Przejdź do treści

5 rzeczy, których możesz nie wiedzieć o zapaleniu zatok

Zdjęcie: Antonika Chanel / Unsplash
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Amy Schumer w czerwonej sukience pozuje na ściance
Amy Schumer w szpitalu. Aktorka cierpi na ciążowe dolegliwości
kobieta, mężczyzna, czwórka dzieci
„Matczyna emerytura” później niż zakładano
Kobieta w aptece rozmawia z farmaceutą
Szczepienia w aptekach? Co na to krajowy konsultant?
Kobieta trzyma w ręku e-papierosa
E-papierosy mają szkodliwy wpływ na układ oddechowy
Anja Rubik na spotkaniu z mediami
Anja Rubik popiera akcję #ThisIsNotConsent

Katar związany z przeziębieniem powinien minąć po kilku dniach stosowania leków poleconych przez farmaceutę. Jeśli utrzymuje się dłużej albo ciągle powraca, a do tego odczuwamy ból głowy, prawdopodobnie problem leży w zatokach.

Zatoki to wypełnione powietrzem jamy położone w obrębie kości twarzy. W okolicy kości policzkowych umiejscowione są dwie zatoki szczękowe, u nasady nosa – dwie sitowe, a nad łukami brwiowymi – dwie czołowe. Jest jeszcze jedna, pojedyncza, klinowa, położona za tylną ścianą nosa. Te puste przestrzenie w czaszce potrzebne są, by nasza mowa była słyszalnym dźwiękiem, by kręgosłup mógł udźwignąć głowę, która bez tych pustych przestrzeni byłaby za ciężka, i wreszcie po to, byśmy ciągle nie chorowali. Wnętrze zatokowych przestrzeni kostnych wyścieła bowiem błona wydzielająca śluz. Z tym śluzem, poprzez nos, codziennie usuwamy wdychane z powietrzem zanieczyszczenia i patogeny.

Objawy zapalenia zatok to: ból, ucisk, uczucie nabrzmienia w okolicy różnych części twarzy i głowy, ból głowy i zębów, kaszel, ból lub uczucie zatkania ucha, poczucie ciągłego zmęczenia i zaburzenia węchu. Zatoki są problemem ‒ zobaczcie, jakie mity wokół ich narosły.

Zapalenie zatok może dawać objawy bólu zęba – PRAWDA

W zależności od zatoki, w której rozwija się proces chorobowy, ból może obejmować policzki i okolice oczodołów, szczękę lub całą głowę. W pewnych sytuacjach zapalenie zatok może więc dawać objawy bólu zęba, gdy tak naprawdę będzie to promieniujący ból od zatoki. W takiej sytuacji diagnoza stomatologiczna – obejrzenie i opukanie okolicy, w której odczuwamy ból, oraz wykonanie zdjęcia pantomograficznego – powinna wykluczyć stan zapalny zęba i skłonić nas do wizyty u laryngologa.

Pamiętajmy jednak, że możliwa jest również sytuacja odwrotna – stan zapalny zęba i okostnej może wywołać zębopochodne zapalenie zatok.

Niewyleczony zwykły katar może się przerodzić w zapalenie zatok – PRAWDA

Katar, który towarzyszy infekcjom górnych dróg oddechowych, powoduje obrzęk błony śluzowej, co odczuwamy jako zatkanie nosa. Jeśli obrzęk jest duży i trwa długo, ujścia zatok zostają całkowicie zamknięte. Blokuje to przepływ powietrza i uniemożliwia zarówno wentylowanie zatok, jak i spływanie śluzu. Śluz, który nie może być wydalony, zalega, a że środowisko zatok jest ciepłe i wilgotne, staje się doskonałą pożywką dla beztlenowych bakterii. W efekcie wodnista wydzielina szybko gęstnieje, co dodatkowo utrudnia jej usunięcie. Zalegając, może wywołać stan zapalny zatok.

Jednego leku na katar towarzyszący infekcji wirusowej nie ma. Według „Europejskich wytycznych na temat zapalenia zatok przynosowych i polipów nosa – EPOS 2012” postępowanie w przypadku kataru jest następujące. Po pierwsze – należy udrożnić jamy nosa przy zastosowaniu roztworu soli morskiej lub fizjologicznej, potem ‒ oczyścić nos, aplikując roztwory izotoniczne lub hipertoniczne soli morskiej, które dodatkowo zmniejszają obrzęk błony śluzowej nosa, bo delikatne obkurczają znajdujące się w niej naczynia. Kolejnym etapem musi być obkurczenie błony śluzowej przy wykorzystaniu dostępnych bez recepty stosowanych donosowo kropli i aerozoli z ksylometazoliną lub oksymetazoliną. Na koniec należy rozrzedzić wydzielinę za pomocą preparatów mukolitycznych.

