Przejdź do treści

Bolące mięśnie. Kiedy ból powinien nas zaniepokoić?

Bolące mięśnie - co robić?
Zdj: Unsplash
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Pektyny w diecie i medycynie
Pektyny w diecie i medycynie
Bhasha Mukherjee / gettyimages
„Poczułam, że właśnie po to dostałam ten dyplom”. Miss Anglii rezygnuje z korony i wraca do szpitala, by pomóc w walce z pandemią koronawirusa
Karolina/Kaboompics/Rawpixel
„Bardzo chciałabym, żeby rząd zamiast w przeróżny sposób uciekać od tematu, zaczął martwić się o nasze zdrowie psychiczne”. Maturzyści chcą, żeby ich zauważono
kobieta w laboratorium
Badanie RF – jak interpretować wyniki i normę tego wskaźnika?
dziewczyna z kotem
Czy ozonowanie zabija koronawirusa? Ekspert wyjaśnia

Mięśnie zazwyczaj bolą z przeciążenia, nadmiernego rozciągania, po dużym wysiłku fizycznym. Ale czasami ból mięśni może być pierwszym lub najważniejszym objawem problemu ze zdrowiem, którego nie wolno ignorować.

Zasada jest prosta: jeżeli mięśnie bolą dłużej niż kilka dni, nie ma wyraźnej przyczyny bólu (np. uraz, przeciążenie), ból jest nie do wytrzymania, dodatkowo mięśnie sztywnieją, pojawiają się osłabienie, gorączka, dreszcze lub inne dodatkowe objawy utrudniające normalne funkcjonowanie, trzeba iść do lekarza. Dr n. med. Krzysztof W. Nicpoń z Oddziału Neurologii i Wczesnej Rehabilitacji Poudarowej Szpitala Miejskiego w Bydgoszczy w swojej pracy „Bóle mięśniowe i kurcze bolesne w praktyce neurologa” pisze, że około 10 proc. ludzi miewa różne bóle mięśniowe i znaczna część z nich szuka pomocy medycznej. Zwykle potrafimy zlokalizować i opisać ból, np. bolą plecy z lewej strony na wysokości łopatki i jest to ból rwący, tępy lub kłujący. Ale nie zawsze zdajemy sobie sprawę, że źródło bólu leży poza układem mięśniowym. I warto je odkryć, by przestać cierpieć. A nawet te bóle, które są efektem „zwykłej” kontuzji, często wymagają konsultacji i leczenia. Kiedy i jaki rodzaj bólu powinien zaniepokoić?

Kontuzje, które same nie znikną

Załóżmy, że podczas biegania skręcamy kostkę. Puchnie, boli, wiadomo ­– każdy, kto uprawiał kiedykolwiek sport, najpewniej zetknął się z tym urazem. Według American College of Sports Medicine (ACSM) istnieją trzy poziomy uszkodzenia mięśni. Poziom pierwszy można określić jako „trochę boli” – najprawdopodobniej mamy naciągnięte ścięgno, lekko naderwany mięsień. Boli podczas ruchu i dotyku, ale chodzić można. Mayo Clinic doradza wtedy chłodzenie, odciążenie, usztywnienie i podniesienie wyżej nogi (np. ułożenie jej na podwyższeniu podczas leżenia). Jeśli nie przejdzie lub stan się znacznie nie poprawi w ciągu 72 godzin, trzeba iść do lekarza.

 

Poziom drugi – „boli, ale jakoś dajemy radę” – charakteryzuje się tym, że dochodzi obrzęk, zasinienie, większy ból podczas ruchu i dotyku. Według ACSM należy postępować jak przy urazie pierwszego stopnia, ale proces zdrowienia potrwa dłużej. Trzeba się oszczędzać. Jeżeli po 72 godzinach nie ma poprawy, wizyta u lekarza to konieczność.

Poziom trzeci – „bardzo boli i nie możemy ruszać” – duży ból, znikoma ruchomość i spory obrzęk. Wymaga szybkiej konsultacji lekarskiej i zrobienia odpowiednich badań diagnostycznych (RTG, USG, rezonans magnetyczny). Gorączka i osłabienie to objawy, które dodatkowo powinny zmotywować do szybkiej wizyty u lekarza lub na ostrym dyżurze.

Czy to poważne, doktorze?

Co robić, gdy bolą mięśnie bez żadnego wcześniejszego urazu, treningu, przeciążenia? Bacznie obserwować, czy nie pojawiają się inne objawy. Bóle mięśni to np. częsta dolegliwość w infekcjach wirusowych w początkowej fazie zakażenia. Ból mięśni wyprzedza pojawienie się innych symptomów, potem im towarzyszy i kończy się razem z chorobą. Jeśli infekcja się skończy, a ból zostanie – wymaga to dalszej diagnostyki. Osoby z przewlekłymi bólami mięśni zwykle trafiają do ortopedów, neurologów i reumatologów, którzy na podstawie dokładnego opisu objawów oraz po zrobieniu wielu badań nie tylko obrazowych, ale także badań krwi czy badań elektrofizjologicznych, ustalają, czy ból mięśniowy stanowi objaw choroby mięśniowej, czy innej, diagnozują i dobierają leczenie.

