Przejdź do treści

Palenie papierosów zmienia działanie leków. Także w przypadku biernych palaczy!

leki kontra papierosy
Palenie papierosów zmienia działanie leków. Także w przypadku biernych palaczy! / Unsplash
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Czujesz, że przytłaczają cię emocje? Wypróbuj technikę samoregulacji STOP
Śpisz w skarpetkach? Sprawdź, czy to na pewno dobry pomysł
„Śmierdzisz”, „masz coś między nogami”, „okres jest obrzydliwy”. Okresowa Koalicja podkreśla: „Miesiączka jest wyśmiewana, a my obrażane”
„Jakie jeszcze ćwiczenia/profile polecacie?”. Aleksandra Żebrowska w humorystyczny sposób o powrocie do formy
Jak często należy ćwiczyć?

Wiesz, że papierosy zmieniają działanie wielu leków? Mogą osłabiać, a nawet zupełnie znosić ich efekt terapeutyczny, a także nasilać występowanie działań niepożądanych. Palacze powinni przyjmować niektóre preparaty w innych dawkach niż osoby niepalące. Zmienić dawki powinny też osoby, które właśnie rzuciły palenie – jednak większość osób nie ma o tym zielonego pojęcia.

Palacze powinni inaczej dawkować leki?

Wraz z dymem tytoniowym do naszego organizmu przenika kilka tysięcy rozmaitych substancji, z których ponad 60 jest karcynogenami radykalnie zwiększającymi ryzyko zachorowania na nowotwory, zwłaszcza płuc, jelita grubego, pęcherza moczowego i nerki.

Papierosy dostarczają też solidnej dawki promieniowania (w ciągu roku nałogowy palacz przyjmuje porcję niebezpiecznych izotopów równą 250–300 standardowym zdjęciom rentgenowskim) czy silnie toksycznych dioksyn.

Nikotyna i inne szkodliwe związki zawarte w dymie tytoniowym sprzyjają rozwojowi schorzeń układu krążenia, rozregulowują pracę systemu pokarmowego, fatalnie wpływają na wzrok (brytyjscy naukowcy udowodnili, że osoby palące papierosy są czterokrotnie bardziej narażone na ryzyko zwyrodnienia plamki żółtej, jaskry czy zaćmy) oraz w dużym stopniu przyczyniają się do przyśpieszania procesów starzenia skóry i powstawania zmarszczek.

Niewiele osób wie jednak, że papierosy oddziałują również na leki, które przyjmujemy. Mogą powodować zmniejszenie, a nawet zupełne zniesienie ich efektu terapeutycznego.

– W ostatnich latach świadomość zagrożeń wynikających z palenia papierosów znacznie wzrosła, ale wiele problemów związanych z tym nałogiem wciąż jest niedostrzeganych, niekiedy nie tylko przez palaczy, ale także lekarzy. Dotyczy to choćby wpływu na przyjmowane leki – mówi prof. dr hab. med. Piotr Tutka, kierownik Zakładu Farmakologii Doświadczalnej i Klinicznej Instytutu Nauk Medycznych Uniwersytetu Rzeszowskiego, uważany za jednego z głównych twórców sukcesu cytyzyny, czyli leku skutecznego w terapii nikotynizmu.

W przestrzeni zakupowej HelloZdrowie znajdziesz produkty polecane przez naszą redakcję:

kobieta pali papierosa

Potwierdzają to wyniki wielu przeprowadzanych na całym świecie badań naukowych. – Podczas jednego z takich projektów udowodniono, że spośród 78 przeanalizowanych leków aż jedna trzecia wykazywała interakcje ze związkami zawartymi w dymie tytoniowym – informuje prof. Tutka.

