Przejdź do treści

Żylaki. 10 rzeczy, które trzeba wiedzieć o żylakach

Ilustracja: shutterstock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Dziewczynka bawiąca się zabawkami w pokoju
Pół miliona na dziecko. Wyniki raportu „Ile kosztuje dziecko w Polsce?”
para leży w łóżku z białą pościelą i rozmawia
Stres jest największym zabójcą libido
Kobieta smarująca twarz kremem w łazience
Niedobór witamin widać na skórze. Dietetyk radzi, jak zadbać o odpowiednie odżywienie
Przyprawa curry na łyżeczce
Curry to mieszanka najzdrowszych przypraw
Hanna Lis w czarnym golfie
Hanna Lis o endometriozie: miałam szczęście, że choroba nie odebrała mi szansy na macierzyństwo

Żylaki to jedno z najczęstszych schorzeń kończyn dolnych wśród Polaków. Pojawiają się wtedy, kiedy nasze zastawki nie są w stanie wykonać swojej pracy i zapobiec zatrzymywaniu krwi w naczyniach na dole. Oto, co musicie wiedzieć o tym problemie.

Naczynia krwionośne tracą swoją elastyczność i rozciągają się niczym guma. To z kolei sprawia, że w nogach zostaje coraz więcej krwi, ciśnienie w naczyniach wzrasta, powoduje jeszcze większe poszerzenie i tak w koło. Skąd to się bierze, jak zapobiegać żylakom i co zrobić, gdy się pojawią? Oto 10 rzeczy, które trzeba wiedzieć.

1. Skłonności genetyczne

Żylaki kończyn dolnych, jak wiele innych schorzeń, powstają na podłożu genetycznym. Oznacza to, że jeśli twój brat, mama, babcia czy dziadek mieli żylaki, to ciebie również może to spotkać. Co więcej, jest to dość dobrze udokumentowane – według badań żylaki występują u 30-50 proc. osób, jeśli jedno z rodziców cierpiało na tę chorobę. Tylko w jaki sposób geny mają taki wpływ? Nasz kod genetyczny determinuje m.in. dokładną strukturę naczyń krwionośnych czy też zastawek. W praktyce oznacza to, że ściany naszych naczyń są bardziej skłonne do rozciągania przy wzroście ciśnienia lub zastawki są zbyt słabe, by poprawnie spełniać swoją funkcję. Z genetyką walczyć się nie da, ale można zminimalizować pozostałe czynniki ryzyka.

2. Żylaki a wykonywany zawód

Nasza praca i to, czym zajmujemy się na co dzień, może mieć spory wpływ na rozwój żylaków. Szczególnie narażeni będą przedstawiciele zawodów, w których trzeba spędzić długie godziny na stojąco, czyli fryzjer, chirurg, masażysta, kelner itd. Dlaczego tak się dzieje? Podczas długotrwałego stania pojawia się zastój żylny, czyli krew gromadzi się w naczyniach w kończynie dolnej, szczególnie przy niewydolnych zastawkach. Jeżeli twoja praca wymaga długotrwałego stania, możesz zacząć działać profilaktycznie, jeszcze zanim pojawią się pierwsze objawy. W ciągu dnia wypróbuj noszenie obcisłych rajstop lub opasek uciskowych, które ułatwiają przepływ krwi żylnej. Z kolei wieczorem odpoczywaj z nogami uniesionymi do góry, tak by krew mogła swobodnie spływać. Pomóc może również masowanie łydek oraz poruszanie nogami i napinanie mięśni. Takie ćwiczenia zadziałają jak pompa, która „popchnie krew” w naczyniach.

3. Długotrwałe podróże

Niezależnie od tego, czy jest to podróż samochodem, pociągiem, czy samolotem, pamiętaj, by od czasu do czasu poruszać nogami. Możesz również założyć wspomniane wyżej uciskowe rajstopy, które poprawią krążenie. Najlepiej jednak udać się na konsultację lekarską. Konkretne działania zależą od kilku aspektów – czy masz już żylaki, o jakim nasileniu, czy istnieją choroby współtowarzyszące, jak długa będzie podróż. To tylko niektóre z informacji potrzebnych lekarzowi, by ocenić, jakie postępowanie będzie najkorzystniejsze w twojej sytuacji.

4. Ubrania

Specjalne uciskowe rajstopy czy pończochy są korzystne, jednak powinniśmy unikać skarpet i podkolanówek z mocnymi ściągaczami. Obcisłą bieliznę i spodnie lepiej sobie odpuścić na rzecz luźniejszych ubrań. Niestety, powinno się zrezygnować z noszenia butów na wysokim obcasie, które kilkakrotnie zwiększają obciążenie naczyń. Niezdrowe są też buty ze sztywnymi podeszwami i płaskie klapki, które musimy przytrzymywać palcami, ponieważ nasze łydki i stopy nie mają szans na prawidłowe kurczenie i rozkurczanie mięśni.

5. Płeć ma znaczenie

Aż pięć razy częściej z powodu żylaków kończyn dolnych cierpią kobiety. Wydaje się, że za taki stan rzeczy odpowiadają m.in. różnice hormonalne pomiędzy płciami. U kobiet dominują progesteron i estrogeny. Pierwszy z hormonów prowadzi do poszerzenia mięśniówki w ścianie naczyń krwionośnych oraz sprzyja zatrzymywaniu wody w organizmie, czym zwiększa ryzyko obrzęków. Estrogeny natomiast zwiększają krzepliwość krwi i, podobnie jak progesteron, sprzyjają zatrzymywaniu wody i obrzękom. W praktyce oznacza to zwiększenie obciążenia dla naszych naczyń krwionośnych i wzrost ryzyka żylaków.

6. Ciąża a żylaki

Jak się okazuje, żylaki ma ponad 30 proc. kobiet w pierwszej ciąży i ok. 50 proc. kobiet w kolejnych ciążach. Dlaczego tak się dzieje? Żylaki powstają tam, gdzie źle funkcjonują zastawki. W ciąży, ze względu na narastające ciśnienie w jamie brzusznej, dochodzi do dysfunkcji zastawek znajdujących się w pachwinie, w ujściu żyły odpiszczelowej. Ponadto wzrasta objętość krwi, co jest kolejnym obciążeniem. Kobiety w ciąży często starają się oszczędzać i rezygnują z aktywności fizycznej, co również może się przyczynić do rozwoju żylaków. Po porodzie, gdy od nowa ustala się równowaga hormonalna, żylaki stają się mniej widoczne, jednak nie znikają i mogą się powiększać, szczególnie przed miesiączką.

7. Jesteś tym, co jesz

Produkty, które spożywamy, mogą znacznie poprawić lub pogorszyć rokowanie. Tłuszcze nasycone przyczyniają się do powstawania zapalenia żył, a sól zwiększa ryzyko zatrzymywania wody w organizmie. Warto wzbogacić dietę o jagody, wiśnie i maliny będące źródłem flawonoidów, które wzmacniają i poprawiają elastyczność ścian naszych naczyń. Korzystne są również owoce zawierające bioflawonoidy w białej skórce, czyli grejpfruty, pomarańcze czy mandarynki. Zamiast herbaty zaparz zioła, np. krwawnik pospolity, korzeń bagnicy lub brzeczki piwnej, one również wzmocnią naczynia.

8. Używki szkodzą

Wiadomo, że palenie papierosów szkodzi naszym płucom, a nadmierne spożywanie alkoholu – wątrobie. Należy jednak pamiętać, że używki nie działają wybiórczo, przez co mają wpływ niemal na każdy narząd. Papierosy, a konkretnie zawarta w nich nikotyna, prowadzą do uszkodzenia naczyń krwionośnych, wapnienia i zwężenia żył, przez co wzrasta ryzyko zakrzepów. Z kolei alkohol zmienia lepkość krwi i rozszerza naczynia krwionośne, dlatego najlepszym rozwiązaniem będzie wykluczenie lub przynajmniej ograniczenie stosowania wszelkich używek.

9. Sport najlepszym lekarstwem

Powiedzenie „ruch to zdrowie” sprawdza się w przypadku żylaków idealnie. Dzięki regularnym ćwiczeniom, bieganiu, spacerom możemy znacznie zmniejszyć ryzyko wystąpienia chorób naczyniowych. Mięśnie, które regularnie i prawidłowo kurczą się i rozkurczają, działają jak pompa popychająca krew w naczyniach. W ten sposób zapobiegamy powstawaniu żylaków. Oczywiście, jak w we wszystkim, trzeba zachować umiar, dlatego ćwiczenia obciążające stopy oraz forsowne treningi siłowe są przeciwwskazane. Zamiast nich wato wybrać ćwiczenia w wodzie, np. pływanie lub aqua aerobik. Dodatkowo należy pamiętać, by podczas rozciągania unosić nogi do góry, tak by znalazły się powyżej poziomu ciała, co zapobiegnie zaleganiu krwi w naczyniach.

10. Zagrożenie dla życia

Żylaki to nie tylko problem estetyczny, to przede wszystkim sygnał, że nasz organizm nie funkcjonuje tak jak powinien. Być może spożywamy za dużo soli, za mało się ruszamy lub nasz zawód wymaga ciągłego stania? Pewne jest to, że takiego sygnału nie można ignorować. Nieleczone żylaki mogą prowadzić do ciężkich, a nawet zagrażających życiu powikłań. Na początku powstaną obrzęki kostek, które utrudnią prawidłowe odżywienie skóry, a w rezultacie doprowadzą do obumierania tkanek i trudno gojących się owrzodzeń. Ponadto w obrębie żylaków często rozwija się stan zapalny oraz powstają zakrzepy, co może przysporzyć wielu kłopotów. Zakrzepowe zapalenie żył może doprowadzić do powstania zatoru tętnicy płucnej, co jest stanem zagrożenia życia i wymaga natychmiastowej interwencji lekarskiej.

 

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy

Zainteresują cię również:

6 błędów młodości, które mogą skutkować reumatyzmem

11 przyczyn bólu głowy

6 rzeczy, które warto wiedzieć o wirusie Zika

6 badań, dzięki którym diagnozujemy nowotwory

8 rzeczy, które warto wiedzieć o GMO

Obsesyjne sprzątanie – nawyk czy choroba?

10 pytań o chorą tarczycę. Sprawdź, czy wszystko o niej wiesz

7 przyczyn wzdętego brzucha

Plaża, góry, las – jaki kierunek będzie najlepszy dla ciebie?

7 ważnych zasad stosowania leków przeciwbólowych

ABC pierwszej wizyty u ginekologa

Kiedy z kaszlem do lekarza?