Przejdź do treści

Rzekomobłoniaste zapalenie jelit – objawy, leczenie i zapobieganie chorobie

Rzekomobłoniaste zapalenie jelit występuje podczas antybiotykoterapii lub po jej zakończeniu.
Rzekomobłoniaste zapalenie jelit - jakie są jego przyczyny i jak je leczyć? fot. Unsplash.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Kobieta stoi przy dwukolorowej ścianie
Ile razy należy myć włosy? Wyjaśnia Ekspert Kosmetyczny
Olejek eukaliptusowy - właściwości i zastosowanie
Olejek eukaliptusowy – właściwości i zastosowanie
Dobry seks – różnica wieku czyni cuda
Różnica wieku między partnerami? Może się okazać spełnieniem seksualnych marzeń
Nieprzyjemny zapach z pochwy – jak się go pozbyć?
Kobieta w jeansach z kwiatami
Jak mobilizować bliznę po nacięciu krocza? Wyjaśnia Pani Fizjotrener

Rzekomobłoniaste zapalenie jelit to najczęstsza postać biegunki poantybiotykowej. W następstwie zaburzeń flory bakteryjnej jelita grubego dochodzi do namnażania się bakterii Clostridium difficile. Toksyny wytwarzane przez tę bakterię uszkadzają ściany jelit, co generuje wystąpienie stanu zapalnego i biegunki. Leczenie rzekomobłoniastego zapalenia jelit sprowadza się przede wszystkim do odstawienia dotychczas stosowanego antybiotyku, a także leczenia objawowego biegunek. W ciężkich przypadkach konieczna może być hospitalizacja oraz zastosowanie antybiotyków hamujących namnażanie bakterii Clostridium difficile

Rzekomobłoniaste zapalenie jelit – przyczyny

Clostridium difficile to beztlenowe bakterie gram dodatnie, które mają zdolność wytwarzania przetrwalników. Bakterie te bytują w środowisku naturalnym, powszechnie spotykane są także w środowisku szpitalnym. U chorych hospitalizowanych przez dwa tygodnie ryzyko zakażenia C. difficile wynosi 13 proc.,  a hospitalizacja trwająca dłużej niż cztery tygodnie zwiększa ryzyko zakażenia do 50 proc. Ponadto niektóre osoby, zwłaszcza małe dzieci i osoby w podeszłym wieku są bezobjawowymi nosicielami tej bakterii. Do zakażenia bakterią Clostridium difficile oraz rozwoju rzekomobłoniastego zapalenia jelit może dojść przede wszystkim na skutek antybiotykoterapii. Stosowanie antybiotyków prowadzi do zubożenia flory bakteryjnej i namnażania bakterii Clostridium, która wykazuje odporność na wiele powszechnie stosowanych antybiotyków. Inne czynniki ryzyka rozwoju rzekomobłoniastego zapalenia jelit to podeszły wiek, zły ogólny stan zdrowia, pobyt w szpitalu, stosowanie leków zobojętniających sok żołądkowy oraz żywienie dojelitowe. Do zakażenia Clostridium difficile może dojść na drodze fekalno-oralnej.

Namnażaniu się bakterii Clostridium difficile towarzyszy wzmożona synteza toksyn A i B, które prowadzą do wystąpienia biegunki. Ponadto w przebiegu rzekomobłoniastego zapalenia jelit dochodzi do powstania tzw. błon rzekomych w postaci szaro-żółtych tarczek, które zlokalizowane są na błonie śluzowej jelita grubego.

Tabletki na stole spadają z góry

Rzekomobłoniaste zapalenie jelit – objawy

Gdy dojdzie do namnażania bakterii C. difficile i rozwinie się rzekomobłoniaste zapalenie jelita, objawy obejmują przede wszystkim biegunkę. Biegunka ma charakter wodnisty, może zawierać śluz, a częstotliwość jej występowania sięga nawet 20 razy na dobę. Biegunce towarzyszą bóle brzucha oraz gorączka. Silnym biegunkom mogą towarzyszyć objawy odwodnienia organizmu – suchość błon śluzowych, wzmożone pragnienie, senność i rzadsze oddawanie moczu. Objawy zakażenia pojawiają się nawet po dwóch miesiącach od kontaktu z bakterią, a przez cały okres takiego bezobjawowego nosicielstwa chory może zakażać inne osoby.

Powikłaniami rzekomobłoniastego zapalenia jelit o ciężkim przebiegu mogą być: piorunujące zapalenie jelita, niedrożność porażenna, perforacja jelita i zapalenie otrzewnej.

Rzekomobłoniaste zapalenie jelit – diagnostyka

Rzekomobłoniaste zapalenie jelit można podejrzewać u każdej osoby z biegunką, która w okresie poprzedzającym chorobę o kilka tygodni – kilka miesięcy stosowała antybiotyki. Rozpoznanie rzekomobłoniastego zapalenia jelit wymaga wykonania następujących badań:

  • posiewu kału w kierunku obecności bakterii Clostridium difficile,
  • oznaczanie toksyn bakteryjnych w kale,
  • badanie endoskopowe jelita grubego (kolonoskopia), w którym uzyskać można obraz błon rzekomych,
  • wycinki jelita grubego do badania histopatologicznego.

Rzekomobłoniaste zapalenie jelit powinno być różnicowane z takimi schorzeniami jak choroba Crohna, zespół jelita drażliwego, infekcji bakteryjnych i wirusowych jelit.

