Przejdź do treści

Odwodnienie organizmu u dzieci i u dorosłych – przyczyny i objawy. Jak pomóc osobie odwodnionej?

odwodnienie organizmu - kobieta pije wodę z butelki
Fot. shyshka / Adobe
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Nagietek lekarski - właściwości i zastosowanie w medycynie
Nagietek lekarski – właściwości i zastosowanie w medycynie
Ból sutków - kiedy występuje i jakie są jego przyczyny?
Ból sutków – kiedy występuje i jakie są jego przyczyny?
Maseczka - kobieta szyje na maszynie
„Maseczki. Proszę się częstować”. Akcja mieszkanki Otwocka podbiła internet
Kobiety w maseczkach - kronawirus
Powstanie aplikacja, która pomoże kontrolować rozprzestrzenianie się koronawirusa. Pracuje nad nią Ministerstwo Cyfryzacji
młoda kobieta
„Seks nie powinien boleć! Chyba, że tego chcesz” – mówi Katarzyna Koczułap

Odwodnienie organizmu wymaga odpowiedniego nawodnienia. Leczenie polega na podaży płynów. W miarę możliwości podaje się je doustnie, jednak w przypadku małych dzieci czy osób starszych nawadnianie pozajelitowe niejednokrotnie jest koniecznością.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

Agnieszka Widera
lekarz

Odwodnienie organizmu to poważny stan zagrażający życiu. Najszybciej i najczęściej pojawia się u dzieci i u osób starszych. Należy pamiętać, że do odwodnienia dochodzi nie tylko w upalne dni, ale tak naprawdę bez względu na porę roku czy temperaturę otoczenia. Szczególnie obciążone są osoby przewlekle chore. Przyczyną odwodnienia w łagodnym stopniu dorosłych są czasami ostre nieżyty żołądkowo-jelitowe czy po prostu nieodpowiednia podaż płynów na skutek zabiegania i stresu.

woda dzieci

Przyczyny odwodnienia

Odwodnienie organizmu to stan zagrożenia życia, który jest związany z utratą wody, ale także z zaburzeniami elektrolitowymi. Woda to przeszło 70% składu ciała. Przyczyną odwodnienia może być zarówno niedostateczny pobór wody, jak i jej nadmierna utrata. W zależności od poziomu elektrolitów rozróżnia się następujące rodzaje odwodnienia organizmu:

  • hipertoniczne – wynika utraty wody bez utraty elektrolitów,
  • hipotoniczne – gdy organizm traci bardzo dużą ilość substancji osmotycznie czynnych,
  • izotoniczne – gdy poziomy utraconej wody i elektrolitów są porównywalne.

Przyczyną hipertonicznego odwodnienia jest najczęściej niedostateczny pobór wody, co jest bardzo częste u nieprzytomnych. Ponadto do odwodnienia hipertonicznego prowadzą stany przebiegające z hiperwentylacją (utratą wody przez płuca) czy nadmierną utratą wody przez przewód pokarmowy, nerki lub skórę. Odwodnienie izotoniczne ma miejsce w przypadku utraty izotonicznych płynów przez przewód pokarmowy, skórę (oparzenia) czy do trzeciej przestrzeni (np. do jamy otrzewnej). Odwodnienie hipotoniczne pojawia się wtedy, gdy ktoś traci nadmierną ilość płynów przez przewód pokarmowy czy nerki i uzupełnia płyny hipotonicznymi płynami, np. przegotowaną wodą, niesłodzoną herbatą. Woda z przestrzeni pozakomórkowej może wówczas przechodzić do komórek, wskutek czego tworzą się obrzęki.

Odwodnienie może mieć różny stopień. Najczęściej obserwowane jest łagodne odwodnienie, gdy człowiek nawet nie zdaje sobie z niego sprawy. Tak naprawdę początkowe stadia odwodnienia mogą powodować pogorszenie samopoczucia, zmęczenie, problemy z koncentracją, zaburzenia ciśnienia tętniczego. Pierwszym objawem, jaki odczuwa wtedy człowiek, jest głód ze względu na sąsiedztwo ośrodka głodu z ośrodkiem pragnienia. Dopiero przy poważniejszym odwodnieniu pojawia się uczucie pragnienia.

Ogromne ryzyko odwodnienia obserwuje się latem, szczególnie w upalne dni. Wraz z potem człowiek jest w stanie stracić nawet kilka litrów płynów, które powinny być aktywnie uzupełniane. W przypadku osób starszych częstym problemem są choroby przewlekłe, różnego rodzaju niepełnosprawność, która uniemożliwia np. samodzielne picie. Osoby starsze o małej aktywności fizycznej często borykają się z problemem zaparć. W związku z tym mają tendencję do sięgania po leki przeczyszczające, które ściągają wodę do przewodu pokarmowego i również przyczyniają się do odwodnienia. Niejednokrotnie chorzy przyjmują odwadniające leki, stosowane w terapii obrzęków i nadciśnienia tętniczego.

U dzieci łatwo dochodzi do odwodnienia w przebiegu nieżytu żołądkowo-jelitowego. Bardzo trudno wymóc na dzieciach picie odpowiedniej ilości płynów, dlatego też niejednokrotnie w przebiegu takich infekcji wymagają one nawodnienia pozajelitowego. Dzieci ponadto mają tendencję do odwodnienia w upalne dni.

