Przejdź do treści

Hormony tarczycy – jak interpretować wyniki i kiedy należy wykonać badanie krwi?

kobieta trzymająca się w okolicach tarczycy
Fot. glisic_albina / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Z rakiem da się normalnie żyć. Rozmowa z psychoonkolog Mileną Dzienisiewicz
Z rakiem da się normalnie żyć. Rozmowa z psychoonkolog Mileną Dzienisiewicz
Ćwiczenia ogólnorozwojowe – co powinnyśmy o nich wiedzieć?
Gotowanie i jedzenie łożyska po porodzie
Gotowanie i jedzenie łożyska po porodzie? Położna Kasia o kontrowersyjnym trendzie
kobieta w ciąży
Wykonanie testu na koronawirusa to wymóg niezbędny do odbycia porodu rodzinnego? Jest stanowisko NFZ
Kelly Preston nie żyje. Żona Johna Travolty zmarła na raka piersi
Kelly Preston nie żyje. Żona Johna Travolty zmarła na raka piersi

Hormony tarczycy w organizmie człowieka odpowiadają za wiele procesów metabolicznych. W razie pojawienia się objawów klinicznych konieczne jest badanie hormonów tarczycy. Badanie można wykonać zarówno u dorosłych, jak i u dzieci.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

Agnieszka Widera
lekarz

Hormony tarczycy kontrolują czynność większości tkanek w organizmie człowieka, stąd trudno o wymienienie ich wszystkich funkcji. Nadmiar bądź niedobór hormonów tarczycy daje dość specyficzne objawy o bardzo szerokim zakresie i dotyczące większości układów.

tabletki podłużne i okrągłe

Hormony tarczycy – jakie są i jak działają?

Tarczyca to narząd wewnątrzwydzielniczy, zlokalizowany w szyi i przylegający do tchawicy, nieco poniżej krtani. Zbudowana jest z dwóch płatów i łączącej je węziny (cieśni). Podstawową jednostką czynnościową tarczycy są komórki pęcherzykowe. Wypełnione są koloidem zawierającym tyreoglobulinę (Tg). To białko stanowiące magazyn hormonów tarczycy, a także miejsce, w którym jod jest wprowadzany do cząstek tyrozyny. Pomiędzy pęcherzykami tarczycy zlokalizowane są komórki C, produkujące kalcytoninę. Do prawidłowej pracy tarczycy konieczny jest właściwy poziom jodu w organizmie. Spośród wszystkich hormonów produkowanych przez tarczycę najwięcej powstaje tyroksyny (T4). Wydzielana do krwi tyroksyna wiąże się z białkami i pełni przede wszystkim funkcję prohormonu. Na obwodzie jest odjodowywana do trijodotyroniny (T3). Częściowo T3 również jest bezpośrednio wydzielana z tarczycy i to właśnie ten hormon wykazuje główną aktywność obwodową na narządy. Hormony tarczycy wydzielane są pod wpływem TSH, czyli przysadkowej tyreotropiny. Niedobór hormonów tarczycy stymuluje przysadkę do wydzielania TSH, a ich nadmiar hamuje. Stąd w diagnostyce chorób tarczycy w pierwszej kolejności rutynowo wykonuje się przesiewowe badanie TSH. Hormony tarczycy działają na większość tkanek w organizmie. Zwiększają katabolizm białek, aktywują lipogenezę w wątrobie i lipolizę w wątrobie oraz tkance tłuszczowej, powodują zmniejszenie stężenia cholesteroli, zwiększają zużycie węglowodanów. Ich nadmiar lub niedobór skutkuje wielokierunkowymi zaburzeniami pracy organizmu człowieka.

Hormony tarczycy: normy

Do sprawdzenia, czy produkcja hormonów tarczycy jest prawidłowa, konieczne są badania krwi. Badanie wykonuje się na czczo, pobierając próbkę krwi z żyły odłokciowej. To bardzo istotne badanie, które wykonują profilaktycznie kobiety w ciąży, a także osoby dopiero planujące ciążę, ponieważ zaburzenie poziomu hormonów tarczycy ma poważne konsekwencje dla rozwoju dziecka. Badania hormonów tarczycy obejmują również badanie TSH, ponieważ w przypadku początkowych nieprawidłowości w zakresie pracy tarczycy poziom hormonów T4 i T3 może być w normie, przy jednoczesnym niedoborze lub nadmiarze TSH. W diagnostyce oznacza się przede wszystkim frakcje wolne hormonów tarczycy, tzn. FT3 i FT4. Normy hormonów tarczycy są następujące:

  • T3 całkowita (TT3): 1,3–3,1 nmol/l;
  • T3 wolna (FT3): 4,0–7,8 pmol/l;
  • T4 całkowita (TT4): 58–154 nmol/l;
  • T4 wolna (FT4): 11,8–24,6 pmol/l.

Zobacz także

Kiedy wykonuje się badania hormonów tarczycy?

Badanie hormonów tarczycy wykonuje się w takich sytuacjach klinicznych, jak:

  • objawy nadczynności lub niedoczynności tarczycy,
  • ciąża,
  • nieprawidłowy poziom TSH w badaniach przesiewowych,
  • stosowane leki przeciwtarczycowe,
  • stosowane leki w niedoczynności (suplementacja hormonów),
  • monitorowanie leczenia chorób tarczycy.

