Przejdź do treści

Kręgosłup – budowa, funkcje, przyczyny bólu kręgosłupa

Kręgosłup - budowa, funkcje, przyczyny bólu kręgosłupa Istock.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Mary Komasa pokazała blizny na ciążowym brzuchu
Mary Komasa pokazała blizny na ciążowym brzuchu. „Będą mi przypominały o mojej walce z endometriozą”
Dorota Szelągowska
Dorota Szelągowska w wyjątkowy sposób uczciła swoje 41. urodziny. Wybrała się na mammografię!
Jest nowa metoda diagnozowania raka piersi. Może być nawet o 37 proc. bardziej skuteczna od tradycyjnych sposobów
Jest nowa metoda wykrywania raka piersi. Może podnieść skuteczność diagnozy nawet o 37 proc.
Nowy lek doustny w zapobieganiu COVID-19
Nowy doustny lek przeciwwirusowy na COVID-19. Pfizer rozpoczął drugą fazę testów
Ręka chorej
„1/3 pacjentów, którzy przeżyją, wyjdzie do domu z uszkodzonymi nerkami”. Ekspert ostrzega przed nową epidemią, spowodowaną COVID-19

Kręgosłup to element układu kostnego odpowiedzialny za utrzymywanie pionowej pozycji. Zbudowany jest z elementów kostnych – kręgów, a także zlokalizowanych między nimi chrzęstnych krążków międzykręgowych. Taka budowa pozwala na zachowanie optymalnej ruchomości kręgosłupa, ponadto amortyzuje wstrząsy i przeciążenia. Siedzący tryb życia, nadwaga czy przebywanie w niewłaściwej pozycji mogą przyczynić się do powstania zwyrodnień kręgosłupa.

Budowa kręgosłupa

Kręgosłup to struktura kostno-chrzęstna, zbudowana z kręgów i dysków międzykręgowych, połączonych więzadłami i poruszanymi przy pomocy mięśni. Ile kręgów ma kręgosłup? Całość zbudowana jest z 33-34 kręgów, a ta zmienna liczba wynika z niestałej liczby kręgów guzicznych. Liczba kręgów w poszczególnych odcinkach kręgosłupa przedstawia się następująco:

  • odcinek szyjny – siedem kręgów,
  • odcinek piersiowy – dwanaście kręgów,
  • odcinek lędźwiowy – pięć kręgów,
  • odcinek krzyżowy – pięć kręgów zrośniętych ze sobą,
  • odcinek guziczny – od czterech do pięciu kręgów.

Każdy krąg zbudowany jest z takich elementów jak trzon, wyrostki poprzeczne, wyrostek kolczysty, kanał kręgowy oraz wyrostki stawowe. Przez kanał kręgowych przechodzi rdzeń kręgowy, wyrostki poprzeczne są miejscem przyczepu mięśni, a pomiędzy trzonami kręgowymi zlokalizowane są krążki międzykręgowe.

Funkcje kręgosłupa

Kręgosłup stanowi rusztowanie dla ciała, umożliwiając utrzymanie pozycji pionowej. To swoiste rusztowanie stanowi miejsce przyczepu wielu mięśni, które tworzą „gorset mięśniowy” wokół tułowia. Dzięki występowaniu naturalnych krzywizn kręgosłupa, ta struktura kostno – chrzęstna może skutecznie amortyzować upadki. Kręgosłup umożliwia ruchy szyi i głowy, a kręgi piersiowe stanowią miejsce przyczepu 12 par żeber. Niezwykle istotną funkcją kręgosłupa jest ochrona rdzenia kręgowego oraz przebiegających z nim nerwów.

Kobieta ćwiczy

Bóle odcinka szyjnego kręgosłupa

Odcinek szyjny kręgosłupa wykazuje dużą ruchomość, a tym samym podatność na obciążenia. Największym błędem, przyczyniającym się do pogorszenia kondycji tego odcinka kręgosłupa, jest długotrwała pozycja siedząca z pochyleniem głowy do przodu oraz niewłaściwa ergonomia snu (zły dobór materaca czy poduszki). Jaki materac do spania na kręgosłup sprawdzi się najlepiej? Idealny jest materac średniotwardy lub twardy, wykonany z pianki termoelastycznej dopasowującej się do kształtu ciała. Kiedyś zmiany odcinka szyjnego dotykały wyłącznie osoby wykonujące pracę siedzącą, teraz generowane są wpływem rozmaitych aspektów stylu życia, np. długotrwałą jazdą samochodem czy mikrourazami kumulującymi się podczas uprawiania intensywnych sportów.

