Przejdź do treści

Ból zatok – przyczyny, objawy i domowe sposoby na ulgę

Ból zatok – przyczyny, objawy i domowe sposoby na ulgę
Ból zatok – przyczyny, objawy i domowe sposoby na ulgę Rawpixel.xom
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Szczepionka
Trzecia dawka szczepionki na COVID-19 w Polsce dla kolejnych grup. Kto będzie mógł ją otrzymać?
Kobieta przesiewa mąkę
Słyszałaś, że w trakcie menstruacji masz nie uprawiać seksu, nie chodzić do dentysty i nie piec ciast? Pani Miesiączka rozprawia się z mitami
Marta Bąkowska: Dziecko też potrafi reagować psychosomatycznie. Musi czuć się bezpiecznie [WIDEO]
Marta Bąkowska: Dziecko też potrafi reagować psychosomatycznie. Musi czuć się bezpiecznie [WIDEO]
Pomidorówka
Rozdawali pomidorówkę, by zwrócić uwagę na zdrowie układu moczowego. Niezwykła akcja urologów
Ulica
W USA więcej ofiar śmiertelnych COVID-19 niż w czasie pandemii hiszpanki

Ból zatok to nieprzyjemna dolegliwość spowodowana zapaleniem błony śluzowej nosa i zatok przynosowych. Zapalenie zatok jest szczególnie uciążliwe ze względu na ból o różnym umiejscowieniu, któremu zwykle towarzyszy nasilony katar i gorączka. W niektórych przypadkach skuteczne może okazać się leczenie domowymi sposobami, w innych konieczna jest interwencja lekarska. 

Zapalenie zatok – przyczyny 

Zatoki przynosowe to przestrzenie w strukturze kostnej czaszki znajdujące się wokół oczu i nosa. Ich rolą jest m.in nawilżanie i ogrzewanie przepływającego przez nie powietrza. Do zapalenia zatok dochodzi w wyniku zablokowania ujść zatok i gromadzenia się wewnątrz nich wydzieliny śluzowej. Tworząca się ze śluzu ropna wydzielina jest pożywką dla patogenów. 

Etiologia zapalenia zatok jest zróżnicowana. Zapalenie może wynikać z infekcji, alergicznego nieżytu nosa, polipów i guzów nowotworowych, wad anatomicznych przegrody nosa (przerost migdałków, skrzywiona przegroda nosa), narażenia na dym papierosowy oraz stanowić powikłanie po wyrwaniu zęba. 

Pierwotną przyczyną zapalenia zatok jest obecność patogenów: wirusów (przede wszystkim rinowirusy, ale też koronawirusy, adenowirusy, wirus grypy), bakterii ( Streptococcus pneumoniae i Haemophilus influenzae) oraz grzybów (m.in. Aspergillus, Candida albicans).

brzuszki na piłce

Zapalenie zatok – rodzaje 

Zapalenie zatok można podzielić w zależności od czasu trwania choroby na: ostre, podostre i przewlekłe. Ostre zapalenie zatok charakteryzuje gwałtowny początek i czas trwania do 4 tygodni. Podostre zapalenie zatok trwa między 4 a 12 tygodni, a przewlekłe powyżej 12 tygodni. Wszystkie rodzaje zapalenia zatok mają podobne objawy i dlatego są trudne do odróżnienia.  

Ostre zapalenie zatok jest bardzo częste. Szacuje się, że około dziewięćdziesiąt procent dorosłych osób miało zapalenie zatok w pewnym momencie swojego życia. Najczęstszą przyczyną ostrego zapalenia zatok są wirusy. Wirusowe zapalenie zatok może występować nawet 2-5 razy do roku. Ustępuje zwykle w ciągu 7-10 dni. Infekcja bakteryjna pojawia się zazwyczaj jako rezultat nadkażenia w trakcie infekcji wirusowej. Natomiast grzybicze zapalenie zatok najczęściej występuje się u chorych z upośledzoną odpornością (pacjenci po przeszczepie lub z AIDS)  oraz u osób z cukrzycą. 

Zatoki potrafią uprzykrzyć życie. Jakie są objawy i przyczyny zapalenia zatok?