 

Jedyną przyczyną kłopotów z zatokami są zaniedbania wynikające z niewyleczonego kataru – NIEPRAWDA

Przyczyną nawracających stanów zapalnych zatok mogą być wrodzone wady w budowie nosa (np. skrzywienie przegrody), polipy, przedłużający się katar na tle alergicznym (tzw. katar sienny), zaniedbane choroby zębów trzonowych górnej szczęki (bakterie powodujące próchnicę z łatwością przenikają do zatok), stan zapalny po usunięciu zęba, jak też zapalenie ucha. Choroby zatok mogą wywołać także czynniki zewnętrzne: życie w zanieczyszczonym środowisku (pełnym dymów przemysłowych, spalin) lub palenie papierosów. W przypadku powtarzających się kłopotów z zatokami należy również wykluczyć astmę oskrzelową i obecność ciała obcego w przewodzie nosowym.

Diagnozując zapalenie zatok, zawsze trzeba wykonać zdjęcie RTG zatok – NIEPRAWDA

Diagnostykę obrazową przeprowadza się tylko w nietypowych przypadkach, w razie niepowodzenia podjętego leczenia. Zarówno ostre, jak i przewlekłe zapalenie zatok przynosowych można rozpoznać już na podstawie samego wywiadu i czterech głównych objawów – niedrożności nosa, wycieku wydzieliny lub jej spływania do gardła, bólu i uczucia rozpierania w obrębie twarzoczaszki oraz upośledzenia węchu. Skrupulatny lekarz wypyta także o czas trwania dolegliwości oraz ich ewentualne nawracanie, warunki życia i pracy (bo być może jakieś czynniki zewnętrzne upośledzają transport śluzówkowo-rzęskowy w jamie nosowej i zatokach), a także o formy dotychczasowego leczenia. Przy podejrzeniu zapalenia przewlekłego lekarz pierwszego kontaktu może zalecić badania laryngologiczne, które wykonuje się endoskopami miękkimi i sztywnymi oraz giętkimi fibroskopami. Są to rodzaje specjalnych wzierników, które umożliwiają obejrzenie ścian narządów – w tym wypadku jam nosowych i zatok – od wewnątrz. Pozwalają ocenić nie tylko rozległość obrzęków wywołanych stanem zapalnym, ale także występowanie innych zmian chorobowych – np. polipów lub nowotworów.

Najnowsze zalecenia Europejskiego Towarzystwa Rynologicznego do pogłębionej diagnostyki przewlekłego zapalenia zatok przynosowych rekomendują tomografię komputerową (CT). Uznawana jest ona za najbardziej precyzyjne badanie pozwalające ocenić, w jakim stopniu zmiany zapalne objęły same zatoki przynosowe, ale też czy nie rozszerzyły się już na okolice sąsiadujące z zatokami ‒ podstawę czaszki, oczodół, gardło. Badaniem uzupełniającym do CT jest rezonans magnetyczny (MRI), który ukazuje zmiany chorobowe w tkankach miękkich, czyli w błonie śluzowej nosa i zatok. Jest ono mało przydatne w ocenie struktur kostnych, dlatego wykonuje się je wówczas, gdy występują powikłania w zapaleniu zatok lub gdy lekarz podejrzewa, iż w obrębie zatok toczy się proces nowotworowy.

W przypadku nawracających dolegliwości ze strony zatok, lekarz może zalecić zabieg operacyjny –  PRAWDA

Czasami jest to jedyny sposób na uwolnienie się od nawracających stanów zapalnych zatok. W takiej sytuacji stosuje się endoskopową operację zatok, w czasie której usuwane są zmiany chorobowe i poszerzane jest ich ujście. Z kolei jeśli lekarz stwierdzi znaczne skrzywienie przegrody nosa (wrodzone lub w wyniku urazu), stosuje się septoplastykę, czyli korekcję przegrody nosa. Natomiast gdy przyczyną nawracających kłopotów są polipy w nosie, usuwa się patologiczne narośla blokujące ujście zatok i drożność nosa.

Zobacz także

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy

Zainteresują cię również:

Kobieta pod kocem z przewlekłym zapaleniem zatok

Przewlekłe zapalenie zatok: objawy. Jak leczyć zatoki?

Kobieta zakrywa twarz z powodu zapalenia zatok szczękowych

Zapalenie zatok szczękowych – objawy, przyczyny i leczenie

Kobieta leży w łóżku z powodu zapalenia zatok

Zapalenie zatok – objawy i przyczyny. Jak skutecznie wyleczyć przewlekłe zapalenie zatok?

Kobieta uciskająca nos z powodu zapalenia zatok

Zapalenie zatok – przebieg i objawy zapalenia zatok u dzieci i osób dorosłych

Gdy przyczyną infekcji zatok są… zęby

Zatokowy ból głowy – jak go rozpoznać i leczyć?

Jelita i zatoki – co mają wspólnego?

7 sposobów, by uniknąć zapalenia zatok

7 sposobów, by uniknąć zapalenia zatok

Psychosomatyka ‒ kiedy choroba zaczyna się w głowie…

Psychosomatyka ‒ kiedy choroba zaczyna się w głowie…

To katar czy zapalenie zatok?

To katar czy zapalenie zatok?

Red flag: zatoki

Red flag: zatoki

Red flag: katar

Katar trwa dłużej niż dwa tygodnie – co robić?