– Te reakcje zachodzą na różnych poziomach, zazwyczaj jest to związane z metabolizmem farmaceutyków, do którego dochodzi głównie w wątrobie. Praca odpowiadających za to enzymów może zostać zaburzona przez składniki dymu tytoniowego. Efekt? Metabolizm leków w organizmie przyśpiesza albo zwalnia. W tym wypadku pacjenci, by osiągnąć pożądany skutek terapeutyczny, wymagają zwiększenia lub zmniejszenia dawki leku, ewentualnie modyfikacji częstości jego podawania. Jednak problem w tym, że wiele osób nie jest tego świadomych, więc przyjmuje tabletki tak, jak zapisał lekarz, a w międzyczasie pali kolejne papierosy, co może mieć fatalne konsekwencje dla zdrowia – ostrzega specjalista.

Estrogeny nie lubią dymu

W interakcję ze składnikami dymu papierosowego wchodzi bardzo wiele leków, choćby doustne złożone środki antykoncepcyjne zawierające żeńskie hormony płciowe – estrogeny.

– Dlatego u palących kobiet zdecydowanie wzrasta ryzyko niepożądanych działań, szczególnie dotyczy to powikłań zakrzepowo-zatorowych, których następstwem mogą być śmiertelnie groźne choroby: udar mózgu, zawał serca czy zakrzepica naczyniowa. To niebezpieczeństwo zwiększa się wraz z wiekiem, dość znacznie po 35. roku życia. Nie bez znaczenia jest także skala nałogu. Jeśli kobieta wypala dziennie 10–15 papierosów i jednocześnie stosuje antykoncepcję hormonalną, naraża swój organizm na bardzo poważne zagrożenia – alarmuje prof. Piotr Tutka.

Prof. Piotr Tutka
Jeśli kobieta wypala dziennie 10–15 papierosów i jednocześnie stosuje antykoncepcję hormonalną, naraża swój organizm na bardzo poważne zagrożenia

Z paleniem powinny uważać kobiety przyjmujące preparaty z teofiliną – syntetycznym alkaloidem (naturalnie występuje m.in. w ziarnach kakaowca czy liściach herbaty), który jest stosowany w celu rozszerzenia oskrzeli u osób zmagających się z astmą, przewlekłą obturacyjną chorobą płuc albo stanami zapalnymi oskrzeli.

– Składniki dymu tytoniowego przyśpieszają metabolizm tych leków, dlatego u palaczy stężenie teofiliny szybko spada i potrzebują oni do osiągnięcia tego samego efektu większej dawki – wyjaśnia prof. Tutka.

Podobne reakcje zachodzą w przypadku stosowania heparyny i warfaryny, czyli doustnych leków przeciwzakrzepowych zmniejszających krzepliwość krwi. Związki zawarte w dymie papierosowym wpływają na aktywność CYP1A2 – głównego enzymu odpowiedzialnego za metabolizm heparyny i warfaryny. W efekcie działanie tych farmaceutyków może zostać zaburzone, a ich skuteczność ograniczona.

Palenie papierosów nie jest również wskazane, gdy przyjmujemy leki wpływające na nasz stan psychiczny.

– Choćby klozapinę stosowaną do leczenia schizofrenii. Dym tytoniowy znacząco wpływa bowiem na jej metabolizm. Podobnie jak w przypadku benzodiazepin i ich pochodnych, które znajdziemy w składzie leków przeciwlękowych, przeciwdrgawkowych i uspokajających, na przykład popularnego Relanium. Tymczasem, jak pokazują badania, nawet 70 proc. pacjentów korzystających z pomocy psychiatrów np. z powodu depresji pali papierosy – mówi prof. Tutka.

Ostatnio pojawiają się doniesienia o niekorzystnej interakcji dymu tytoniowego oraz insuliny, której zwiększone dawki muszą przyjmować kobiety chorujące na cukrzycę i nierezygnujące z palenia papierosów. Z kolei u palaczek zmagających się z astmą obserwowana jest słabsza odpowiedź organizmu na kortykosteroidy przyjmowane w postaci wziewnej mające działać przeciwzapalnie oraz immunosupresyjnie.

E-papierosy też szkodliwe?

