Przejdź do treści

Wstrząs hipowolemiczny – jakie są przyczyny i objawy stanu zagrożenia życia?

Lekarka rozmawiająca z kobietą cierpiącą na wstrząs hipowolemiczny.
dusanpetkovic1/ AdobeStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Jason Kelk nie żyje. Zmarł najdłużej hospitalizowany pacjent z Covid-19
Zmarł Jason Kelk. Najdłużej hospitalizowany pacjent z powodu COVID-19
Zadbaj o efektywny sen. Jakie dolegliwości mogą przeszkadzać w spaniu i jak je wyeliminować?
Agnieszka Włodarczyk
Agnieszka Włodarczyk: nigdy wcześniej nie chciałam mieć dziecka
Ratowniczka medyczna
Czeka nas kolejny lockdown? „Będziemy mieli naprawdę bardzo silną czwartą falę”
kobieta żuje gumę do żucia
Czy można żuć gumę przed operacją? Wyjaśnia anestezjolog

Wstrząs hipowolemiczny jest wyjątkowo niebezpiecznym stanem organizmu. Podczas niego dochodzi do gwałtownego zmniejszenia się objętości krwi poniżej ilości, która niezbędna jest do prawidłowego funkcjonowania.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

Agnieszka Widera
lekarz

Wstrząs hipowolemiczny jest sytuacją zagrażającą życiu. Wynika z gwałtownej utraty krwi poniżej ilości, która zapewnia fizjologiczne funkcjonowanie wszystkich układów i narządów. Niedostatek krwi może być względny lub bezwzględny. Sytuacja ta wymaga natychmiastowej pomocy lekarskiej i zabiegów niezbędnych do podtrzymania funkcji życiowych. Postępowanie przy wstrząsie hipowolemicznym jest konieczne, aby uratować życie poszkodowanego.

Co to jest wstrząs hipowolemiczny?

O wstrząsie hipowolemicznych mówi się, gdy dojdzie do utraty 20% objętości krwi oraz płynów ustrojowych. Jest to stan zagrażający bezpośrednio życiu poszkodowanego. Wiąże się z zaburzeniem pracy układu sercowo-naczyniowego. Dodatkowym parametrem, który ulega obniżeniu, jest ciśnienie tętnicze, spadające poniżej 90 mmHg.

Dziecko leży w szpitalu podłączone do kroplówki

Przyczyny wstrząsu hipowolemicznego

O bezwzględnej hipowolemii mówi się, gdy objętość utraconej krwi znajduje się poniżej wartości gwarantującej organizmowi fizjologiczne funkcjonowanie. Zazwyczaj przyczynami takiego stanu są zewnętrzne, silne krwawienia następujące po urazach. Inną możliwą przyczyną jest wewnętrzne krwawienie, będące następstwem np. akcji porodowej, pęknięcia tętniaka czy żylaków. Objawy wstrząsu hipowolemicznego związane są nie tylko z fizyczną utratą płynów, ale i ze spadkiem ciśnienia i niedotlenieniem całego organizmu. Bezwzględna hipowolemia może mieć także inne podłoże powstawania, w tym spożywanie mniejszej ilości płynów w porównaniu do tego, ile się traci. Sytuacje takie obserwuje się m.in. w przypadku intensywnego pocenia się lub szybkiego wydalania płynów przez nerki. Duże ryzyko wstrząsu hipowolemicznego niosą posocznica oraz reakcja alergiczna (taki wstrząs określa się jako wstrząs anafilaktyczny).

Objawy wstrząsu hipowolemicznego

Symptomy wstrząsu hipowolemicznego różnią się w zależności od ogólnego stanu pacjenta i objętości utraconej krwi. Objawy dzieli się na wewnętrzne i zewnętrzne. Bez badań lekarskich trudno jest „na pierwszy rzut oka” zaobserwować objawy wewnętrzne. Widoczne jest wyłącznie krwawienie zewnętrzne, co skutkuje nagłym spadkiem ciśnienia tętniczego krwi. Obserwuje się wówczas efekt tzw. centralizacji krążenia. Oznacza to, że naczynia obwodowe ulegają mocnemu obkurczeniu, co uwidacznia się pod postacią wychłodzenia organizmu i bladości skóry. Osoba dotknięta wstrząsem hipowolemicznym staje się niespokojna, odczuwa niepokój, poci się i czuje się ogólnie osłabiona. Jeśli nie otrzyma natychmiastowej pomocy medycznej, może dojść do pogłębiania się zaburzeń świadomości i utraty przytomności. W skrajnych przypadkach może dojść do zatrzymania krążenia i oddychania. Nieudzielenie pomocy może zakończyć się zgonem chorego.

Zobacz także

Jak leczyć wstrząs hipowolemiczny?

