Przejdź do treści

Toczeń rumieniowaty – charakterystyka, przyczyny, objawy i leczenie chorób tkanki łącznej

fioletowa wstążka, symbolizująca chorobę toczenia rumieniowatego
Fot. sewcream / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Jak prawidłowo dbać o zęby? Wyjaśnia dentysta Tomasz Kupryś
Globus a pod nim ręka
Lekarz Dawid Ciemięga pozywa osoby, które atakują prof. Krzysztofa Simona w internecie
Dieta antyhistaminowa – czym jest i jakie produkty wyklucza? (PRZYKŁADOWY JADŁOSPIS)
Dieta antyhistaminowa – czym jest i jakie produkty wyklucza? (PRZYKŁADOWY JADŁOSPIS)
Małże na talerzu. Przy stole para na radnce
„Randki są ogromnie ważne na każdym etapie związku” pisze psychoterapeutka Anna Wietrzykowska. Dlaczego należy je praktykować?
Czy dzieci na placu zabaw powinny nosić maseczki?/Rawpixel
Czy dzieci na placu zabaw powinny nosić maseczki? Oto oficjalne wytyczne

Toczeń rumieniowaty jest jedną z chorób tkanki łącznej, która ma podłoże autoimmunologiczne. Etiologia tego schorzenia nie została dokładnie wyjaśniona, a leczenie jest uzależnione od postaci choroby. Wyróżnia się tocznia rumieniowatego skórnego i jego cięższą postać – tocznia rumieniowatego układowego.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Charakterystycznym dla tocznia rumieniowatego objawem jest wysypka skórna, głównie w okolicach twarzy. Postać łagodna tocznia ogranicza jedynie do skóry, układowa zaś zajmuje narządy wewnętrzne. Toczeń rumieniowaty jest chorobą nieuleczalną. Stosowane leczenie może zahamować rozwój choroby i wydłużyć czas remisji.

jedzenie

Co to jest toczeń rumieniowaty?

Toczeń rumieniowaty (łac. Lupus erythematosus) jest chorobą autoimmunologiczną powstałą na skutek upośledzenia funkcji układu odpornościowego. Etiologia choroby nie została wyjaśniona, dlatego stale jest ona obiektem zainteresowań lekarzy i naukowców. Z toczniem rumieniowatym borykają się głównie kobiety. Przebieg kliniczny choroby jest uwarunkowany postacią.

Wyróżnia się następujące rodzaje tocznia:

  • toczeń rumieniowaty skórny (ang. Subacute cutaneous lupus erythematosus) – choroba obejmuje tylko powłoki skórne;
  • toczeń rumieniowaty krążkowy  (ang. Discoid lupus erythematosus) – charakterystyczna dla tej postaci wysypka lokalizuje się głównie w obrębie twarzy;
  • toczeń rumieniowaty układowy (ang. Systemic lupus erythematosus) – inaczej toczeń rumieniowaty trzewny. Jest to najcięższa postać choroby, ponieważ obejmuje nie tylko skórę, ale też narządy wewnętrzne.

Toczeń jest schorzeniem nieuleczalnym. Choroba przebiega w dwóch fazach: zaostrzenia i remisji, co utrudnia choremu normalne funkcjonowanie.

Toczeń rumieniowaty – przyczyny

Przyczyna powstawania tocznia rumieniowatego jest nieznana. Spekuluje się jedynie, że czynnikami predysponującymi do zachorowania są: zaburzenia hormonalne, predyspozycje genetyczne, czynniki środowiskowe oraz zaburzenia ze strony układu immunologicznego. Niestety nie wiadomo, dlaczego komórki atakują i uszkadzają swoje własne tkanki.

Zobacz także

Toczeń rumieniowaty – objawy

Występujące przy toczniu rumieniowatym objawy są zmienne i uzależnione od postaci choroby. Wysypka w kształcie motyla jest charakterystyczna jedynie dla postaci skórnej i krążkowej. W przebiegu tocznia rumieniowatego układowego objawy są dużo poważniejsze. Występują pod postacią:

  • zapalenia i bólu stawów;
  • zmian w nerkach powodujących obecność białka i krwi w moczu;
  • zapalenia opłucnej lub osierdzia;
  • napadów drgawkowych;
  • zasinienia i drętwienia rąk;
  • zaburzeń hematologicznych, takich jak niedokrwistość;
  • owrzodzeń i nadżerek w jamie ustnej;
  • zaburzeń układu odpornościowego;
  • miana przeciwciał przeciwjądrowych.

W obu postaciach tocznia rumieniowatego stwierdza się nadwrażliwość na światło słoneczne. Warunkiem do rozpoznania choroby jest obecność czterech lub więcej spośród wymienionych objawów. Diagnostyka choroby opiera się na badaniach laboratoryjnych, mikrobiologicznych (pobranie fragmentu skóry do badania immunopatologicznego) oraz obrazowych. Toczeń rumieniowaty u dzieci przebiega podobnie jak u dorosłych.

Toczeń rumieniowaty – leczenie i rokowanie

Zarówno w postaci skórnej tocznia, jak i w toczniu rumieniowatym układowym leczenie polega na farmakoterapii. Zadaniem leków jest złagodzenie uporczywych dolegliwości i uzyskanie jak najdłuższego czasu remisji choroby. Podstawą leczenia są kortykosteroidy, takie jak prednizon podawany doustnie lub metyloprednizolon podawany dożylnie w fazie zaostrzenia choroby. Dawkowanie tych leków zależy od stanu ogólnego chorego.