„Diagnostyka przyczyny bólu lokalizowanego w mięśniach może być trudna, nawet dla specjalisty neurologa czy reumatologa” – uważa dr Krzysztof W. Nicpoń. „Często w codziennym życiu ból może mieć charakter łagodny, fizjologiczny, tak jak się to dzieje chociażby po wysiłku fizycznym. Taka sytuacja nie wymaga pomocy lekarskiej. Ból takiego pochodzenia można wywołać w sposób doświadczalny, na przykład wskutek ekspozycji na wysiłek fizyczny połączony z jednoczasowym niedokrwieniem” – dodaje w swojej pracy. Według specjalisty ból często ma charakter i stanowi następstwo choroby, czego przykładem może być reumatyzm. Istnieje też grupa bólów mięśni bez ustalonej przyczyny, są to tak zwane bóle samoistne lub pierwotne. Należą do nich zespół fibromialgii, zespół bólu mięśniowo-powięziowego oraz uogólniony ból mięśniowy w zespole przewlekłego zmęczenia.

Boli! Na co jeszcze zwracać uwagę?

Osłabienie – ból mięśniowy związany z zapaleniem lub uszkodzeniem mięśni przebiega zwykle z osłabieniem siły mięśniowej. Choroby mięśni pochodzenia zapalnego, zwane miopatiami zapalnymi, to m.in. choroby układowe tkanki łącznej: toczeń trzewny układowy, guzkowe zapalenie tętnic i zespół Sjögrena.

Dr Nicpoń wspomina w swej pracy o infekcyjnych chorobach mięśni. Należą do nich wirusowe zapalenie mięśni, ropne zapalenie mięśni, a także wywołane przez pasożyty toksoplazmoza i włośnica – we wszystkich objawem jest ból mięśni i może występować osłabienie. Ból i osłabienie mięśni mogą mieć też przyczynę niezwiązaną ze stanem zapalnym. Chodzi tu o ból niedokrwienny spowodowany np. miażdżycą czy ból pochodzenia toksycznego, który powodują alkohol, narkotyki i leki (np. statyny, popularne środki obniżające cholesterol i triglicerydy). Leki stosowane przy migrenie mogą wywoływać bóle mięśni i kurcze.

Uczucie sztywności mięśni i stawów może oznaczać jedną z kilku chorób reumatycznych, m.in. zapalenie stawów czy polimialgię reumatyczną charakteryzującą się bólem mięśni połączonym z uczuciem sztywności mięśni i stawów. Największe nasilenie dolegliwości jest w godzinach porannych i może się zmniejszać pod wpływem ćwiczeń.

Dotyk sprawia ból – gdy ból mięśni nasila się pod wpływem ucisku i występuje w kilkunastu miejscach ciała, można podejrzewać fibromialgię. Chorobie mogą towarzyszyć zaburzenia snu, bóle i zawroty głowy, marznięcie kończyn, zmęczenie. Podobne objawy bólu i tkliwości pod wpływem dotyku występują w zespole bólu mięśniowo-powięziowego, z tym że ból ogranicza się tu do jednego lub kilku mięśni.

Zmęczenie – jeżeli uogólnionemu bólowi mięśni towarzyszy osłabienie i zmęczenie i trwa to ponad pół roku, najprawdopodobniej mamy do czynienia z zespołem przewlekłego zmęczenia.

Bolesne kurcze i ból mięśni – mogą świadczyć o problemach z tarczycą, tężyczce hipokalcemicznej, ale także o chorobach neurologicznych.

Bóle nóg podczas ruchu, które doprowadzają do tego, że trzeba się zatrzymać w czasie chodzenia, mogą być objawem chromania przestankowego. Wywołują je zmiany w tętnicach.

Fit na dzień dobry

Jeśli nie możemy sobie poradzić z bólem mięśni, a dostępne bez recepty środki nie pomagają, nie należy zwlekać z wizytą u lekarza. Przyczyn bólu może być naprawdę wiele i bez specjalistycznych badań i konsultacji z ekspertami trudno jest ustalić, skąd to się bierze i jak sobie z bólem radzić.

Jak leczyć ból mięśni?

Leczenie bólu mięśniowego zależy oczywiście od jego przyczyny (pamiętając o tym, że gros bólów mięśniowych niespowodowanych urazem nie oznacza chorób mięśni). Gdy tej nie udaje się znaleźć, pozostaje łagodzenie objawów. W niektórych schorzeniach włącza się leki przeciwdepresyjne, steroidy oraz leki zmniejszające napięcie mięśniowe. A także rehabilitację: kinezyterapię, masaże i fizjoterapię.

