Przejdź do treści

Oreksyna – tajemniczy hormon. Jaki ma na nas wpływ?

młoda kobieta
Oreksyna – tajemniczy hormon/ Unsplash, fot. Sebastian Pociecha
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Implant zamiast tabletki przeciwbólowej? Innowacyjne rozwiązanie naukowców
Lekarze dawali mu pół roku życia. Uratował go przeszczep, podczas którego otrzymał pięć narządów naraz
Wraca zerowy podatek VAT na zagraniczne leki ze zbiórek. Walczyli o to między innymi rodzice dzieci z SMA
„To był szok. Przez ponad dwadzieścia lat nie wiedziałam, z czym chodzę w brzuchu”. Szpital popełnił błąd. Pani Wanda odszkodowania nie dostanie
Kolejna fala zakażeń. „Obecny koronawirus bardzo różni się od oryginalnego, to inna choroba, więc możemy mówić o COVID-22”

Nie znasz tego hormonu? Za to on bardzo dobrze zna ciebie i twoje nawyki. To właśnie on reguluje wiele naszych zachowań.

Naukowcy mają coraz więcej dowodów na to, że poziom oreksyny ma wpływ na nasze zachowania i wybory. Badacze z Howard Florey Institute w Melbourne odkryli w mózgu mechanizm, który hamuje typowe dla alkoholika pragnienie, by sięgnąć po alkohol i – co więcej – pomaga powstrzymać uzależnionego przed powrotem, na przykład po odwyku, do nałogu. W mechanizmie tym dużą rolę odgrywa właśnie oreksyna.

Jak informowało czasopismo „Cell Metabolism”, amerykańscy biolodzy odkryli hormon odpowiadający za spalanie zbędnego tłuszczu. Kluczem do tego było odkrycie tak zwanego tłuszczu brunatnego, który jest dobrym tłuszczem. Jak przekonują biolodzy, brunatna tkanka tłuszczowa jest mocno unaczyniona i do tego zawiera wiele mitochondriów, które bardzo szybko zmieniają zbędne kalorie w dużą dawkę energii. Właśnie z tym procesem problem mają zwykle organizmy otyłych. Naukowcy z Sanford-Burnham′s Diabetes and Obesity Research Center na Florydzie przekonują, że impulsem do działania brunatnego, korzystnego dla organizmu tłuszczu jest obecność oreksyny.

– Badania, które pozwoliły dojść do tego wniosku, mogą być postrzegane jako zabawne – mówi doktor Robert Rogulski, psychiatra. – W laboratorium wyhodowano genetycznie zmodyfikowane myszy, których mózgi w ogóle nie produkowały oreksyny. Te myszy ważyły więcej niż te z grupy kontrolnej, choć jadły zdecydowanie mniej – tłumaczy lekarz. – Powód był bardzo prosty – gryzonie zwyczajnie nie mogły przetworzyć kalorii z tłuszczu na energię – dodaje. Jednak gdy sztucznie zaaplikowano im oreksynę, sytuacja zaczęła się zmieniać. – Zaczął działać ten dobry, nazywany brunatnym, tłuszcz. Stymulacja hormonem oreksyny spełniła swoją funkcję szybko – relacjonuje eksperyment Rogulski.

W przestrzeni zakupowej HelloZdrowie znajdziesz produkty polecane przez naszą redakcję:

Bergamotka jest skarbnicą witaminy A i C

Skąd bierze się oreksyna?

Oreksyna powstaje w części mózgu nazywanej podwzgórzem. To tam znajduje się grupa komórek wydzielających ten hormon. To rejon, w którym wydzielana jest też bardzo medialna dopamina, czyli popularny hormon szczęścia.

– W podręcznikach dla lekarzy pisze się, że oreksyna jest substancją regulującą przyjmowanie pokarmu i odpowiedzialną za to, jaki mamy apetyt na alkohol. Ale to tylko część jej zadań – dodaje lekarz.

Czy zatem jeśli mamy problem z powiedzeniem sobie „stop” w czasie zakrapianej imprezy, możemy odpowiedzialność zrzucić na „brak odpowiedniej ilości odpowiedniej hormonu”?

– I tak, i nie – odpowiada lekarz. – Na razie znamy wyniki badań na ten temat na myszach. Na nich testowano zarówno kwestie apetytu i pożywienia, jak i wątek alkoholowy. Tu możemy z pełną odpowiedzialnocią stwierdzić, że wysokie stężenie oreksyny blokowało efekty euforii i radości w mysich mózgach związane z pobieraniem pokarmu czy alkoholu – tłumaczy.

Badania nad działaniem oreksyny trwają. – Mówimy już nawet o różnych rodzajach oreksyn nazywanych też hipokretynami – mówi Rogulski. – Głównie w kontekście ich roli w uzależnieniach od różnych substancji, przede wszystkim właśnie od alkoholu i do powrotu do jego używania po okresie abstynencji – dodaje.

Oreksyna a senność i waga

– Rola oreksyny jest bardzo duża i, jeśli można tak powiedzieć, trochę niedoceniana – mówi ekspert. – Ten hormon w dużej dawce łagodzi między innymi objawy narkolepsji, bardziej znanej jako napady snu. Skutecznie łagodzi też zmęczenie, które powstaje na skutek niedoboru snu. A to jeszcze nie wszystko. Bo niedobory oreksyny zauważono u osób, które regularnie dopadała senność w ciągu dnia. Koło się zamyka – dodaje.