Jak uniknąć problemów związanych z interakcją dymu tytoniowego i zażywanych leków? Najlepszym rozwiązaniem jest oczywiście rzucenie palenia.

– Korzyści dla zdrowia z takiej decyzji są niepodważalne. Jednak należy mieć świadomość, że odstawienie papierosów od razu wpłynie na metabolizm leków, który prawdopodobnie zwolni, w efekcie czego wzrośnie stężenie substancji leczniczych we krwi. W takiej sytuacji dawka wielu preparatów powinna zostać zmniejszona – tłumaczy prof. Tutka.

Porcję przyjmowanych leków należy zmodyfikować w ciągu 2–3 dni od zaprzestania palenia. W tym przypadku duże znaczenie ma rodzaj stosowanych farmaceutyków. – Oczywiście zmian w dawkowaniu leków nie można dokonywać samodzielnie. Trzeba to koniecznie uzgodnić z lekarzem prowadzącym. Najlepiej, gdyby taka rozmowa odbyła się jeszcze przed rzuceniem palenia. Wtedy jest więcej czasu, żeby dostosować dawki leków do zmieniającej się sytuacji – radzi specjalista.

Prof. Piotr Tutka
Należy mieć świadomość, że odstawienie papierosów od razu wpłynie na metabolizm leków, który prawdopodobnie zwolni, w efekcie czego wzrośnie stężenie substancji leczniczych we krwi. W takiej sytuacji dawka wielu preparatów powinna zostać zmniejszona

Czy bierne palenie również wpływa na zażywane leki?

– Jeśli ktoś regularnie inhaluje dym tytoniowy, nawet nie sięgając po papierosy, a przebywając tylko w zadymionych pomieszczeniach, wtedy rośnie ryzyko interakcji szkodliwych substancji z przyjmowanymi lekami. Jednak jest ono niewspółmiernie niższe. Najwięcej szkody przynosi palenie czynne – podkreśla prof. Piotr Tutka.

W ostatnich latach błyskawicznie rośnie popularność papierosów elektronicznych, które mają być bezpieczniejszą alternatywą dla tradycyjnych używek. Bez wątpienia tego typu produkty wydzielają znacznie mniej szkodliwych substancji. Czy dzięki temu nie wywołują interakcji ze stosowanymi lekami?

– Należy przypuszczać, że jeśli e-papierosy nie wytwarzają wielu groźnych składników dymu tytoniowego, to ryzyko jest mniejsze. Jednak warto pamiętać, że papierosy elektroniczne dostarczają wielu innych związków, których działanie na organizm wciąż nie jest do końca poznane. Niektóre z nich mogą teoretycznie wpływać na przyjmowane leki, ale na razie to tylko spekulacje. E-papierosy to wciąż nowe i mało poznane zjawisko. Dopiero kompleksowe badania naukowe pozwolą odpowiedzieć na wiele pytań związanych z ich używaniem – mówi prof. Piotr Tutka.

Zobacz także

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

W aptekach brakuje antybiotyków - alarmują farmaceuci. Sprawdź, jakich leków nie kupisz

W aptekach brakuje antybiotyków – alarmują farmaceuci. Sprawdź, jakich leków nie kupisz

Nie ma leku i szczepionek na małpią ospę

W szpitalach nie ma leku dla chorych na małpią ospę, brakuje też szczepionek dla lekarzy. Rzecznik Praw Lekarza apeluje do ministra

7 kłamstw, które odbijają się na twoim zdrowiu. Ty też je sobie powtarzasz!