Znaczne unerwienie okolic szyi oraz obecność tętnicy szyjnej sprawiają, że objawy chorobowe są bardzo różnorodne i mogą sprawiać problemy diagnostyczne. Objawy te mogą występować pojedynczo lub mogą być zgrupowane, dając obraz kliniczny zespołu szyjno- głowowego lub szyjno- ramiennego.

Poza oczywistą manifestacją problemu, jaką jest ból i sztywność szyi, mogą występować:

  • bóle głowy– tzw. migrena szyjna (o charakterze jedno- lub obustronnym,
  • zawroty głowy, szum/ dzwonienie w uszach,
  • nerwobóle twarzy i zaburzenia wzroku,
  • mrowienie i drętwienie rąk,
  • bóle barków i ramion,
  • nocne nerwobóle ramienia.

Tak szeroka gama dolegliwości może w znacznym stopniu upośledzać codzienne funkcjonowanie organizmu.

Ćwiczenia na kręgosłup. Wzmocnią odcinek lędźwiowy i uśmierzą ból

Bóle odcinka piersiowego kręgosłupa

Odcinek piersiowy jest częścią kręgosłupa charakteryzującą się najmniejszą ruchliwością, tym samym powinien być najmniej narażony na zmiany zwyrodnieniowe. Wykazuje jednak dużą tendencję do zmian zwyrodnieniowych dysków (znacznie cieńszych niż w pozostałych odc. kręgosłupa), dających niepokojące objawy bólowe. I to właśnie zaburzenia w obrębie stawów czy mięśni grzbietowych są najczęstszą przyczyną dolegliwości.

Zaburzenia bólowe tego odc. kręgosłupa są często lekceważone, co wynika po części z niewielkiej liczby badań naukowych, w porównaniu do odc. lędźwiowego czy szyjnego. Ponadto bóle mogą mieć charakter niespecyficzny, naśladując objawy dusznicy bolesnej czy imitując bóle przedzawałowe. Ból może rzutować w obręb szyi lub kończyn górnych, może obejmować także żebra i przestrzenie międzyżebrowe.

Oprócz zwyrodnień krążków międzykręgowych, częstą zmianą patologiczną tego odcinka kręgosłupa jest pogłębienie fizjologicznej krzywizny kręgosłupa – kifozy piersiowej. Zmiany generowane są brakiem ruchu, niewłaściwą pozycją podczas snu i doborem nieodpowiedniego materaca, długotrwałym przebywaniem w pozycji siedzącej. Ta wada postawy jest widoczna gołym okiem- nadmiernemu wygięciu ku tyłowi odcinka lędźwiowego, towarzyszy zaokrąglenie pleców w odc. piersiowym, z wyraźnie odstającymi łopatkami i wysunięciem głowy i barków do przodu. Kifoza może sprzyjać sztywności klatki piersiowej i trudnościom w oddychaniu.

Złamanie kręgosłupa - przyczyny i leczenie złamania kompresyjnego

Bóle odcinka lędźwiowego kręgosłupa

Odcinek lędźwiowy kręgosłupa jest najbardziej narażony na przeciążenia i powstawanie zmian zwyrodnieniowych. Do przeciążenia tego odcinka może dojść w efekcie długotrwałego przebywania w pozycji siedzącej, częstego schylania się i podnoszenia ciężarów, nadwagi lub otyłości, a także osłabienia mięśni brzucha. Ból zazwyczaj jest konsekwencją mikrourazów lub wypadnięcia krążków międzykręgowych, zwanych także dyskami. Degeneracja krążka międzykręgowego prowadzi do wystąpienia bólu i sztywności kręgosłupa. Z kolei wypadnięciu dysku towarzyszyć może ucisk nerwów, objawiający się drętwieniem i mrowieniem, zaburzeniami czucia, osłabieniem kończyn dolnych, a nawet nietrzymaniem moczu i kału.

