Przejdź do treści

Kręgosłup – budowa, funkcje, przyczyny bólu kręgosłupa

Kręgosłup - budowa, funkcje, przyczyny bólu kręgosłupa Istock.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Ciężko ustać ci w tej pozycji? Naukowcy mówią, o czym może to świadczyć
„Nadżerkę, taką prawdziwą, będzie miało tylko 30 proc. z was. To, czym najczęściej 'straszą’ was ginekolodzy, to ektopia” – mówi dr Agnieszka Nalewczyńska
Dieta łagodząca objawy PMS, czyli co jeść, żeby mniej cierpieć
Ciśnieniomierze odejdą w zapomnienie? Grafenowy tatuaż sam zmierzy ciśnienie krwi
Wyleczą migrenę botoksem. Przełomową terapię zrefunduje państwo

Kręgosłup to element układu kostnego odpowiedzialny za utrzymywanie pionowej pozycji. Zbudowany jest z elementów kostnych – kręgów, a także zlokalizowanych między nimi chrzęstnych krążków międzykręgowych. Taka budowa pozwala na zachowanie optymalnej ruchomości kręgosłupa, ponadto amortyzuje wstrząsy i przeciążenia. Siedzący tryb życia, nadwaga czy przebywanie w niewłaściwej pozycji mogą przyczynić się do powstania zwyrodnień kręgosłupa.

Budowa kręgosłupa

Kręgosłup to struktura kostno-chrzęstna, zbudowana z kręgów i dysków międzykręgowych, połączonych więzadłami i poruszanymi przy pomocy mięśni. Ile kręgów ma kręgosłup? Całość zbudowana jest z 33-34 kręgów, a ta zmienna liczba wynika z niestałej liczby kręgów guzicznych. Liczba kręgów w poszczególnych odcinkach kręgosłupa przedstawia się następująco:

  • odcinek szyjny – siedem kręgów,
  • odcinek piersiowy – dwanaście kręgów,
  • odcinek lędźwiowy – pięć kręgów,
  • odcinek krzyżowy – pięć kręgów zrośniętych ze sobą,
  • odcinek guziczny – od czterech do pięciu kręgów.

Każdy krąg zbudowany jest z takich elementów jak trzon, wyrostki poprzeczne, wyrostek kolczysty, kanał kręgowy oraz wyrostki stawowe. Przez kanał kręgowych przechodzi rdzeń kręgowy, wyrostki poprzeczne są miejscem przyczepu mięśni, a pomiędzy trzonami kręgowymi zlokalizowane są krążki międzykręgowe.

Funkcje kręgosłupa

Kręgosłup stanowi rusztowanie dla ciała, umożliwiając utrzymanie pozycji pionowej. To swoiste rusztowanie stanowi miejsce przyczepu wielu mięśni, które tworzą „gorset mięśniowy” wokół tułowia. Dzięki występowaniu naturalnych krzywizn kręgosłupa, ta struktura kostno – chrzęstna może skutecznie amortyzować upadki. Kręgosłup umożliwia ruchy szyi i głowy, a kręgi piersiowe stanowią miejsce przyczepu 12 par żeber. Niezwykle istotną funkcją kręgosłupa jest ochrona rdzenia kręgowego oraz przebiegających z nim nerwów.

W przestrzeni zakupowej HelloZdrowie znajdziesz produkty polecane przez naszą redakcję:

Kobieta ćwiczy

Bóle odcinka szyjnego kręgosłupa

Odcinek szyjny kręgosłupa wykazuje dużą ruchomość, a tym samym podatność na obciążenia. Największym błędem, przyczyniającym się do pogorszenia kondycji tego odcinka kręgosłupa, jest długotrwała pozycja siedząca z pochyleniem głowy do przodu oraz niewłaściwa ergonomia snu (zły dobór materaca czy poduszki). Jaki materac do spania na kręgosłup sprawdzi się najlepiej? Idealny jest materac średniotwardy lub twardy, wykonany z pianki termoelastycznej dopasowującej się do kształtu ciała. Kiedyś zmiany odcinka szyjnego dotykały wyłącznie osoby wykonujące pracę siedzącą, teraz generowane są wpływem rozmaitych aspektów stylu życia, np. długotrwałą jazdą samochodem czy mikrourazami kumulującymi się podczas uprawiania intensywnych sportów.

