Przejdź do treści

Boli cię gardło? Sprawdź, czy to wirus czy bakterie, a lepiej wybierzesz leczenie

Zdjęcie: shutterstock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Karolina/Kaboompics/Rawpixel
„Bardzo chciałabym, żeby rząd zamiast w przeróżny sposób uciekać od tematu, zaczął martwić się o nasze zdrowie psychiczne”. Maturzyści chcą, żeby ich zauważono
kobieta w laboratorium
Badanie RF – jak interpretować wyniki i normę tego wskaźnika?
dziewczyna z kotem
Czy ozonowanie zabija koronawirusa? Ekspert wyjaśnia
Wegańskie foie gras. Wielkanoc pod znakiem roślinnych potraw
Kobieta z dziećmi na kanapie - koronawirus
Dlaczego dzieciom tak bardzo brakuje teraz placów zabaw? Wyjaśnia fizjoterapeutka Małgorzata Paleczny

Ból gardła, chrypka, drapanie, złe samopoczucie, podwyższona temperatura. Objawy mogą być bardzo podobne, jednak w zależności od przyczyny istnieją pewne różnice. Jak rozpoznać, czy zapalenie gardła zostało spowodowane przez wirus, czy bakterię? I czy ma to jakiekolwiek znaczenie?

Czym różnią się wirusy i bakterie?

Tu należałoby przypomnieć sobie co nieco z lekcji biologii o różnicach w budowie i funkcjonowaniu. Wirusy to organiczne cząsteczki, które nie mają tak zwanej struktury komórkowej – zbudowane są z białek i kwasów nukleinowych, zawierają materiał genetyczny (nić RNA lub nić DNA) i w przeciwieństwie do bakterii nie są w stanie same się namnażać. Potrzebują do tego innych komórek, do których mogą wniknąć, a następnie rozpocząć proces replikacji wewnątrz gospodarza.

Bakterie zaliczamy z kolei do grupy organizmów żywych, a ich struktura w porównaniu z wirusami jest bardziej złożona. Zbudowane są z błony i ściany komórkowej, które otaczają położone wewnątrz plazmidy, rybosomy oraz nić DNA. Bakterie mają zdolność do samodzielnego namnażania się, dlatego mogą tworzyć kolonie i z łatwością zajmować coraz większe powierzchnie. Większość bakterii jest niegroźna, a niektóre nawet pomagają nam w trawieniu i przyswajaniu pokarmów. Jednak niewielka część może być chorobotwórcza i to na nich się tym razem skupimy. Jeżeli chodzi o infekcje gardła, to szczególnie problematyczne są paciorkowce z grupy A, które przez wiele miesięcy lub lat mogą zasiedlać błonę śluzową, nie dając przy tym żadnych objawów. Jednak częściej za zapalenia gardła odpowiadają wirusy. Szacuje się, że przyczyniają się do ok. 90 proc. infekcji wśród osób dorosłych oraz ok. 70 proc. infekcji u dzieci.

Pierwsze sygnały infekcji gardła

Pierwszymi objawami zapalenia są zazwyczaj łaskotanie oraz uczucie suchości i dyskomfortu w gardle. Następnie może się pojawić pieczenie, drapanie oraz ból, który nasila się przy przełykaniu śliny i jedzeniu. Takie objawy mogą świadczyć o zapaleniu spowodowanym przez wirusy. W przypadku zapaleń bakteryjnych objawy pojawiają się nagle. Gardło staje się na początku zaczerwienione, a migdałki się powiększają. W tym przypadku jedzenie, przełykanie śliny oraz mówienie może powodować jeszcze silniejsze dolegliwości bólowe.

Czas trwania infekcji ma znaczenie

W przypadku wirusowych infekcji gardła czas wylęgania, czyli czas od momentu zakażenia do wystąpienia objawów, wynosi od 1 do 6 dni. Z kolei okres zakaźności, czyli czas, kiedy istnieje możliwość przeniesienia infekcji na kolejne osoby, wynosi nawet od 1-2 dni przed wystąpieniem objawów do aż 3 tygodni po przechorowaniu (dokładny czas zależy od konkretnego wirusa). Co ważne, w przypadku tego typu infekcji dochodzi do zakażenia u ponad 65 proc. osób będących w otoczeniu chorego.

