Przejdź do treści

Szczepienie na odrę – czy wciąż warto wykonywać?

zastrzyk
Szczepienie na odrę – czy wciąż warto wykonywać? Istock.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
szczupła dziewczyna
Chudnięcie – ile można zdrowo chudnąć? Jem i chudnę – przyczyny
cienie pod oczami
Worki i cienie pod oczami ‒ jak się ich pozbyć? Pomóc mogą domowe sposoby
Bóle menstruacyjne - jak sobie z nimi poradzić? Podpowiada fizjoterapeutka Magdalena Mikołajczyk
Bóle menstruacyjne – jak sobie z nimi poradzić? Podpowiada fizjoterapeutka Magdalena Mikołajczyk
Dlaczego wypadają ci włosy i jak temu zaradzić? Wyjaśnia trycholożka Marta Klowan
Dlaczego wypadają ci włosy i jak temu zaradzić? Wyjaśnia trycholożka Marta Klowan
Kolacja - jeść, czy nie?/iStock
Co z tą kolacją? Jeść, czy nie jeść? A jeśli jeść, to o której?

Wirus odry to jeden z najbardziej zaraźliwych wirusów. Wśród osób nieszczepionych bardzo łatwo o epidemię, która dla części chorych skończy się ciężkimi powikłaniami np. zapaleniem płuc, zapaleniem mózgu, czy ujawniającą się po latach chorobą nazywaną podostrym stwardniającym zapaleniem mózgu (SSPE). Odra najgroźniejsza jest dla małych dzieci (poniżej 5 roku życia), dorosłych powyżej 20 roku życia, osób starszych i tych z obniżoną odpornością.  Co 4 osoba chora wymaga opieki w szpitalu, a 1 na 1000 umiera w wyniku powikłań zarażenia wirusem odry.

Dlaczego warto szczepić się na odrę? Kiedy to zrobić? Jak długo działa szczepionka? Nasze wątpliwości wyjaśnia Monika Działowska lekarz Dziecięcego Szpitala Klinicznego w Warszawie, autorka bloga pediatranazdrowie.pl.

Dlaczego warto wykonać szczepienie na odrę?

Od czasu wprowadzenia obowiązkowych szczepień (w 1975 roku) do początku XXI wieku udało się w znacznym stopniu chorobę opanować, wręcz wyeliminować. Niestety w ostatnich latach obserwuje się wzrost liczby zachorowań na odrę w Polsce. W 2019 roku odnotowano (do końca września) 1368 przypadków, w całym roku 2018 – 355 przypadków, zaś w 2017 tylko 63 przypadki.

Wzrost liczby zachorowań związany jest z rezygnacją ze szczepień oraz z migracją. Wirus odry przenosi się drogą kropelkową i po jednokrotnym kontakcie z osobą chorą jest w stanie zarazić 9 z 10 osób nieszczepionych!

– Jeszcze rok temu, gdy w szpitalu pojawiało się dziecko z odrą, wszyscy młodzi lekarze chcieli je obejrzeć na żywo. Dotychczas znaliśmy tę chorobę jedynie z książek. W tym roku przypadki odry są już na porządku dziennym, jest ich coraz więcej – stwierdza lekarz Monika Działowska.

niedobory w organizmie

Powikłania zachorowania na odrę mogę mieć charakter ciężki. Najczęstsze z nich to:

– Na powikłania odry najbardziej narażone są niemowlęta i noworodki, a zwłaszcza wcześniaki, ponieważ ich układ odpornościowy nie jest jeszcze w pełni wykształcony. Bardzo ciężko przechodzą tę chorobę, często pojawiają się powikłania. Na szczęście, jeśli mama jest odpowiednio uodporniona (przechorowała odrę lub była zaszczepiona 2 dawkami), to prawdopodobnie przekazała dziecku ochronne przeciwciała IgG w trakcie ciąży przez łożysko. Niestety ich stężenie będzie się obniżać z czasem do ok. 3-4 miesiąca życia dziecka, a niemowlę można zaszczepić najwcześniej od 9 miesiąca. Mleko z piersi nie zabezpiecza przed zakażeniem – komentuje lekarz Monika Działowska.

Najgroźniejszym skutkiem zachorowania jest podostre stwardniające zapalenie mózgu – choroba ta ujawnia się dopiero wiele lat po przebytym zakażeniu wirusem odry. Chory stopniowo traci sprawność mózgu, dochodzi do postępującego sztywnienia mięśni, drgawek i śmierci.

