Przejdź do treści

Jak się przygotować do cytologii?

kobieta u ginekologa
Jak się przygotować do cytologii? istock.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Niskie ciśnienie rozkurczowe - przyczyny, objawy, możliwe sposoby zapobiegania
Niskie ciśnienie rozkurczowe – przyczyny, objawy, możliwe sposoby zapobiegania
Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?
Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?
Kobalt - występowanie, właściwości i działanie niezbędnego składnika witaminy B12
Kobalt – występowanie, właściwości i działanie niezbędnego składnika witaminy B12
Kobieta na plaży w swetrze i kapeluszu
„Kryzys psychiczny może spotkać mnie, ciebie, twoją matkę, brata, przyjaciółkę… każdego” – pisze lekarka z okazji Marszu Żółtej Wstążki
Czego nie powinien zawierać szampon? Sprawdź, zanim pójdziesz do sklepu
Czego nie powinien zawierać szampon? Sprawdź, zanim pójdziesz do sklepu

To bezbolesne, nieinwazyjne, krótkie badanie może uratować ci życie. Optymalnie powinnaś wykonywać je co roku. Jak należy przygotować się do badania cytologicznego i na czym ono polega?

– Cytologia to najprostsze i najbardziej rozpowszechnione badanie profilaktyczne, dzięki któremu można wykryć raka szyjki macicy – wyjaśnia lek. med. Krzysztof Kucharski, ginekolog z Centrum Medycznego Damiana.

Rak szyjki macicy to nowotwór złośliwy. Polska uważana jest za kraj o średniej zachorowalności na ten typ nowotworu. Mimo to umieralność na raka szyjki macicy w Polsce jest o kilkadziesiąt procent wyższa niż wynosi przeciętna dla krajów Unii Europejskiej! Choroba w większości przypadków rozwija się wskutek zakażenia wirusem brodawczaka ludzkiego (HPV), który przenoszony jest drogą płciową. Raka szyjki macicy najczęściej wywołują typy wirusa HPV 16 oraz 18.

Cytologia – na czym polega badanie?

Przeprowadzenie badania cytologicznego nie wymaga żadnego specjalistycznego sprzętu. Wykonywane jest w gabinecie ginekologicznym. W ramach cytologii od pacjentki pobierane są komórki z szyjki macicy – dlatego badanie nazywane jest również „rozmazem szyjkowym”. Lekarz pobiera wymaz specjalną sterylną szczoteczką cytologiczną, a pobrany materiał przekazuje do badań. Dzięki cytologii można wykryć stany zapalne, stany przednowotworowe oraz nowotwory szyjki macicy, kiedy nie dają one jeszcze żadnych objawów, czyli w stadium przedklinicznym.

Przyrządy do wykonania cytologii i przygotowania wyników

Cytologia – przygotowanie do badania

Choć badanie cytologiczne jest nieinwazyjne i trwa chwilę, istnieje kilka zasad dotyczących pobierania wymazu, których trzeba przestrzegać:

  • Na badanie należy zgłosić się w pierwszej fazie cyklu, optymalnie 3–4 dni po ustaniu miesiączki.
  • Badanie można wykonać po owulacji, ale nie później niż 3–4 dni przed rozpoczęciem następnej miesiączki.
  • Cytologii nie wykonuje się w czasie krwawienia miesięcznego.
  • Pora dnia nie ma znaczenia – na badanie można zgłosić się o dowolnej godzinie.
  • Przez co najmniej 4 dni poprzedzające pobranie materiału do badań nie powinno się stosować żadnych leków ani środków dopochwowych.
  • Na dobę przed badaniem należy zachować wstrzemięźliwość seksualną.
  • Jeśli pojawił się stan zapalny, należy najpierw go wyleczyć i dopiero wtedy zgłosić się na badanie.
  • Po porodzie najczęściej zaleca się odczekanie 12. tygodni, aby otrzymać jak najbardziej wiarygodny wynik badania cytologicznego.
Jak się przygotować do rozmowy z ginekologiem?

U kobiet dojrzałych, po menopauzie, które już nie miesiączkują, przed wykonaniem cytologii przeprowadza się próbę Meigsa. – Przez 10 dni przed badaniem podaje się im preparat dopochwowy zawierający estrogeny. Dzięki temu zmienia się śluzówka pochwy, co ułatwia potem wykonanie badania cytologicznego – tłumaczy lek. med. Krzysztof Kucharski.

Cytologia – od jakiego wieku i jak długo?

Badanie cytologiczne powinny wykonywać wszystkie kobiety. Pierwszy raz na cytologię należy zgłosić się do trzech lat po rozpoczęciu współżycia albo po ukończeniu 21 lat, niezależnie od podejmowanej aktywności seksualnej. Badanie zaleca się również dziewicom po przekroczeniu 21. roku życia, ponieważ nie wszystkie nowotwory raka szyjki macicy są skutkiem infekcji wirusowej. Natomiast w przypadku kobiet dojrzałych, które skończyły 65 lat, lekarz może podjąć decyzję o zaprzestaniu wykonywania cytologii, o ile kobieta nie znajduje się w grupie ryzyka, a ostatnie trzy badania cytologiczne były prawidłowe.

Jak się przygotować do USG piersi

Jak często wykonywać badanie?