Zobacz także

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Jak zrobić szpagat?

Jak dobrze się przygotować, by zrobić szpagat? Podpowiada Kasia Bigos

Kobieta skacze

Dlaczego ćwiczenia na trampolinie zrujnują ci zdrowie? Tłumaczy fizjoterapeutka

Ćwiczę, ale wciąż nie chudnę. Dlaczego tak się dzieje? Oto odpowiedź!

Ćwiczę, ale wciąż nie chudnę. Dlaczego tak się dzieje? Oto odpowiedź!

Punkty spustowe – przekleństwo sportowca

Punkty spustowe – przekleństwo sportowca. Jak sobie z nimi poradzić?

Bieganie na czczo

Poranny trening na czczo – spalacz tłuszczu?

Ćwiczenia w podporze: 5-minutowy trening

Ćwiczenia w podporze. To tylko 5-minutowy trening a twój kręgosłup poczuje znaczną różnicę!

„Staram się pokazać, że bycie fit może być proste i ludzkie – można jeść czekoladę i jednocześnie być w formie” – mówi trenerka Marta Hennig

Wykrok niejedno ma imię

Wykrok niejedno ma imię. Poznaj jego najlepsze wersje

Proste ćwiczenie dla tych, którzy bardzo się stresują

Proste ćwiczenie dla tych, którzy bardzo się stresują

Działanie kinesiotapingu polega na uniesieniu skóry i w tej sposób zwiększeniu przestrzeni wokół mięśni.

Kinesiotaping – czy naprawdę działa? Jakie są przeciwwskazania?

Ewa Chodakowska / Purella

Ewa Chodakowska: ważne, aby określić realny cel, a w jego realizacji podążać małymi krokami

Nauczycielka jogi pokazuje ćwiczenie rozciągające na krześle

Masz pracę siedzącą? Poznaj „Koci Grzbiet”. „Najprostsze i superważne ćwiczenie za biurkiem” – twierdzi nauczycielka jogi

Trening a zdrowie / istock

Ćwiczenia na receptę. Można wyleczyć się dzięki sportowi?

Kobieta skacze na skakance

Skakanka na 3 sposoby. Jak trenować skutecznie?

Zastanawiasz się, czy skorzystać z pomocy trenera personalnego? Oto 5 argumentów „za”

Trening na mięśnie brzucha, czyli jak wypracować płaski i silny brzuch?

Gimnastyka na kanapie – 5 najlepszych ćwiczeń

Gimnastyka na kanapie – 5 najlepszych ćwiczeń. Oglądaj serial i chudnij!

Autorki profilu na Instagramie wyjogowane.pl

Ból karku – jak z nim walczyć? Radzą nauczycielki jogi

trx

Ćwiczenia złożone to podstawa treningu! Skuś się, nie pożałujesz!

trening

Trening funkcjonalny – przyda ci się na pewno!

kobieta w stroju sportowym

Mięśnie pamiętają wszystko. Ile potrzeba czasu, by wrócić do formy?

Pocałunek to samo zdrowie / istock

Dr Marian Majchrzycki: w czasie pocałunku pracuje 126 różnych mięśni, w tym 34 mięśnie twarzy, z których część można uaktywnić tylko podczas tej czynności

Anna Lewandowska o brzuszkach w ciąży

Anna Lewandowska o trenowaniu mięśni brzucha w ciąży. Czy w ciąży można robić brzuszki?

Kobieta trzyma w rękach piłkę do masażu

Bolące lub nadmiernie spięte mięśnie? Zastosuj piłkę do ich rozluźnienia. Jaką najlepiej wybrać? Wyjaśnia fizjoterapeutka

Najpopularniejsze

8 rzeczy, których organizm kobiety nie wybacza po 30-tce

Sandra Kubicka

Sandra Kubicka: nigdy już nie powiem, że jestem w stu procentach zdrowa, nawet jeśli kiedyś będę czuła się lepiej

„Wyjście z toksycznego związku nie łatwe, ale jest możliwe. I trzeba to zrobić. Dla siebie”. Dr Bogdan Stelmach o niezdrowych relacjach w parze

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

cynk w migdałach

Cynk – gdzie go szukać? Poznaj 5 naturalnych źródeł cynku

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Archiwalne zdjęcie z czasów pandemii hiszpanki/Underwood Archives/Getty Images

Grypa hiszpanka. Historia największej pandemii na świecie

Mama zakleja plaster dziekcu. Na zdjeciu widoczne dłonie na drewnianym stole

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

Kobieta trzymająca się za plecy na dole z powodu bólu pleców

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta trzymająca się obiema rękami z okolice mostka

Co oznacza ból w mostku? Charakter i różne przyczyny dolegliwości

sen

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.