Przejdź do treści

Jaskra

Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Niepożądany odczyn poszczepienny. Jak często występuje?
Mama Kosmetolog o bliznowcu – czym się charakteryzuje i jak powstaje?
Joanna Horodyńska
Karolina Gilon i Joanna Horodyńska zachęcają do badań piersi
magda gessler
Magda Gessler ambasadorką kampanii „Diagnostyka Jajnika”
Keira Knightley
Keira Knightley zakazała swojej córce oglądania filmów Disneya

Jaskra jest ciężką chorobą oczu, która w Polsce, poza urazami, jest najczęstszą przyczyną ślepoty.Terminem jaskra określa się wiele jednostek chorobowych, których wspólnym objawem jest podwyższone ciśnienie śródgałkowe. Najczęściej jest ono spowodowane zaburzeniami odpływu z gałki ocznej cieczy wodnistej, która wypełnia komory oka i która jest stale wytwarzana przez ciało rzęskowe.

I. Jaskra pierwotna jest chorobą jedno- lub obuoczną, uwarunkowaną genetycznie, która ujawnia się zwykle po 50. roku życia, wcześniej u kobiet niż u mężczyzn. Dzieli się ją na trzy typy:
1. Jaskra prosta – najczęściej spotykana postać, niedająca o sobie znać przez kilka-kilkanaście lat. Zwykle diagnozowana przy okazji przypadkowego badania okulistycznego. Nieleczona lub w przypadku, gdy pacjent nie stosuje się do zaleceń lekarskich, prowadzi do zaniku nerwu wzrokowego i utraty widzenia.
2. Jaskra zamykającego się kąta przesączania – jej napad może trwać kilka godzin i powtarzać się w różnych odstępach czasu. Objawia się silnymi bólami gałki ocznej promieniującymi do skroni, czoła i szczęki, którym towarzyszą nudności i wymioty. Pojawia się widzenie kół tęczowych, światłowstręt i łzawienie. Gdy dojdzie do niedokrwienia siatkówki, zaburzeniu ulega ostrość widzenia aż do zachowania jedynie poczucia światła. Ostry napad jaskry charakteryzuje się również przekrwieniem spojówki i rozszerzeniem źrenicy.
Stan przewlekły jaskry zamykającego się kąta przesączania objawia się łagodniej, gdyż ciśnienie nie wrasta tak gwałtownie, jak ma to miejsce w czasie napadu.
3. Jaskra wrodzona spowodowana jest wadliwą budową części oka odpowiedzialnej za odpływ cieczy wodnistej zwanej kątem przesączania i najczęściej ujawnia się wkrótce po narodzinach lub w pierwszych latach życia. W odróżnieniu od innych typów jaskry pierwotnej często dotyczy jednego oka. Wzrost ciśnienia wewnątrzgałkowego powoduje obrzęk. Gdy trwa on długo, dochodzi do zmętnienia rogówki. Objawem jaskry wrodzonej są powiększone rozmiary rogówki wywołane rozciągnięciem gałki ocznej pod wpływem wzrostu ciśnienia wewnątrzgałkowego.
II. Jaskra wtórna jest skutkiem chorób gałki ocznej, głównie stanów zapalnych tęczówki i ciała rzęskowego. Wzrost ciśnienia wewnątrzgałkowego spowodowany jest zablokowaniem dróg odpływu (kąta przesączania) i wysiękiem zapalnym, co zdarza się przy guzach nowotworowych, wylewach krwi lub pęcznieniu mętniejącej soczewki. Przyczyną jaskry wtórnej mogą być także urazy, których skutkiem jest przemieszczenie soczewki.
III. Jaskra dokonana – jest skutkiem niepomyślnego przebiegu innych rodzajów jaskry i polega na utracie widzenia wskutek zaniku nerwu wzrokowego. W jaskrze wtórnej zwyrodnieniu ulega rogówka i tęczówka, mętnieje soczewka i powstają tzw. garbiaki (rozdęcia stwardniałej twardówki).
Jaskrę diagnozuje się na podstawie badania ciśnienia śródgałkowego (tonometria) oraz łatwości odpływu cieczy wodnistej (tonografia). Stosuje się też badanie kąta przesączania (gonioskopia). Badaniem, które pozwala zarówno diagnozować, jak i prognozować przebieg jaskry, jest ocena pola widzenia. Pierwszymi zmianami są często ubytki w nosowej części pola widzenia, po których może następować koncentryczne zawężanie się pola widzenia aż do zachowania widzenia w części skroniowej. Duże znaczenie ma także badanie tarczy nerwu wzrokowego – jej odkształcenie i blednięcie sygnalizuje rozwiniętą postać jaskry.
Leczenie jaskry ma na celu przywrócenie prawidłowego ciśnienia wewnątrzgałkowego przez odtworzenie skutecznego odpływu cieczy wodnistej lub zahamowanie jej wytwarzania przez ciało rzęskowe. W zależności od rodzaju jaskry i jej przebiegu stosuje się leczenie zachowawcze lub operacyjne. Leczenie zachowawcze polega na podawaniu kropli zwężających źrenicę, co stwarza lepsze warunki do odpływu cieczy wodnistej. Środki podawane doustnie mają za zadanie zmniejszenie ilości wydzielanej przez ciało rzęskowe cieczy.
Leczenie operacyjne pozwala odtworzyć drogi odpływu cieczy wodnistej i stosowane jest, gdy leczenie zachowawcze nie przynosi zadowalających efektów.
W jaskrze wtórnej podstawowe znaczenie ma usunięcie choroby pierwotnej – przyczyny jaskry.
Ostry napad jaskry wymaga szybkiej interwencji lekarskiej, gdyż grozi uszkodzeniem elementów nerwowych siatkówki.
Chorzy na jaskrę muszą bezwzględnie przestrzegać następujących zaleceń: unikać naturalnej kawy, mocnej herbaty, nadmiernego stresu, ciemnych okularów. Przeciwwskazane są leki nasenne i uspokajające oraz atropina i jej pochodne.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy