Przejdź do treści

Immunosupresja i immunosupresory w leczeniu chorób. Efekty i skutki uboczne

Ktoś leży chory w łóżku i trzyma książkę, jest przykryty kocem. Inna osoba trzyma tę pierwszą za rękę
Fot. Photographee.eu/AdobeStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Źródło: Gettyimages.com
Jak prawidłowo przewozić noworodki i niemowlęta w foteliku samochodowym? Odpowiadają Położne dla Ciebie
Fot.: Gettyimages.com
Jak powstaje mleko UHT i czy jest mniej zdrowe od mleka pasteryzowanego? Dietetyczka wyjaśnia
jęczenie w seksie
Jęczysz w trakcie seksu, bo „tak trzeba”? Psycholożka odradza
kobieta z twarzą w cieniu
Pielęgnacja skóry atopowej jesienią. Wiemy, co zrobić, by AZS nie było tak uciążliwe
„Mam ochotę uciec na koniec świata”. Dlaczego przed okresem czujemy się czas tak beznadziejnie?

Immunosupresja jest procesem hamowania produkcji przeciwciał przez czynniki zwane immunosupresorami. Najczęściej stosuje się promieniowanie rentgenowskie oraz środki farmaceutyczne.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Immunosupresja jest zjawiskiem polegającym na hamowaniu wytwarzania przeciwciał oraz innych komórek układu odpornościowego, co zmniejsza reaktywność immunologiczną. Skutki uboczne immunosupresji to głównie zakażenia wirusowe, bakteryjne i grzybicze. Bardzo odległym powikłaniem immunosupresji są nowotwory, m.in. chłoniaki, rak pęcherza oraz szyjki macicy. Innymi skutkami ubocznymi są wrzody żołądka, uszkodzenie wątroby oraz nerek.

Jak działa immunosupresja?

Leki określane jako immunosupresanty wywierają silny wpływ na układ immunologiczny, inaczej odpornościowy. U zdrowej osoby podawanie leków zmniejszających zdolność układu odpornościowego do obrony pozbawione byłoby sensu. Ma to jednak głębsze znaczenie u osób po przeszczepach, np. nerki. Wyciszenie reakcji układu immunologicznego zwiększa szanse na to, że organizm nie odrzucił przeszczepu. Podawanie leków immunosupresyjnych ma również zastosowanie w innych chorobach o podłożu autoimmunologicznym, w tym reumatoidalnym zapaleniu stawów, stwardnieniu rozsianym, toczniu, chorobie Leśniowskiego-Crohna oraz atopowym zapaleniu stawów. Przeciwwskazaniami do tego rodzaju farmakoterapii są ciąża oraz karmienie piersią.

Rodzaje immunosupresantów i skutki uboczne ich stosowania

Leki z rodzaju immunosupresantów mogą być podawane kilkoma drogami: doustną, dożylną oraz stosowaną zewnętrznie. Dzieli się je na kilka grup:

  • glikokortykosteroidy
  • inhibitory biosyntezy DNA
  • blokery kinazy mTOR
  • inhibitory aktywacji kalcyneuryny.

Glikokortykosteroidy

Glikokortykosteroidy należą do hormonów steroidowych mających działanie przeciwalergiczne, przeciwzapalne i immunosupresyjne. Są stosowane jako leczenie pomocnicze. Często wybieranym środkiem jest prednizon. Mimo skuteczności glikokortykosteroidy wykazują szereg działań niepożądanych, w tym zatrzymywanie wody w organizmie, obrzęki oraz zwiększenie łaknienia. Przyczyniają się również do wypłukiwania witaminy D oraz wapnia, co sprzyja rozwojowi osteoporozy.

Inhibitory biosyntezy DNA

Leki cytostatyczne wykorzystuje się w leczeniu nowotworów. Niszczą zmienione chorobowo komórki. Ich stosowanie wiąże się z dużym ryzykiem, ponieważ poza zdrowymi komórkami dochodzi do zniszczenia tych zdrowych, w tym nabłonka jelit, szpiku kostnego oraz naskórka. Lekarze decydują się na włączenie inhibitorów biosyntezy DNA w przypadku nowotworów cechujących się wrażliwością na inne leczenie, głównie chemioterapię. Mówi się wówczas o postępowaniu radykalnym. Leki te mają również zastosowanie w postępowaniu paliatywnym, co oznacza, że poprawiają jakość życia pacjentów poddanych agresywnym formom leczenia.

Zobacz także

Inhibitory aktywacji kalcyneuryny

Leki z grupy inhibitorów aktywacji kalcyneuryny stosuje się powszechnie jako maść w leczeniu miejscowym atopowego zapalenia skóry. Innym celem ich wykorzystania jest profilaktyka odrzucenia przeszczepu. Środki działają jak inhibitory, a zatem hamują uwalnianie prozapalnych cytokin, biorących udział w uruchomieniu reakcji odpornościowej organizmu. Najpopularniejszymi lekami są takrolimus, a także cyklosporyna. Skutkami ubocznymi stosowania pierwszego z nich są alergie skórne oraz wzrost wrażliwości na promieniowanie słoneczne. Cyklosporyna z kolei wyklucza przyjmowanie preparatów z zielem dziurawca. Nie należy jej stosować równolegle z doustną antykoncepcją hormonalną oraz niektórymi antybiotykami.