Farmaceutka w aptece

Tego leku niedługo zabraknie w aptekach. Ucierpią osoby z migreną

„Szczepionka przeciw otyłości”? Niedługo będzie dostępna w Wielkiej Brytanii

„Szczepionka przeciw otyłości” niedługo będzie dostępna w Wielkiej Brytanii

Leki na półce aptece

GIF wycofał serię popularnej witaminy. Może stanowić poważne zagrożenie dla niemowląt

Kobieta bierze pigułkę

Zastrzyki insulinowe odejdą w zapomnienie? Naukowcy opracowali 'pigułkę na cukrzycę’

Jest zgoda MZ na import ważnego leku na cukrzycę. Jego cena będzie jednak dwukrotnie wyższa niż wcześniej

Jest zgoda MZ na import ważnego leku na cukrzycę. Jego cena będzie jednak dwukrotnie wyższa niż wcześniej

Magdalena Jutrzenka o refundacji Zolgesmy: "Ta terapia to prawdziwy game changer w leczeniu SMA"

Magdalena Jutrzenka o refundacji Zolgesmy: „Ta terapia to prawdziwy game changer w leczeniu SMA”. Lekarka wyjaśnia, co z dziećmi nieobjętymi refundacją

Niemowlę u lekarza

Najdroższy lek na SMA będzie refundowany w Polsce. „To szansa dla nowo narodzonych dzieci na prawidłowy rozwój”

Naukowcy odkryli sposób na szybsze wchłanianie leków. Wystarczy przyjąć odpowiednią pozycję

Naukowcy odkryli sposób na szybsze wchłanianie leków. Wystarczy przyjąć odpowiednią pozycję

Tabletki leżą na dłoni

Wykryto substancję rakotwórczą w lekach na cukrzycę. FDA ostrzega

istockphoto.com

Top 5 leków bez recepty, których lepiej nie łączyć z alkoholem

Wycofanie leku na opryszczkę / istock

Popularny lek na opryszczkę wycofany z obrotu. Powodem wada jakościowa

Lek stosowany w chorobach serca został wycofany z obrotu. Powodem wada jakościowa

Lek stosowany w chorobach serca został wycofany z obrotu. Powodem wada jakościowa

Depresja a serotonina / gettyimages

Szokujące wyniki badań: „Nie ma związku między depresją a niskim poziomem serotoniny”

Kilka schorzeń i 36 tabletek dziennie. „Problem polega na tym, że powyżej pięciu leków tracimy kontrolę nad ich działaniem ubocznym” – mówi dr Michał Chudzik

Półka z lekami w aptece

Brakuje leku używanego w terapii raka piersi, endometriozy i prostaty

Leki w samolocie – czy w bagażu podręcznym można mieć leki?

Wraca zerowy VAT na zagraniczne leki ze zbiórek. Walczyli o to między innymi rodzice dzieci z SMA

Wraca zerowy podatek VAT na zagraniczne leki ze zbiórek. Walczyli o to między innymi rodzice dzieci z SMA

Ile ważna jest recepta? Czym różni się recepta papierowa od e-recepty?

W aptece brakuje 215 leków / unsplash

W lipcu może zabraknąć nawet 215 leków – podaje Ministerstwo Zdrowia. Na liście Clexane, Humulin czy Berodual

Lek na nadciśnienie zniknął z aptek. Kolejne dostawy nie są planowane

Lek na nadciśnienie zniknął z aptek. Kolejne dostawy nie są planowane

W aptekach brakuje aż 39 leków. Wśród nich są antybiotyki i preparaty dla chorych na cukrzyce

W aptekach brakuje aż 39 leków. Wśród nich są antybiotyki i preparaty dla chorych na cukrzycę

Najpopularniejsze

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Domowe sposoby na zatkane ucho. Jak odetkać ucho zatkane: woskowiną, katarem, wodą?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Wysoki cholesterol - jakie są przyczyny i objawy? Sposoby na wysoki cholesterol

Wysoki cholesterol – jakie są przyczyny i objawy? Jak go obniżyć?

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

para zakochanych, romantyczny wieczór

Nie masz ochoty na seks? Poznaj 8 sposobów na podniesienie libido

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Kobieta leżąca w łóżku

9 możliwych przyczyn krwawienia po seksie

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Kobieta siedzi

Krwawienie po okresie – przyczyny, objawy, kolory wydzielin

×