Przejdź do treści

Hormony tarczycy – jak interpretować wyniki i kiedy należy wykonać badanie krwi?

kobieta trzymająca się w okolicach tarczycy
Fot. glisic_albina / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Pektyny w diecie i medycynie
Pektyny w diecie i medycynie
Bhasha Mukherjee / gettyimages
„Poczułam, że właśnie po to dostałam ten dyplom”. Miss Anglii rezygnuje z korony i wraca do szpitala, by pomóc w walce z pandemią koronawirusa
Karolina/Kaboompics/Rawpixel
„Bardzo chciałabym, żeby rząd zamiast w przeróżny sposób uciekać od tematu, zaczął martwić się o nasze zdrowie psychiczne”. Maturzyści chcą, żeby ich zauważono
kobieta w laboratorium
Badanie RF – jak interpretować wyniki i normę tego wskaźnika?
dziewczyna z kotem
Czy ozonowanie zabija koronawirusa? Ekspert wyjaśnia

Hormony tarczycy w organizmie człowieka odpowiadają za wiele procesów metabolicznych. W razie pojawienia się objawów klinicznych konieczne jest badanie hormonów tarczycy. Badanie można wykonać zarówno u dorosłych, jak i u dzieci.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

Agnieszka Widera
lekarz

Hormony tarczycy kontrolują czynność większości tkanek w organizmie człowieka, stąd trudno o wymienienie ich wszystkich funkcji. Nadmiar bądź niedobór hormonów tarczycy daje dość specyficzne objawy o bardzo szerokim zakresie i dotyczące większości układów.

tabletki podłużne i okrągłe

Hormony tarczycy – jakie są i jak działają?

Tarczyca to narząd wewnątrzwydzielniczy, zlokalizowany w szyi i przylegający do tchawicy, nieco poniżej krtani. Zbudowana jest z dwóch płatów i łączącej je węziny (cieśni). Podstawową jednostką czynnościową tarczycy są komórki pęcherzykowe. Wypełnione są koloidem zawierającym tyreoglobulinę (Tg). To białko stanowiące magazyn hormonów tarczycy, a także miejsce, w którym jod jest wprowadzany do cząstek tyrozyny. Pomiędzy pęcherzykami tarczycy zlokalizowane są komórki C, produkujące kalcytoninę. Do prawidłowej pracy tarczycy konieczny jest właściwy poziom jodu w organizmie. Spośród wszystkich hormonów produkowanych przez tarczycę najwięcej powstaje tyroksyny (T4). Wydzielana do krwi tyroksyna wiąże się z białkami i pełni przede wszystkim funkcję prohormonu. Na obwodzie jest odjodowywana do trijodotyroniny (T3). Częściowo T3 również jest bezpośrednio wydzielana z tarczycy i to właśnie ten hormon wykazuje główną aktywność obwodową na narządy. Hormony tarczycy wydzielane są pod wpływem TSH, czyli przysadkowej tyreotropiny. Niedobór hormonów tarczycy stymuluje przysadkę do wydzielania TSH, a ich nadmiar hamuje. Stąd w diagnostyce chorób tarczycy w pierwszej kolejności rutynowo wykonuje się przesiewowe badanie TSH. Hormony tarczycy działają na większość tkanek w organizmie. Zwiększają katabolizm białek, aktywują lipogenezę w wątrobie i lipolizę w wątrobie oraz tkance tłuszczowej, powodują zmniejszenie stężenia cholesteroli, zwiększają zużycie węglowodanów. Ich nadmiar lub niedobór skutkuje wielokierunkowymi zaburzeniami pracy organizmu człowieka.

Hormony tarczycy: normy

Do sprawdzenia, czy produkcja hormonów tarczycy jest prawidłowa, konieczne są badania krwi. Badanie wykonuje się na czczo, pobierając próbkę krwi z żyły odłokciowej. To bardzo istotne badanie, które wykonują profilaktycznie kobiety w ciąży, a także osoby dopiero planujące ciążę, ponieważ zaburzenie poziomu hormonów tarczycy ma poważne konsekwencje dla rozwoju dziecka. Badania hormonów tarczycy obejmują również badanie TSH, ponieważ w przypadku początkowych nieprawidłowości w zakresie pracy tarczycy poziom hormonów T4 i T3 może być w normie, przy jednoczesnym niedoborze lub nadmiarze TSH. W diagnostyce oznacza się przede wszystkim frakcje wolne hormonów tarczycy, tzn. FT3 i FT4. Normy hormonów tarczycy są następujące:

  • T3 całkowita (TT3): 1,3–3,1 nmol/l;
  • T3 wolna (FT3): 4,0–7,8 pmol/l;
  • T4 całkowita (TT4): 58–154 nmol/l;
  • T4 wolna (FT4): 11,8–24,6 pmol/l.

Zobacz także

Kiedy wykonuje się badania hormonów tarczycy?

Badanie hormonów tarczycy wykonuje się w takich sytuacjach klinicznych, jak:

  • objawy nadczynności lub niedoczynności tarczycy,
  • ciąża,
  • nieprawidłowy poziom TSH w badaniach przesiewowych,
  • stosowane leki przeciwtarczycowe,
  • stosowane leki w niedoczynności (suplementacja hormonów),
  • monitorowanie leczenia chorób tarczycy.