Blokery kinazy mTOR

Leki z grupy blokerów kinazy mTOR stosuje się w przypadkach możliwości odrzucenia przeszczepów. Ewerolimus oraz sirolimus wpływają na zahamowanie namnażania się komórek zwanych limfocytami, będących komórkami układu immunologicznego. Osłabia to układ odpornościowy, co sprawia, że nie ma on siły na produkcję przeciwciał skierowanych przeciwko przeszczepionemu organowi. Najczęściej leki stosuje się w profilaktyce odrzucenia przeszczepu serca i nerki.

Zaburzenia autoimmunologiczne

W przebiegu chorób o podłożu autoimmunologicznym dochodzi do poważnego zaburzenia układu odpornościowego. Organizm nie rozpoznaje wówczas własnych komórek i tkanek. Traktując je jako obce, zaczyna wytwarzać przeciwko nim niszczące przeciwciała. Taka reakcja jest zaliczana do patologicznych i wymaga leczenia. Obserwuje się ją w przebiegu wielu chorób, w tym zesztywniającego zapalenia stawów kręgosłupa, tocznia układowego, zapalenia skórno-mięśniowego oraz reumatoidalnego zapalenia stawów. Autoagresja występuje również w licznych chorobach krwi. Leki immunosupresyjne podaje się, aby wyhamować taką patologiczną odpowiedź. W konsekwencji dochodzi do zahamowania procesu chorobowego oraz przejścia w stan remisji.

Najnowsze w naszym serwisie

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Indyjskie superfoods na zdrową jesień

Indyjskie superfoods na zdrową jesień

Jak wspierać układ odpornościowy? Dietetyczka Emilia Cesarek ma kilka rad

Czosnek w garnku

Co jeść, żeby wspomóc odporność? Wymieniają dietetycy z Czytamy Etykiety

Twarz kobiety i ręce ze strzykawkami

Mezoterapia igłowa – wskazania, przebieg, efekty, przeciwwskazania

fenyloketonuria - kobieta bawi się z małym dzieckiem

Fenyloketonuria – przyczyny, objawy, leczenie i dieta

„Odporność zaczyna się od jedzenia”. Magdalena Bajtlik radzi, jak wzmocnić swój organizm

Imbir i cytryna na talerzu

Czy kobieta w ciąży i w trakcie laktacji może jeść imbir? Specjaliści z profilu „Mama ma plan” odpowiadają

Woda z miodem i cytryną – remedium na wiele dolegliwości czy przereklamowany specyfik?

Dziecko płaczące z powodu gorączki przy ząbkowaniu

Gorączka u dziecka – przyczyny. Jak zbić gorączkę?

kobieta pod drenażu limfatycznego

Czym jest drenaż limfatyczny? Efekty, przeciwwskazania

kobieta ma przeprowadzany zabieg kriolipolizy na brzuchu

Czym jest kriolipoliza? Efekty, przeciwwskazania

Ćwiczenia na plecy na siłowni, w domu – jak rozciągnąć plecy?

Kobieta przed komputerem

Ból nadgarstka – przyczyny, ćwiczenia, leczenie

kobieta, nakładająca maść na problemy skórne twarzy

Ropień – przyczyny, objawy, leczenie. Rodzaje ropni

Kobieta cierpi na ból brzucha

Nerwica żołądka – objawy, leczenie, przyczyny

Konsultacja objawów rzeżączki u lekarza

Rzeżączka – objawy u kobiet i mężczyzn, leczenie

kobieta w stanie lękowym

Stany lękowe – przyczyny, leczenie. Objawy ataku paniki

Osoba pilnowana przez lekarza podczas wykonywania rezonansu magnetycznego

Rezonans magnetyczny – co to? Cena, gdzie go wykonać?

pelargonia afrykańska

Pelargonia afrykańska – jakie ma właściwości i zastosowanie?

Skurcze łydek – przyczyny, leczenie, domowe sposoby

Pokrzywka alergiczna u dziecka i dorosłego. Jak leczyć pokrzywkę alergiczną?

Pokrzywka alergiczna u dziecka i dorosłego. Jak leczyć pokrzywkę alergiczną?

Kobieta w czerwonej bluzce jest u alergologa, który nakłuwa jej rękę i robi badanie

Testy alergiczne z krwi i skórne – wskazania i przebieg

Odporność organizmu / unsplash

5 sygnałów z organizmu, które wskazują, że coś jest nie tak z naszą odpornością

lekarz wstrzykuje kobiecie płyn pod skórę w okolicy oczu

Karboksyterapia – ile potrzeba zabiegów i jakie są efekty?

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Kobieta leży na łóżku

Seks analny to czysta przyjemność! Jak wzbogacić swój erotyczny repertuar?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Objawy odstawienia alkoholu. Jakie są korzyści z niepicia alkoholu?