Przejdź do treści

Zębina – budowa, rodzaje. Zapalenie miazgi i nadwrażliwość zębów

Zębina - budowa, rodzaje. Zapalenie miazgi i nadwrażliwość zębów Pexels.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Czujesz, że przytłaczają cię emocje? Wypróbuj technikę samoregulacji STOP
Śpisz w skarpetkach? Sprawdź, czy to na pewno dobry pomysł
„Śmierdzisz”, „masz coś między nogami”, „okres jest obrzydliwy”. Okresowa Koalicja podkreśla: „Miesiączka jest wyśmiewana, a my obrażane”
„Jakie jeszcze ćwiczenia/profile polecacie?”. Aleksandra Żebrowska w humorystyczny sposób o powrocie do formy
Jak często należy ćwiczyć?

Zębina to podatna na uszkodzenia tkanka, umiejscowiona pod szkliwem zęba. Jak jest zbudowana? Jakie jej rodzaje można wyróżnić i jakie choroby są z nią związane? O tym się dowiesz w niniejszym artykule.

Co to jest zębina?

Zębina, zwana również „dentyną”, to zlokalizowana pod szkliwem tkanka, która pełni wiele funkcji. Na powierzchni korony pokrywa ją warstwa szkliwa, natomiast na powierzchni korzenia – warstwa cementu zębowego. Jest to najbardziej rozległa tkanka zęba, zlokalizowana w obrębie korony, szyjki oraz korzenia.

Funkcje zębiny

Zębina wraz ze szkliwem i cementem wpływa na finalny kształt zęba, natomiast wraz z miazgą tworzy kompleks miazgowo-zębinowy – oznacza to, że zębina chroni miazgę, ta natomiast ją odżywia.

Zębina jest trochę bardziej miękka niż szkliwo, a zarazem stosunkowo twarda, jeżeli porównamy ją z innymi, ludzkimi kośćmi. Zębina przede wszystkim zabezpiecza koronę zęba przed działaniem wielu szkodliwych czynników zewnętrznych. Ponadto, uczestniczy w metabolizmie cementu oraz szkliwa.

W przestrzeni zakupowej HelloZdrowie znajdziesz produkty polecane przez naszą redakcję:

Mineralizacja szkliwa - na czym to polega?

Zębina – budowa

Zębina zbudowana jest w 70 proc. z kryształów dwuhydroksyapatytu, natomiast w 20 proc. – z materii organicznej: kolagenu, glikozaminoglikanów, proteoglikanów, fosfoprotein, mukopolisacharydów, siarczanu chondroityny, cytrynianu, a także z nierozpuszczalnych białek oraz lipidów. W 10 proc. zębina składa się z wody. Elementem budowy zębiny są również kanaliki zębinowe, w których znajdują się włókna nerwowe. Dzięki nim możliwe jest przewodzenie bodźców bólowych, pojawiających się m.in. w wyniku niskich oraz wysokich temperatur.

To właśnie ze względu na obecność składników organicznych i wody próchnica postępuje szybciej w zębinie niż w szkliwie. Co to jest próchnica? To choroba zakaźna związana z demineralizacją zęba oraz uszkodzeniem jego tkanek, głównie szkliwa i zębiny, a później również i miazgi.

Kobieta - ból zeba

Rodzaje zębiny

Można wyróżnić następujące rodzaje zębiny:

  • zębina pierwotna (pierwszorzędowa) – jest słabo zmineralizowana, występuje podczas rozwoju zęba,
  • zębina wtórna (drugorzędowa) – jest całkowicie zmineralizowana, pojawia się po wyrznięciu zęba,
  • zębina sklerotyczna (trzeciorzędowa) – pojawia się w wyniku uszkodzenia zęba jako reakcja obronna.
dziewczyna z lodami

Nadwrażliwość zębów

Zębina złożona jest z żywej tkanki oraz kanalików, które komunikują się z korzeniem zęba. W momencie, gdy dziąsła się cofają, a zębina ulega odsłonięciu, zęby stają się bardziej wrażliwe na wysokie oraz niskie temperatury. Gorąca herbata czy zimne lody mogą doprowadzić – za sprawą kanalików – do stymulacji nerwu zęba, co z kolei skutkuje jego dotkliwym bólem. Takie zjawisko określane jest mianem „nadwrażliwości zębów” lub „nadwrażliwości zębiny”. Co więcej, zęby w takiej sytuacji są również nadwrażliwe na czynniki chemiczne (np. kwaśne pokarmy), osmotyczne (spore ilości cukru i soli), jak również mechaniczne (dotykanie zębów, szczotkowanie).

Co na nadwrażliwość zębów?

W 20-45 proc. przypadków dochodzi do samoistnej remisji nadwrażliwości – ujścia kanalików nerwowych same się zamykają. Czasem jednak objawy utrzymują się przez długi czas. Zastanawiasz się, co na wrażliwe zęby sprawdzi się w tym przypadku najlepiej? Jak się okazuje, nadwrażliwość zębiny można leczyć na dwa sposoby, poprzez:

  • zmniejszenie średnicy kanalików zębowych bądź zamknięcie ich ujść,
  • przerwanie odpowiedzi nerwowej na bodziec bólowy.

W leczeniu powszechnie stosuje się związki fluoru, strontu, wapnia, związki potasu, bioszkło, żywice, laser oraz aldehyd glutarowy. Jeśli dojdzie do utraty tkanek zęba, stomatolodzy wykorzystują również materiał glassjonomerowy i kompozytowy bądź korony ceramiczne. W sytuacji, gdy ból nie ustępuje, konieczne jest leczenie kanałowe.

