Przejdź do treści

Odwodnienie organizmu u dzieci i u dorosłych – przyczyny i objawy. Jak pomóc osobie odwodnionej?

odwodnienie organizmu - kobieta pije wodę z butelki
Fot. shyshka / Adobe
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
ciałopozytywnośc a operacje plastyczne
Operacje plastyczne to zaprzeczenie ciałopozytywności? „Trudno winić kogokolwiek za to, że płynie z prądem”
Mleko, czyli napój do zadań specjalnych. Co o nim wiesz?
Czy wiesz, jak prawidłowo sikać? Rozmowa z Agnieszką Cytowicz, fizjoterapeutką uroginekologiczną
Leczenie biologiczne – gdy „zwykłe” leki nie działają. Na co pomaga? Komu przysługuje?
Nie oceniaj, wspieraj” – apeluje psycholożka Karla Orban. Tłumaczy, dlaczego krytyka nie motywuje do zmiany
„Nie oceniaj, wspieraj” – apeluje psycholożka Karla Orban. Tłumaczy, dlaczego krytyka nie motywuje do zmiany

Odwodnienie organizmu wymaga odpowiedniego nawodnienia. Leczenie polega na podaży płynów. W miarę możliwości podaje się je doustnie, jednak w przypadku małych dzieci czy osób starszych nawadnianie pozajelitowe niejednokrotnie jest koniecznością.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

Agnieszka Widera
lekarz

Odwodnienie organizmu to poważny stan zagrażający życiu. Najszybciej i najczęściej pojawia się u dzieci i u osób starszych. Należy pamiętać, że do odwodnienia dochodzi nie tylko w upalne dni, ale tak naprawdę bez względu na porę roku czy temperaturę otoczenia. Szczególnie obciążone są osoby przewlekle chore. Przyczyną odwodnienia w łagodnym stopniu dorosłych są czasami ostre nieżyty żołądkowo-jelitowe czy po prostu nieodpowiednia podaż płynów na skutek zabiegania i stresu.

woda dzieci

Przyczyny odwodnienia

Odwodnienie organizmu to stan zagrożenia życia, który jest związany z utratą wody, ale także z zaburzeniami elektrolitowymi. Woda to przeszło 70% składu ciała. Przyczyną odwodnienia może być zarówno niedostateczny pobór wody, jak i jej nadmierna utrata. W zależności od poziomu elektrolitów rozróżnia się następujące rodzaje odwodnienia organizmu:

  • hipertoniczne – wynika utraty wody bez utraty elektrolitów,
  • hipotoniczne – gdy organizm traci bardzo dużą ilość substancji osmotycznie czynnych,
  • izotoniczne – gdy poziomy utraconej wody i elektrolitów są porównywalne.

Przyczyną hipertonicznego odwodnienia jest najczęściej niedostateczny pobór wody, co jest bardzo częste u nieprzytomnych. Ponadto do odwodnienia hipertonicznego prowadzą stany przebiegające z hiperwentylacją (utratą wody przez płuca) czy nadmierną utratą wody przez przewód pokarmowy, nerki lub skórę. Odwodnienie izotoniczne ma miejsce w przypadku utraty izotonicznych płynów przez przewód pokarmowy, skórę (oparzenia) czy do trzeciej przestrzeni (np. do jamy otrzewnej). Odwodnienie hipotoniczne pojawia się wtedy, gdy ktoś traci nadmierną ilość płynów przez przewód pokarmowy czy nerki i uzupełnia płyny hipotonicznymi płynami, np. przegotowaną wodą, niesłodzoną herbatą. Woda z przestrzeni pozakomórkowej może wówczas przechodzić do komórek, wskutek czego tworzą się obrzęki.

Odwodnienie może mieć różny stopień. Najczęściej obserwowane jest łagodne odwodnienie, gdy człowiek nawet nie zdaje sobie z niego sprawy. Tak naprawdę początkowe stadia odwodnienia mogą powodować pogorszenie samopoczucia, zmęczenie, problemy z koncentracją, zaburzenia ciśnienia tętniczego. Pierwszym objawem, jaki odczuwa wtedy człowiek, jest głód ze względu na sąsiedztwo ośrodka głodu z ośrodkiem pragnienia. Dopiero przy poważniejszym odwodnieniu pojawia się uczucie pragnienia.

Ogromne ryzyko odwodnienia obserwuje się latem, szczególnie w upalne dni. Wraz z potem człowiek jest w stanie stracić nawet kilka litrów płynów, które powinny być aktywnie uzupełniane. W przypadku osób starszych częstym problemem są choroby przewlekłe, różnego rodzaju niepełnosprawność, która uniemożliwia np. samodzielne picie. Osoby starsze o małej aktywności fizycznej często borykają się z problemem zaparć. W związku z tym mają tendencję do sięgania po leki przeczyszczające, które ściągają wodę do przewodu pokarmowego i również przyczyniają się do odwodnienia. Niejednokrotnie chorzy przyjmują odwadniające leki, stosowane w terapii obrzęków i nadciśnienia tętniczego.

U dzieci łatwo dochodzi do odwodnienia w przebiegu nieżytu żołądkowo-jelitowego. Bardzo trudno wymóc na dzieciach picie odpowiedniej ilości płynów, dlatego też niejednokrotnie w przebiegu takich infekcji wymagają one nawodnienia pozajelitowego. Dzieci ponadto mają tendencję do odwodnienia w upalne dni.

