Przejdź do treści

Ból zatok – przyczyny, objawy i domowe sposoby na ulgę

Ból zatok – przyczyny, objawy i domowe sposoby na ulgę
Ból zatok – przyczyny, objawy i domowe sposoby na ulgę Rawpixel.xom
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Szczepionka AstraZeneca także dla osób w wieku 65-69 lat. W związku z tym inna grupa będzie musiała zaczekać dłużej na swoją kolej
Skinny-shaming
„Łatwo się mówi, jak się jest szczupłym”? Bzdura. Dietetyczka o skinny-shamingu
Wdowi garb – przyczyny, objawy, ćwiczenia, jak się pozbyć
Adam Niedzielski w maseczce
„Maseczka okazała się wystarczającym zabezpieczeniem!”. Adam Niedzielski komentuje negatywny wynik testu na koronawirusa
Matka z córką
Jak wyglądają skutki wychowywania dziewczynek w duchu „grzeczności”? Wyjaśnia Magda Korczyńska

Ból zatok to nieprzyjemna dolegliwość spowodowana zapaleniem błony śluzowej nosa i zatok przynosowych. Zapalenie zatok jest szczególnie uciążliwe ze względu na ból o różnym umiejscowieniu, któremu zwykle towarzyszy nasilony katar i gorączka. W niektórych przypadkach skuteczne może okazać się leczenie domowymi sposobami, w innych konieczna jest interwencja lekarska. 

Zapalenie zatok – przyczyny 

Zatoki przynosowe to przestrzenie w strukturze kostnej czaszki znajdujące się wokół oczu i nosa. Ich rolą jest m.in nawilżanie i ogrzewanie przepływającego przez nie powietrza. Do zapalenia zatok dochodzi w wyniku zablokowania ujść zatok i gromadzenia się wewnątrz nich wydzieliny śluzowej. Tworząca się ze śluzu ropna wydzielina jest pożywką dla patogenów. 

Etiologia zapalenia zatok jest zróżnicowana. Zapalenie może wynikać z infekcji, alergicznego nieżytu nosa, polipów i guzów nowotworowych, wad anatomicznych przegrody nosa (przerost migdałków, skrzywiona przegroda nosa), narażenia na dym papierosowy oraz stanowić powikłanie po wyrwaniu zęba. 

Pierwotną przyczyną zapalenia zatok jest obecność patogenów: wirusów (przede wszystkim rinowirusy, ale też koronawirusy, adenowirusy, wirus grypy), bakterii ( Streptococcus pneumoniae i Haemophilus influenzae) oraz grzybów (m.in. Aspergillus, Candida albicans).

brzuszki na piłce

Zapalenie zatok – rodzaje 

Zapalenie zatok można podzielić w zależności od czasu trwania choroby na: ostre, podostre i przewlekłe. Ostre zapalenie zatok charakteryzuje gwałtowny początek i czas trwania do 4 tygodni. Podostre zapalenie zatok trwa między 4 a 12 tygodni, a przewlekłe powyżej 12 tygodni. Wszystkie rodzaje zapalenia zatok mają podobne objawy i dlatego są trudne do odróżnienia.  

Ostre zapalenie zatok jest bardzo częste. Szacuje się, że około dziewięćdziesiąt procent dorosłych osób miało zapalenie zatok w pewnym momencie swojego życia. Najczęstszą przyczyną ostrego zapalenia zatok są wirusy. Wirusowe zapalenie zatok może występować nawet 2-5 razy do roku. Ustępuje zwykle w ciągu 7-10 dni. Infekcja bakteryjna pojawia się zazwyczaj jako rezultat nadkażenia w trakcie infekcji wirusowej. Natomiast grzybicze zapalenie zatok najczęściej występuje się u chorych z upośledzoną odpornością (pacjenci po przeszczepie lub z AIDS)  oraz u osób z cukrzycą. 

Zatoki potrafią uprzykrzyć życie. Jakie są objawy i przyczyny zapalenia zatok?

Zapalenie zatok – objawy 

Pierwszym objawem zapalenia zatok zazwyczaj jest katar, a po kilku dniach uporczywy ból głowy. Tym objawom towarzyszyć może: 

  • Ból lub ucisk twarzy, ból zębów, ból ucha 
  • Osłabiony węch 
  • Gorączka 
  • Obrzęk twarzy 
  • Nieprzyjemny zapach z ust 
  • Kaszel 

Ból zatok bez kataru w rzeczywistości może być migreną, a nie objawem zapalenia zatok. Wynika to z faktu, iż napad migrenowy wiąże się z aktywacją nerwów trójdzielnych, które unerwiają zarówno obszar zatoki, jak i opony mózgowe otaczające mózg. W rezultacie trudno jest dokładnie określić miejsce, z którego pochodzi ból. U osób z migrenami zwykle nie obserwuje się gęstej wydzieliny z zatok, która jest częstym objawem infekcji zatok. Jeśli pojawia się ból zatok bez kataru warto skonsultować się z lekarzem w celu dokładnej diagnostyki dolegliwości.