Badania można wykonać w każdym laboratorium analitycznym. Cennik badań zależy od laboratorium, jednak średnia cena pojedynczego badania poziomu TSH, fT4 lub fT3 waha się w granicach 15–20 zł.

Objawy nadmiaru i niedoboru hormonów tarczycy

Nadmiar hormonów tarczycy, czyli nadczynność tarczycy, określa się mianem nadczynności tarczycy. Jej objawy to m.in.:

  • drażliwość,
  • utrata masy ciała mimo tego, że chory się nie odchudza i ma zwiększony apetyt,
  • nietolerancja ciepła,
  • nietolerancja wysiłku fizycznego,
  • bezsenność,
  • wilgotna i ciepła skóra,
  • wypadanie włosów,
  • nadciśnienie tętnicze,
  • drżenie rąk,
  • biegunki.

Niedobór hormonów tarczycy, czyli niedoczynność, również daje dość charakterystyczne objawy:

  • nadmierny przyrost masy ciała mimo braku zmiany stylu życia i diety,
  • problemy z koncentracją,
  • nadmierna senność,
  • nietolerancja zimna,
  • wolna akcja serca,
  • bóle stawów,
  • zaparcia,
  • matowe i łamliwe paznokcie,
  • sucha skóra,
  • łysienie,
  • zmniejszenie potliwości,
  • zaburzenia miesiączkowania.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Archiwalne zdjęcie z czasów pandemii hiszpanki/Underwood Archives/Getty Images

Grypa hiszpanka. Historia największej pandemii na świecie

Polubić... menstruację

Polub… menstruację! Jak dopasować się do hormonów, by czuć się dobrze cały miesiąc?

Czy dietą można wyleczyć chorobę Hashimoto?

Czy dietą można wyleczyć chorobę Hashimoto?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Luteina podczas ciąży - jak i kiedy stosować oraz jakie ma działanie?

Luteina podczas ciąży – jak i kiedy stosować oraz jakie ma działanie?

Choroba Hashimoto - dieta / istock

„Istnieje takie przeświadczenie, że jak chorujemy na Hashimoto, to możemy zapomnieć o efektach odchudzania” – pisze Roksana Środa, dietetyczka

Jak rozpoznać zawał i pomóc osobie, która go przechodzi? Poznaj porady ratownika medycznego!

Angelina Ziembińska / fot. arch. prywatne

Angelina Ziembińska: jeśli chodzi o cukrzycę, to wydaje mi się, że kobiety mają trudniej…

apteka

Euthyrox – w aptekach w całej Polsce brakuje tego leku. Wiemy, kiedy Euthyrox znów się pojawi

„Z wiekiem pokochałam siebie i zaczęłam rozumieć, że nikt nie jest idealny”. Dominika Pliszka o słuchaniu swojego ciała

rozciągająca się kobieta

O czym może świadczyć ból żeber? Jak wyglądają objawy? Jak złagodzić ból?

kobieta

Choroba Hashimoto – jakie są jej objawy? Jakie są sposoby leczenia i jak wygląda dieta przy Hashimoto?

Jaglany detoks – oczyść swój organizm szybko i bezpiecznie

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

omdlenie

Czym jest utrata przytomności? Udzielanie pierwszej pomocy przy omdleniu

zgaga

Przyczyny zgagi – co może powodować dyskomfort i palenie za mostkiem?

naukowiec

Objawy salmonelli – jak je szybko rozpoznać?

kobieta w ciąży

Wzdęcia w ciąży – jak sobie z nimi radzić?

ból

Co stres robi z naszymi stawami? Będziesz zaskoczona

Renina i jej rola w nerkach

Renina i jej rola w nerkach

Fonoforeza – wskazania i przeciwwskazania

Fonoforeza – wskazania i przeciwwskazania

lekarka

Badania profilaktyczne – które zrobić w zależności od wieku?

Terapia genowa. Czym jest i kiedy się ją stosuje?

Terapia genowa. Czym jest i kiedy się ją stosuje?

Najpopularniejsze

8 rzeczy, których organizm kobiety nie wybacza po 30-tce

Sandra Kubicka

Sandra Kubicka: nigdy już nie powiem, że jestem w stu procentach zdrowa, nawet jeśli kiedyś będę czuła się lepiej

„Wyjście z toksycznego związku nie łatwe, ale jest możliwe. I trzeba to zrobić. Dla siebie”. Dr Bogdan Stelmach o niezdrowych relacjach w parze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

cynk w migdałach

Cynk – gdzie go szukać? Poznaj 5 naturalnych źródeł cynku

Mama zakleja plaster dziekcu. Na zdjeciu widoczne dłonie na drewnianym stole

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

Kobieta trzymająca się za plecy na dole z powodu bólu pleców

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta trzymająca się obiema rękami z okolice mostka

Co oznacza ból w mostku? Charakter i różne przyczyny dolegliwości

sen

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

Ropiejące oczy kobiety

Ropiejące oczy u dzieci i dorosłych – przyczyny i metody leczenia

seks analny

Ciekawi cię seks analny? Mamy dla ciebie 9 wskazówek, które pozwolą ci się do niego sensownie przygotować

Produkty zawierające witaminę A

Witamina A – właściwości, występowanie i suplementacja. Za co odpowiada w organizmie?