Przejdź do treści

Najczęstsze choroby odbytu – przyczyny, objawy i leczenie

Najczęstsze choroby odbytu - przyczyny, objawy i leczenie Istock.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Implant zamiast tabletki przeciwbólowej? Innowacyjne rozwiązanie naukowców
Lekarze dawali mu pół roku życia. Uratował go przeszczep, podczas którego otrzymał pięć narządów naraz
Wraca zerowy podatek VAT na zagraniczne leki ze zbiórek. Walczyli o to między innymi rodzice dzieci z SMA
„To był szok. Przez ponad dwadzieścia lat nie wiedziałam, z czym chodzę w brzuchu”. Szpital popełnił błąd. Pani Wanda odszkodowania nie dostanie
Kolejna fala zakażeń. „Obecny koronawirus bardzo różni się od oryginalnego, to inna choroba, więc możemy mówić o COVID-22”

Choroby odbytu to grupa schorzeń, z którymi pacjenci niechętnie zgłaszają się do lekarza. Guzki krwawnicze, przetoki i szczeliny odbytu oraz żylaki odbytu to tylko jedne z wielu patologicznych zmian w obrębie końcowego odcinka układu pokarmowego. Mogą one dawać charakterystyczne objawy w postaci swędzenia odbytu, krwawienia i problemów z wypróżnianiem. Szybkie podjęcie leczenia chorób odbytu daje dużą szansę na zapobiegnięcie ich powikłaniom.

Co to jest odbyt?

Odbyt to końcowy odcinek przewodu pokarmowego, który bierze udział w procesie defekacji. W budowie anatomicznej odbytu wyróżnia się zwieracz wewnętrzny odbytu będący mięśniem gładkim niezależnym od naszej woli oraz możliwy do kontrolowania zwieracz zewnętrzny odbytu.

Najczęstsze choroby odbytu

Choroby odbytu są grupą schorzeń, stanowiącą pewien rodzaj tabu. W obrębie odbytu mogą pojawić się różne nieprzyjemne dolegliwości, takie jak swędzenie, ból i krwawienie. Mimo to wiele osób lekceważy te objawy i nie zgłasza się do lekarza. Tymczasem zwlekanie z wizytą u proktologa, czyli potocznie mówiąc lekarza od odbytu, może prowadzić do dalszego rozwoju choroby i wystąpienia jej powikłań.

Do najbardziej powszechnych chorób odbytu należą:

  • choroba hemoroidalna,
  • szczelina odbytu,
  • przetoka odbytu,
  • guzki odbytu,
  • kłykciny kończyste,
  • żylaki odbytu,
  • rak odbytu,
  • wypadanie odbytu.

Jednym z najczęstszych objawów występujących w chorobach odbytu jest swędzenie odbytu. Zwykle ulega ono nasileniu w nocy i towarzyszy mu pieczenie okolic odbytu. Świąd odbytu jest charakterystycznym symptomem choroby hemoroidalnej, szczelin i przetok odbytu, wypadania odbytnicy oraz niewydolności mięśni zwieraczy.

Kobieta w czerwonych spodniach trzya się za pupę

Choroba hemoroidalna

Choroba hemoroidalna to najczęstsze schorzenie okolic odbytu. Hemoroidy są strukturami, które fizjologicznie występują w ciele człowieka. Jeśli dojdzie do ich powiększenia, pojawiają się nieprzyjemne dolegliwości w postaci swędzenia odbytu, obecności świeżej krwi  i śluzu w stolcu oraz uczucia niepełnego wypróżnienia. Krwawienie jest objawem, który powinien skłonić chorego do udania się do lekarza.

Wyróżnia się IV stopnie choroby hemoroidalnej. W I stopniu guzki są bezbolesne, nie wypadają z kanału odbytu, ale delikatnie krwawią. W II stopniu, w czasie wypróżnienia guzki wypadają na zewnątrz, ale cofają się; chory odczuwa swędzenie. W III stopniu, po wypadnięciu guzków, muszą być one odprowadzone ręcznie. W stopniu IV samodzielne odprowadzenie guzków jest niemożliwe.

Hemoroidy w początkowym stadium choroby można leczyć zapobiegawczo za pomocą maści, kremów i czopków, które zmniejszają stan zapalny. Zaawansowane stadium wymaga przeprowadzenia operacji. Może to być m.in. założenie gumowych opasek na hemoroidy, koagulacja laserowa lub krioterapia. Wycięcie hemoroidów nazywane jest hemoroidektomią.