Znaczne unerwienie okolic szyi oraz obecność tętnicy szyjnej sprawiają, że objawy chorobowe są bardzo różnorodne i mogą sprawiać problemy diagnostyczne. Objawy te mogą występować pojedynczo lub mogą być zgrupowane, dając obraz kliniczny zespołu szyjno- głowowego lub szyjno- ramiennego.

Poza oczywistą manifestacją problemu, jaką jest ból i sztywność szyi, mogą występować:

  • bóle głowy– tzw. migrena szyjna (o charakterze jedno- lub obustronnym,
  • zawroty głowy, szum/ dzwonienie w uszach,
  • nerwobóle twarzy i zaburzenia wzroku,
  • mrowienie i drętwienie rąk,
  • bóle barków i ramion,
  • nocne nerwobóle ramienia.

Tak szeroka gama dolegliwości może w znacznym stopniu upośledzać codzienne funkcjonowanie organizmu.

Ćwiczenia na kręgosłup. Wzmocnią odcinek lędźwiowy i uśmierzą ból

Bóle odcinka piersiowego kręgosłupa

Odcinek piersiowy jest częścią kręgosłupa charakteryzującą się najmniejszą ruchliwością, tym samym powinien być najmniej narażony na zmiany zwyrodnieniowe. Wykazuje jednak dużą tendencję do zmian zwyrodnieniowych dysków (znacznie cieńszych niż w pozostałych odc. kręgosłupa), dających niepokojące objawy bólowe. I to właśnie zaburzenia w obrębie stawów czy mięśni grzbietowych są najczęstszą przyczyną dolegliwości.

Zaburzenia bólowe tego odc. kręgosłupa są często lekceważone, co wynika po części z niewielkiej liczby badań naukowych, w porównaniu do odc. lędźwiowego czy szyjnego. Ponadto bóle mogą mieć charakter niespecyficzny, naśladując objawy dusznicy bolesnej czy imitując bóle przedzawałowe. Ból może rzutować w obręb szyi lub kończyn górnych, może obejmować także żebra i przestrzenie międzyżebrowe.

Oprócz zwyrodnień krążków międzykręgowych, częstą zmianą patologiczną tego odcinka kręgosłupa jest pogłębienie fizjologicznej krzywizny kręgosłupa – kifozy piersiowej. Zmiany generowane są brakiem ruchu, niewłaściwą pozycją podczas snu i doborem nieodpowiedniego materaca, długotrwałym przebywaniem w pozycji siedzącej. Ta wada postawy jest widoczna gołym okiem- nadmiernemu wygięciu ku tyłowi odcinka lędźwiowego, towarzyszy zaokrąglenie pleców w odc. piersiowym, z wyraźnie odstającymi łopatkami i wysunięciem głowy i barków do przodu. Kifoza może sprzyjać sztywności klatki piersiowej i trudnościom w oddychaniu.

Złamanie kręgosłupa - przyczyny i leczenie złamania kompresyjnego

Bóle odcinka lędźwiowego kręgosłupa

Odcinek lędźwiowy kręgosłupa jest najbardziej narażony na przeciążenia i powstawanie zmian zwyrodnieniowych. Do przeciążenia tego odcinka może dojść w efekcie długotrwałego przebywania w pozycji siedzącej, częstego schylania się i podnoszenia ciężarów, nadwagi lub otyłości, a także osłabienia mięśni brzucha. Ból zazwyczaj jest konsekwencją mikrourazów lub wypadnięcia krążków międzykręgowych, zwanych także dyskami. Degeneracja krążka międzykręgowego prowadzi do wystąpienia bólu i sztywności kręgosłupa. Z kolei wypadnięciu dysku towarzyszyć może ucisk nerwów, objawiający się drętwieniem i mrowieniem, zaburzeniami czucia, osłabieniem kończyn dolnych, a nawet nietrzymaniem moczu i kału.

Zespół bólowy tej okolicy dotyczy głównie kobiet przed 45 r.ż. i powodowany jest wieloma czynnikami: ciążą i porodem, siedzącym trybem życia, nadwagą, stresem czy zaparciami. Ból ma charakter przewlekły i tak jak w przypadku zespołu krzyżowo- biodrowego, może promieniować na kończyny dolne. Nasila się zwłaszcza podczas siedzenia.