Zespół bólowy tej okolicy dotyczy głównie kobiet przed 45 r.ż. i powodowany jest wieloma czynnikami: ciążą i porodem, siedzącym trybem życia, nadwagą, stresem czy zaparciami. Ból ma charakter przewlekły i tak jak w przypadku zespołu krzyżowo- biodrowego, może promieniować na kończyny dolne. Nasila się zwłaszcza podczas siedzenia.

 

Bibliografia:

  1. Zawadka M., Fijewski A., Gawda P., Bóle odcinka lędźwiowego kręgosłupa a zmiany zwyrodnieniowe, Geriatria, 2017, 11: 56 – 65
i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Sala operacyjna

Nowatorska operacja gdańskich lekarzy. „Jesteśmy w tego typu zabiegach liderami w skali światowej”

Zespół Ehlersa-Danlosa – objawy, diagnostyka i leczenie

Kobieta i mężczyzna ćwiczą

Ćwiczenia na kręgosłup dla każdego, czyli sposób na zdrowe plecy. Jak właściwie dobrać zestaw ćwiczeń?

Julian Sobiech

Julian Sobiech: Gdy ekran laptopa jest zbyt nisko, mięśnie dosłownie ciągną za mózg

Wkładki ortopedyczne do butów – rodzaje, skuteczność i zasady doboru

Rdzeń kręgowy – budowa, funkcje i skutki urazu rdzenia

Natychmiastowa ulga dla kręgosłupa. Ćwiczenia na ból pleców

Masaż kręgosłupa i pleców – wskazania i wpływ na zdrowie

Oto 7 ćwiczeń, za które twój kręgosłup ci podziękuje. Wystarczy niewiele, by poczuć znaczną różnicę

Klatka piersiowa – budowa, funkcje i choroby w jej obrębie

Kobieta ćwiczy

Kręgosłup – jak o niego zadbać i nie nadwyrężać? Oto 10 cennych rad od fizjoterapeuty

Twój kręgosłup potrzebuje wsparcia? Oto kilka ćwiczeń, które go wzmocnią

plecy

Jak dbać o kręgosłup, gdy ma się 20, 30, 40 lat?

Smatrfon

7 powodów, żeby odpocząć od smartfona

Bulging krążka międzykręgowego – przyczyny, objawy, leczenie

sprzątanie

Jak odkurzać, myć podłogi i czyścić szafki, żeby nie zaszkodzić kręgosłupowi? Sposoby na wygraną potyczkę z porządkami zdradza fizjoterapeuta Paweł Turski

Zespół ogona końskiego – przyczyny, objawy, leczenie, powikłania

Rezonans magnetyczny kręgosłupa – ile trwa, jak wygląda, cena

brzuszki na piłce

Sposób na bolące lędźwie. Jak sobie ulżyć?

Nerw kulszowy – przebieg, funkcje i przyczyny bólu

Ćwiczenia na ból karku, ćwiczenia szyi. Jak rozluźnić kark?

Osoba pilnowana przez lekarza podczas wykonywania rezonansu magnetycznego

Rezonans magnetyczny – co to? Cena, gdzie go wykonać?

Dyskopatia a ćwiczenia na siłowni. Jaki sport wybrać?

Złamanie kręgosłupa - przyczyny i leczenie złamania kompresyjnego

Złamanie kręgosłupa – skutki. Czym jest złamanie kompresyjne?

Najpopularniejsze

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Objawy odstawienia alkoholu. Jakie są korzyści z niepicia alkoholu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

przeziębiona kobieta

Żółty katar – objaw infekcji, którą trzeba leczyć. Jak pomóc dziecku a jak dorosłemu?

Badanie krwi AST - co to jest i jak interpretować wyniki?

Badanie krwi AST – co to jest i jak interpretować wyniki?

para w łóżku

Fellatio, czyli oswajanie penisa. 7 najważniejszych zasad!

ucho kobiety

Domowe sposoby na zatkane ucho. Jak odetkać ucho zatkane: woskowiną, katarem, wodą?