Ból spowodowany zapaleniem zatok jest też czasem mylony z bólem powstającym w wyniku zapalenia miazgi zębów szczękowych. Aby zróżnicować przyczynę, przyjmuje się, że jeśli ból zwiększa się podczas przechylania głowy do przodu wskazuje to na występowanie zapalenia zatok. 

Ból głowy od zatok 

Ból zatok jest charakterystyczny: jednostajny, niepulsujący, nasilający się podczas zmiany położenia głowy. Może być odczuwalny w różnych częściach głowy, choć najczęściej mówi się o bólu zatok czołowych i szczękowych.

W poniższej tabeli została przedstawiona lokalizacja bólu w zapaleniu zatok przynosowych. 

Zatoka klinowa  Ból potyliczny promieniujący do szczytu czaszki 
Komórki sitowia  Przednie: Ból okolicy skroniowej, oczodołu, kąt przyśrodkowy oka 

Tylne: ból zgodnie z unerwieniem nerwu trójdzielnego 

Zatoki szczękowe  Ból w obrębie policzka, zębów, skroni 
Zatoki czołowe  Tkliwość, ból w obrębie zatoki, w okolicy podoczodołowej 
Ćwiczenia oddechowe - koronawirus

Domowe sposoby na ból zatok 

Domowe sposoby mogą być zastosowane wspomagająco w leczeniu zapalenia zatok, ale nie zastępują leczenia tradycyjnego. Łagodząco na bolące zatoki mogą pomóc: 

  • Inhalacje parą wodną 
  • Odpowiednie nawadnianie organizmu 
  • Okłady z gorącego kompresu w miejscu, w którym bolą zatoki 
  • Nawilżanie błony śluzowej nosa przy pomocy soli fizjologicznej 

EPOS (European Position Paper on Rhinosinusitis and Nasal Polyps) sugeruje możliwość wykorzystania suplementów diety w leczeniu zapalenia zatok (cynk, leki ziołowe, witamina C), niestety na chwile obecną brak jest jednoznacznych rekomendacji i dowodów na skuteczność takich preparatów. 

Domowe sposoby sprawdzą się w czasie bólu zatok w ciąży. Częstsze występowanie infekcji dróg oddechowych w okresie ciąży związane jest osłabieniem układu odpornościowego. Kobietom ciężarnym poleca się spraye solankowe do nosa, płukanie zatok, używanie nawilżaczy powietrza, a w przypadku braku poprawy lub zaostrzenia dolegliwości konsultację lekarską i ewentualne zastosowanie antybiotyków bezpiecznych w ciąży. Należy pamiętać, iż wiele leków bez recepty jest przeciwwskazane w okresie ciąży. 

Zobacz także: Zapalenie zatok w ciąży – jakie leki można stosować?

Jak leczyć zapalenie zatok? 

W przypadku braku ustępowania objawów zapalenia zatok konieczne może być leczenie farmakologiczne. Celem leczenia ostrego zapalenia zatok jest zmniejszenie obrzęku i przekrwienia błony śluzowej, zmniejszenie bólu i gorączki oraz odpowiednie nawadnianie organizmu.  Objawowo stosuje się: 

  • Leki przeciwgorączkowe i przeciwzapalne (paracetamol, ibuprofen
  • Leki obkurczajace naczynia krwionośne (ksylometazolinaoksymetazolina i nafazolina) zazwyczaj dostępne w postaci kropli do nosa, które nie powinny być stosowane dłużej niż 3-5 dni ze względu na ryzyko efektów ubocznych ( suchość i wtórny obrzęk błony śluzowej nosa) 
  • Leki zmniejszające obrzęk śluzówki ( glikokortykosteroidy 
  • Preparaty antyhistaminowe 

Antybiotykoterapię wprowadza się, jeśli poprawa nie wystąpi w ciągu 7- 10 dni, ponieważ wskazuje to na infekcję bakteryjną. Rekomendowanymi antybiotykami są m.in. amoksycyklinaazytromycyna i  clarytomycyna. Przewlekłe, nawracające zapalenie zatok wymaga zazwyczaj leczenia operacyjnego.

 

Bibliografia:

[1] Mustafa Murtaza i wsp.,Acute and Chronic RhinosinusitisPathophysiology and Treatment,” Int. J. Pharm. SciInvent., vol. 4, no. 2, pp. 30–36, 2015. 