 

Bibliografia:

  1. Zawadka M., Fijewski A., Gawda P., Bóle odcinka lędźwiowego kręgosłupa a zmiany zwyrodnieniowe, Geriatria, 2017, 11: 56 – 65
i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Ćwiczenia McKenziego – przykłady rehabilitacji, wskazania i przeciwwskazania

Miała guza wielkości główki dziecka. Teraz przestrzega innych przed bagatelizowaniem bólu pleców

Kobieta ćwiczy

Oto 7 ćwiczeń, za które twój kręgosłup ci podziękuje. Wystarczy niewiele, by poczuć znaczną różnicę

Bolą cię plecy? Ulgę mogą przynieść ci poste ćwiczenia

Jak dbać o szyję, zanim pojawi się ból?

Kobieta i mężczyzna ćwiczą

Ćwiczenia na kręgosłup dla każdego, czyli sposób na zdrowe plecy. Jak właściwie dobrać zestaw ćwiczeń?

Wyprostuj się! Twój kręgosłup ci za to podziękuje

6 sposobów na ból pleców / iStock

6 sposobów na ból pleców. Kiedy samo leżenie nie pomaga…

brzuszki na piłce

Sposób na bolące lędźwie. Jak sobie ulżyć?

Blanka Lipińska: „Jestem inwalidą. Jeszcze rok i dojdę do siebie”

Kobieta siedzi na piłce fitness

Spędzasz cały dzień przy biurku? Przesiądź się na piłkę! „Nawet kilka minut dziennie zmniejszy bóle kręgosłupa” – mówi fizjoterapeutka Monika Grzegorzewicz

Kobieta ćwiczy

Natychmiastowa ulga dla kręgosłupa. Ćwiczenia na ból pleców

„Nie ma co tęsknić za biurowym fotelem, praca zdalna może działać na naszą korzyść” – przekonuje fizjoterapeuta Sebastian Król

„Ciało bez wątpienia lubi aktywność. Ale sport trzeba przyjąć z całym dobrodziejstwem inwentarza”. Jak nie zaczynać aktywności, mówi Andrzej Pyda

Kobieta ćwiczy

Twój kręgosłup potrzebuje wsparcia? Oto kilka ćwiczeń, które go wzmocnią

Jolanta Pawnik /fot. archiwum prywatne

Moja przygoda z Tru+ – za każdym razem miałam wrażenie, że to urządzenie słyszy moje myśli

kobieta siedząca na niewygodnym krześle

Plecy wklęsłe – przyczyny, objawy, leczenie i ćwiczenia

Lejkowata klatka piersiowa

Klatka piersiowa lejkowata – przyczyny, objawy, leczenie, ćwiczenia

5 produktów, które warto upolować ze zniżką w sklepie HELLO ZDROWIE /grafika: Joanna Zduniak

5 produktów, które warto upolować ze zniżką w sklepie Hello Zdrowie

Ćwiczenia na kręgosłup. Wzmocnią odcinek lędźwiowy i uśmierzą ból

Ćwiczenia na kręgosłup – pokonaj ból pleców

Sala operacyjna

Nowatorska operacja gdańskich lekarzy. „Jesteśmy w tego typu zabiegach liderami w skali światowej”

Zespół Ehlersa-Danlosa – objawy, diagnostyka i leczenie

Julian Sobiech

Julian Sobiech: Gdy ekran laptopa jest zbyt nisko, mięśnie dosłownie ciągną za mózg

Wkładki ortopedyczne do butów – rodzaje, skuteczność i zasady doboru

Najpopularniejsze

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

kobieta z problemami skórnymi

Wybroczyny (petocje) – co to jest, dlaczego powstają i jak sobie z nimi poradzić?

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

ucho kobiety

Domowe sposoby na zatkane ucho. Jak odetkać ucho zatkane: woskowiną, katarem, wodą?

para w łóżku

Fellatio, czyli oswajanie penisa. 7 najważniejszych zasad!

Ropiejące oczy kobiety

Ropiejące oczy u dzieci i dorosłych – przyczyny i metody leczenia

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

MCV – morfologia, wyniki, norma. MCV podwyższone i za niskie

Wysoki cholesterol - jakie są przyczyny i objawy? Sposoby na wysoki cholesterol

Wysoki cholesterol – jakie są przyczyny i objawy? Jak go obniżyć?

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

×