Jeżeli zauważysz u siebie nadwrażliwość zębów, skontaktuj się z dentystą jak najszybciej, ponieważ odsłonięte kanaliki zębów mogą doprowadzić do zapalenia miazgi zęba oraz zakażeń bakteryjnych tkanek, które są położone głębiej.

śmiejąca się kobieta

Zapalenie miazgi zęba

Inną chorobą, związaną z zębiną, jest zapalenie miazgi zęba – zębina bowiem otacza miazgę. Główną przyczyną tej choroby jest próchnica, choć czasem powodują ją też urazy, będące rezultatem np. wypadku lub bruksizmu. Niekiedy powstaje ona na skutek niewłaściwego wypełnienia ubytku zębowego.

Jeśli chodzi o objawy zapalenia miazgi zęba, głównym symptomem jest nagły, przenikliwy ból zęba. Czasem występuje on bez żadnej przyczyny, czasem jest efektem spożycia zimnych lub słodkich pokarmów. Jeżeli ów problem się zbagatelizuje, będzie on powodował coraz większy dyskomfort, utrudniając codzienne funkcjonowanie. Zdarza się, że ból promieniuje aż do żuchwy, ucha, a nawet i oka.

 

Źródła:

  1. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3360947/
  2. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/33798638/
i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Opryszczka na języku – jak wygląda i jak się jej pozbyć? Domowy sposób na opryszczkę

To świetna wiadomość dla pacjentów leczących zęby na NFZ. Wchodzi nowe rozporządzenie

"Cała medycyna nieziemsko się rozwija, nie warto opierać się na doświadczeniach sprzed lat". Aga Szuścik o tym, że nasze myślenie o leczeniu jest często nieaktualne

„Cała medycyna nieziemsko się rozwija, nie warto opierać się na doświadczeniach sprzed lat”. Aga Szuścik o tym, że nasze myślenie o leczeniu jest często nieaktualne

Krótkie wędzidełko – co to jest, kiedy należy je podciąć i jak przebiega zabieg?

Yaeba, czyli nowa moda na krzywe zęby. Niegroźne zjawisko czy niebezpieczny trend?

Yaeba, czyli nowa moda na krzywe zęby. Niegroźne zjawisko czy niebezpieczny trend?

Nie możesz sobie poradzić z nieświeżym oddechem? Poznaj możliwe przyczyny tej dolegliwości

Narkoza - co warto o niej wiedzieć? / istock

Narkoza – wszystko, co chciałabyś o niej wiedzieć, ale boisz się zapytać

Kobieta leży w łóżku

Raz w tygodniu miewasz migrenę? Przyczyną może być zła okluzja

Cefalometria – co to jest, wskazania, przeciwskazania, cena

Kiretaż dziąseł – jak przebiega oczyszczanie kieszonek dziąsłowych?

Dentystka obawiała się, że otyła kobieta popsuje jej fotel. „Nikt mnie tak nigdy nie potraktował”- mówi zszokowana pacjentka

Ślina – skład, funkcje, zaburzenia wydzielania. Co sygnalizują zaburzenia pracy ślinianek?

Uzębienie – ile zębów ma człowiek? Kiedy wychodzą zęby?

Choroby przyzębia – rodzaje, przyczyny, objawy i leczenie

Leczenie stomatologiczne / pexels

Jakiego leczenia lepiej unikać? Wyjaśnia Anna Kuśnierczak, czyli „Stomatolog Dobra Rada”

Choroby tarczycy a stan zębów / pexels

Masz wysokie przeciwciała przy chorobach tarczycy? Sprawdź stan swoich zębów!

Płytka nazębna, uśmiechnięta kobieta

Płytka nazębna – co to jest, jak powstaje i jak ją usunąć

Hipoplazja szkliwa

Hipoplazja szkliwa – przyczyny, objawy, rodzaje, leczenie

dziewczyna leżąca na trawie

Po czym lepiej nie myć zębów i dlaczego? Lista problematycznych produktów

W czasie miesiączki nie można usuwać zębów? Anna Kuśnierczak obala mity związane ze stomatologią

W czasie miesiączki nie można usuwać zębów? Anna Kuśnierczak obala mity związane ze stomatologią

Kobiety

Latem częściej sięgasz po kieliszek prosecco? „Przyczynia się to do nadwrażliwości, rozpuszczania szkliwa, a potem jego ścierania” – ostrzega stomatolożka

Szczoteczki do zębów

„Mama Dentystka”: prawie 4 miliony Polaków nie myje zębów, 800 tys. w ogóle nie ma w swojej łazience szczoteczki

Wydaje ci się, że prowadzisz zdrowy tryb życia, a efektów nie widać? Sprawdź, co robisz nie tak

Uważaj na ilość octu jabłkowego w twojej diecie. Może zaszkodzić zębom - ostrzega lek. stom. Monika Stachowicz

Uważaj na ilość octu jabłkowego w twojej diecie. Może zaszkodzić zębom – ostrzega lek. stom. Monika Stachowicz

Najpopularniejsze

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Domowe sposoby na zatkane ucho. Jak odetkać ucho zatkane: woskowiną, katarem, wodą?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Wysoki cholesterol - jakie są przyczyny i objawy? Sposoby na wysoki cholesterol

Wysoki cholesterol – jakie są przyczyny i objawy? Jak go obniżyć?

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

para zakochanych, romantyczny wieczór

Nie masz ochoty na seks? Poznaj 8 sposobów na podniesienie libido

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Kobieta leżąca w łóżku

9 możliwych przyczyn krwawienia po seksie

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Kobieta siedzi

Krwawienie po okresie – przyczyny, objawy, kolory wydzielin

×