[2] Fokkens WJ i wsp., “European Position Paper on Rhinosinusitus and Nasal Polyps 2012Pocket Guide,” 2012. 

[3] E. P. Skye, R. Van Harrison, J. E. Terrell, D. H. Zao, and K. T. Rew, “Acute Rhinosinusitis in AdultsGuidelines for Clinical Care Ambulatory,” 2018. 

[4] Wachnicka-Bąk Anna i wsp., “zapalenie błony śluzowej nosa i zatok przynosowych – jedno z najczęstszych zakażeń górnych dróg oddechowych,” Pediatr Med Rodz , vol. 10, no. 1, pp. 25–31, 2014. 

[5] G. Niedzielska, “Zapalenie zatok – Racjonalna antybiotykoterapia,” Otolaryngol. Pol., vol. 61, no. 5, pp. 789–791, 2007, doi: 10.1016/s0030-6657(07)70527-9. 

Zobacz także

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Prądy diadynamiczne (Bernarda) – rodzaje i zastosowanie

Elektroterapia – czym jest i jakie są do niej wskazania?

Fizykoterapia – czym jest i jakie są rodzaje fizykoterapii?

Wiesz na jakie pytanie lekarza 60 proc. pacjentów nie zna odpowiedzi? Wydaje się proste, jednak wiele osób zaskakuje

Wiesz, na jakie pytanie lekarza 60 proc. pacjentów nie zna odpowiedzi? Wydaje się proste, jednak wiele osób zaskakuje

Męczyznaprzytula kobietę

Odczuwasz ból podczas stosunku? By się go pozbyć, znajdź przyczynę. Radzi Pani Fizjotrener

Olej konopny – skarbnica cennych składników. Dzięki nim ma właściwości pielęgnacyjne, a nawet lecznicze

Krwiak podtwardówkowy – przyczyny, objawy i leczenie

Lek w kroplach

Główny Inspektorat Farmaceutyczny wycofał popularny lek przeciwbólowy

Powracające problemy z zatokami to problem wielu z nas. Naturopatka radzi, jak na zawsze się ich pozbyć

Powracające zapalenie zatok to problem wielu z nas. Naturopatka radzi, jak na zawsze się go pozbyć

brzuszki na piłce

Sposób na bolące lędźwie. Jak sobie ulżyć?

dziewczyna, ból

„Czy wiesz, czym jest ból?”. Dr Paweł Kabata w mocnych słowach o tym, że nikt nie ma prawa do decydowania o cierpieniu innych

Kobieta stoi przy oknie

Nerwobóle (neuralgia) w klatce piersiowej – przyczyny, objawy i leczenie

Okład zimny czy ciepły – jak stosować? Jak działa okład?

Nerw kulszowy – przebieg, funkcje i przyczyny bólu

Chłopiec wkłada ciuchydo pralki

Zadbaj o swoje zdrowie i wyczyść pralkę! Apeluje Mama Chemik

Kaya Szulczewska pokazuje, jak wygląda jej aura migrenowa

Kaya Szulczewska pokazuje, jak wygląda jej aura migrenowa. „Bardzo mi przykro, gdy ludzie wyśmiewają migrenę, zrównują ją ze zwykłym bólem głowy”

Zapalenie zatok w ciąży - co pomoże?

Zapalenie zatok w ciąży – leki. Co pomoże na ból zatok w ciąży?

grzybica stop

Grzybica paznokci – przyczyny, objawy, leczenie, domowe sposoby

Ucisk w głowie – sposoby na ból i uczucie ciśnienia w głowie

Sposoby na bolesne miesiączki. Bolesny okres – co robić?

Mleko z miodem i czosnkiem, syrop z cebuli – przepis, działanie

Kobieta, która nie chce się budzić

Aspiryna na kaca. Czy brać ją i inne leki po alkoholu?

kobieta w stanie lękowym

Stany lękowe – przyczyny, leczenie. Objawy ataku paniki

Bóle podżebrowe w ciąży - jak może pomóc osteopatia?

Bóle podżebrowe w ciąży – jak może pomóc osteopatia? Rozmowa z Eweliną Tyszko-Bury

Najpopularniejsze

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

białe plamy na paznokciach

Białe plamy na paznokciach – co oznaczają i jak się ich pozbyć?

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

para w łóżku

Pozycje seksualne, czyli jak urozmaicić seks. Najlepsze pozycje

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

insulinooporność

Dieta w insulinooporności

test ciążowy

Brak okresu, test negatywny. Kiedy wykonać test ciążowy?