Zapalenie zatok – objawy 

Pierwszym objawem zapalenia zatok zazwyczaj jest katar, a po kilku dniach uporczywy ból głowy. Tym objawom towarzyszyć może: 

  • Ból lub ucisk twarzy, ból zębów, ból ucha 
  • Osłabiony węch 
  • Gorączka 
  • Obrzęk twarzy 
  • Nieprzyjemny zapach z ust 
  • Kaszel 

Ból zatok bez kataru w rzeczywistości może być migreną, a nie objawem zapalenia zatok. Wynika to z faktu, iż napad migrenowy wiąże się z aktywacją nerwów trójdzielnych, które unerwiają zarówno obszar zatoki, jak i opony mózgowe otaczające mózg. W rezultacie trudno jest dokładnie określić miejsce, z którego pochodzi ból. U osób z migrenami zwykle nie obserwuje się gęstej wydzieliny z zatok, która jest częstym objawem infekcji zatok. Jeśli pojawia się ból zatok bez kataru warto skonsultować się z lekarzem w celu dokładnej diagnostyki dolegliwości.

Ból spowodowany zapaleniem zatok jest też czasem mylony z bólem powstającym w wyniku zapalenia miazgi zębów szczękowych. Aby zróżnicować przyczynę, przyjmuje się, że jeśli ból zwiększa się podczas przechylania głowy do przodu wskazuje to na występowanie zapalenia zatok. 

Ból głowy od zatok 

Ból zatok jest charakterystyczny: jednostajny, niepulsujący, nasilający się podczas zmiany położenia głowy. Może być odczuwalny w różnych częściach głowy, choć najczęściej mówi się o bólu zatok czołowych i szczękowych.

W poniższej tabeli została przedstawiona lokalizacja bólu w zapaleniu zatok przynosowych. 

Zatoka klinowa  Ból potyliczny promieniujący do szczytu czaszki 
Komórki sitowia  Przednie: Ból okolicy skroniowej, oczodołu, kąt przyśrodkowy oka 

Tylne: ból zgodnie z unerwieniem nerwu trójdzielnego 

Zatoki szczękowe  Ból w obrębie policzka, zębów, skroni 
Zatoki czołowe  Tkliwość, ból w obrębie zatoki, w okolicy podoczodołowej 
Ćwiczenia oddechowe - koronawirus

Domowe sposoby na ból zatok 

Domowe sposoby mogą być zastosowane wspomagająco w leczeniu zapalenia zatok, ale nie zastępują leczenia tradycyjnego. Łagodząco na bolące zatoki mogą pomóc: 

  • Inhalacje parą wodną 
  • Odpowiednie nawadnianie organizmu 
  • Okłady z gorącego kompresu w miejscu, w którym bolą zatoki 
  • Nawilżanie błony śluzowej nosa przy pomocy soli fizjologicznej 

EPOS (European Position Paper on Rhinosinusitis and Nasal Polyps) sugeruje możliwość wykorzystania suplementów diety w leczeniu zapalenia zatok (cynk, leki ziołowe, witamina C), niestety na chwile obecną brak jest jednoznacznych rekomendacji i dowodów na skuteczność takich preparatów. 

Domowe sposoby sprawdzą się w czasie bólu zatok w ciąży. Częstsze występowanie infekcji dróg oddechowych w okresie ciąży związane jest osłabieniem układu odpornościowego. Kobietom ciężarnym poleca się spraye solankowe do nosa, płukanie zatok, używanie nawilżaczy powietrza, a w przypadku braku poprawy lub zaostrzenia dolegliwości konsultację lekarską i ewentualne zastosowanie antybiotyków bezpiecznych w ciąży. Należy pamiętać, iż wiele leków bez recepty jest przeciwwskazane w okresie ciąży. 

Zobacz także: Zapalenie zatok w ciąży – jakie leki można stosować?

Jak leczyć zapalenie zatok? 

W przypadku braku ustępowania objawów zapalenia zatok konieczne może być leczenie farmakologiczne. Celem leczenia ostrego zapalenia zatok jest zmniejszenie obrzęku i przekrwienia błony śluzowej, zmniejszenie bólu i gorączki oraz odpowiednie nawadnianie organizmu.  Objawowo stosuje się: 

  • Leki przeciwgorączkowe i przeciwzapalne (paracetamol, ibuprofen
  • Leki obkurczajace naczynia krwionośne (ksylometazolinaoksymetazolina i nafazolina) zazwyczaj dostępne w postaci kropli do nosa, które nie powinny być stosowane dłużej niż 3-5 dni ze względu na ryzyko efektów ubocznych ( suchość i wtórny obrzęk błony śluzowej nosa) 
  • Leki zmniejszające obrzęk śluzówki ( glikokortykosteroidy 
  • Preparaty antyhistaminowe 

Antybiotykoterapię wprowadza się, jeśli poprawa nie wystąpi w ciągu 7- 10 dni, ponieważ wskazuje to na infekcję bakteryjną. Rekomendowanymi antybiotykami są m.in. amoksycyklinaazytromycyna i  clarytomycyna. Przewlekłe, nawracające zapalenie zatok wymaga zazwyczaj leczenia operacyjnego.