Bakteryjne zapalenie gardła różni się czasem trwania, okresem wylęgania i zakaźności. Pierwsze objawy mogą wystąpić już w ciągu 12 godzin do 4 dni od zakażenia, czyli szybciej niż w przypadku wirusów. Okres zakaźności zależy od tego, czy chory przyjmował antybiotyk – jeżeli tak, to okres ten wynosi ok. 24 godzin od rozpoczęcia skutecznej antybiotykoterapii. Natomiast jeżeli chory nie poddał się leczeniu lub było ono nieskuteczne, ryzyko zakażenia istnieje aż do ok. 7 dni po ustąpieniu objawów, jednak jest ono mniejsze niż przy infekcjach wirusowych. Ryzyko przeniesienia bakteryjnej infekcji gardła na domowników wynosi ok. 25 proc.

tabletki na ból gardła

Kolejne dni choroby

Bakteryjne zapalenie gardła wywołane paciorkowcami charakteryzuje się nagłym początkiem, silnymi bólami gardła, gorączką powyżej 38 stopni Celsjusza oraz powiększeniem migdałków. W przebiegu takiej infekcji język przybiera żywoczerwony kolor, a na błonie śluzowej zauważalne są małe białawe punkciki („malinowy” język). Ponadto węzły chłonne w przedniej części szyi mogą być tkliwe i powiększone, ale to powinien już ocenić lekarz. W przypadku wirusowego zapalenia gardła mogą pojawić się dodatkowo inne objawy, typowe dla infekcji wirusowych, jak katar, pokasływanie czy stan podgorączkowy. Zdarzają się również zapalenia spojówek, owrzodzenia błony śluzowej jamy ustnej lub biegunka.

Czy potrzebujesz wizyty u lekarza?

Zapalenie gardła nie zawsze wymaga wizyty u lekarza, wszystko zależy od stanu ogólnego, czasu trwania choroby oraz objawów. Infekcje wirusowe zazwyczaj można wyleczyć na własną rękę, stosując leki dostępne bez recepty i odpoczywając w domu. Zdarza się jednak, że objawy infekcji nasilają się lub utrzymują nawet ponad tydzień. Wtedy należy udać się do lekarza, ponieważ mogło dojść do nadkażenia bakteryjnego. Taka sytuacja często ma miejsce w przypadku dzieci i młodzieży do ok. 15 roku życia. Jeżeli zaobserwujemy nagłe wystąpienie takich objawów jak na przykład silny ból gardła, wysoka gorączka, „malinowy” język, powiększenie migdałków czy ropny naciek na ich powierzchni, wtedy należy zaplanować wizytę u lekarza, który oceni, co jest przyczyną oraz jakie leczenie będzie najlepsze.

Dziewczyna z bólem gardła

Wirus czy bakteria – dwie strategie leczenia

Przy wirusowych zapaleniach gardła stosujemy leczenie objawowe, czyli leki o działaniu przeciwzapalnym, przeciwbólowym oraz przeciwgorączkowym. Mogą to być preparaty w formie pastylek do ssania. Najlepiej zostać wtedy w domu, odpoczywać, pić ok. 0,5 litra płynów więcej niż zazwyczaj i jeść posiłki bogate w witaminy i mikroelementy. W przypadku zakażeń bakteryjnych niezbędna może być antybiotykoterapia. Szczególnie ważne jest, by stosować się ściśle do zaleceń lekarza, nie przyjmować ani więcej, ani mniej leków oraz nie przerywać terapii tuż po tym, jak poczujemy się lepiej. Takie postępowanie prowadzi do przetrwania niektórych bakterii i do rozwoju antybiotykooporności. Dodatkowo można zastosować leki działające objawowo, które pomogą uporać się z dokuczliwym bólem.

