Przejdź do treści

Tyłozgryz – czym jest? Objawy i leczenie tyłozgryzu u dorosłych i dzieci

Tyłozgryz, uśmiechnięta dziewczyna z aparatem ortodontycznym na zębach
Tyłozgryz - czym jest? Objawy i leczenie tyłozgryzu u dorosłych i dzieci/ Fot. iStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Kobieta
Masz problem z obrzękami? Sprawdź poziom kortyzolu
Pierwsza miesiączka – co jeśli przychodzi za wcześnie?
„Rodzice dziwią się, że ich córki bawiące się jeszcze lalkami zaczynają miesiączkować”. Ginekolog o tym, co się dzieje, kiedy miesiączka przychodzi za wcześnie
Jak pomóc osobie, która ma wstrząs anafilaktyczny? Lek. Łukasz Durajski przedstawia zalecenia Polskiego Towarzystwa Alergologicznego
Jak pomóc osobie, która ma wstrząs anafilaktyczny? Lek. Łukasz Durajski przedstawia zalecenia Polskiego Towarzystwa Alergologicznego
Liczba zgonów z powodu COVID-19 na świecie przekroczyła 4 mln – podał Reuters
Liczba zgonów z powodu COVID-19 na świecie przekroczyła 4 mln – podał Reuters
Niemiecka szczepionka „Curevac” na COVID-19 nie spełniła oczekiwań. Dostawy setek milionów dawek pod znakiem zapytania

Tyłozgryz, najczęściej spotykana wada zgryzu, rozwija się już na wczesnym etapie wzrostu. Jej podłożem są zarówno zaburzenia w rozwoju kości, jak i szkodliwe nawyki. Aby leczenie było skuteczne, powinno być podjęte już w dzieciństwie. Jakie są przyczyny rozwoju tyłozgryzu i co może go powodować?

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

Agnieszka Widera
lekarz

Tyłozgryz rozwija się wraz z wyrzynaniem się zębów stałych. Jest konsekwencją zaburzeń w prawidłowym rozwoju kości lub szkodliwych nawyków. Brak podjęcia leczenia w wieku dziecięcym przekłada się na utrwalenie wady i tym samym trudniejszą jej korekcję w wieku dorosłym. Tyłozgryz najczęściej leczony jest za pomocą aparatów ortodontycznych, jednak w skrajnych przypadkach może wymagać operacji i interwencji chirurga.

Czym jest tyłozgryz?

Tyłozgryz to typ wady zgryzu, który ujawnia się zwykle w momencie wyrzynania się zębów stałych, chociaż już zęby mleczne mają wpływ na jego rozwój. Diagnozowany jest u dzieci, które ukończyły 7 lat i to właśnie wczesna diagnoza przekłada się na jego szybsze i skuteczne leczenie.

Prawidłowy zgryz charakteryzuje się m.in. tym, że górna szczęka nachodzi na dolną na wysokość około 2-3 mm a zęby górne i dolne stykają się ze sobą. Tyłozgryz charakteryzuje się nieprawidłowym ustawieniem szczęki górnej, która pozostaje wyraźnie wysunięta przed zęby dolne (gdy dolny łuk zębowy zostaje wysunięty względem górnego łuku, wtedy chodzi o przodozgryz). Dodatkowo może dochodzić do braku styku między zębami górnymi i dolnymi.

Wada zgryzu tyłozgryz jest najczęściej spotykaną wśród wszystkich wad zgryzu. Chociaż rozwija się w we wczesnym wieku dziecięcym, to pozostawiona bez korekcji występuje również u dorosłych. Tyłozgryz u dzieci to nie tylko krzywe zęby, ale też zaburzenie rysów twarzy, nieprawidłowe ułożenie ust i uśmiechu.

 

Stomatolog leczący zęby kobiety

Diagnostyka i przyczyny tyłozgryzu

Diagnozę tyłozgryzu stawia ortodonta podczas wizyty kontrolnej. Konsultacja ortodontyczna często jest pomijana przez rodziców we wczesnych latach rozwoju dziecka i decydują się na nią tylko w przypadku krzywych zębów. Prowadzi to do pogłębiania się tyłozgryzu i utrwalenia się wady, która w wieku dorosłym trudniej poddaje się leczeniu.

Główne przyczyny rozwoju tyłozgryzu:

  • niedobór witaminy D, który prowadzi do osłabienia kości, szczególnie w okresie ich wzrostu,
  • nieprawidłowa, pozioma pozycja karmienia niemowlaka,
  • patologiczna lordoza szyjna,
  • długi okres ssania smoczka,
  • zbyt wczesna utrata mlecznych dolnych siekaczy.

Wbrew powszechnej opinii tyłozgryz to nie tylko zaburzone rysy twarzy, nieprawidłowe ustawienie szczęki, zębów i nieestetyczny uśmiech. Przeciwnie, może być on powodem szeregu bolesnych dolegliwości i zaburzać prawidłowe funkcjonowanie organizmu. Patologiczne ustawienie szczęki, jakim jest tyłozgryz, powoduje:

  • bóle głowy, a szczególnie bóle migrenowe,
  • nierównomierne ścieranie zębów,
  • nieprawidłowe siekanie pokarmu i połykanie źle pogryzionych kawałków jedzenia, co obciążą żołądek,
  • utrudnione czyszczenie zębów, co sprzyja rozwojowi próchnicy i stanom zapalnym w jamie ustnej,
  • przeciążenie stawów żuchwowo-skroniowych.

Typy tyłozgryzu

Ten rodzaj wady zgryzu może przyjąć różne postaci:

  • tyłozgryz całkowitycharakteryzuje się całkowitym cofnięciem łuku dolnego,
  • tyłozgryz rzekomy – mamy do czynienia z cofnięciem się tylko dolnych zębów przednich,
  • tyłozgryz częściowy – to wysunięcie górnej wargi i części podnosowej, co jest skutkiem nieprawidłowego rozwoju szczęki w stosunku do czaszki.  
Jak dbać o zęby? Nasze największe grzechy związane z higieną jamy ustnej

Leczenie tyłozgryzu

Leczenie tyłozgryzu uzależnione jest od wielu czynników, m.in. stopnia nasilenia, wieku pacjenta, jakości zębów i kości pacjenta. Leczenie tyłozgryzu u dorosłych może być skuteczne, ale z racji wieku należy wziąć pod uwagę znacznie dłuższy czas terapii. U dzieci, których kości cały czas są w fazie wzrostu, łatwiej poddaje się ingerencji ortodontycznej. Plan leczenia tyłuzgryzu ortodonta ustala na podstawie zdjęcia (lub zdjęć) RTG, analizy rysów twarzy pacjenta, oceny stanu zębów i pobranych wycisków. 

Zazwyczaj do leczenia tyłozgryzu wykorzystuje się aparat ortodontyczny, który zakłada się w celu rozbudowy dolnego łuku zębowego i wyrównania szczęki górnej w stosunku do dolnej. W korekcji stosowane są zarówno aparaty zdejmowane, jak i stałe. To, jaki zostanie użyty, zależy od poziomu rozwoju wady i wieku pacjenta. W przypadku dzieci we wczesnym etapie rozwoju schorzenia bardzo często wystarczy aparat zdejmowany, który dziecko zakłada jedynie na noc. W przypadku dorosłych najczęściej zakładane są aparaty stałe, a leczenie może potrwać nawet 2 lata. Niekiedy do uzyskania pozytywnego wyniku leczenia niezbędna jest ekstrakcja niektórych zębów

Alternatywą dla tradycyjnych aparatów z metalowymi drutami czy zamkami są aparaty typu „Clear Aligner” czy „Invisalign”, których dużą zaletą  jest estetyka nakładek (są one przezroczyste) przy jednoczesnej skuteczności działania.

Operacja tyłozgryzu jest konieczna w przypadku najbardziej nasilonych typów tyłozgryzu, które polegają na niedorozwoju całej żuchwy. Wówczas zabieg polega na kompletnej rekonstrukcji żuchwy pacjenta i nadaniu jej prawidłowego ustawienia. Operacja, podczas której chirurg formuje ustawienie tkanek kostnych, po zakończeniu wymaga utrwalenia również poprzez aparat ortodontyczny. Proces „wydłużania kości” aparatem zajmuje kilka miesięcy. Jeśli istnieją wskazania, operację tyłozgryzu można wykonać na NFZ (Narodowy Fundusz Zdrowia), jednak należy się przygotować na to, że czas oczekiwania jest zazwyczaj długi.

