Przejdź do treści

Oporni na insulinę. Co powinnaś wiedzieć o insulinooporności?

Oporni na insulinę. Co powinnaś wiedzieć o insulinooporności?
Oporni na insulinę. Co powinnaś wiedzieć o insulinooporności? Pexels.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim

Zdarza się, że nie masz czasu zjeść, a gdy przychodzi pora obiadowa, pochłaniasz więcej niż zazwyczaj? Może chciałaś poćwiczyć, ale zabrakło czasu? Takie drobne codzienne decyzje mogą wpłynąć na wytworzenie niebezpiecznej oporności na insulinę.

Insulina – jeden z regulatorów poziomu glukozy

Insulinooporności nie da się omówić bez wyjaśnienia na początku, czym jest i jak działa insulina. Jest ona hormonem peptydowym, który odgrywa znaczącą rolę w regulacji gospodarki węglowodanowej, a także wpływa na metabolizm białek i tłuszczów (w mniejszym stopniu).

W ludzkim organizmie insulina produkowana jest przez komórki beta znajdujące się w wyspach trzustki, jednak może być syntetyzowana poza organizmem i dostarczana w razie potrzeby (np. w leczeniu cukrzycy).

W jaki sposób działa insulina i jak reguluje glikemię, czyli stężenie glukozy we krwi? U zdrowej osoby poziom glukozy podnosi się np. po posiłku. Wtedy wyspy trzustki dostają sygnał do wydzielenia insuliny i trafia ona do krwiobiegu, skąd oddziałuje m.in. na komórki wątroby, komórki mięśniowe czy tłuszczowe.

Po przyłączeniu insuliny do receptora znajdującego się na powierzchni komórek glukoza pobierana jest do ich wnętrza. Dzięki temu cząsteczki glukozy trafiają z krwi do hepatocytów, miocytów, adipocytów i innych komórek, a co za tym idzie, obniża się poziom glukozy we krwi.

W przestrzeni zakupowej HelloZdrowie znajdziesz produkty polecane przez naszą redakcję:

NOWOŚĆ
Odporność, Energia, Beauty
Naturell Witamina B Complex Vegan, 180 tabletek
79,99 zł
Odporność
Naturell Omega-3 500 mg, 240 kaps.
30,00 zł
Odporność
Naturell Omega-3 1000 mg, 120 kaps
54,90 zł
Odporność
Estabiom Junior, Suplement diety, 20 kapsułek
28,39 zł
NOWOŚĆ
Odporność, Trawienie, PNOS
Nasiona trybuły ogrodowej do samodzielnego wysiania, 1 g
2,00 zł
insulinooporność

Za dużo glukozy we krwi – co w tym złego?

Glukoza jest potrzebna do wytworzenia energii, która jest wykorzystywana przez organizm w różnych celach, np. do produkcji enzymów czy metabolizowania innych związków. Energii potrzebujemy również, by poruszyć nogą, uczyć się, zapamiętywać i myśleć kreatywnie. Żeby jednak organizm mógł wyprodukować energię z glukozy, najpierw musi ona trafić do wnętrza komórek.

Zaburzenie funkcji receptorów i brak reakcji na insulinę uniemożliwiają odpowiedni transport do komórek, a glukoza pozostaje w krwiobiegu. Jeżeli jej stężenie we krwi jest zbyt wysokie (hiperglikemia), to z czasem mogą pojawić się groźne powikłania wynikające z uszkodzenia naczyń krwionośnych. Dotyczy to zarówno dużych naczyń, jak i drobnych naczynek znajdujących się w oku, zakończeniach nerwowych czy nerkach.

W ludzkim organizmie istnieją również komórki, które nie potrzebują insuliny do pobierania glukozy – mogą to zrobić same, np. niektóre komórki nerwowe znajdujące się w mózgu, w siatkówce oka, a także w nerkach i nadnerczach. Jeżeli dojdzie do hiperglikemii, są one najbardziej narażone na powikłania wynikające z przyspieszonej glikacji białek (procesu prowadzącego do starzenia się komórki).

badanie cukru

Przyczyny oporności na insulinę

Insulinooporność może powstać w kilku mechanizmach, tj. w wyniku :

  • przyspieszonego rozpadu insuliny,
  • obecności przeciwciał przeciwinsulinowych,
  • zbyt małej liczby receptorów insulinowych w błonie komórek,
  • nieprawidłowego działania tych receptorów.

Do rozwoju insulinooporności może również dojść w wyniku nadmiernego wydzielania substancji działających przeciwstawnie do insuliny, takich jak kortyzol, glukagon, hormony tarczycy, androgeny czy hormon wzrostu. Właśnie dlatego czynnikami ryzyka dla wystąpienia oporności na insulinę są m.in. nadwaga i otyłość.

Tkanka tłuszczowa produkuje substancje działające przeciwstawnie do insuliny, a dodatkowo wydziela wolne kwasy tłuszczowe bezpośrednio do krwiobiegu. Ich nadmiar sprawia, że komórki wykorzystują kwasy tłuszczowe zamiast glukozy do wytworzenia energii. Glukoza krąży dalej we krwi, co stymuluje organizm do wydzielania jeszcze większej ilości insuliny.

insulinoopornosc warzywa

Do czego prowadzi insulinooporność i czy możemy jej zapobiec?