Na odrę nie ma leków zwalczających wirusa, leczy się tylko objawy choroby. Najlepszą metodą, by się jej ustrzec jest szczepienie.

Kiedy podawać szczepienie na odrę?

Szczepienie na odrę podawane jest w szczepionce skojarzonej tzw. MMR, która chroni także przed zachorowaniem na świnkę i różyczkę. Do osiągnięcia pełnej skuteczności szczepionki podać dwie dawki szczepionki:

  • pierwszą między 13. a 14. miesiącem życia,
  • drugą w 6. roku życia.
Szczepionka na Hib – chroni przed groźną pałeczką hemofilną typu b

Jak działa szczepienie?

– Skuteczność 2 dawek szczepionki to ok. 98 proc., po 1 dawce 90-95 proc. 10 proc. osób 1 dawka może więc nie wystarczyć, takie osoby mogą zachorować – wyjaśnia lekarz Monika Działowska.

Szczepienie MMR dla dzieci jest w Polsce obowiązkowe i refundowane, podaje się je podskórnie lub domięśniowo. Rodzic nie ponosi żadnych kosztów. Warto pamiętać, że mimo zaszczepienia istnieje niewielka szansa zachorowania. Najważniejsze jednak, że szczepionka chroni przed najgroźniejszymi typami wirusa, a co za tym idzie przed poważnymi powikłaniami.

Szczepionka na odrę dla dorosłych

Co zrobić, jeśli jesteś dorosła i nie byłaś szczepiona na odrę lub nie jesteś pewna czy je otrzymałaś? Jak to sprawdzić?

– Najlepiej odnaleźć swoją Książeczkę Zdrowia Dziecka, tam powinny być wpisane wszystkie szczepienia lub przebyte zachorowania. Jeśli są w niej 2 dawki szczepienia można uznać, że jest się odpornym – podpowiada lekarz Monika Działowska.

Kubek z naparem z owoców z dzikiej róży z dodatkiem cytryny

Nie znalazłaś książeczki? Zgłoś się do lekarza rodzinnego i powiedz mu o swoich wątpliwościach. Może on zlecić badanie poziomu przeciwciał na odrę. Jeśli okaże się, że wynik wskazuje na to, że nie byłaś szczepionka lub odporność jest niepełna (mogłaś otrzymać tylko jedną dawkę) to wtedy powinnaś zdecydować się na szczepienie.

– Warto szczepić nieszczepionych dorosłych! Nie warto ryzykować zachorowania i powikłań, a także ewentualnego zarażenia osób w swoim otoczeniu z grup ryzyka: niemowląt, kobiet w ciąży czy osób z obniżoną odpornością – komentuje lekarz Monika Działowska z bloga pediatranazdrowie.pl.

Szczepionka na odrę dla dorosłych nie jest refundowana, a cena za pojedynczą dawkę wynosi od 90 do 200 zł.

Co zawiera szczepionka na odrę?

W Polsce nie są dostępne pojedyncze (tzw. monowalentne) szczepionki wyłącznie przeciwko odrze. Zawsze podaje się je w preparatach skojarzonych chroniących przed odrą, świnką i różyczką. Szczepionki występują pod nazwami Priorix lub M-M-RvaxPro.

Szczepionka zawiera żywe cząstki wirusów tzw. atenuowane. Osoba tuż po podaniu szczepionki nie zaraża innych.

szczepienie

 – Szczepionki żywe zawierają drobnoustroje, ale są one pozbawione zjadliwości. Mają znikome właściwości chorobotwórcze lub są ich całkowicie pozbawione, zachowując jednocześnie zdolność do wzbudzania odpowiedzi odpornościowej – tłumaczy lekarz Monika Działowska.

Kto nie powinien się szczepić?

Dwa najważniejsze przeciwwskazania to trwająca infekcja bakteryjna lub wirusowa oraz alergia na którykolwiek ze składników szczepionki. Szczepienia na odrę nie wykonuje się także w ciąży. Kobieta planująca ciążę powinna odczekać miesiąc od szczepienia. Inne przeciwwskazania to:

przegrzewanie organizmu

Możliwe powikłania

W miejscu podania szczepionki może wystąpić zaczerwienienie, obrzęk i bolesność utrzymująca się około 2 dni. Po szczepieniu może pojawić się także stan podgorączkowy, wysypka i lekkie bóle stawów.  W przypadku szczepienia na odrę odczyny poszczepienne pojawiają się najczęściej po ok. 10 dniach, a nie w ciągu 1-2 dni po szczepieniu jak w przypadku innych szczepionek. Do ostrzejszych powikłań dochodzi niezwykle rzadko, a ich charakter i tak jest zwykle łagodniejszy niż objawy zakażenia aktywnym wirusem odry.

