja ciążowa – znana blogerka Kassi Mansfield wyznała, że się z nią zmaga

Reklama Frida Mom o kobiecie w połogu zakazana na Oscarach

Reklama z mamą, która dochodzi do siebie po porodzie, zakazana na Oscarach. „Jest zbyt dosłowna”

Dziewczynka w kurtce i czapce

Odporność dzieci. Jak dobrze hartować dziecko? Jakie błędy najczęściej popełniają rodzice?

test ciążowy

Ciąża. Sprawdź, kiedy powinnaś powtórzyć test ciążowy

noworodek

Cesarskie cięcie – dlaczego co drugie dziecko w Polsce rodzi się w ten sposób? Oto możliwe powody

Jerzy Stuhr

Jerzy Stuhr w poruszającej kampanii dla dzieci chorych onkologicznie

Mama i dziecko w kuchni

Dieta po porodzie. Co powinno znaleźć się w menu młodej mamy? Wyjaśnia Pani Fizjotrener

Agnieszka Radwańska jest w ciąży!

Agnieszka Radwańska w ciąży. Była tenisistka pochwaliła się, że zostanie mamą

Ratownik medyczny z manekinem dziecka pokazuje jak udzielić pierwszej pomocy, kiedy dziecko się zadławi

Zadławienie u dziecka. Jak udzielić pierwszej pomocy? Wyjaśnia ratownik medyczny Adrian Zadorecki

Żelki – pyszne, zdrowe, bo domowe! I tak niewiele potrzeba, żeby je zrobić

Kobieta w ciąży leży na łóżku z parnterem. Trzymają się za ręce

„Unikaj wstawania w ten sposób szczególnie po porodzie” – apeluje Monika Grzegorzewicz, fizjoterapeutka uroginekologiczna

Małgorzata Rozenek-Majdan o poronieniu

Małgorzata Rozenek-Majdan: Poroniłam ciążę bliźniaczą w prawie 11. tygodniu

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

8 rzeczy, których organizm kobiety nie wybacza po 30-tce

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

Mama zakleja plaster dziekcu. Na zdjeciu widoczne dłonie na drewnianym stole

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

Strzykawki i fiolki do badania IGG przy boreliozie

Borelioza IgG – jak interpretować wyniki?

Ropiejące oczy kobiety

Ropiejące oczy u dzieci i dorosłych – przyczyny i metody leczenia

8 sposobów na podniesienie libido

sen

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Kobieta trzymająca się za plecy na dole z powodu bólu pleców

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

insulinooporność

Dieta w insulinooporności

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.