Rzekomobłoniaste zapalenie jelit – leczenie

W przypadku łagodnego przebiegu rzekomobłoniastego zapalenia jelit wystarczy odstawić stosowany aktualnie antybiotyk – to powinno umożliwić przywrócenie fizjologicznej flory bakteryjnej jelit. W sytuacji, gdy odstawienie antybiotyku nie jest możliwe, zaleca się zamienić go na antybiotyk, którego stosowanie rzadko prowadzi do wystąpienia rzekomobłoniastego zapalenia jelita grubego. Leczenie cięższych przypadków może wymagać zastosowania farmakoterapii – mowa o takich antybiotykach jak metronidazol, wankomycyna; pomocniczo stosuje się probiotyki. Może ponadto zajść potrzeba wyrównania zaburzeń wodno-elektrolitowych.

Rzekomobłoniaste zapalenie jelit – dieta

Odpowiedni model odżywiania ma duże znaczenie dla chorych na rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego. Dieta powinna być lekkostrawna, o ograniczonej podaży tłuszczu, cukrów prostych, błonnika oraz laktozy. Należy zrezygnować ze spożycia kofeiny, napojów gazowanych, owoców, produktów mlecznych, tłustych i smażonych dań, surowych warzyw. Posiłki powinny być mało obfite, spożywane regularnie. Można spożywać zupy z chudym mięsem, puree warzywne, czerstwe białe pieczywo, biszkopty, kaszę mannę lub jaglaną, białka jaja, chudą wędlinę. Należy pamiętać także o nawodnieniu organizmu – idealnie sprawdzi się woda, chudy rosół, napar z rumianku czy mięty, a także rzadki kleik z siemienia lnianego.

Rzekomobłoniaste zapalenie jelit – zapobieganie

Profilaktyka rzekomobłoniastego zapalenia jelit sprowadza się do rozważnego stosowania antybiotyków oraz jednoczesnego stosowania probiotyków. Ponadto należy dbać o higienę, często myjąc ręce. Istotne znaczenie ma ponadto przestrzeganie zasad higieny w placówkach opieki medycznej – stosowanie jednorazowych rękawiczek przez pracowników służby zdrowia oraz dezynfekowanie powierzchni i sprzętów.

 

Bibliografia:

  1. Olczak A., Grąbczewska E., Rzekomobłoniaste zapalenie jelit o etiologii Clostridium difficile; Przegl. Epidem., 2012
  2. Salen P., Stankiewicz H., Pseudomembranous colitis, 2019
  3. Czerwionka – Szaflarska M. i in., Stanowisko Grupy Ekspertów w sprawie profilaktyki biegunki związanej ze stosowaniem antybiotyków u dzieci; Pediatria Polska, vol. 85, 6

Zobacz także

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Pierwsze suplementy od kobiet dla kobiet

Poznaj WIMIN

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Bakterie flory jelitowej – jak powinnyśmy o nie zadbać?

Choroba legionistów (legionelloza)

Choroba legionistów – czym jest i czy należy się jej obawiać?

chirurdzy na sali operacyjnej

„Piątego razu nie było”. Chirurg Paweł Kabata opisuje przejmującą historię pacjentki, która wybrała leczenie „dietą i ziołami”

Chcesz zadbać o jelita? 4 rzeczy, o których musisz pamiętać

Kobieta je danie na talerzu

W których odcinkach przewodu pokarmowego wchłaniane są poszczególne witaminy? Wyjaśnia dietetyczka

Upadło na ziemię! Czy można to zjeść?

słodka papryka mielona

Salmonella w popularnej przyprawie. GIS wycofuje ze sklepów partię słodkiej papryki

kobieta, nakładająca maść na problemy skórne twarzy

Ropień – przyczyny, objawy, leczenie. Rodzaje ropni

Dłoń oparta o szklankę wody

Czkawka – przyczyny, leczenie. Czego objawem jest czkawka?

Jak przygotować i jak podać dziecku antybiotyk w zawiesinie? Odpowiada Młody Farmaceuta

Student AGH znalazł sposób na unikanie zarazków w miejscach publicznych. Dzięki Unikey można bezdotykowo otworzyć drzwi

Student AGH znalazł sposób na unikanie zarazków w miejscach publicznych. Zobacz, jak to działa

Arbuz, pomarańcze i spółka. Jedzenie, które koniecznie musisz umyć

Choroba Whipple’a – na czym polega? Jakie są objawy choroby?

Choroba Whipple’a – na czym polega? Jakie są objawy choroby?

Zespół złego wchłaniania/Getty Images

Zespół złego wchłaniania – z czego może wynikać? Jak go rozpoznać?

Wiesz, które pomieszczenie w twoim mieszkaniu jest najbrudniejsze? Możesz być zaskoczona

Masz wzdęcia? 10 produktów, które pomogą ci z nimi walczyć

Kwas masłowy – kiedy i w jaki sposób należy go suplementować?

Wszystkie produkty w twoim domu mają dobrą datę ważności? Sprawdź, które warto wymienić

Problem z zaparciami? Zobacz, co twój organizm chce ci powiedzieć

10 ziół i przypraw, które powinnaś zacząć dodawać do swoich posiłków

Wiesz, że twój nos ma własny mikrobiom? Naukowcy wiedzą o nim coraz więcej

Wiesz, że twój nos ma własny mikrobiom? Naukowcy wiedzą o nim coraz więcej

4 powody, dla których warto jeść błonnik. Chodzi nie tylko o zaparcia

Chcesz wzmocnić odporność? Dołącz do diety te produkty

Antybiotyk a wirus

Czy antybiotyk 3-dniowy działa? Garść wiedzy o antybiotykach

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Objawy odstawienia alkoholu. Jakie są korzyści z niepicia alkoholu?

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?