Przejdź do treści

Ileostomia – rodzaje, wskazania, pielęgnacja i dieta. Jak żyć ze stomią?

Ileostomia – rodzaje, wskazania, pielęgnacja i dieta Istock.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Nie tylko egzotyczne komary. Sprawdź, co może ci popsuć te wakacje!
HELLO PIONIERKI: Jak Michalina Wisłocka uczyła Polki seksualności i autoerotyzmu na wiele lat przed znalezieniem punktu „G”
Ciężko ustać ci w tej pozycji? Naukowcy mówią, o czym może to świadczyć
„Nadżerkę, taką prawdziwą, będzie miało tylko 30 proc. z was. To, czym najczęściej 'straszą’ was ginekolodzy, to ektopia” – mówi dr Agnieszka Nalewczyńska
Dieta łagodząca objawy PMS, czyli co jeść, żeby mniej cierpieć

Ileostomia to zabieg operacyjny, którego celem jest wyłonienie na powierzchnię brzucha fragmentu jelita cienkiego. Takie działanie jest konieczne w przypadku, gdy wydalanie drogą naturalną zostało uniemożliwione. Ileostomię wykonuje się m.in. u osób z chorobą Leśniowskiego-Crohna czy wrzodziejącym zapaleniem jelita grubego. Jakie są wskazania do wytworzenia sztucznego odbytu? Jak pielęgnować ileostomię i na czym polega dieta osób ze stomią?

Ileostomia – co to jest?

Ileostomia to rodzaj stomii wyłanianej na jelicie cienkim. Stomia jest chirurgicznym połączeniem światła układu (np. pokarmowego) z powierzchnią powłok brzusznych. Dzięki niej możliwe jest wydalanie kału lub moczu w sytuacjach, gdy procesy te nie mogą zachodzić naturalnie. Stomię można wyłonić na każdym odcinku przewodu pokarmowego i układu moczowego. Stomię jelitową nazywa się także sztucznym odbytem lub brzusznym odbytem. Ileostomia, jak i pozostałe rodzaje stomii, to zabiegi, które ratują pacjentom zdrowie i życie, jednak są dużym wyzwaniem i wymagają od chorych pewnych wyrzeczeń.

Pierwszy zabieg ileostomii przeprowadził niemiecki chirurg Baun w 1879 roku, jednak pacjent zmarł 9 tygodni po operacji z powodu nieszczelnego zespolenia oraz pojawienia się zapalenia otrzewnej. Udaną ileostomię udało się wykonać już 5 lat później w Wiedniu. W latach 40. i 50. XX wieku doskonalono technikę końcowej ileostomii, choć wciąż pojawiały się powikłania, takie jak zapalenie skóry wokół stomii i zwężenie stomii. W 1952 roku wprowadzono technikę wywiniętej ileostomii, a od 1985 roku zaczęto stosować tube ileostomy u dzieci i dorosłych.

W przestrzeni zakupowej HelloZdrowie znajdziesz produkty polecane przez naszą redakcję:

Ileostomia – rodzaje

Wyróżnia się dwa rodzaje stomii jelitowych: ileostomię wytworzoną na jelicie cienkim oraz kolostomię wywołaną na jelicie grubym. Każda z nich dzieli się na stomię końcową (stomię jednolufową) i stomię pętlową (stomię dwulufową). Stomia końcowa oznacza wszycie proksymalnego końca jelita w otwór w powłokach brzusznych. Z kolei stomia pętlowa polega na wyłonieniu i wszyciu szczytu pętli jelita.

Drugi podział ileostomii opiera się na odwracalności zabiegu. Jeśli istnieje taka możliwość, stomię wyłania się jedynie tymczasowo. Stomie czasowe zazwyczaj wytwarza się w sytuacjach pilnych, np. gdy występuje niedrożność spowodowana guzem nowotworowym oraz u chorych z doznanym urazem – po przebiciu nożem czy postrzale. Likwidacja stomii czasowej zazwyczaj następuje po okresie ok. 3 miesięcy. Na czym polega zamknięcie stomii? Po usunięciu stomii odtwarza się ciągłość przewodu pokarmowego. Operacja jest skomplikowana, a jej przebieg zależy od zastosowanej wcześniej metody chirurgicznego wytworzenia stomii.

Często zdarza się, że stomia czasowa staje się stomią ostateczną, czyli stomią wyłonioną na stałe. Ma to miejsce w sytuacji, w której przywrócenie czynności układu pokarmowego jest niemożliwe. Wskazaniem do stałej ileostomii jest wycięcie zwieraczy odbytu lub ich całkowite uszkodzenie. Szacuje się, że aż ok. 75% przypadków osób, u których zastosowano stomię czasową, będzie musiało korzystać z niej do końca życia.

Badanie mające sprawdzić czy chory potrzebuje kolostomii

Wskazania do ileostomii

Kiedy zakłada się stomię? Wskazaniem do zabiegu ileostomii są:

  • nieswoiste zapalenia jelit: choroba Leśniowskiego-Crohna, wrzodziejące zapalenie jelita grubego,
  • zmiany powstałe po niedokrwieniu jelit,
  • niedrożność jelita grubego,
  • uszkodzenia jelita grubego,
  • wieloogniskowy rak jelita grubego,
  • rozległa endometrioza jelita grubego,
  • zespół Ogilvie,
  • odbarczenie obwodowej części układu pokarmowego.
jelita w 3D

Ileostomia – pielęgnacja

Jak powstaje i jak wygląda stomia? Podczas operacji chirurg wyłania jelito cienkie, wywija je i przyszywa do skóry. Powstały sztuczny odbyt wystaje nad powierzchnią skóry na wysokość 3–4 cm. Ileostomia ma różowoczerwony kolor i nie jest unerwiona. Aby nie doszło do powikłań po wyłonieniu stomii, niezwykle ważna jest pielęgnacja miejsca otaczającego stomię. Skóra wokół stomii narażona jest na kontakt z wydalinami, w których znajdują się m.in. enzymy trzustkowe i wątrobowe działające drażniąco. Regularne oczyszczanie skóry zmniejsza ryzyko powstawania podrażnień i nadżerek.

Istotnym elementem pielęgnacji jest dobór odpowiednich worków stomijnych i ich prawidłowe mocowanie. Istnieją dwa typy worków do stomii: jednoczęściowe i dwuczęściowe. Worki stomijne jednoczęściowe nakleja się bezpośrednio na brzuch, a płytka jest połączona na stałe z workiem. Worki dwuczęściowe mają dwie oddzielne części, dlatego możliwa jest wymiana worka bez odklejania płytki. Jak często zmieniać worek stomijny? W przypadku worków jednoczęściowych należy wymieniać je codziennie po napełnieniu, natomiast worki dwuczęściowe – co 3–4 dni.

Stomia (źródło - www.gettyimages.com)

Dieta przy ileostomii

W pierwszych dniach po zabiegu ileostomii zwykle istnieje konieczność żywienia dojelitowego lub pozajelitowego. Gdy przewód pokarmowy zaczyna pracować prawidłowo, wprowadza się posiłki płynne i półpłynne, takie jak kleiki, kisiele i budynie. Pacjenci mogą też jeść zmiksowane zupy. Co można jeść przy stomii? Wraz z rozszerzaniem diety przy stomii w jadłospisie powinny znaleźć się produkty lekkostrawne i bogatobiałkowe: chude mięsa, ryby, chude twarogi. Warzywa polecane są w formie gotowanej i przetartej. Nie może też zabraknąć zdrowych tłuszczów pochodzących np. z oliwy z oliwek czy oleju rzepakowego.

Powikłania ileostomii

Ileostomia może dawać różne niepożądane objawy. Do wczesnych powikłań ileostomii należą:

  • niedokrwienie i martwica stomii,
  • obrzęk,
  • krwawienia,
  • infekcje w okolicy stomii,
  • zwężenie stomii,
  • przetoka okołostomijna,
  • brak zrostu śluzówkowo-skórnego.
ból brzucha

Wśród późnych powikłań ileostomii wymienia się:

  • przepuklinę okołostomijną,
  • niedrożność,
  • wypadanie stomii,
  • wciągnięcie stomii,
  • zwężenie stomii,
  • wszczepy śluzówkowe,
  • przedziurawienie jelita podczas irygacji,
  • skręcenie jelita w pobliżu stomii.
„Dysbioza jelitowa”, czyli zdrowie zaczyna się w jelitach/fot. materiały prasowe PZWL

U mężczyzn z ileostomią mogą wystąpić zaburzenia erekcji spowodowane uszkodzeniem nerwów w czasie operacji. Do dermatologicznych powikłań ileostomii należą stany zapalne skóry w pobliżu sprzętu stomijnego, zapalenie skóry wywołane kontaktem z treścią jelitową oraz infekcje skórne. Nie sposób nie wspomnieć też o ryzyku wystąpienia zaburzeń emocjonalnych i psychicznych, w tym obniżonego poczucia własnej wartości, braku akceptacji swojego ciała, stanów lękowych i depresji.

Źródła:

  1. Tomasz Banasiewicz, Piotr Krokowicz, Marek Szczepkowski, Stomia – prawidłowe postępowanie chirurgiczne i pielęgnacyjne, Termedia Wydawnictwa Medyczne, wyd. II uaktualnione, Poznań 2017.
  2. Jacek Hermann, Tomasz Banasiewicz, Wytwarzanie i zamykanie stomii, „Chirurgia po Dyplomie”, 01, 2017.
i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Rak jelita grubego - zwróć uwagę na te objawy / pexels

Lekarka chorowała na raka jelita. Teraz uświadamia innych, co warto robić w trakcie każdej wizyty w toalecie

Komu owoce mogą szkodzić? Sprawdziłyśmy!

Gumkowanie hemoroidów – co to jest, objawy. Profilaktyka i leczenie żylaków odbytu

Laparotomia – wskazania, przebieg i dieta po operacji jamy brzusznej

W Poznaniu wykryto dwa przypadki ostrego zapalenia wątroby u dzieci. Nie wiadomo, co wywołuje groźną chorobę

W Poznaniu wykryto przypadki ostrego zapalenia wątroby u dzieci. Nie wiadomo, co wywołuje groźną chorobę

Co mają pocałunki do mikrobioty? Wyjaśnia dietetyczka kliniczna Emilia Cesarek

Jak pocałunki wpływają na naszą mikrobiotę? Wyjaśnia dietetyczka kliniczna Emilia Cesarek

Biały nalot na języku – co oznacza i jak go usunąć?

Mikrobiota jelitowa – badanie i wskazania, co ją niszczy?

Nadzwyczajny wzrost liczby przypadków ostrego zapalenia wątroby u dzieci. Część naukowców uważa, że może mieć to związek z COVID-19

Nadzwyczajny wzrost liczby przypadków ostrego zapalenia wątroby u dzieci. Część naukowców uważa, że może mieć to związek z COVID-19

Jak twój mikrobiom zmienia się wraz z wiekiem? / pexels

Jak twój mikrobiom zmienia się wraz z wiekiem?

Gorączka krwotoczna krymsko-kongijska znów stanowi zagrożenie. WHO ostrzega: to może być nowa pandemia

Gorączka krwotoczna krymsko-kongijska znów stanowi zagrożenie. WHO ostrzega: to może być nowa epidemia

Gastrostomia, czyli o żywieniu dojelitowym. Wskazania i przeciwwskazania, jak powinno przebiegać

Blok operacyjny – zasady funkcjonowania i personel

Jelita a stres – czy mają ze sobą coś wspólnego? Psycholożka i gastroenterolog wyjaśniają

jelita

6 rzeczy, które pomogą zadbać o zdrowe jelita

Ślina – skład, funkcje, zaburzenia wydzielania. Co sygnalizują zaburzenia pracy ślinianek?

Kobieta

Zmagasz się z nadmiernymi wzdęciami? Wystarczy kilka ruchów, by poczuć ulgę

Męczą cię zaparcia? Zobacz, jakie produkty powinnaś jeść, aby się ich pozbyć

Prof. Maciej Kielar

„Chirurgia jednego dnia jest dla pacjentów korzystna, ale nie wszyscy są na nią mentalnie przygotowani” – mówi prof. Maciej Kielar

Hepatomegalia, badanie

Hepatomegalia – przyczyny, objawy i leczenie powiększonej wątroby

„Jelita to twój drugi mózg. Warto wejść na matę, by je uspokoić” – mówi Karolina Jaworska, nauczycielka jogi

Kobieta biegnie na środku ulicy

Jesteś aktywna fizycznie? Twoje jelita też na tym korzystają

Sposób na leczenie bąblowicy

Bąblowica – objawy i leczenie zarażenia tasiemcem

„Nie wierzyłam, że mając stomię, mogę tak kobieco wyglądać”. Monika Leder i Dorota Salska o niezwykłym projekcie „Zrozumieć stomię”

Najpopularniejsze

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

kobieta z problemami skórnymi

Wybroczyny (petocje) – co to jest, dlaczego powstają i jak sobie z nimi poradzić?

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

ucho kobiety

Domowe sposoby na zatkane ucho. Jak odetkać ucho zatkane: woskowiną, katarem, wodą?

para w łóżku

Fellatio, czyli oswajanie penisa. 7 najważniejszych zasad!

Ropiejące oczy kobiety

Ropiejące oczy u dzieci i dorosłych – przyczyny i metody leczenia

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

MCV – morfologia, wyniki, norma. MCV podwyższone i za niskie

Wysoki cholesterol - jakie są przyczyny i objawy? Sposoby na wysoki cholesterol

Wysoki cholesterol – jakie są przyczyny i objawy? Jak go obniżyć?

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

×