Badania można wykonać w każdym laboratorium analitycznym. Cennik badań zależy od laboratorium, jednak średnia cena pojedynczego badania poziomu TSH, fT4 lub fT3 waha się w granicach 15–20 zł.

Objawy nadmiaru i niedoboru hormonów tarczycy

Nadmiar hormonów tarczycy, czyli nadczynność tarczycy, określa się mianem nadczynności tarczycy. Jej objawy to m.in.:

  • drażliwość,
  • utrata masy ciała mimo tego, że chory się nie odchudza i ma zwiększony apetyt,
  • nietolerancja ciepła,
  • nietolerancja wysiłku fizycznego,
  • bezsenność,
  • wilgotna i ciepła skóra,
  • wypadanie włosów,
  • nadciśnienie tętnicze,
  • drżenie rąk,
  • biegunki.

Niedobór hormonów tarczycy, czyli niedoczynność, również daje dość charakterystyczne objawy:

  • nadmierny przyrost masy ciała mimo braku zmiany stylu życia i diety,
  • problemy z koncentracją,
  • nadmierna senność,
  • nietolerancja zimna,
  • wolna akcja serca,
  • bóle stawów,
  • zaparcia,
  • matowe i łamliwe paznokcie,
  • sucha skóra,
  • łysienie,
  • zmniejszenie potliwości,
  • zaburzenia miesiączkowania.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Twoje włosy zaczęły wypadać? Zobacz, co może być przyczyną

Dziewczyna z długimi włosami, uśmiecha się i pokazuje język

Wygląd języka – co popękany lub żółty mówi o zdrowiu?

Paznokcie

Zmiany na paznokciach. O jakich chorobach świadczą?

Hormonami tarczycy nie da się wyleczyć otyłości

„Brzuch tarczycowy? Nie ma takiego objawu. Mylimy pojęcia” – mówi endokrynolog Maciej Jędrzejowski

Hormonalne przyczyny nadwagi i otyłości

Lekarka w fartuchu ochronnym ściąga rękawiczki

Zdjęcie dłoni lekarza po 10 godzinach w rękawiczce. Tak wygląda walka na pierwszej linii frontu z COVID-19

„Proszę przyjść, jak będzie pani chciała mieć dzieci”. Te słowa usłyszała od lekarzy artystka Katarzyna Gabrysz, kiedy szukała pomocy

Kobieta na badaniu piersi metodą mammografii

Mammografia – co to za badanie? Jak często ją wykonywać i jak interpretować wyniki?

Kobieta smutna, cierpiaca na depresję poporodową

Depresja poporodowa – jak długo trwa? Jakie są jej objawy i jak ją leczyć?

Triage – na czym polega? Jakie są zasady segregacji medycznej chorych?

Mezoterapia igłowa – co to jest, jakie są efekty i skutki uboczne?

Co to są fitoestrogeny? Czy mogą być pomocne przy menopauzie?

kobieta

Leptyna, czyli hormon sytości. Co powinnaś o nim wiedzieć? Tłumaczy dietetyczka kliniczna

Nie tylko Hashimoto

„Choroba Hashimoto jest często wymówką dla paru dodatkowych kilogramów czy niechęci do aktywności fizycznej”- mówi dr Jarosław Szymczuk, chirurg i endokrynolog

kobieta ze zmianami skórnymi twarzy

Przebarwienia na twarzy – przyczyny i sposoby, żeby się ich pozbyć

Skutki uboczne stresu o których warto wiedzieć. Jak reaguje twoje ciało?

Skutki uboczne stresu o których warto wiedzieć. Jak reaguje twoje ciało?

Wrzody żołądka ‒ leczenie naturalne

Wrzody żołądka – leczenie naturalne. Jakie są domowe sposoby?

Rak kości – objawy i przyczyny

Rak kości – przyczyny i objawy. Jak je szybko rozpoznać?

Zakrzepica - co to jest? Jakie są jej objawy i na czym polega leczenie zakrzepicy?

Zakrzepica – co to jest? Jakie są jej objawy i na czym polega leczenie zakrzepicy?

lekarz wykonuje kobiecie rentgen zębów

Zdjęcie pantomograficzne – na czym polega i ile kosztuje?

zapalenie przydatków, kobieta trzymająca się w okolicach podbrzusza

Zapalenie przydatków – objawy, leczenie, możliwe powikłania

kobieta, którą boli brzuch, przepuklina pępkowa

Przepuklina pępkowa u dzieci i dorosłych – objawy i leczenie

Kobieta chora na sarkoidozę rozmawia z lekarką.

Sarkoidoza – przyczyny i objawy. Przebieg oraz leczenie choroby

młoda kobieta zadowolona po usunięciu trądziku

Trądzik hormonalny – przyczyny i leczenie. Jak go rozpoznać?

Najpopularniejsze

Kortyzol – jak go obniżyć? Objawy i przyczyny podwyższonego poziomu kortyzolu

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

kobieta, ból

Fibromialgia – kiedy boli cię wszystko. Czym objawia się ta tajemnicza choroba?

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

Policzek kobiety z włókniakiem miękkim

Włókniak miękki ‒ jakie są jego przyczyny i jak się pozbyć takich zmian?

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę