Przejdź do treści

Przygniecenie i wstrząs – pierwsza pomoc poszkodowanemu

Przygniecenie i wstrząs - pierwsza pomoc poszkodowanemu Istock.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Wirus, który niszczy najbardziej agresywne nowotwory? To może być przełom w onkologii
Odkryto wirusa, który unieszkodliwia najbardziej agresywne nowotwory. To może być przełom w onkologii
Skąd ta senność po jedzeniu? 6 możliwych powodów /fot.Pexels Polina Tankilevitch
Skąd ta senność po jedzeniu? 6 możliwych powodów
Pstrykanie długopisem, kręcenie włosami, obgryzanie paznokci... Jak pozbyć się tych nawyków? Podpowiada Magdalena Komsta
Skubanie skórek, obgryzanie paznokci, strzelanie palcami? To mogą być stimy. Psycholożka podpowiada, jak się ich pozbyć
Przez pandemię psychika dzieci jest w tragicznym stanie. Odpowiedź rządu? Infolinia prowadzona przez księdza egzorcystę
Przez pandemię psychika dzieci jest w tragicznym stanie. Odpowiedź rządu? Infolinia prowadzona przez księdza egzorcystę
Ericka Hart pokazała na wybiegu blizny po mastektomii. Prawdziwa rewolucja na tygodniu mody w Nowym Jorku

Przygniecenie to uraz powstały w w wyniku działania na ciało znacznego ciężaru. Następstwem przygniecenia jest uraz ciała, skóry, tkanki podskórnej, a niekiedy także narządów wewnętrznych. Konsekwencją przygniecenia może być też wstrząs, czyli stan niedotlenienia i niedożywienia tkanek spowodowany spadkiem objętości krwi. Jak udzielić pierwszej pomocy przy przygnieceniu i wstrząsie?

Przygniecenie – pierwsza pomoc przy zmiażdżeniu

Gdy dojdzie do przygniecenia i zmiażdżenia kończyny, konieczne jest usunięcie przedmiotu powodującego uraz – ma to na celu zapobieganie niedokrwieniu tkanki. Rana może być rozległa, dlatego należy chronić ją przed zakażeniem oraz krwawieniem. Opatrując zranienia należy zadbać, aby osoba poszkodowana przebywała w pozycji siedzącej lub leżącej, co ma zabezpieczyć przed upadkiem w razie omdlenia. Aby zminimalizować ryzyko zakażenia rany, konieczne jest jej przykrycie jałowym opatrunkiem. Jeżeli ma miejsce silne krwawienie, trzeba założyć opatrunek uciskowy. Można go wykonać z użyciem bandaża elastycznego. Gdy opatrunek nasiąknie krwią, nie należy go zdejmować w celu wymiany na nowy, a jedynie dołożyć kolejną warstwę bandaża. Jeżeli w ranie tkwi jakiekolwiek ciało obce nie wolno go usuwać, ponieważ stwarza to ryzyko silnego krwawienia i pogłębienia uszkodzeń. Jeżeli źródłem krwawienia jest kończyna – należy unieść ją powyżej poziomu tułowia.

Jeżeli doszło do złamania kończyny – należy są unieruchomić. W tym celu można wykorzystać trójkątny kawałek materiału, robiąc z niego temblak lub unieruchamiając rękę blisko tułowia.

Kobieta wykonuje pierwszą pomoc przedmedyczną

Pierwsza pomoc przy masywnym zmiażdżeniu

Jeżeli doszło do przygniecenia dużym, ciężkim przedmiotem, można usunąć go wówczas, gdy pozostawienie osoby poszkodowanej w miejscu wypadku stanowi istotne zagrożenie dla życia. Ciężki przedmiot należy usunąć także wtedy, gdy do urazu doszło bezpośrednio przed przybyciem służb ratunkowych. Jeśli jednak wypadek wystąpił co najmniej kilka minut wcześniej, nie jest wskazane usuwanie przedmiotu – zabezpiecza on przed nasileniem krwotoku wewnętrznego.

Kiedy może dojść do rozwoju wstrząsu?

Wstrząs to stan niedotlenienia komórek, będący konsekwencją takich zdarzeń jak:

  • utrata dużej objętości krwi,
  • rozległe oparzenia,
  • ogólnoustrojowe zakażenie,
  • ciężkie uszkodzenie ciała,
  • zawał serca.

W przebiegu wstrząsu dochodzi do zaburzenia dopływu krwi do komórek ciała, co skutkuje ich niedotlenieniem i niewystarczającym odżywieniem. Dłuższe utrzymywanie się takiego stanu powoduje obumieranie komórek, co może stanowić stan zagrażający życiu, gdyż może dojść do poważnego zaburzenia funkcji wielu narządów.