Przeciążenie trzustki i spadek jej wydolności w przebiegu insulinooporności mogą prowadzić do rozwoju cukrzycy typu 2, chorób układu krążenia (głównie miażdżycy), niealkoholowego stłuszczenia wątroby czy zespołu policystycznych jajników.

Zwiększone ryzyko insulinooporności pojawia się szczególnie przy niskiej aktywności fizycznej i wysokokalorycznej diecie. Narażeni są również palacze oraz osoby stosujące m.in. glikokortykosteroidy, diuretyki pętlowe czy leki antykoncepcyjne. Insulinooporność pojawia się wraz z wiekiem, jednak jest to jeden z nielicznych czynników, na które nie mamy wpływu. Pozostałe możemy modyfikować, co daje ogromne możliwości prewencyjne.

Jak wykazali naukowcy z Finlandii, wprowadzając zmiany w stylu życia (np. dodanie 20-30 minut ćwiczeń dziennie), można zredukować ryzyko wystąpienia cukrzycy aż o 58 proc. Kluczowe jest także uregulowanie swojego rytmu dobowego. Stała pora zasypiania i odpowiednia liczba godzin przeznaczona na odpoczynek znacząco poprawiają samopoczucie i wpływają korzystnie na gospodarkę hormonalną. Osoby zmęczone i niewyspane znacznie częściej odczuwają głód, sięgają po przekąski i są narażone na przyrost masy ciała, co może prowadzić do insulinooporności.

Zobacz także

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Zalecano piwo, nasiona i miód, popularna była galaretka ze żmii, nalewka z endywii i omanu, narkotyki i woda różana – jak kiedyś leczono cukrzycę

"Osoby poddawane od najmłodszych lat dietom odchudzającym łączy pewien syndrom" - pisze Agata Głyda

„Osoby poddawane od najmłodszych lat dietom odchudzającym łączy pewien syndrom. Bardzo cierpią, lecz nikt o tym nie wie” – pisze Agata Głyda

"Dlaczego te kobiety są grube?" - pyta trenerka personalna Marta Stoberska

„Dlaczego te kobiety są grube?” – pyta trenerka personalna Marta Stoberska. Jej odpowiedź może cię zaskoczyć

„Szczepionka przeciw otyłości”? Niedługo będzie dostępna w Wielkiej Brytanii

„Szczepionka przeciw otyłości” niedługo będzie dostępna w Wielkiej Brytanii

"Żartujesz z kolegi, który nagle przytył 40 kg. Który z was jest świnią?" - pyta dr Damian Parol

„Żartujesz z kolegi, który nagle przytył 40 kg. Który z was jest świnią?” – pyta dr Damian Parol

Kobieta przegląda się w lustrze

Co widzimy w lustrze? Porównujemy, jak oceniają siebie kobiety i mężczyźni

Klątwa MONW, czyli otyłość, której nie widać. Jak ją rozpoznać i jak z nią walczyć, mówi Klaudia Wiśniewska, dietetyczka

sen

5 rzeczy, które dzieją się z tobą, kiedy bardzo mało śpisz

„Czasem pacjenci decyzję o operacji podejmują z prozaicznych powodów – nie mogą wejść po schodach czy zawiązać buta”. O leczeniu otyłości olbrzymiej mówi dr Michał Duchnik

„Te wszystkie przykre słowa były małymi ciosami, przez które coś, co w sobie lubiłam, stawało się moim kompleksem” – mówi Katarzyna Czapraga, ofiara fat shamingu

Rogowacenie ciemne – objaw choroby czy defekt urody?

cukier

Cukier – jak wpływa na organizm człowieka?

Źle śpisz? Przyczyna może być prozaiczna

Dentystka obawiała się, że otyła kobieta popsuje jej fotel. „Nikt mnie tak nigdy nie potraktował”- mówi zszokowana pacjentka

Tomasz Sekielski / Fot. Jerzy Dudek/DDTVN/East News

Tomasz Sekielski szczerze o uzależnieniu. „Wiedziałem że wyrządzam sobie krzywdę. Bałem się, że się już nie obudzę”

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

Ból pleców – rodzaje, przyczyny, leczenie i ćwiczenia

Berberyna to naturalna metformina? Dietetyczka wymienia jej zdrowotne właściwości

Berberyna to naturalna metformina? Dietetyczka wymienia jej zdrowotne właściwości

Post przerywany zapobiega cukrzycy i otyłości? Są nowe wyniki badań na ten temat

Post przerywany zapobiega cukrzycy i otyłości? Są nowe wyniki badań

Kobieta biegnie

32 lata temu zrezygnowała z cukru po zdiagnozowaniu u niej stanu przedcukrzycowego. Wszyscy zachwycają się jej młodym wyglądem

Gdy szczupła osoba cierpi na otyłość, czyli gorzka prawda o TOFI

Im więcej kilogramów, tym mniej opcji leczenia. „Kobiety traktowane są jak powietrze, gdy ich BMI jest za wysokie” – mówi dietetyczka Paulina Małek

Córka z ojcem sprzątają blat kuchenny

„Sprzątanie może przyczyniać się do otyłości u dzieci” – alarmuje chemiczka Sylwia Panek

Co dziesiąty zawał serca w Polsce dotyczy osoby przed 45 rokiem życia

Coraz młodsi Polacy mają zawał. Co robimy źle?

Hormony trzustki – insulina i glukagon. Jak działają? Normy

×