Badania genetyczne pokazały, dlaczego ludzie cierpią na hemoroidy

Przetoka odbytu

Przetoka okołoodbytnicza to choroba, w której powstaje kanał między odbytem a skórą wokół odbytu. Jej pierwszym stadium, czyli ostrą fazą, jest ropień. Przyczyną tworzenia się ropni i przetok okołoodbytniczych jest zakażenie bakteryjne. Zmiany te częściej powstają u osób z chorobą Leśniowskiego-Crohna, wrzodziejącym zapaleniem jelita grubego czy rakiem odbytnicy i odbytu. Czynnikiem ryzyka są także przeprowadzone interwencje chirurgiczne w okolicy okołoodbytniczej. Częstość występowania przetok wynosi osiem przypadków na 100 000 osób. Szczyt zapadalności przypada na wiek 40-50 lat. Kobiety chorują dwa razy częściej niż mężczyźni.

Przetoka odbytu – objawy

Jak wygląda przetoka odbytu? Najczęściej jest to niewielki otwór, z którego obserwuje się wyciek ropny lub śluzowy. Inne objawy przetoki odbytu to: ból odbytu nasilający się w czasie kaszlu lub parcia oraz swędzenie i pieczenie odbytu.

Diagnostyka przetoki odbytu

Diagnostyka przetoki odbytniczej obejmuje badanie per rectum oraz anoskopię, za pomocą której ocenia się kanał odbytu i rozpoznaje ujście wewnętrzne przetoki. Wśród innych stosowanych metod wymienia się ultrasonografię przezodbytniczą, rezonans magnetyczny i tomografię komputerową. Leczenie przetoki odbytniczej jest zróżnicowane. Kanał przetoki może być rozcinany (fistulotomia) lub cała przetoka jest wycinana (fistulektomia). Do nowych metod leczenia należą: wstrzykiwanie kleju tkankowego oraz umieszczanie w kanale przetoki specjalnej zatyczki.

Rak odbytu

Rak odbytu to rzadki nowotwór przewodu pokarmowego, który najczęściej pojawia się u osób po 60. roku życia. Do czynników ryzyka zachorowania zalicza się:

  • przebyte infekcje wirusem brodawczaka ludzkiego (HPV),
  • obniżoną odporność immunologiczną u osób z HIV,
  • dużą liczbę partnerów seksualnych,
  • obecność żylaków odbytu, szczelin i przetok odbytu,
  • palenie papierosów,
  • raka szyjki macicy i pochwy w wywiadzie,
  • czynniki genetyczne.

Wyróżnia się dwa rodzaje raka odbytu: rak kanału odbytu oraz rak brzegu odbytu. Najczęstszym typem histopatologicznym raka kanału odbytu jest rak płaskonabłonkowy, rzadziej występują gruczolakoraki, raki drobnokomórkowe i raki niezróżnicowane. Raki brzegu odbytu są nowotworami skóry. Głównym objawem raka odbytu jest krwawienie z odbytu. Zazwyczaj chory może palpacyjnie wyczuć guza w okolicy odbytu. Dodatkowo pojawia się świąd i pieczenie, a w zaawansowanym stadium choroby ból miednicy i ból krocza.

Kobieta w toalecie

Diagnostyka raka odbytu

Diagnostyka raka odbytu opiera się na badaniu palpacyjnym oraz ocenie regionalnych węzłów chłonnych. W celu postawienia diagnozy wykonuje się dodatkowo badanie histopatologiczne. Przy podejrzeniu obecności przerzutów przeprowadza się badania obrazowe: ultrasonografię i tomografię komputerową jamy brzusznej, rezonans magnetyczny i tomografię komputerową miednicy oraz badanie rentgenograficzne klatki piersiowej.

Leczenie raka odbytu

W leczeniu płaskonabłonkowego raka kanału odbytu stosuje się radiochemioterapię. Operacje chirurgiczne przeprowadza się jedynie u pacjentów, u których wystąpił nawrót choroby. W raku płaskonabłonkowym brzegu odbytu leczeniem z wyboru jest resekcja guza, a w skrajnych przypadkach wycięcie odbytu i odbytnicy.

 

Bibliografia:

  1. Konrad Wroński, „Rak kanału odbytu – opis przypadku”, Nowa Med 2015; 22(3): 90-92.
  2. Grzegorz Nawrocki, „Współczesne metody leczenia raka odbytu”, Postępy Nauk Medycznych, t. XXVI, nr 8, 2013.
  3. Paweł Grochowicz, Małgorzata Kołodziejczak, Andrzej Ziembikiewicz: „Choroby odbytu, odbytnicy i jelita grubego. Poradnik dla lekarzy i pacjentów”. Wyd. II. Borgis, Warszawa 2010.str:115-125.
  4. Aneta Obcowska, Małgorzata Kołodziejczak, „Choroba hemoroidalna – współczesne poglądy na temat etiopatogenezy oraz metod leczenia. Przegląd piśmiennictwa”, Nowa Med 2016; 23(2): 61-76.
i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Henryka Krzywonos-Strycharska

Henryka Krzywonos-Strycharska odpowiada kolegom z Sejmu: „To nie moda tylko rak”

Dr Marcin Mika: Pacjentki onkologiczne boją się pytać o seksualność. Nie chcą usłyszeć: „Leczy pani raka, a pyta o seks?”