Tyłozgryz – ćwiczenia

W walce z tyłozgryzem może pomóc mioterapia – specjalne ćwiczenia mięśni mimicznych i narządu żucia, które najlepiej jest wykonywać przed lustrem. Największą skutecznością odznacza się jest ćwiczenie Rogersa, które polega na wyprostowaniu się (pozycja „na baczność”), odchyleniu rąk i głowy do tyłu, a następnie kilkukrotnym wysunięciu żuchwy w przód. Najlepiej wykonywać to ćwiczenie w wieku szkolnym (dla młodszych dzieci może być zbyt trudne), 2-3 razy dziennie w „seriach” od 4 do 20.

Łatwiejszą alternatywą jest ćwiczenie, polegające na wysunięciu siekaczy dolnych tak, aby dotykały wargi górnej i nagryzanie jej.

Zobacz także

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Kury

Zgłoszono pierwszy przypadek ptasiej grypy H10N3 u człowieka

„Polski ład” ogłoszony. Co nowego w ramach działań w zakresie ochrony zdrowia?

Opieka paliatywna – na czym polega i jakie są jej rodzaje. Dla kogo jest przeznaczona taka forma opieki?

Opieka paliatywna – komfort w chorobie w starszym wieku. Na czym polega? Czy możemy się tego nauczyć?

Kobieta i mężczyzna ćwiczą

Ćwiczenia na kręgosłup dla każdego, czyli sposób na zdrowe plecy. Jak właściwie dobrać zestaw ćwiczeń?

Proteza szkieletowa – cena, rodzaje, refundacja NFZ

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Nakładki na zęby – czym są, kiedy stosować, jaki jest ich koszt?

Czym są „cukry ukryte” i jak ich unikać? Ostrzega Tata Stomatolog

Czym są „cukry ukryte” i jak ich unikać? Ostrzega Tata Stomatolog

Przelewanie w brzuchu – czy jest normalne? Co może oznaczać uczucie przelewania wody w brzuchu?

Bonding zębów – na czym polega? Jakie są jego efekty?

Meteopaci to osoby chore na pogodę. Jakie są przyczyny, objawy i sposoby leczenia meteopatii?

Chorobę da się… wyczuć. Co zapach mówi o twoim zdrowiu?

Jama ustna – budowa i funkcje. Choroby jamy ustnej

Jak dobrze myć zęby? Duet szczotka i pasta nie stanowi nawet połowy sukcesu

Suchość pochwy – problem kobiet z niskim poziomem estrogenów. Jak sobie radzić z tą dolegliwością?

Jaglany detoks – oczyść swój organizm szybko i bezpiecznie

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

Szczoteczki do zębów w kubku

Jaką ilość pasty do zębów wyciskać na szczoteczkę? Większość ludzi robi to źle

Szpital

Lek. Bartosz Fiałek: Szpitalny oddział ratunkowy jest miejscem, do którego zgłaszamy się w stanie bezpośredniego zagrożenia zdrowia i życia. Nie w celu diagnostyki

projektowanie uśmiechu

„Od razu zauważam, gdy ktoś ma problem, bo mówi czy uśmiecha się, przekręcając głowę w bok, lub zasłania usta dłonią”. Lek. dent. Marcin Krupiński o projektowaniu uśmiechu

Po jakim czasie wykonać test na HIV od ekspozycji na zakażenie? Rodzaje testów na HIV

Kobieta u dentysty

Dlaczego ząb po leczeniu kanałowym boli? Wyjaśnia stomatolożka

dziewczyna leżąca na trawie

Po czym lepiej nie myć zębów i dlaczego? Lista problematycznych produktów

Phonebleaching. Czy można wybielić zęby, podłączając się… do telefonu?

Najpopularniejsze

matka z dorosłą córką

„Przez całe życie była toksyczną osobą, w każdej roli: pracownika, koleżanki, siostry, córki. I toksyczną mamą” – opowiada 35-letnia Ada o swojej matce

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

białe plamy na paznokciach

Białe plamy na paznokciach – co oznaczają i jak się ich pozbyć?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Badanie krwi AST - co to jest i jak interpretować wyniki?

Badanie krwi AST – co to jest i jak interpretować wyniki?

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

żyły na nogach

Zapalenie żył – jakie objawy wskazują na stan zapalny w żyłach powierzchownych i głębokich?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

laboratorium

D-dimery – co to jest? Jak obniżyć zbyt wysoki poziom?

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

kobieta z problemami skórnymi

Wybroczyny (petocje) – co to jest, dlaczego powstają i jak sobie z nimi poradzić?