Zobacz także

Objawy odwodnienia

Istotnym objawem odwodnienia organizmu jest zmniejszenie ilości wydalanego moczu. Staje się on gęstszy, ciemniejszy, często ma również intensywniejszy zapach. Podczas upału człowiek może zauważyć problem z wydzielaniem potu, dochodzi do pojawienia się nudności, wymiotów, skurczów mięśni. Skóra traci jędrność, fałd skórny bardzo powoli wraca do pierwotnego wyglądu. Odwodnienie organizmu zawsze powoduje osłabienie, problem z koncentracją, bóle głowy. Niedostateczna podaż płynów przyczynia się do powstania zaparć, problemów z ciśnieniem krwi. Przy odwodnieniu organizmu można stwierdzić również suche śluzówki.

Co robić, gdy dochodzi do odwodnienia organizmu?

Leczenie odwodnienia jest bardzo proste. W łagodnych stanach może być prowadzone w domu. Polega na tym, że chory przyjmuje płyny izotoniczne i nawadnia organizm. Czasami konieczne jest nawadnianie pozajelitowe, zwłaszcza u osób starszych i dzieci, gdyż trudno zmusić je do wypicia wystarczającej ilości płynów izotonicznych. Nawadnianie pozajelitowe może być również stosowane w przypadku dorosłych w ostrych nieżytach żołądkowo-jelitowych, którym nasilone wymioty również nie pozwalają na dostateczne uzupełnienie płynów. Nawadnianie pozajelitowe konieczne bywa ponadto u kobiety w ciąży, dla których jakikolwiek stopień odwodnienia jest bardzo niebezpieczny. Odwodnienie hipertoniczne lub hipotoniczne wymaga podaży odpowiednio zjonizowanych płynów.

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Kobieta przed komputerem

Ból nadgarstka – przyczyny, ćwiczenia, leczenie

Gorąco? Czujesz się odwodniona? Zrezygnuj z tych potraw

Skurcze łydek – przyczyny, leczenie, domowe sposoby

Pokrzywka alergiczna u dziecka i dorosłego. Jak leczyć pokrzywkę alergiczną?

Pokrzywka alergiczna u dziecka i dorosłego. Jak leczyć pokrzywkę alergiczną?

Odwodnienie to “nic takiego”? Sprawdź, co się dzieje z twoim ciałem

Dziewczyna z długimi włosami, uśmiecha się i pokazuje język

Wygląd języka – co popękany lub żółty mówi o zdrowiu?

Paznokcie

Zmiany na paznokciach. O jakich chorobach świadczą?

włosy z łupieżem

Łupież – przyczyny, leczenie. Jak pozbyć się łupieżu?

Wydaje ci się, że pijesz wystarczająco dużo wody? Te sygnały świadczą, że jest inaczej

Kobieta z katarem siennym szuka skutecznego leczenia

Katar sienny – objawy, przyczyny, leczenie i domowe sposoby

Jesteś na diecie ketogenicznej i ciągle boli cię głowa? Wyjaśniamy dlaczego

Kobieta wykonuje ćwiczenia na zespół cieśni nadgarstka

Zespół cieśni nadgarstka – objawy, ćwiczenia, leczenie

Czarno-białe zdjęcie kobiety, trzymającej się za szyję

Chłoniak – przyczyny, objawy, leczenie i rokowania

ćwiczenia na plecy

Ćwiczenia na plecy na siłowni, w domu – jak rozciągnąć plecy?

Lekarka w fartuchu ochronnym ściąga rękawiczki

Zdjęcie dłoni lekarza po 10 godzinach w rękawiczce. Tak wygląda walka na pierwszej linii frontu z COVID-19

Kobieta gładzi się po twarzy, ma zamknięte oczy.

Gronkowiec złocisty i skórny – objawy. Jak można zarazić się gronkowcem?

„Proszę przyjść, jak będzie pani chciała mieć dzieci”. Te słowa usłyszała od lekarzy artystka Katarzyna Gabrysz, kiedy szukała pomocy

Kobieta na badaniu piersi metodą mammografii

Mammografia – co to za badanie? Jak często ją wykonywać i jak interpretować wyniki?

Kobieta cierpiąca na epilepsję siedzi na łóżku z przymkniętymi oczami.

Padaczka – objawy, przyczyny, leczenie u dorosłych i dzieci

Kobieta smutna, cierpiaca na depresję poporodową

Depresja poporodowa – jak długo trwa? Jakie są jej objawy i jak ją leczyć?

Jestem zmęczona

Jestem zmęczona. Dlaczego? Jakie mogą być przyczyny?

Triage – na czym polega? Jakie są zasady segregacji medycznej chorych?

Matka karmi niemowlę butelką

Czy w trakcie upałów dopajać niemowlęta wodą? Jakie są objawy odwodnienia u małych dzieci?

Mezoterapia igłowa – co to jest, jakie są efekty i skutki uboczne?

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

Objawy odstawienia alkoholu. Jakie są korzyści z niepicia alkoholu?

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Wegański chłodnik z botwinką. Bez mleka i jajek, ale z zaskakującymi dodatkami