„Niektóre kobiety mówią, że nasze sesje fotograficzne po leczeniu raka piersi powinny być refundowane przez NFZ” – mówi Agnieszka Ford z Fundacji Kochasz Dopilnuj

Zastosowano nowy lek przeciwnowotworowy. Efekt? 100 proc. remisji u wszystkich pacjentów

Kobieta w laboratorium

Nowatorska terapia w leczeniu agresywnego raka. Naukowcom udało się zahamować zmiany w późnym stadium choroby

Na jej ciele pojawiły się nowe „piegi”. Diagnoza zwaliła ją z nóg. Do szpitala trafiła w ostatniej chwili

Rak jelita grubego - zwróć uwagę na te objawy / pexels

Lekarka chorowała na raka jelita. Teraz uświadamia innych, co warto robić w trakcie każdej wizyty w toalecie

Miała guza wielkości główki dziecka. Teraz przestrzega innych przed bagatelizowaniem bólu pleców

Dr Maciej Mazurec: Cytologia powoli przechodzi do lamusa, staje się metodą historyczną. Mamy znacznie skuteczniejszy test, który zwiększa bezpieczeństwo pacjentek nawet o 60-70 proc.

Dr Maciej Mazurec: Cytologia powoli przechodzi do lamusa. Mamy znacznie skuteczniejszy test, który zwiększa bezpieczeństwo pacjentek nawet do 70 proc.

Gumkowanie hemoroidów – co to jest, objawy. Profilaktyka i leczenie żylaków odbytu

„U chorych, każdy dzień niedostatecznego jedzenia to zaciąganie potężnego długu względem swojego organizmu”. O leczeniu żywieniowym mówi dr n. med. Paweł Kabata

Laparotomia – wskazania, przebieg i dieta po operacji jamy brzusznej

Prezenter Piotr Balicki walczy z nowotworem. „Boję się, że nie dożyję do wakacji”

W Poznaniu wykryto dwa przypadki ostrego zapalenia wątroby u dzieci. Nie wiadomo, co wywołuje groźną chorobę

W Poznaniu wykryto przypadki ostrego zapalenia wątroby u dzieci. Nie wiadomo, co wywołuje groźną chorobę

Ileostomia – rodzaje, wskazania, pielęgnacja i dieta. Jak żyć ze stomią?

Kobieta w laboratorium

Jest nadzieja dla chorych na raka. Ruszyły pierwsze testy szczepionki na ludziach

Zmarła 31-letnia polska siatkarka. „Rozegrała wiele ciężkich meczów, jednak nie sądziła, że będzie musiała stawić czoła swojemu największemu przeciwnikowi"

Zmarła 31-letnia polska siatkarka, która zachorowała w ciąży na raka piersi. „Ten mecz był nierówny”

Biały nalot na języku – co oznacza i jak go usunąć?

Mikrobiota jelitowa – badanie i wskazania, co ją niszczy?

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Usłyszała od lekarza: „My już jej nie uratujemy”. 10 lat później wciąż jest, i pomaga. Basia Górska o walce z rakiem jajnika

Nadzwyczajny wzrost liczby przypadków ostrego zapalenia wątroby u dzieci. Część naukowców uważa, że może mieć to związek z COVID-19

Nadzwyczajny wzrost liczby przypadków ostrego zapalenia wątroby u dzieci. Część naukowców uważa, że może mieć to związek z COVID-19

Nowy lek na raka piersi szansą dla chorych? Badania są obiecujące – preparat jest skuteczny nawet w leczeniu agresywnego nowotworu

Gorączka krwotoczna krymsko-kongijska znów stanowi zagrożenie. WHO ostrzega: to może być nowa pandemia

Gorączka krwotoczna krymsko-kongijska znów stanowi zagrożenie. WHO ostrzega: to może być nowa epidemia

Najpopularniejsze

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Domowe sposoby na zatkane ucho. Jak odetkać ucho zatkane: woskowiną, katarem, wodą?

kobieta z problemami skórnymi

Wybroczyny (petocje) – co to jest, dlaczego powstają i jak sobie z nimi poradzić?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Ropiejące oczy kobiety

Ropiejące oczy u dzieci i dorosłych – przyczyny i metody leczenia

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Wysoki cholesterol - jakie są przyczyny i objawy? Sposoby na wysoki cholesterol

Wysoki cholesterol – jakie są przyczyny i objawy? Jak go obniżyć?

para w łóżku

Fellatio, czyli oswajanie penisa. 7 najważniejszych zasad!

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?