Każdy przypadek wstrząsu hipowolemicznego wymaga natychmiastowej i specjalistycznej pomocy lekarskiej. Pierwszym krokiem jest uzupełnienie utraconej objętości krwi przez przetaczanie. Jeśli ilość utraconej krwi jest znaczna, konieczne może okazać się przetoczenie pełnej krwi bądź masy erytrocytarnej i albumin. Lekarze podają także tlen, aby doprowadzić go do tkanek i komórek poszkodowanego. Nie mniej ważne jest zapewnienie równowagi kwasowo-zasadowej oraz wyrównanie zaburzeń elektrolitowych.

Pierwsza pomoc przy wstrząsie hipowolemicznym

W związku z tym, że każdy przypadek wstrząsu hipowolemicznego jest poważnym zagrożeniem życia, należy w pierwszej kolejności wezwać pogotowie ratunkowe. Pod żadnym pozorem nie można pozostawiać poszkodowanego samego, gdyż w każdej chwili może dojść do utraty świadomości. Co więcej, nie wolno podawać mu żadnych leków ani płynów. Jeśli widoczne jest źródło krwawienia, powinno się w miarę możliwość je zatamować lub ograniczyć, np. za pomocą opatrunku uciskowego. W przypadku utraty przytomności chorego należy ułożyć w bezpiecznej pozycji na boku (w pozycji bocznej ustalonej) i czekać na przyjazd pogotowia ratunkowego.

Brak interwencji medycznej prowadzi do zgonu poszkodowanego. Rokowanie zależy od ilości utraconej krwi, rozległości uszkodzeń oraz szybkości udzielania pomocy medycznej. Znaczne niedobory krwi mogą skutkować uszkodzeniem ważnych narządów, takich jak mózg, nerki lub serce. Powikłania mogą pojawić się, jeśli pacjent cierpi na cukrzycę, choroby serca oraz płuc.

Najnowsze w naszym serwisie

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Badanie elektrofizjologiczne serca – wskazania, jak wygląda

Szmery serca – czym są, rodzaje, diagnostyka

Limfoscyntygrafia – wskazania, przebieg i wyniki badania

Pierwszy i drugi ton serca – czym są tony sercowe?

Kury

Zgłoszono pierwszy przypadek ptasiej grypy H10N3 u człowieka

Fotopletyzmografia – na czym polega i kiedy się ją stosuje?

Metody i zasady pomiaru ciśnienia tętniczego krwi

Zespół żyły głównej górnej – objawy, diagnostyka, leczenie

Zastawka trójdzielna – co to jest, niedomykalność, atrezja

„Polski ład” ogłoszony. Co nowego w ramach działań w zakresie ochrony zdrowia?

Choroby mikrokrążenia – skutki i profilaktyka zaburzeń

Opieka paliatywna – na czym polega i jakie są jej rodzaje. Dla kogo jest przeznaczona taka forma opieki?

Opieka paliatywna – komfort w chorobie w starszym wieku. Na czym polega? Czy możemy się tego nauczyć?

Najczęstsze wrodzone wady serca u dorosłych i dzieci

Zastawka aortalna – niedomykalność, zwężenie, wymiana

Kobieta i mężczyzna ćwiczą

Ćwiczenia na kręgosłup dla każdego, czyli sposób na zdrowe plecy. Jak właściwie dobrać zestaw ćwiczeń?

Olbrzymiokomórkowe zapalenie tętnic – objawy i leczenie

Choroba Takayasu – przyczyny, objawy, diagnoza i leczenie

Skleroterapia – co to jest, efekty i skutki uboczne

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Przelewanie w brzuchu – czy jest normalne? Co może oznaczać uczucie przelewania wody w brzuchu?

Meteopaci to osoby chore na pogodę. Jakie są przyczyny, objawy i sposoby leczenia meteopatii?

Komórki glejowe – czym są, rodzaje i funkcje

Suchość pochwy – problem kobiet z niskim poziomem estrogenów. Jak sobie radzić z tą dolegliwością?

Jaglany detoks – oczyść swój organizm szybko i bezpiecznie

Najpopularniejsze

matka z dorosłą córką

„Przez całe życie była toksyczną osobą, w każdej roli: pracownika, koleżanki, siostry, córki. I toksyczną mamą” – opowiada 35-letnia Ada o swojej matce

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

białe plamy na paznokciach

Białe plamy na paznokciach – co oznaczają i jak się ich pozbyć?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

Badanie krwi AST - co to jest i jak interpretować wyniki?

Badanie krwi AST – co to jest i jak interpretować wyniki?

żyły na nogach

Zapalenie żył – jakie objawy wskazują na stan zapalny w żyłach powierzchownych i głębokich?

kobieta z problemami skórnymi

Wybroczyny (petocje) – co to jest, dlaczego powstają i jak sobie z nimi poradzić?

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

laboratorium

D-dimery – co to jest? Jak obniżyć zbyt wysoki poziom?