Ministerstwo zdrowia realizuje program profilaktyki raka szyjki macicy, w ramach którego kobiety w wieku 25–59 lat mogą bezpłatnie zgłosić się na badanie cytologiczne raz na trzy lata. Jednak lek. med. Krzysztof Kucharski od swoich pacjentek materiał do badań pobiera raz na rok i podobną częstotliwość zaleca wielu innych lekarzy. – Cytologia to badanie przesiewowe, którego czułość wynosi 65–70 proc. Czasem może nie wykryć rozwijającego się stanu nowotworowego – tłumaczy ginekolog.

Coroczne wykonywanie cytologii jest szczególnie wskazane, jeśli występują czynniki ryzyka takie jak:

  • Zakażenie wirusem brodawczaka ludzkiego (HPV).
  • Zakażenie wirusem deficytu odporności typu ludzkiego (HIV).
  • Wczesne rozpoczęcie współżycia płciowego.
  • Duża liczba partnerów seksualnych (szczególnie w krótkim czasie).
  • Długoletnie stosowanie doustnej antykoncepcji hormonalnej.
  • Duża liczba porodów (powyżej pięciu).
  • Długoletnie palenie papierosów.
  • Niski status socjoekonomiczny.
  • Niedostateczna higiena osobista.
  • Dieta uboga w witaminę C oraz w witaminę A.
  • Osłabienie układu odpornościowego.
  • Przebycie chemioterapii.

Uwaga! Na cytologię powinny zgłaszać się również kobiety zaszczepione przeciwko wirusowi HPV. – Szczepienie chroni tylko przed kilkoma wysokoonkogennymi typami tego wirusa, a wszystkich typów jest ok. 120, spośród których 40 przenoszonych jest drogą płciową. Szczepienia są jak najbardziej rekomendowane, ale nie zwalniają kobiet z obowiązku wykonywania systematycznych badań cytologicznych – sumuje lek. med. Krzysztof Kucharski.

konsultacja: lek. med. Krzysztof Kucharski

Zobacz także

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Fran Drescher Rodin Eckenroth/Getty Images

Fran Drescher o chorobie, która zmieniła jej życie. „Byłabym dobrą mamą”

ruda kobieta

HPV – co to jest? Jak wyglądają objawy? Na czym polega leczenie?

Masz ponad 20 lat? Oto badania profilaktyczne, które powinnaś zacząć robić

Kobieta w ciąży / senivpetro/Freepik

Czy w ciąży można wykonywać cytologię i USG piersi? Położna Kasia wyjaśnia

8 rzeczy, których organizm kobiety nie wybacza po 30-tce

lekarka

Badania profilaktyczne – które zrobić w zależności od wieku?

Rak szyjki macicy / Istockphoto

3,2 tys. – tyle kobiet co roku w Polsce dowiaduje się, że ma raka szyjki macicy. „Pierwsza reakcja na diagnozę? Niedowierzanie, strach, zaprzeczenie…” – mówi dr Robert Jach, ginekolog-onkolog

hpv

Szczepionka na raka szyjki macicy (przeciwko HPV) – co warto wiedzieć?

Kampania Piękna bo Zdrowa

Przełom w leczeniu raka szyjki macicy. Z tym nowotworem zmagało się wiele znanych Polek!

istockphoto.com

Zakażenie wirusem HPV może dotyczyć nawet co drugiej aktywnej seksualnie osoby. Jak się przed nim chronić?

5 sygnałów, których nie wolno lekceważyć

istockphoto.com

Dr Grzegorz Południewski, ginekolog: Kobieta w wieku 45 lat myślała, że zaszła w ciążę. A to był dynamicznie rosnący mięśniak macicy

usg

6 badań, dzięki którym diagnozujemy nowotwory

kobieta w poczekalni u lekarza

Kiedy ostatni raz robiłaś cytologię? Sprawdź, jak przygotować się do badania

Umów się bez stresu na badanie. ABC pierwszej wizyty u ginekologa

Kobieta stoi w kuchni z kwiatkiem w ręku. Ma okulary, uśmiecha się. Za nią widać gitarę

7 rzeczy, które musisz zrobić po 30-tce

„Lesbijka u ginekologa jest jak jednorożec, który się urwał z choinki” – czyli LGBT u lekarza

Wskaźniki śmiertelności z powodu nowotworów maleją. „Jesteśmy w stanie wyleczyć ok. 60 proc. przypadków” – mówi onkolog

Ministerstwo Zdrowia odwraca się od kobiet! Zaproszenia na cytologię i mammografię nie zostaną wznowione

Czy w ciąży robi się…? O tym, jakie badania powinna wykonać ciężarna, wyjaśnia lekarz Łukasz Stelmaszczyk

młoda kobieta w czarnych ciuchach stoi na scenie podczas konferencji tedx

„Rak szyjki macicy jest winą chorej” – mocne słowa artystki, której choroba zmieniła życie

Dr Małgorzata Andrzejewska

„A ty kiedy ostatni raz byłaś u ginekologa? Przy ostatniej ciąży?” Lekarze w sieci przypominają o badaniach profilaktycznych

A Ty, kiedy ostatnio wykonywałaś cytologię? To badanie, o którym musisz pamiętać

10 pytań o HPV

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Policzek kobiety z włókniakiem miękkim

Włókniak miękki ‒ jakie są jego przyczyny i jak się pozbyć takich zmian?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?