Tutaj można znaleźć też związek, o jakim mówi się od dawna – między sennością a otyłością. Z różnych komunikatów wiemy, że osoby, które śpią mniej, mają większą skłonność do przybierania na wadze. – Badania Karine Spiegel pokazały, że oreksyna wpływa nie tylko na zaburzenia snu czy odżywianie, ale też stymuluje pobudzenie kory mózgowej i współczulnego układu nerwowego. Ma też wpływ na działania dwóch innych, bardzo istotnych hormonów. Gdy zwiększa się nasza senność, poziom leptyny, hormonu wysyłającego sygnały do mózgu o odczuciu sytości, jest zmniejszony, natomiast poziom greliny, hormonu stymulującego odczucie głodu, jest zwiększony – mówi lekarz.

Badania nad oreksyną mogą okazać się pomocne w leczeniu nie tylko uzależnienia od alkoholu, ale także otyłości i poważnych zaburzeń snu, z narkolepsją włącznie. Ten hormon może nas jeszcze zaskoczyć…

Zobacz także

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

6 związkowych pułapek

6 związkowych pułapek. Często wpadamy w nie przez samych siebie

„Zawsze noszę w torebce cukierki chili”. O życiu z chorobą schizoafektywną opowiada Dorota Solarska, autorka książki „Artystka przetrwania”

„Te wszystkie przykre słowa były małymi ciosami, przez które coś, co w sobie lubiłam, stawało się moim kompleksem” – mówi Katarzyna Czapraga, ofiara fat shamingu

Odpoczynek to sztuka. Jak nauczyć się odpoczywać?

Odpoczynek to sztuka. Jak nauczyć się odpoczywać?

Rogowacenie ciemne – objaw choroby czy defekt urody?

Gruba w głowie. „Schudłam 18 kg i poczułam się oszukana. Czekałam na wielką zmianę, a czułam się tylko gorzej”

„W pomaganiu można się zatracić i przesadzić. Dlatego warto zrozumieć potrzeby drugiego człowieka i poznać swoje ograniczenia” – mówi psycholożka Sylwia Żbik-Weiss

Kobieta siedzi na moście nad jeziorem

Zastanawiasz się, czy wakacje solo to oby na pewno dobry pomysł? Poznaj 5 korzyści płynących z takiego urlopu

Układ dokrewny – funkcje i budowa. Jakie hormony są najważniejsze?

Trening autogenny Schultza i Jacobsona. Co to jest? Komu może pomóc?

Milena Nosek / archiwum prywatne

„To, co dzieje się wewnątrz nas, wyznacza jakość naszej pracy. Hormony sterują całym naszym organizmem” – mówi Milena Nosek, dietetyczka

Muzykoterapia – dla dzieci i dorosłych. Czy muzyką można wyleczyć depresję?

Zaburzenia psychotyczne – czym są, objawy. Czym jest epizod psychotyczny?

Ugryź się w język i zostaw na boku swoje rozpasane ego. Jak się kłócić, żeby było dobrze?

Hormony, które rządzą twoim życiem seksualnym /fot. Pexels

Hormony, które rządzą twoim życiem seksualnym

Barbara Filipczyńska /fot. archiwum prywatne

„Kiedy dusza ustala kierunek działania, a umysł je realizuje, zaczynamy żyć tak, jak chcemy”. Czym jest Soul Coaching® mówi Barbara Filipczyńska

ACTH – czym jest? Badanie i wskazania do niego, normy

Przytulanie mężczyzn

Przytulanie mężczyzny. Dlaczego niektórzy ludzie nie chcą się przytulać?

Gdy czujesz się gorsza od innych… Jak żyć z kiepskim poczuciem wartości?

Nigdy na nic nie masz czasu? Zobacz, na czym możesz go łatwo zaoszczędzić

„Ich współpracownicy często opisują to jako obcowanie z czystym – niejako nieludzkim – intelektem”. Jak rozpoznać psychopatę, tłumaczy ekspertka

Źle śpisz? Przyczyna może być prozaiczna

Kobieta stoi na łące. Ręce trzyma w górze

Zachwyć się tym, co jest teraz. Potrafisz to zrobić? Kasia Bem uważa, że to proste

Kobieta w białej koszuli przegląda się w lustrze. Ręce trzyma na górze, poprawia sobie coś we włosach

Co czujesz, kiedy widzisz siebie nagą w lustrze?

Najpopularniejsze

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Domowe sposoby na zatkane ucho. Jak odetkać ucho zatkane: woskowiną, katarem, wodą?

kobieta z problemami skórnymi

Wybroczyny (petocje) – co to jest, dlaczego powstają i jak sobie z nimi poradzić?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Ropiejące oczy kobiety

Ropiejące oczy u dzieci i dorosłych – przyczyny i metody leczenia

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Wysoki cholesterol - jakie są przyczyny i objawy? Sposoby na wysoki cholesterol

Wysoki cholesterol – jakie są przyczyny i objawy? Jak go obniżyć?

para w łóżku

Fellatio, czyli oswajanie penisa. 7 najważniejszych zasad!

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

×