Zobacz także

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

szczepionka na grypę

Ograniczenia w zapisywaniu i wydawaniu szczepionek przeciw grypie na jednego pacjenta

Szczepionka przeciw grypie

Interwencja Hello Zdrowie: szczepienia na grypę dla seniorów 75+ są bezpłatne!

Szczepionka na COVID-19

Prawie połowa Polaków nie chce się szczepić przeciwko COVID-19. Podobnie sceptyczni jedynie Węgrzy i Rosjanie

Szczepionki

W których krajach jest najwięcej antyszczepionkowców? Jak na ich tle wypada Polska?

Obowiązkowe szczepienie dzieci przeciwko rotawirusom? Tego chce Ministerstwo Zdrowia

Dziecko płaczące z powodu gorączki przy ząbkowaniu

Gorączka u dziecka – przyczyny. Jak zbić gorączkę?

Dwie nowe szczepionki na grypę na liście leków refundowanych

Dwie nowe szczepionki na grypę na liście leków refundowanych

„Pandemia nie zamierza zniknąć. Trzeba się zaszczepić przeciw grypie. To bardzo poważna, ciężka choroba, która może nam zabrać zdrowie na zawsze, albo i życie” – mówi prof. Adam Antczak

Szczepienia

„Szczepienia chronią nas i nasze rodziny”. Rekomendacje GIS dotyczące szczepień przeciw grypie

Chcesz zaszczepić się na grypę? Mamy listę szczepionek 2020/2021 i wiemy, kiedy będą dostępne na rynku

Zaszczep psa z myślą o bezpieczeństwie ludzi! Mama i stetoskop apeluje o rozsądek

Zaszczep psa z myślą o bezpieczeństwie ludzi! Lekarka apeluje o rozsądek

Komórki pamięci immunologicznej a szczepienia. Czy komórki pamięci mogą się „zresetować”?

Szczepionka

Szczepionka na koronawirusa. Jest sukces! Wszyscy pacjenci wytworzyli przeciwciała

Kobieta w lesie

Kleszczowe zapalenie mózgu – jak się objawia, czym jest spowodowane, jak wygląda leczenie?

Szczepionka

Szczepionka na gruźlicę może uchronić nas przed koronawirusem?

Janina Ochojska / PIOTR ANDRZEJCZAK/MWMEDIA

Janina Ochojska w liście do Andrzeja Dudy: „Jeśli ma pan wątpliwości co do skuteczności szczepionek, to możemy porozmawiać”

Andrzej Duda / prezydent.pl

Prezydent Andrzej Duda nominowany do Biologicznej Bzdury Roku 2020. Podczas debaty mówił o szczepionce, która nie istnieje

Czy rtęć w szczepionkach jest szkodliwa?

Rtęć w szczepionkach – po co? Szkodliwość szczepionek z rtęcią

Koronawirus w Polsce. WUM: tylko co trzeci Polak skorzystałby ze szczepionki przeciw COVID-19

WUM: tylko co trzeci Polak skorzystałby ze szczepionki przeciw COVID-19

Szczepienia noworodka - kiedy są wykonywane?

Szczepienia noworodka. Pierwsze szczepienie dziecka – kiedy?

Szczepienie na grypę

Grypa – jak są jej objawy? Jak wygląda leczenie i jakie są powikłania?

kobieta w ciąży

Czy warto szczepić się przeciw krztuścowi w ciąży? Dr Michał Strus odpowiada

Jak chronić się przed odrą?

Odra – objawy, szczepionka, leczenie. Czy mamy epidemię odry?

Szczepionka DTP (błonica, krztusiec, tężec) - informacje, przeciwwskazania i efekty uboczne

Szczepionka DTP (błonica, krztusiec, tężec) – informacje, przeciwwskazania i efekty uboczne

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Objawy odstawienia alkoholu. Jakie są korzyści z niepicia alkoholu?

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?