Zobacz także

Pierwsze suplementy od kobiet dla kobiet

Poznaj WIMIN

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

kubeczki menstruacyjne

Kubeczek menstruacyjny powoduje ryzyko infekcji? Wpływa na florę pochwy? Fizjoterapeutka o bezpieczeństwie i skuteczności kubeczków menstruacyjnych

pędzle do makijażu

Nakładasz podkład bez kremu i używasz starego tuszu do rzęs? Możesz zaszkodzić swojej cerze

figi

Nalewki – dobre przez cały rok! Idealne na ból gardła i trawienie!

owsianka

5 produktów, których lepiej unikać zimą

Pigwa - owoc w sam raz na zimowe infekcje!

Pigwa – owoc, który w mig przegoni zimowe infekcje! Dietetyczka tłumaczy, dlaczego warto po nią sięgać

Lody na ból gardła?

Kilkanaście cebul na drewnianej desce do krojenia. Niektóre z nich przekrojone na pół.

Cebula – co ma w sobie cennego? W jakiej formie jest najlepsza? Pytamy dietetyczkę

tabletki na ból gardła

Ból gardła ‒ jakie tabletki do ssania wybrać? Podpowiada farmaceuta

Ból gardła

Ból gardła – to nie zawsze infekcja

Lekarka bada gardło pacjentce, dotykając szyi w gabinecie lekarskim. Panie widać przez szybę

Angina bakteryjna a wirusowa – czym się różnią? Przy której podać dziecku antybiotyk? Z quizu lekarki Róży Hajkuś dowiesz się ciekawych faktów

Dopadło cię przeziębienie? Anna Lewandowska poleca przepis na napój rozgrzewający!

relaksująca się kobieta

6 sposobów na to, by uniknąć przeziębienia w sezonie grypowym

kobieta na jesiennym spacerze z psem

Przeziębiona? Nie siedź w domu, wyjdź na spacer

Dwa kubki z napojem, szklanka miodu, imbir, słoik przypraw, cytryna. Wszystko razem stoi na stole

Dopada cię choroba? Skorzystaj ze sprawdzonych domowych sposobów na przeziębienie

idąca kobieta

Ból gardła – czy zawsze antybiotyk?

kobieta owinięta kocem

Często łapiesz infekcje? Dowiedz się, w czym może tkwić problem

Ręce, które kroją cebulę nożem na drewnianej desce

Syrop z cebuli – domowy sposób z dzieciństwa na kaszel i ból gardła. Polecają dietetycy!

Kiedy do okulisty, gdy bolą oczy

Bolą cię oczy? Sprawdź, w jakich przypadkach powinnaś udać się do okulisty

7 pytań o infekcje górnych dróg oddechowych

Co pić podczas przeziębienia i grypy?

Zdrowotne walory jesieni – odczarowujemy jarzębinę!

9 sposobów, by uniknąć infekcji tej jesieni

Choroby wypisane na twarzy. O jakich dolegliwościach świadczą zmiany w kondycji naszej skóry?

Przeziębienie – jak długo zarażamy?

Najpopularniejsze

8 rzeczy, których organizm kobiety nie wybacza po 30-tce

Sandra Kubicka

Sandra Kubicka: nigdy już nie powiem, że jestem w stu procentach zdrowa, nawet jeśli kiedyś będę czuła się lepiej

„Wyjście z toksycznego związku nie łatwe, ale jest możliwe. I trzeba to zrobić. Dla siebie”. Dr Bogdan Stelmach o niezdrowych relacjach w parze

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

cynk w migdałach

Cynk – gdzie go szukać? Poznaj 5 naturalnych źródeł cynku

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Archiwalne zdjęcie z czasów pandemii hiszpanki/Underwood Archives/Getty Images

Grypa hiszpanka. Historia największej pandemii na świecie

Mama zakleja plaster dziekcu. Na zdjeciu widoczne dłonie na drewnianym stole

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

Kobieta trzymająca się za plecy na dole z powodu bólu pleców

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta trzymająca się obiema rękami z okolice mostka

Co oznacza ból w mostku? Charakter i różne przyczyny dolegliwości

sen

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.