Wstrząs – pierwsza pomoc

U osoby z urazem zmiażdżeniowym można podejrzewać wstrząs wówczas, gdy pojawią się takie symptomy jak:

  • zimna, spocona skóra,
  • bladość skóry,
  • nagłe osłabienie,
  • problemy z utrzymaniem równowagi,
  • senność i splątanie,
  • utrata przytomności,
  • szybki, płytki oddech,
  • przyspieszone tętno,
  • nudności i wymioty,
  • rozszerzone, słabo reagujące na światło źrenice.

Gdy podejrzewany jest wstrząs, pierwsza pomoc powinna rozpocząć się od ułożenia osoby poszkodowanej w odpowiedniej pozycji. Jeżeli osoba poszkodowana jest przytomna, należy ułożyć ją w pozycji leżącej na wznak, najpierw unosząc kończyny dolne przez kilkanaście sekund pod kątem prostym, a następnie opierając je około 30 stopni względem tułowia. Jeżeli poszkodowany zacznie wymiotować lub krztusić się krwią, wówczas należy ułożyć go w pozycji bocznej – zapobiega to zadławieniu. Osobę we wstrząsie należy zabezpieczyć przed wychłodzeniem, okrywając ją kocem lub folią termiczną. Stale należy kontrolować częstość akcji serca i oddechu, towarzysząc osobie poszkodowanej aż do momentu przybycia służb ratunkowych.

Kobieta odczuwająca skutki wstrząsu kardiogennego

Jeżeli osoba z podejrzeniem wstrząsu jest nieprzytomna, należy kontrolować oddech i tętno. Należy chronić poszkodowanego przed wychłodzeniem. Gdy pojawią się wymioty, osobę poszkodowaną należy obrócić na bok. Jeżeli dojdzie do zatrzymania oddechu należy podjąć resuscytację oddechowo-krążeniową.

 

Bibliografia:

Goniewicz M., Pierwsza pomoc. Podręcznik dla studentów. PZWL, 2016

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Alicja Sztygowska

Dziecko z epilepsją. „Ważne jest wsparcie rodziców, ale nie wolno dziecka zamykać w szklanym kloszu” [WIDEO]

Ostre niedokrwienie kończyn dolnych – objawy, przyczyny

Przewlekłe niedokrwienie kończyn dolnych – przyczyny, objawy

Alicja Sztygowska

Pierwsza pomoc w czasie napadu padaczkowego. Jak reagować? [WIDEO]

Pierwsza pomoc w przypadku udaru cieplnego

Co powinnaś zrobić, gdy koleżanka zasłabnie z powodu upału? Eksperci IMGW: „Schładzaj, ale nie podawaj płynów”

komary

Kogo gryzą komary? Czy grupa krwi ma znaczenie?

Beata Tadla opowiedziała o swoim udarze. „Całe szczęście, że ludzie, którzy byli ze mną, błyskawicznie wezwali karetkę”

Jak pomóc osobie, która ma wstrząs anafilaktyczny? Lek. Łukasz Durajski przedstawia zalecenia Polskiego Towarzystwa Alergologicznego

Jak pomóc osobie, która ma wstrząs anafilaktyczny? Lek. Łukasz Durajski przedstawia zalecenia Polskiego Towarzystwa Alergologicznego

Christian Eriksen

 „To co, uratowało Eriksena, to szybka reakcja jego kolegów!”. Lekarka apeluje, by nie bać się udzielać pierwszej pomocy

Porażenie prądem – objawy, pierwsza pomoc, powikłania

Rana oka, oparzenie, ciało obce w oku – pierwsza pomoc

Upadek z wysokości – udzielenie pierwszej pomocy

Uraz głowy – rodzaje i udzielanie pierwszej pomocy

Podtopienie – pierwsza pomoc, suche i wtórne utonięcie

Oparzenia I, II i III stopnia – pierwsza pomoc

Wypadek drogowy – postępowanie i pierwsza pomoc

Amputacja urazowa – pierwsza pomoc poszkodowanemu

Rany i rozcięcia – rodzaje i pierwsza pomoc

Skleroterapia – co to jest, efekty i skutki uboczne

Tendinopatia – co to jest, rodzaje, leczenie

Łąkotka przyśrodkowa – funkcje, uszkodzenie, rehabilitacja

Szyna CPM – co to jest, jak ćwiczyć? Wypożyczalnie szyn

Nerw łokciowy – funkcje, uszkodzenie, ćwiczenia i operacja

Mięsień czworogłowy uda – budowa, funkcje, ćwiczenia

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Badanie krwi AST - co to jest i jak interpretować wyniki?

Badanie krwi AST – co to jest i jak interpretować wyniki?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

para w łóżku

Fellatio, czyli oswajanie penisa. 7 najważniejszych zasad!

Dobry seks – różnica wieku czyni cuda

Różnica wieku między partnerami? Może się okazać spełnieniem seksualnych marzeń

kobieta z problemami skórnymi

Wybroczyny (petocje) – co to jest, dlaczego powstają i jak sobie z nimi poradzić?

ucho kobiety

Domowe sposoby na zatkane ucho. Jak odetkać ucho zatkane: woskowiną, katarem, wodą?