 

Bibliografia:

[1] Mustafa Murtaza i wsp.,Acute and Chronic RhinosinusitisPathophysiology and Treatment,” Int. J. Pharm. SciInvent., vol. 4, no. 2, pp. 30–36, 2015. 

[2] Fokkens WJ i wsp., “European Position Paper on Rhinosinusitus and Nasal Polyps 2012Pocket Guide,” 2012. 

[3] E. P. Skye, R. Van Harrison, J. E. Terrell, D. H. Zao, and K. T. Rew, “Acute Rhinosinusitis in AdultsGuidelines for Clinical Care Ambulatory,” 2018. 

[4] Wachnicka-Bąk Anna i wsp., “zapalenie błony śluzowej nosa i zatok przynosowych – jedno z najczęstszych zakażeń górnych dróg oddechowych,” Pediatr Med Rodz , vol. 10, no. 1, pp. 25–31, 2014. 

[5] G. Niedzielska, “Zapalenie zatok – Racjonalna antybiotykoterapia,” Otolaryngol. Pol., vol. 61, no. 5, pp. 789–791, 2007, doi: 10.1016/s0030-6657(07)70527-9. 

Zobacz także

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Olejek oregano – pochodzenie, właściwości, zastosowanie

Świąd odbytu – przyczyny i leczenie u dzieci i dorosłych

Twarz kobiety / istockphoto.com

Jelita i zatoki – co mają wspólnego?

Jak diagnozować ból brzucha?

Cierpisz na nawracające bóle brzucha i nie znasz źródeł swoich dolegliwości? Lekarka Weronika Błaszczyk wymienia możliwe ścieżki diagnostyki

„To specyficzny rodzaj bólu, który odbiera ochotę do życia” – o fibromialgii mówi lek. med. Tomasz Jasiński

kobieta trenuje jogę

Ból po treningu? Fizjoterapeutka podpowiada, co warto zrobić

Dziewczyna jedzie na rowerze

Ból kolan a jazda na rowerze – czy to dobry pomysł? Wyjaśnia fizjoterapeutka

Termografia medyczna – co to jest, wskazania i przebieg

Olejek kamforowy – właściwości, stosowanie, cena

5 roślin, dzięki którym pokonasz ból. Podpowiada lek. Anna Kociszewska-Bald

5 roślin, dzięki którym pokonasz ból. Podpowiada lek. Anna Kociszewska-Bald

Lady Gaga

Lady Gaga: W wyniku gwałtu zaszłam w ciążę. Załamałam się psychicznie

Kobieta i mężczyzna przytulają się

Usłyszałaś od ginekologa, żeby przed seksem napić się lampki wina, żeby nie bolało? Pani Fizjotrener: to nie jest ból, na który możesz się godzić

Syndrom chorego budynku - przyczyny i dolegliwości. Jak zapobiegać?

Syndrom chorego budynku – przyczyny i dolegliwości. Jak zapobiegać?

Olejek rycynowy na brwi i rzęsy – stosowanie, efekty

Maseczka z miodu – właściwości i domowe sposoby

Olbrzymiokomórkowe zapalenie tętnic – objawy i leczenie

Sposoby na bolesne miesiączki. Bolesny okres – co robić?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

8 kobiecych chorób, których objawem jest bolesny seks

Bóle wzrostowe a bóle „podejrzane” u dziecka. Pediatra wyjaśnia różnice

Galwanizacja – co to jest, działanie i przeciwwskazania

Wstrzykiwanie jałowej wody pod skórę w celu uśmierzenia porodowego bólu? Zapytaj o tę metodę swoją położną

Pies w wannie

Mama Chemik: Substancje wchodzące w skład środków czystości mogą wnikać przez skórę. Szczególnie jeśli bierzemy właśnie gorącą kąpiel

Koncert Mary Komasa

Mary Komasa choruje na endometriozę. „Poziom bólu, z jakim się zmagamy, jest nie do opisania”

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Badanie krwi AST - co to jest i jak interpretować wyniki?

Badanie krwi AST – co to jest i jak interpretować wyniki?

para w łóżku

Fellatio, czyli oswajanie penisa. 7 najważniejszych zasad!

Dobry seks – różnica wieku czyni cuda

Różnica wieku między partnerami? Może się okazać spełnieniem seksualnych marzeń

ucho kobiety

Domowe sposoby na zatkane ucho. Jak odetkać ucho zatkane: woskowiną, katarem, wodą?

kobieta z problemami skórnymi

Wybroczyny (petocje) – co to jest, dlaczego powstają i jak sobie z nimi poradzić?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?