Przejdź do treści

Po co stosuje się probiotyki? Jak działają bakterie probiotyczne?

Kapsułka probiotyku trzymana w palcach
Fot. Romario Ien / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
WHO: Wariant Omikron przenosi się bardzo szybko, jednak nie powoduje ciężkich objawów
Przemarznięta? Te napoje zimą rozgrzeją twój organizm skuteczniej niż herbata i kawa
6 witamin i minerałów, których organizm może potrzebować zimą
Jak możesz sobie sama poradzić z zaparciami? Wyjaśnia fizjoterapeuta Kamil Kozakowski
Czy szczepienia obowiązkowe są szczepieniami przymusowymi? Prawniczka wyjaśnia, na czym polega w praktyce nowy przepis

Probiotyki stanowią wsparcie organizmu w walce z niedoborem tzw. dobrych bakterii. Mogą być podawane nawet niemowlętom. Ich wybór uzależniony jest od indywidualnych potrzeb organizmu.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Probiotyki to leki i suplementy diety zawierające mikroorganizmy uznawane za pożyteczne w jelitach (bakterie symbiotyczne), a także ich produkty przemiany materii. Przyjmując probiotyk, staramy się zasiedlić jelita „dobrymi lokatorami”. Rodzaj i formę leku należy dopasować do wieku i potrzeb. Inne są probiotyki dla niemowląt (zwykle podaje się im probiotyki w kroplach), inne dla starszych dzieci.

Klasyfikacja probiotyków

Probiotyki występują w czterech podstawowych postaciach:

  • jednoskładnikowe probiotyki zawierają tylko jeden typ mikroorganizmów, np. bifidobakterie, pałeczki kwasu mlekowego, colibacterie itp.
  • wieloskładnikowe probiotyki obejmują kilka rodzajów mikroorganizmów
  • synbiotyki – probiotyki „dwa w jednym” – zawierają probiotyki i pożywkę, na której bakterie lepiej się rozwijają
  • rekombinowane (modyfikowane genetycznie) – podczas wytwarzania korzystne geny wszczepiane są bakteriom, dzięki czemu wprowadza się do nich nowe właściwości.

Kiedy brać probiotyk?

Bakterie probiotyczne, dostawszy się do jelit, natychmiast rozpoczynają wojnę ze szkodliwymi (chorobotwórczymi) drobnoustrojami o przestrzeń życiową. Gęsto kolonizują ścianę jelita, nie pozostawiając wolnej przestrzeń dla patogenów. Po zasiedleniu jelit korzystne bakterie zmieniają pH środowiska na kwaśny, a mikroorganizmy wywołujące infekcje jelitowe nie znoszą „kwaśnego życia” i w takich warunkach umierają. Wreszcie niektóre bakterie potrafią syntetyzować naturalne antybiotyki, które wyrządzają szkodę tylko szkodliwym mikrobom. Na tej zasadzie opiera się działanie np. probiotyków dopochwowych.

Dobry probiotyk rozwiązuje problemy z trawieniem. Zatrzymuje fermentację i procesy gnilne w jelitach, uczestniczy w trawieniu pokarmu, absorbuje gazy, zmniejszając w ten sposób wzdęcia i poprawiając trawienie. Bakterie probiotyczne wydzielają szereg substancji, które wzmacniają i leczą ścianę jelit w różnych procesach zapalnych. Dlatego stosuje się probiotyki na jelita przy zaburzeniach wydalania (biegunka i zaparcie), wzdęciach i bólu w jamie brzusznej.

Probiotyki to niemal druga wątroba. Korzystne bakterie probiotyczne są w stanie zneutralizować wiele substancji – od toksycznych produktów przemiany materii po antybiotyki, metale ciężkie i czynniki rakotwórcze. Są one w stanie wchłonąć toksyny i wirusy, które są następnie wydalane na zewnątrz, dzięki czemu organizm oczyszcza się z zanieczyszczeń.

Zobacz także

Kiedy probiotyki zawodzą…

Probiotyki nie poradzą sobie, gdy próbujemy pozbyć się symptomu (biegunki, zaparcia, wzdęcia, bólu brzucha itp.) bez wcześniejszej eliminacji przyczyn dolegliwości. Za nieprzyjemne objawy odpowiadają zazwyczaj:

  • przewlekłe choroby i infekcje, zaburzenia hormonalne
  • długotrwałe niedobory żywieniowe (niewystarczające spożycie błonnika roślinnego, diety jednoskładnikowe)
  • długoterminowe przyjmowanie antybiotyków (7–14 dni i dłużej), środków przeczyszczających, kortykosteroidów, doustnych środków antykoncepcyjnych, a także środków konserwujących, barwników, wzmacniaczy smaku
  • niedobór odporności.

Jaki probiotyk wybrać?

Probiotyki można podzielić na dwie grupy, zasadniczo różniące się mechanizmem działania.

Najpowszechniejszymi probiotykami są preparaty zawierające naturalną mikroflorę ludzkiego jelita: żywe bakterie coli-, lakto- i bifido-. Są stosowane w medycynie od dziesięcioleci i dobrze przebadane. Dają łagodny efekt fizjologiczny i są prawie całkowicie wolne od przeciwwskazań i efektów ubocznych. Jednak ich efekt terapeutyczny wiele zależy od trudnego procesu zasiedlania jelita. Ponadto dane bakterie probiotyczne okazały się słabymi przeciwnikami dla patogenów infekcji jelitowych.