Zobacz także

Objawy odwodnienia

Istotnym objawem odwodnienia organizmu jest zmniejszenie ilości wydalanego moczu. Staje się on gęstszy, ciemniejszy, często ma również intensywniejszy zapach. Podczas upału człowiek może zauważyć problem z wydzielaniem potu, dochodzi do pojawienia się nudności, wymiotów, skurczów mięśni. Skóra traci jędrność, fałd skórny bardzo powoli wraca do pierwotnego wyglądu. Odwodnienie organizmu zawsze powoduje osłabienie, problem z koncentracją, bóle głowy. Niedostateczna podaż płynów przyczynia się do powstania zaparć, problemów z ciśnieniem krwi. Przy odwodnieniu organizmu można stwierdzić również suche śluzówki.

Co robić, gdy dochodzi do odwodnienia organizmu?

Leczenie odwodnienia jest bardzo proste. W łagodnych stanach może być prowadzone w domu. Polega na tym, że chory przyjmuje płyny izotoniczne i nawadnia organizm. Czasami konieczne jest nawadnianie pozajelitowe, zwłaszcza u osób starszych i dzieci, gdyż trudno zmusić je do wypicia wystarczającej ilości płynów izotonicznych. Nawadnianie pozajelitowe może być również stosowane w przypadku dorosłych w ostrych nieżytach żołądkowo-jelitowych, którym nasilone wymioty również nie pozwalają na dostateczne uzupełnienie płynów. Nawadnianie pozajelitowe konieczne bywa ponadto u kobiety w ciąży, dla których jakikolwiek stopień odwodnienia jest bardzo niebezpieczny. Odwodnienie hipertoniczne lub hipotoniczne wymaga podaży odpowiednio zjonizowanych płynów.

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Jak rozpoznać zawał i pomóc osobie, która go przechodzi? Poznaj porady ratownika medycznego!

rozciągająca się kobieta

O czym może świadczyć ból żeber? Jak wyglądają objawy? Jak złagodzić ból?

Jaglany detoks – oczyść swój organizm szybko i bezpiecznie

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Kobieta stoi na dworze w grubym swetrze. W rękach trzyma kubek

Zimą też trzeba pić! Wodę oczywiście!

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

omdlenie

Czym jest utrata przytomności? Udzielanie pierwszej pomocy przy omdleniu

zgaga

Przyczyny zgagi – co może powodować dyskomfort i palenie za mostkiem?

naukowiec

Objawy salmonelli – jak je szybko rozpoznać?

kobieta w ciąży

Wzdęcia w ciąży – jak sobie z nimi radzić?

woda

Boli cię głowa? To może być oznaka odwodnienia

ból

Co stres robi z naszymi stawami? Będziesz zaskoczona

szklanki z wodą

Dlaczego zimą szybciej się odwadniamy?

Fonoforeza – wskazania i przeciwwskazania

Fonoforeza – wskazania i przeciwwskazania

lekarka

Badania profilaktyczne – które zrobić w zależności od wieku?

Terapia genowa. Czym jest i kiedy się ją stosuje?

Terapia genowa. Czym jest i kiedy się ją stosuje?

badania wysokościowe

Badania wysokościowe – na czym polegają? Jak się do nich przygotować?

USG ginekologiczne - na czym polega, jak się do niego przygotować?

USG ginekologiczne – na czym polega, jak się do niego przygotować?

Tomografia komputerowa - cena, jak się przygotować do badania?

Tomografia komputerowa – cena, jak się przygotować do badania?

Obdukcja — czym jest potwierdzenie doznania obrażeń, co daje i jak je wykonać?

Obdukcja – czym jest? Jaki lekarz ją wykonuje?

Otolaryngologia — jakimi chorobami się zajmuje?

Otolaryngologia – jakimi chorobami się zajmuje ta dziedzina?

alkohol

Na czym polega detoks alkoholowy? Gdzie poddać się oczyszczeniu organizmu z toksyn?

Na czym polega balneologia?

Na czym polega balneologia?

Najpopularniejsze

8 rzeczy, których organizm kobiety nie wybacza po 30-tce

Sandra Kubicka

Sandra Kubicka: nigdy już nie powiem, że jestem w stu procentach zdrowa, nawet jeśli kiedyś będę czuła się lepiej

„Wyjście z toksycznego związku nie łatwe, ale jest możliwe. I trzeba to zrobić. Dla siebie”. Dr Bogdan Stelmach o niezdrowych relacjach w parze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

cynk w migdałach

Cynk – gdzie go szukać? Poznaj 5 naturalnych źródeł cynku

kobieta wycierająca nos

Grypa hiszpanka – przyczyny i objawy. Historia największej pandemii na świecie

Mama zakleja plaster dziekcu. Na zdjeciu widoczne dłonie na drewnianym stole

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Kobieta trzymająca się za plecy na dole z powodu bólu pleców

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Ropiejące oczy kobiety

Ropiejące oczy u dzieci i dorosłych – przyczyny i metody leczenia

sen

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

kobieta trzymająca się obiema rękami z okolice mostka

Co oznacza ból w mostku? Charakter i różne przyczyny dolegliwości

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

Produkty zawierające witaminę A

Witamina A – właściwości, występowanie i suplementacja. Za co odpowiada w organizmie?