Chorym z toczniem rumieniowatym podaje się też preparaty o działaniu immunosupresyjnym wzmacniające układ odpornościowy. Osoby chore muszą je stosować do momentu ustąpienia objawów klinicznych. W wielu przypadkach leki immunosupresyjne łączy się ze sterydami. Ich działanie jest wtedy bardziej skuteczne i pozwala na zmniejszenie dawek kortykosteroidów, które mają dużo skutków ubocznych.

Żeby złagodzić objawy i uniknąć terapii lekami sterydowymi, jako leczenie wspomagające podaje się leki przeciwmalaryczne. Niestety nie są tak skuteczne jak pozostałe preparaty, dlatego kuracja może być stosowana dopiero po efektywnym leczeniu podstawowym. Inne leki, np.przeciwreumatyczne czy łagodzące dolegliwości bólowe, włącza się do terapii w zależności od potrzeby i zajętych narządów.

Przy toczniu rumieniowatym układowym rokowanie jest uwarunkowane stanem zdrowia chorego i postępem leczenia. Obecnie około 60% przeżywa z tą chorobą nawet około 20 lat.

Bibliografia

Przytrzymaj
i odkryj

Jabłońska S., Chorzelski T., Choroby skóry – dla studentów medycyny i lekarzy, rozdział 14 (259-273), Wydawnictwo Lekarskie PZWL, wyd V, Warszawa 1994, 1997, 2001, 2002

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Erytromelalgia - bolesny rumień kończyn

Erytromelalgia – bolesny rumień kończyn

Kolagenozy - objawy, leczenie i rokowania w przypadku choroby

Kolagenozy – objawy, leczenie i rokowania w przypadku choroby

Ćwiczenia relaksacyjne - sposób na walkę ze stresem dla osób w każdym wieku

Ćwiczenia relaksacyjne – sposób na walkę ze stresem dla osób w każdym wieku

Drętwienie rąk – przyczyny i leczenie. Jakie wybrać leki na drętwienie palców u rąk?

Drętwienie rąk – przyczyny i leczenie. Jakie wybrać leki na drętwienie palców u rąk?

Mizofonia - co to jest, objawy i przyczyny. Jak leczyć to schorzenie?

Mizofonia – co to jest, objawy i przyczyny. Jak leczyć to schorzenie?

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

kobieta w wannie

Jak podnieść libido przy Hashimoto? Podpowiada Lidia Wójcik z Ogarnij Hashimoto

dentystka w maseczce ochronnej

Ratownik do studentów kierunków medycznych: „myślcie przede wszystkim o sobie, przydadzą się twardy tyłek i mocne łokcie”

Wykonywanie badania elektromiograficznego

Badanie EMG. Na czym polega elektromiografia i jakie są wskazania?

kobieta karmiąca dziecko piersią chodzi po polu

Dieta matki karmiącej. Co jeść, czego unikać, przepisy

mózg w 3D

Wylew krwi do mózgu – przyczyny, objawy i leczenie udaru krwotocznego

Dziewczynka z chorobą sierocą tuli misia.

Choroba sieroca i jej fazy. Jakie daje objawy i jak ją leczyć?

Dziecko leży w szpitalu podłączone do kroplówki

Wstrząs septyczny – przyczyny i objawy. Leczenie powikłań sepsy

Kobieta z amnezją próbująca coś sobie przypomnieć.

Amnezja – jakie są przyczyny, objawy i sposoby leczenia utraty pamięci?

Pająk na ręce - arachnofobia

Arachnofobia – co to jest i jakie są jej objawy? Wyjaśniamy, jak leczyć arachnofobię

choroba kawasaki i leki

Choroba Kawasakiego u dorosłych i dzieci – objawy, przyczyny, powikłania

Testy Serologiczne - na czym polegają i kiedy się je wykonuje?

Testy Serologiczne – na czym polegają i kiedy się je wykonuje?

Mężczyzna wykonuje ćwiczenia na rwę kulszową

Ćwiczenia na rwę kulszową. Rehabilitacja i ćwiczenia na nerw kulszowy w domu

Dziewczynka z białym nalotem na języku

Biały nalot na języku – co oznacza i jak go usunąć?

Po co nam... wyrostek robaczkowy?

Po co nam wyrostek robaczkowy? Czy faktycznie jest niepotrzebnym organem?

Twarz kobiety z białymi zębami. Od obrazka odchodzi obrazek, na którym kobieta miała żółte zęby.

Jak wybielić zęby? Domowe sposoby na wybielanie zębów

Akcja studentów pielęgniarstwa "Obalamy stereotypy"

„Nic nie robią tylko kawę piją”. Studentki pielęgniarstwa i położnictwa walczą ze stereotypami zawodowymi w świetnej akcji

naukowiec - salmonella

Salmonella – objawy zakażenia bakterią i rozpoznanie. Na czym polega leczenie?

Dwójka lekarzy wykonuje sedacje pacjentowi

Sedacja – co to jest i w jakim celu się ją stosuje? Czy sedacja jest bezpieczna?

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

sen

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Policzek kobiety z włókniakiem miękkim

Włókniak miękki ‒ jakie są jego przyczyny i jak się pozbyć takich zmian?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?