Naukowcy opracowują nową grupę probiotyków zawierających przetrwalniki mikrobów, które nie są częścią normalnej mikroflory człowieka: bakterie Bacillus, Clostridium, drożdże itp. Nie zawierają one żywych bakterii, ale zarodniki – spoczynkowe, nieaktywne formy. Dlatego leki te mogą być przechowywane przez długi czas. Zarodniki w trakcie przechodzenia przez żołądek są mniej niszczone przez sok trawienny i w większych ilościach docierają do jelita niż żywe bakterie. Działanie probiotyków tworzących przetrwalniki rozpoczyna się niemal natychmiast po spożyciu, w ciągu 10–15 minut, co pozwala na wykorzystanie ich jako natychmiastową pomoc w przypadku zaburzeń wydalania (np. probiotyki na zaparcia) i ostrych infekcji. Ponadto skutecznie niszczą patogenne drobnoustroje i grzyby, jednocześnie stymulując wzrost prawidłowej mikroflory. Nie pozostają w jelicie i po 1–2 miesiącach są usuwane z organizmu. Przez ten czas tworzą warunki dla dalszego przywracania naturalnej mikroflory. Ponadto jako ciało obce silnie stymulują układ odpornościowy.

Najnowsze w naszym serwisie

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

kobieta, którą boli brzuch

Rak jelita grubego – przyczyny, objawy, leczenie i rokowania

Łupież – przyczyny, rodzaje, profilaktyka

Produkty, które można jeść przy wrzodach

Wrzody żołądka – przyczyny, objawy, leczenie, dieta

mięśniaki macicy - kobieta w gabinecie lekarskim

Mięśniaki macicy – przyczyny, objawy, leczenie

Osoba odwiedzająca osobę chorą na Parkinsona trzyma dłoń na jej dłoniach

Choroba Parkinsona – przyczyny, objawy, diagnoza i leczenie

Zdjęcie rentgenowskie przedstawiające chorobę

Przewlekła obturacyjna choroba płuc (POChP) – przyczyny, objawy, leczenie

wątroba

Marskość wątroby – przyczyny, objawy, leczenie

Mężczyzna z kamicą nerkową ugina się z powodu wielkiego bólu

Kamica nerkowa – objawy, przyczyny i leczenie kamieni nerkowych

Domowe sposoby na ból gardła – który wybrać, jak leczyć?

Kobieta cierpiąca na fobię społeczną

Fobia społeczna – jak sobie z nią radzić i czy można ją pokonać?

kobieta z bólem wątroby

WZW B – szczepienie, objawy, leczenie, przyczyny i dieta

kobieta w stanie lękowym

Stany lękowe – przyczyny, leczenie. Objawy ataku paniki

Mężczyzna z nadciśnieniem tętniczym mierzy swoje ciśnienie

Nadciśnienie – rodzaje, przyczyny, objawy, leczenie

żółtaczka

WZW A – szczepionka, objawy, leczenie. Jak można się zarazić żółtaczką pokarmową?

Kobieta z rakiem macicy trzyma się za bolący brzuch.

Rak trzonu macicy – jakie są objawy i rokowania, jak przebiega leczenie raka endometrium?

bolący brzuch

Rak trzustki – objawy, rokowania, przyczyny. Ile się żyje?

Mężczyzna trzyma się za klatkę piersiową, przstawia chusteczkę do ust i mocno kaszle

Gruźlica (suchoty) – objawy, przyczyny, leczenie, szczepionka

Kobieta pijąca ciepłą herbatę, próbująca złagodzić objawy hipotermii

Hipotermia – przyczyny, objawy i pierwsza pomoc

Kobieta zakażona glistą ludzką leży skulona i trzyma się za brzuch.

Glista ludzka – objawy, leczenie, drogi zakażenia glistnicą

Kobieta z chorą trzustką leży skulona na łóżku i trzyma się za bolący brzuch.

Ostre zapalenie trzustki – jak leczyć pojawiający się silny stan zapalny?

RSV. Lekarze mówią o oddziałach, które pękają w szwach

„To nie COVID-19 i PIMS są dla nas wyzwaniem, tylko wirus RSV”. Lekarze mówią o oddziałach, które pękają w szwach

Posocznica - przyczyny i objawy

Sepsa (posocznica) – na czym polega? Jakie są jej przyczyny, objawy i sposoby leczenia?

Twarz z trądzikiem różowatym

Trądzik różowaty – leczenie, objawy, dieta

Na wizytę do kardiologa trzeba zaczekać prawie 3 miesiące dłużej niż przed pandemią - wynika z raportu Fundacji Watch Health Care. To nie jedyny smutny wniosek badań

Na wizytę do kardiologa trzeba zaczekać prawie 3 miesiące dłużej niż przed pandemią – wynika z raportu Fundacji Watch Health Care. To nie jedyny smutny wniosek z badań

Najpopularniejsze

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Respirator

Jak wygląda intubacja i podłączenie pacjenta do respiratora? Wyjaśnia anestezjolożka Zofia Patyna-Giżejowska

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

kobieta pijąca zioła

Naturalne odrobaczanie. Czy naprawdę wszyscy mamy pasożyty?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

Pozycje seksualne, czyli jak urozmaicić seks. Najlepsze pozycje

Badanie krwi AST - co to jest i jak interpretować wyniki?

Badanie krwi AST – co to jest i jak interpretować wyniki?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku